II CA 2076/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Krakowie rozpoznał sprawę z powództwa B. N. przeciwko Gminie Miejskiej K. o zapłatę, dotyczącą prac remontowych wykonanych w Liceum Ogólnokształcącym. Sąd Rejonowy zasądził od Gminy na rzecz B. N. kwotę 42.345,61 zł wraz z odsetkami i kosztami procesu. Gmina Miejska K. wniosła apelację, zarzucając m.in. naruszenie przepisów procesowych i materialnych, w tym błędne ustalenie stanu faktycznego, dowolną ocenę dowodów oraz niewłaściwe zastosowanie przepisów dotyczących umów o roboty budowlane. Sąd Okręgowy oddalił apelację jako bezzasadną. Podzielił ustalenia Sądu Rejonowego, że pomiędzy stronami doszło do konkludentnego zawarcia umowy o remont budynku, mimo braku formy pisemnej. Sąd uznał, że dyrektorka szkoły wiedziała o prowadzonych pracach i akceptowała ich wykonanie, co uzasadniało zawarcie umowy w sposób dorozumiany. Wynagrodzenie zostało ustalone na podstawie opinii biegłego, zgodnie z zasadą zwykłego wynagrodzenia za tego typu prace, co jest dopuszczalne w przypadku luki prawnej w przepisach dotyczących umów o roboty budowlane. Sąd Okręgowy podkreślił, że strona pozwana nie wykazała skutecznie wadliwości postępowania dowodowego ani błędów w ocenie dowodów przez Sąd Rejonowy. W konsekwencji, apelacja została oddalona, a strona pozwana obciążona kosztami postępowania apelacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalanie istnienia i treści umów zawartych konkludentnie, zwłaszcza w kontekście zamówień publicznych i prac remontowych w instytucjach publicznych. Określanie wynagrodzenia w przypadku braku jego precyzyjnego ustalenia w umowie.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej, gdzie kluczowe były zeznania świadków i ocena dowodów przez sąd pierwszej instancji. Interpretacja przepisów o umowach o roboty budowlane i umowach o dzieło.
Zagadnienia prawne (3)
Czy przystąpienie do wykonania prac remontowych bez pisemnej umowy, ale za wiedzą i akceptacją przedstawiciela inwestora (dyrektora szkoły), może być uznane za zawarcie umowy o roboty budowlane w sposób konkludentny?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wola stron może być wyrażona przez każde zachowanie ujawniające ją w sposób dostateczny, w tym dorozumiany. Akceptacja obecności wykonawcy na terenie szkoły, wizytowanie prac i zgłaszanie uwag przez dyrektora świadczą o zawarciu umowy konkludentnie.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zachowanie stron, w tym przystąpienie do prac przez wykonawcę i akceptacja tego przez dyrektora szkoły, świadczy o zgodnym zamiarze zawarcia umowy, mimo braku formy pisemnej. Zastosowano art. 60 k.c. oraz zasady współżycia społecznego i ustalone zwyczaje.
Jak określić wynagrodzenie za wykonane prace remontowe, gdy strony nie ustaliły go wprost w umowie zawartej konkludentnie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Wynagrodzenie należy ustalić na podstawie opinii biegłego, jako odpowiadające zwykłemu wynagrodzeniu za dzieło tego rodzaju, stosując per analogiam przepisy dotyczące umowy o dzieło (art. 628 § 1 k.c.).
Uzasadnienie
W przypadku luki prawnej w przepisach dotyczących umów o roboty budowlane (art. 647 k.c.) w kwestii określenia wynagrodzenia, sąd sięgnął do przepisów o umowie o dzieło, uznając, że wynagrodzenie powinno odpowiadać rynkowym stawkom za podobne usługi. Wartość prac została ustalona przez biegłego.
Czy wykonanie prac remontowych bez pisemnej umowy, ale za wiedzą i zgodą dyrektora szkoły, może być uznane za wykonanie prac bez zlecenia i zgody inwestora?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli dyrektor szkoły wiedział o pracach, akceptował je i nalegał na ich szybkie rozpoczęcie, można uznać, że istniało zlecenie, nawet jeśli nie zostało formalnie udokumentowane.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zeznania świadków i okoliczności sprawy wskazują, iż dyrektorka szkoły miała wiedzę o pracach, nadzorowała je i nalegała na ich szybkie wykonanie, co wyklucza twierdzenie o braku zlecenia.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| B. N. | osoba_fizyczna | powód |
| Gmina Miejska K. | instytucja | pozwany |
| Prokurator Prokuratury Rejonowej Kraków Śródmieście-Zachód | organ_państwowy | udział |
Przepisy (10)
Główne
k.c. art. 647
Kodeks cywilny
Przez umowę o roboty budowlane wykonawca zobowiązuje się do oddania przewidzianego w umowie obiektu, wykonanego zgodnie z projektem i z zasadami wiedzy technicznej, a inwestor zobowiązuje się do dokonania wymaganych przez właściwe przepisy czynności związanych z przygotowaniem robót, w szczególności do przekazania terenu budowy i dostarczenia projektu, oraz do odebrania obiektu i zapłaty umówionego wynagrodzenia.
k.c. art. 648 § § 1
Kodeks cywilny
Umowa o roboty budowlane powinna być stwierdzona pismem. Przepis ten nie przewiduje rygoru nieważności w przypadku braku stwierdzenia na piśmie umowy o roboty budowlane, a jedynie wpływa na kwestie dowodowe.
