II CA 1632/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Krakowie oddalił apelację Fundacji (...) od postanowienia Sądu Rejonowego w Miechowie, utrzymując w mocy decyzję o oddaleniu wniosku o wpis prawa własności do księgi wieczystej z powodu niewykazania przez fundację następstwa prawnego.
Fundacja (...) wniosła o wpis prawa własności udziału w nieruchomości do księgi wieczystej, zastępując Skarb Państwa. Sąd Rejonowy w Miechowie oddalił wniosek, uznając, że fundacja nie wykazała następstwa prawnego po Skarbie Państwa ani jego poprzedniku. Apelacja fundacji, zarzucająca naruszenie przepisów postępowania i błędną ocenę dowodów, została oddalona przez Sąd Okręgowy w Krakowie. Sąd Okręgowy podkreślił, że postępowanie wieczystoksięgowe ma ograniczoną kognicję i nie służy rozstrzyganiu sporów o własność, a wnioskodawca nie przedstawił dokumentów wystarczająco wykazujących jego prawo do wpisu.
Sprawa dotyczyła wniosku Fundacji (...) o wpis prawa własności udziału 4/20 części w nieruchomości do księgi wieczystej, w miejsce Skarbu Państwa – Starostwa Powiatowego w K. . Sąd Rejonowy w Miechowie pierwotnie oddalił wniosek, a następnie utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego o oddaleniu wniosku, wskazując na brak wykazania przez fundację następstwa prawnego. W uzasadnieniu podkreślono, że wnioskodawca nie przedstawił dokumentów wystarczających do wykazania ciągu następstw prawnych pomiędzy fundacją a Skarbem Państwa – Starostwem Powiatowym w K. , ani że poprzednik prawny fundacji wszedł w miejsce Skarbu Państwa. Fundacja wniosła apelację, zarzucając naruszenie art. 626^9 k.p.c. poprzez nieuzasadnione oddalenie wniosku, mimo istnienia dokumentów takich jak Decyzja Wojewody i postanowienia spadkowe, a także naruszenie art. 626^8 § 2 k.p.c. w zw. z art. 233 § 1 k.p.c. poprzez błędną ocenę dowodów. Sąd Okręgowy w Krakowie oddalił apelację, podzielając stanowisko Sądu Rejonowego. Sąd Okręgowy wskazał, że postępowanie wieczystoksięgowe nie służy rozwiązywaniu sporów o własność, a jedynie badaniu treści i formy wniosku oraz załączonych dokumentów w kontekście treści księgi wieczystej. Podkreślono, że z dokumentów i księgi wieczystej nie wynikało następstwo prawne fundacji po Skarbie Państwa – Starostwie Powiatowym w K. , a Decyzja Wojewody nie mogła być samodzielną podstawą wpisu, gdyż księga wieczysta nigdy nie zawierała wpisów na rzecz poprzedników prawnych fundacji. W związku z tym, apelacja została oddalona na podstawie art. 385 k.p.c.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, dokumenty te nie są wystarczające, ponieważ postępowanie wieczystoksięgowe ma ograniczoną kognicję i nie służy rozstrzyganiu sporów o własność, a z księgi wieczystej nie wynika następstwo prawne wnioskodawcy po ujawnionym właścicielu.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy podkreślił, że postępowanie wieczystoksięgowe bada jedynie treść i formę wniosku oraz załączonych dokumentów w kontekście treści księgi wieczystej. Decyzja Wojewody i postanowienia spadkowe nie wykazały w sposób wystarczający następstwa prawnego wnioskodawcy po Skarbie Państwa – Starostwie Powiatowym w K., który był ujawniony jako współwłaściciel w księdze wieczystej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
Skarb Państwa – Starostwo Powiatowe w K.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Fundacja (...) | instytucja | wnioskodawca |
| Gmina I. | instytucja | uczestnik |
| Skarb Państwa – Starostwo Powiatowe w K. | organ_państwowy | właściciel ujawniony w księdze wieczystej |
Przepisy (5)
Główne
k.p.c. art. 626^9
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd oddala wniosek o wpis, jeżeli brak jest podstaw albo istnieją przeszkody do jego dokonania.
k.p.c. art. 626^8 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd rozpoznając wniosek o wpis, bada jedynie treść i formę wniosku, dołączonych do wniosku dokumentów oraz treść księgi wieczystej.
Pomocnicze
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Ocena dowodów dokonana przez sąd pierwszej instancji.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Oddalenie apelacji.
