II CA 1725/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Krakowie rozpoznał apelację uczestnika S. C. od postanowienia Sądu Rejonowego w Wieliczce, które utrzymało w mocy wpis prawa własności działki na rzecz Gminy S. do księgi wieczystej. Sąd Rejonowy oparł swoje rozstrzygnięcie na decyzjach administracyjnych, w tym decyzji Wojewody z 1992 roku o nieodpłatnym przekazaniu nieruchomości Gminie S. oraz decyzji Burmistrza z 2017 roku o podziale nieruchomości. Uczestnik S. C. wniósł skargę, a następnie apelację, twierdząc, że Gmina S. nie jest właścicielem działki, powołując się na późniejszą decyzję Wojewody z 2018 roku i pisma urzędowe. Sąd Okręgowy w Krakowie oddalił apelację, wskazując na ograniczone postępowanie dowodowe w sprawach wieczystoksięgowych (art. 626(8) § 2 k.p.c.). Sąd podkreślił, że sąd wieczystoksięgowy bada jedynie treść wniosku, dołączonych dokumentów i księgi wieczystej, nie prowadząc postępowania dowodowego w szerokim zakresie. Analiza przedłożonych przez uczestnika dokumentów wykazała, że nie podważają one skutecznie pierwotnej decyzji administracyjnej stanowiącej podstawę wpisu na rzecz Gminy S. Sąd zaznaczył, że ewentualne kwestionowanie ważności decyzji administracyjnej lub stanu prawnego nieruchomości powinno odbywać się w trybie procesu cywilnego o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. Sąd odrzucił również zarzut naruszenia art. 5 k.c., wskazując na niedopuszczalność powoływania się na ten przepis w postępowaniu wieczystoksięgowym.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja zakresu kognicji sądu wieczystoksięgowego, dopuszczalności dowodów w postępowaniu wieczystoksięgowym, ograniczeń stosowania art. 5 k.c. w sprawach wieczystoksięgowych.
Dotyczy specyfiki postępowania wieczystoksięgowego i jego ograniczeń w stosunku do postępowań merytorycznych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy sąd wieczystoksięgowy może badać ważność decyzji administracyjnej stanowiącej podstawę wpisu, jeśli istnieją wątpliwości zgłaszane przez uczestnika postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sąd wieczystoksięgowy bada decyzje administracyjne pod kątem oczywistych i rażących naruszeń prawa skutkujących nieważnością, ale nie prowadzi postępowania dowodowego w celu rozstrzygnięcia sporów o ważność czynności prawnej czy decyzji administracyjnej. Wątpliwości co do ważności powinny być rozstrzygane w trybie procesu cywilnego.
Uzasadnienie
Postępowanie wieczystoksięgowe ma ograniczoną kognicję i opiera się na badaniu dokumentów dołączonych do wniosku oraz treści księgi wieczystej. Sąd nie prowadzi postępowania dowodowego jak w procesie cywilnym. W przypadku wątpliwości co do ważności decyzji administracyjnej, sąd może ją ocenić pod kątem oczywistej nieważności, ale ostateczne rozstrzygnięcie sporów o stan prawny nieruchomości należy do postępowania procesowego.
Czy dokumenty przedstawione przez uczestnika postępowania, niebędące podstawą wniosku o wpis, mogą stanowić przeszkodę do dokonania wpisu w księdze wieczystej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd wieczystoksięgowy nie bada wniosku o wpis na podstawie dokumentów nie dołączonych do wniosku, w szczególności dokumentów składanych przez uczestników postępowania, chyba że stanowią one o oczywistej przeszkodzie do dokonania wpisu.
Uzasadnienie
Sąd wieczystoksięgowy jest związany treścią wniosku i dokumentów do niego dołączonych. Dokumenty przedstawione przez uczestnika, które nie są podstawą wniosku, nie mogą być podstawą do odmowy wpisu, chyba że ujawniają oczywistą przeszkodę prawną.
Czy powołanie się na art. 5 k.c. (zasady współżycia społecznego) jest dopuszczalne w postępowaniu wieczystoksięgowym lub procesie o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, powoływanie się na art. 5 k.c. jest niedopuszczalne w postępowaniu wieczystoksięgowym oraz w procesie o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym z uwagi na ograniczoną kognicję sądu w tych postępowaniach.