Pomocnicze
k.c. art. 60
Kodeks cywilny
Wola osoby dokonującej czynności prawnej może być wyrażona przez każde zachowanie się tej osoby, które ujawnia jej wolę w sposób dostateczny.
k.c. art. 658
Kodeks cywilny
Przepisy tytułu dotyczące umowy o roboty budowlane, stosuje się odpowiednio do umowy o wykonanie remontu budynku lub budowli.
k.c. art. 628 § § 1
Kodeks cywilny
Wynagrodzenie za dzieło powinno odpowiadać w braku odmiennej umowy za dzieło tego rodzaju. Jeżeli strony nie określiły wysokości wynagrodzenia, należy się ono według normacji zwyczajowych, a w braku takich normacji – według stawek stosowanych w danym zawodzie lub dziedzinie.
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału.
k.p.c. art. 100
Kodeks postępowania cywilnego
W sprawach o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu sporu stanowiła podstawę do ustalenia opłaty sądowej, zasądza się od strony przegrywającej na rzecz strony wygrywającej zwrot kosztów procesu w wysokości określonej w umowie lub w orzeczeniu sądu.
k.p.c. art. 381
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd drugiej instancji może pominąć nowe fakty i dowody, jeżeli strona mogła je powołać w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, chyba że potrzeba powołania się na nie wynikła później.
k.c. art. 455
Kodeks cywilny
Jeżeli termin spełnienia świadczenia nie jest oznaczony ani nie wynika z właściwości zobowiązania, świadczenie jest wymagalne niezwłocznie po wezwaniu dłużnika do wykonania.
k.c. art. 481 § § 1
Kodeks cywilny
Jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik nie ponosi odpowiedzialności.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Istnienie konkludentnie zawartej umowy o roboty budowlane. • Zasada zwykłego wynagrodzenia za dzieło jako podstawa ustalenia wynagrodzenia w przypadku braku jego określenia w umowie. • Niewykazanie przez stronę pozwaną wadliwości postępowania dowodowego i błędów w ocenie dowodów przez sąd pierwszej instancji.
Odrzucone argumenty
Brak zawarcia umowy o roboty budowlane w formie pisemnej. • Prace wykonane nienależycie i posiadające wady. • Brak wiedzy i zgody strony pozwanej na wykonanie prac. • Naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego przez sąd pierwszej instancji.
Godne uwagi sformułowania
wola strony może być wyrażona przez każde zachowanie ujawniające ją w sposób dostateczny, w tym dorozumiany • wynagrodzenie powinno odpowiadać zwykłemu wynagrodzeniu za dzieło tego rodzaju • nie sposób przyjąć, że strony umówiły się na zaoferowane przez powódkę wynagrodzenie wskazane w tych ofertach • zarzut naruszenia kryteriów zasady swobodnej oceny dowodów przewidzianej w art. 233 § 1 k.p.c. można podnieść skutecznie jedynie wówczas gdy w apelacji strona wykaże, że postępowanie dowodowe przed sądem pierwszej instancji było dotknięte wadliwością w stopniu podważającym prawidłowość ustaleń faktycznych
Skład orzekający
Marzena Lewicka
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie istnienia i treści umów zawartych konkludentnie, zwłaszcza w kontekście zamówień publicznych i prac remontowych w instytucjach publicznych. Określanie wynagrodzenia w przypadku braku jego precyzyjnego ustalenia w umowie."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej, gdzie kluczowe były zeznania świadków i ocena dowodów przez sąd pierwszej instancji. Interpretacja przepisów o umowach o roboty budowlane i umowach o dzieło.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest formalne dokumentowanie umów, nawet w relacjach z instytucjami publicznymi, oraz jak sąd może ocenić sytuację, gdy brakuje pisemnej formy. Pokazuje też, jak można dochodzić zapłaty za wykonane prace w takich okolicznościach.
“Czy można dostać zapłatę za remont szkoły bez pisemnej umowy? Sąd Okręgowy odpowiada.”
Dane finansowe
WPS: 61 797,97 PLN
wynagrodzenie za prace remontowe: 42 345,61 PLN
koszty procesu: 4468,42 PLN
Sektor
edukacja
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.