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Stosowanie przepisów postępowania nieprocesowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postępowanie wieczystoksięgowe nie służy rozstrzyganiu sporów o własność. Wnioskodawca nie wykazał wystarczająco następstwa prawnego po ujawnionym właścicielu. Sąd wieczystoksięgowy bada jedynie dokumenty złożone wraz z wnioskiem i treść księgi wieczystej.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 626^9 k.p.c. poprzez nieuzasadnione oddalenie wniosku. Naruszenie art. 626^8 § 2 k.p.c. w zw. z art. 233 § 1 k.p.c. poprzez dowolną i błędną ocenę dowodów.
Godne uwagi sformułowania
Postępowanie o wpis w księdze wieczystej nie służy rozwiązaniu sporów o istnienie prawa wpisanego lub podlegającego wpisowi. Przedmiotem postępowania wieczystoksięgowego nie jest ochrona własności. Sąd wieczystoksięgowy nie jest powołany do rozstrzygania sporów o własność, gdyż jego kognicja jest bardzo ograniczona, a co najważniejsze – nie prowadzi on postępowania dowodowego.
Skład orzekający
Anna Nowak
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "interpretacja przepisów dotyczących postępowania wieczystoksięgowego, ograniczenia kognicji sądu wieczystoksięgowego, wymogi dotyczące wykazywania następstwa prawnego przy wpisach do ksiąg wieczystych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku wystarczających dokumentów wykazujących następstwo prawne w kontekście ujawnionego w księdze wieczystej właściciela (Skarb Państwa).
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie wyjaśnia kluczowe zasady postępowania wieczystoksięgowego i ograniczenia sądu w tym zakresie, co jest istotne dla praktyków prawa nieruchomości.
“Kiedy sąd nie wpisze Twojego prawa własności do księgi wieczystej? Kluczowe zasady postępowania wieczystoksięgowego.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygnatura akt II Ca 1632/24 POSTANOWIENIE Dnia 29 listopada 2024 roku Sąd Okręgowy w Krakowie II Wydział Cywilny – Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Anna Nowak po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2024 roku w Krakowie na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku Fundacji (...) w S. przy uczestnictwie Gminy I. o wpis do księgi wieczystej na skutek apelacji wnioskodawcy od postanowienia Sądu Rejonowego w Miechowie z dnia 11 kwietnia 2024r., sygnatura akt DzKw KR1S 919/23 postanawia: oddalić apelację. Sędzia Anna Nowak Sygnatura akt II Ca 1632/24 UZASADNIENIE postanowienia Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 29 listopada 2024 roku Zaskarżonym postanowieniem z dnia 11 kwietnia 2024 roku Sąd Rejonowy w Miechowie na skutek skargi pełnomocnika wnioskodawcy na postanowienie referendarza sądowego w Sądzie Rejonowym w Miechowie z dnia 28 lutego 2023 roku, sygnatura akt Dz.Kw. KR1S/919/23 oddalił wniosek. W uzasadnieniu Sąd Rejonowy wskazał, że w dniu 9 marca 2023 roku do Sądu Rejonowego w Miechowie V Zamiejscowy Wydział Ksiąg Wieczystych z siedzibą w S. wpłynął wniosek Fundacji (...) z siedzibą w S. o wpis prawa własności udziału 4/20 części w dziale II księgi wieczystej KR1 (...) na rzecz tej fundacji w miejsce Skarbu Państwa – Starostwa Powiatowego w K. . Sąd Rejonowy wskazał, że przedmiotowy wniosek został wcześniej oddalony postanowieniem z dnia 28 lutego 2024 roku, ze względu na brak wykazania następstwa prawnego przez wnioskodawcę. Ponadto, podstawą oddalenia wniosku, był fakt, że wnioskodawca nie wykazał ciągu następstw prawnych pomiędzy fundacją a Skarbem Państwa – Starostwem Powiatowym w K. , albo że w miejsce Skarbu Państwa – Starostwa Powiatowego w K. , na podstawie dokumentu stanowiącego podstawę wpisu w księdze wieczystej, wszedł poprzednik prawny fundacji. Sąd Rejonowy zaznaczył, że wnioskodawca powołał we wniosku podstawy wpisu w postaci dokumentów, natomiast nie dokonał ciążącego na nim obowiązku polegającego na wykazania ciągu następstw prawnych pomiędzy fundacją