Uzasadnienie
Przepis art. 5 k.c. zapobiega nadużyciu prawa przez jego wykonywanie i nie ma zastosowania w postępowaniach, których przedmiotem jest ustalenie istnienia prawa lub wpis do księgi wieczystej, gdzie sąd ma ograniczoną kognicję.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Gmina S. | instytucja | wnioskodawca |
| J. C. (1) | osoba_fizyczna | uczestnik |
| T. P. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| D. K. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| K. C. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Z. P. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| I. T. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| F. C. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| R. P. (1) | osoba_fizyczna | uczestnik |
| S. C. (1) | osoba_fizyczna | uczestnik |
| K. P. (1) | osoba_fizyczna | uczestnik |
| M. C. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| M. P. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| W. T. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| E. L. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| R. P. (2) | osoba_fizyczna | uczestnik |
| T. C. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| P. C. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| K. P. (2) | osoba_fizyczna | uczestnik |
| E. W. (1) | osoba_fizyczna | uczestnik |
| J. C. (2) | osoba_fizyczna | uczestnik |
| M. N. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Skarb Państwa - Starosty (...) | organ_państwowy | uczestnik |
Przepisy (6)
Główne
k.p.c. art. 626(8) § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Zakres kognicji sądu wieczystoksięgowego ogranicza się do badania treści wniosku, treści i formy dołączonych do niego dokumentów oraz treści księgi wieczystej.
k.p.c. art. 626(9)
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd oddala wniosek o wpis, jeżeli brak jest podstaw albo istnieją przeszkody do jego dokonania.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa orzeczenia o oddaleniu apelacji.
Pomocnicze
k.p.c. art. 233
Kodeks postępowania cywilnego
Zarzut naruszenia art. 233 k.p.c. w postępowaniu wieczystoksięgowym ma bardzo ograniczone znaczenie, ponieważ sąd nie prowadzi postępowania dowodowego w znaczeniu takim jak w procesie cywilnym.
u.k.w.h. art. 10 § ust. 1
Ustawa o księgach wieczystych i hipotece
Nie zamyka drogi do podważania w trybie procesu ważności czynności prawnej stanowiącej podstawę wpisu i domagania się usunięcia niezgodności między stanem prawnym nieruchomości ujawnionym w księdze wieczystej a rzeczywistym stanem prawnym.
k.c. art. 5
Kodeks cywilny
Przepis art. 5 k.c. zapobiega nadużyciu prawa przez jego wykonywanie i nie ma zastosowania w postępowaniu wieczystoksięgowym ani w procesie o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ograniczona kognicja sądu wieczystoksięgowego. • Badanie jedynie treści wniosku, dołączonych dokumentów i księgi wieczystej. • Dokumenty przedstawione przez uczestnika nie podważają skutecznie pierwotnej decyzji administracyjnej. • Niedopuszczalność powoływania się na art. 5 k.c. w postępowaniu wieczystoksięgowym.
Odrzucone argumenty
Gmina S. nie jest właścicielem działki nr (...). • Naruszenie art. 233 k.p.c. poprzez błędną ocenę dowodów. • Naruszenie przepisów prawa materialnego regulujących nabycie własności przez Gminę S.
Godne uwagi sformułowania
Sąd wieczystoksięgowy nie prowadzi postępowania dowodowego w znaczeniu takim jak w procesie cywilnym • Zakres kognicji sądu wieczystoksiegowego w sprawie o wpis wyznacza art. 626(8) § 2 k.p.c. • Sąd wieczystoksięgowy nie bada zatem zasadności wniosku o wpis na podstawie innych dokumentów niż dołączone do tego wniosku, w szczególności dokumentów składanych przez uczestników postępowania. • Zarzut naruszenia art. 5 k.c. w ogóle nie może stanowić podstawy apelacji w postępowaniu wieczystoksięgowym.
Skład orzekający
Marzena Szymańska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu kognicji sądu wieczystoksięgowego, dopuszczalności dowodów w postępowaniu wieczystoksięgowym, ograniczeń stosowania art. 5 k.c. w sprawach wieczystoksięgowych."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania wieczystoksięgowego i jego ograniczeń w stosunku do postępowań merytorycznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Orzeczenie wyjaśnia kluczowe ograniczenia postępowania wieczystoksięgowego, co jest istotne dla praktyków. Pokazuje, jak sąd odnosi się do dokumentów przedstawianych przez strony w kontekście wpisów do ksiąg wieczystych.
“Kiedy sąd wieczystoksięgowy mówi 'nie': Ograniczenia dowodowe i art. 5 k.c.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.