a Skarbem Państwa – Starostwem Powiatowym w K. . Apelację od niniejszego postanowienia wniósł wnioskodawca zarzucając postanowieniu naruszenie przepisów postępowania, mających istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia. W apelacji zarzucono naruszenie: 1. art. 626 9 k.p.c. poprzez nieuzasadnione oddalenie wniosku, podczas gdy spełniły się wszystkie przesłanki do dokonania wpisu, a nie zachodziły okoliczności stanowiące przeszkodę czy brak podstaw do jego dokonania – wnioskodawca wskazał podstawę do dokonania na jego rzecz wpisu prawa własności, a także wskazał dokumenty, w tym w szczególności Decyzję Wojewody i postanowienia spadkowe, znajdujące się w aktach księgi wieczystej, uzasadniające zasadność wniosku i dowodzące następstwa prawnego po ujawnionym w księdze wieczystej właścicielu; 2. art. 626 8 § 2 k.p.c. w zw. z art. 233 § 1 k.p.c. poprzez dokonanie dowolnej i całkowicie błędnej, niezgodnej z zasadami logiki oceny dowodów z dokumentów załączonych do wniosku i dokumentów zalegających w aktach księgi wieczystej, a to w szczególności nieuzasadnione uznanie, iż przedłożona wraz z wnioskiem Decyzja Wojewody wraz z dokumentami dotyczącymi stwierdzenia nabycia spadku po zmarłym S. R. , nie stanowi wykazania prawa własności po stronie S. R. , a kolejno błędne uznanie, że nie doszło do wykazania następstwa prawnego po S. R. , podczas gdy Decyzja Wojewody jest dokumentem pochodzącym od organu publicznego wystarczającym dla wykazania prawa własności i dokonania wpisu prawa własności na rzecz S. R. i jego następców prawnych. Ponadto, wnioskodawca wniósł o zmianę postanowienia poprzez uwzględnienie wniosku i dokonanie wpisu prawa własności dziale II księgi wieczystej udziału w prawie własności nieruchomości wynoszącym 4/20 części na rzecz wnioskodawcy. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja nie zasługiwała na uwzględnienie. W pierwszej kolejności wskazać należy, że Sąd Odwoławczy podziela rozważania prawne poczynione przez Sąd Rejonowy, uznając je za własne, co czyni ponowne szczegółowe ich przywoływanie zbędnym. Nie doszło do zarzucanego naruszenia art. 626 9 k.p.c. , gdyż niniejszy przepis stanowi, że sąd oddala wniosek o wpis, jeżeli brak jest podstaw albo istnieją przeszkody do jego dokonania. Jak zaznaczył Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 28 sierpnia 2024 r, I CSK 4106/23 „ jeżeli przedłożone dokumenty w sposób wystarczający nie wykazują danej okoliczności, nie można dokonać wpisu w księdze wieczystej. Postępowanie o wpis w księdze wieczystej nie służy rozwiązaniu sporów o istnienie prawa wpisanego lub podlegającego wpisowi. Jak trafnie zauważył SN w postanowieniu z dnia 12 grudnia 2007 r., V CSK 295/07, przedmiotem postępowania wieczystoksięgowego nie jest ochrona własności. Ochronę własności można realizować tylko w drodze procesu cywilnego; postępowanie wieczystoksięgowe należy do postępowania nieprocesowego ”. Z dokumentów powołanych przez wnioskodawcę nie wynika fakt, o którym on wnioskuje. Postanowieniem z dnia 22 grudnia 2000 roku Sąd wieczystoksięgowy założył księgę wieczystą i wpisał Skarb Państwa – Starostwo Powiatowe w K. . Podstawą założenia księgi i wpisu prawa własności było postanowienie Sądu o założeniu księgi i wpisaniu prawa, nie zaś przeniesienie nieruchomości z innej księgi, gdzie byłyby dokonane wpisy na rzecz poprzedników prawnych wnioskodawcy. Zatem decyzja Wojewody (...) nie może być samodzielną podstawą ustalenia następstwa prawnego wnioskodawcy albowiem nin. księga nigdy wpisu J. C. i K. R. nie zawierała. Księga nin. nie zawiera także wpisów o odłoczeniu nieruchomości z Kw (...) . Nie doszło więc do naruszenia art. 626 9 k.p.c. , ponieważ odmowa dokonania wpisu spowodowana była niewykazaniem podstaw do jego dokonania. Sąd wieczystoksięgowy nie jest powołany do rozstrzygania sporów o własność, gdyż jego kognicja jest bardzo ograniczona, a co najważniejsze – nie prowadzi on postępowania dowodowego (tak: postanowienie SN z 18 maja 2023 roku, II CSKP 1286/22). Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 26 października 2023 roku, II CSKP 2128/22 stwierdził, że „ artykuł 626 ( 8) k.p.c. ma decydujące znaczenie i wskazuje wyraźnie na odmienną rolę sądu wieczystoksięgowego od roli sądu orzekającego w procesie o usunięcie niezgodności między stanem prawnym nieruchomości ujawnionym w księdze wieczystej a rzeczywistym stanem prawnym. Ten przepis zawiera pełną regulację przebiegu postępowania wieczystoksięgowego i to zarówno postępowania dowodowego, jak i podstaw orzekania. Oznacza to, że jedynie dokumenty załączone do wniosku w chwili jego wpływu do właściwego sądu mogą stanowić przedmiot oceny sądu podczas badania podstawy wpisu w toku rozpoznawania wniosku. Do kognicji tego sądu nie należy zatem rozstrzyganie sporów z zakresu prawa własności i innych praw, a ponieważ podstawą jego orzekania jest stan rzeczy istniejący w chwili złożenia wniosku to oznacza to możliwość badania przez sąd wyłącznie dokumentów składanych do właściwego sądu równocześnie z wnioskiem o wpis ”. Zgodnie z powyższym postanowieniem, sąd wieczystoksięgowy bada podstawę wpisu jedynie na podstawie treści i formy wniosku, dokumentów załączonych do wniosku w chwili jego wpływu oraz treści księgi wieczystej. Zatem Sąd Odwoławczy, rozpoznając ewentualne środki zaskarżenia, bada jedynie, czy w świetle dokumentów załączonych do wniosku, wpis bądź jego odmowa przez sąd pierwszej instancji były uzasadnione Odnosząc się do zarzutu dotyczącego naruszenia art. 626 ( 8) § 2 k.p.c. w zw. z art. 233 § 1 k.p.c. . To niezasadny jest zarzut, że Sąd w sposób nieuzasadniony uznanie, iż przedłożona wraz z wnioskiem decyzja Wojewody (...) z dnia 21 września 2015 roku, (...) o stwierdzeniu niepodpadania pod działanie art. 2 ust. 1 lit. e dekretu PKWN z dnia 6 września 1944 roku wraz z dokumentami dotyczącymi stwierdzenia nabycia spadku po zmarłym S. R. , nie stanowi wykazania prawa własności po stronie S. R. , a kolejno błędne uznanie, że nie doszło do wykazania następstwa prawnego po S. R. . Sąd Okręgowy podziela stanowisko Sądu I instancji, który podkreślił, że zgodnie z art. 626 ( 8) § 2 k.p.c. , sąd rozpoznając wniosek o wpis, bada jedynie treść i formę wniosku, dołączonych do wniosku dokumentów oraz treść księgi wieczystej. Z dołączonych do wniosku dokumentów oraz z treści księgi wieczystej nie wynika, że fundacja jest następcą Skarbu Państwa – Starostwa Powiatowego w K. , albo że Skarb Państwa – Starostwo Powiatowe w K. nie jest współwłaścicielem nieruchomości oraz że jest nim poprzednik prawny fundacji. Z treści działu II księgi wieczystej (...) wynika, że współwłaścicielem w udziale 4/20 nieruchomości jest Skarb Państwa – Starostwo Powiatowe w K. . Stąd też, jak zaznacza Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 20 października 2023 roku, II CSKP 1883/22 „ art. 626 ( 8) § 2 k.p.c. sprowadza się do analizy samego tekstu składającego się na treść czynności prawnej wyrażonego w dokumencie, który według w właściwych przepisów może stanowić podstawę danego wpisu w księdze wieczystej ”. Jak zaznaczył Sąd Rejonowy w uzasadnieniu postanowienia z dnia 11 kwietnia 2024 roku, bycie stroną postępowania administracyjnego zakończonego wydaniem decyzji Wojewody (...) z dnia 21 września 2015 roku, nie przesądza o byciu następcą prawnym pierwotnego właściciela nieruchomości. Zgodnie z czym, Sąd Okręgowy podzielił stanowisko Sądu Rejonowego dotyczące braku powołania dokumentu świadczącego o istniejącej podstawie do wpisu w dziale II księgi wieczystej (...) jako współwłaściciela w udziale 4/20 wnioskodawcy i w konsekwencji oddaleniu wniosku wnioskodawcy o wpis w księdze wieczystej. W związku z powyższym apelacja, jako podlegała oddaleniu na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art. k.p.c. w zw. z art. 13 §2 k.p.c. SSO Anna Nowak
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI