II CA 1529/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Kielcach, rozpoznając apelację pozwanych, uchylił wyrok Sądu Rejonowego w Skarżysku-Kamiennej w sprawie o wydanie nieruchomości. Sąd Okręgowy uznał, że Sąd Rejonowy nie rozpoznał istoty sprawy, co jest podstawą do uchylenia wyroku na mocy art. 386 § 4 kpc. Głównym zarzutem było niedostateczne i nieprecyzyjne określenie przez powoda przedmiotu żądania. Powód domagał się wydania części nieruchomości, jednakże jej przestrzenny zakres nie został jednoznacznie zidentyfikowany ani przez powoda w pozwie, ani przez Sąd Rejonowy w toku postępowania. Brak precyzyjnego określenia przedmiotu żądania uniemożliwił sądowi dokonanie właściwych ustaleń faktycznych i prawnych, w tym rozważenie zarzutu zasiedzenia. Sąd Okręgowy wskazał, że identyfikacja przestrzenna przedmiotu żądania, zwłaszcza części nieruchomości, jest obowiązkiem sądu i wymaga konkretnych działań dowodowych, w tym oględzin z udziałem biegłego. Ponadto, Sąd Rejonowy orzekł ponad żądanie pozwu, zasądzając wydanie całej działki, podczas gdy żądanie dotyczyło jedynie jej części. Sąd Okręgowy dokonał również korekty ustaleń faktycznych dotyczących stanu prawnego i granic nieruchomości, wskazując na błędy Sądu Rejonowego w interpretacji dokumentów wieczystoksięgowych i opinii biegłego. Sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu, z zaleceniem uzyskania od powoda jednoznacznego sformułowania żądania, przestrzennej identyfikacji przedmiotu sporu oraz prawidłowego rozważenia zarzutu zasiedzenia.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaNierozpoznanie istoty sprawy z powodu nieprecyzyjnego określenia przedmiotu żądania w sprawach o wydanie nieruchomości lub rozgraniczenie. Obowiązek sądu do aktywnego wyjaśniania przedmiotu sporu. Konsekwencje orzekania ponad żądanie pozwu. Prawidłowe ustalanie stanu prawnego i granic nieruchomości.
Dotyczy specyficznej sytuacji braku precyzji w żądaniu pozwu. Ustalenia faktyczne dotyczące granic nieruchomości mogą być specyficzne dla danej sprawy.
Zagadnienia prawne (4)
Czy sąd pierwszej instancji rozpoznał istotę sprawy, gdy przedmiot żądania pozwu o wydanie nieruchomości nie został precyzyjnie określony?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd pierwszej instancji nie rozpoznał istoty sprawy z powodu braku precyzyjnego określenia przedmiotu żądania przez powoda.
Uzasadnienie
Niedostateczne określenie przestrzennego zakresu żądania pozwu uniemożliwiło sądowi dokonanie właściwych ustaleń faktycznych i prawnych, w tym rozważenie zarzutu zasiedzenia. Sąd powinien aktywnie dążyć do doprecyzowania żądania.
Czy sąd pierwszej instancji orzekł ponad żądanie pozwu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd pierwszej instancji orzekł ponad żądanie pozwu, zasądzając wydanie całej działki, podczas gdy żądanie dotyczyło jedynie jej bliżej nieokreślonej części.
Uzasadnienie
Sąd Rejonowy zasądził wydanie całej działki nr ew. (...), podczas gdy z pozwu wynikało żądanie wydania jedynie jej części, co stanowi naruszenie art. 321 § 1 kpc.
Jakie są prawidłowe ustalenia dotyczące stanu prawnego i granic nieruchomości w sprawie o wydanie części nieruchomości?
Odpowiedź sądu
Sąd Okręgowy dokonał korekty ustaleń Sądu Rejonowego, wskazując na błędy w identyfikacji właścicieli i granic działek.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy wyjaśnił prawidłowy stan prawny nieruchomości, wskazując na błędy Sądu Rejonowego w identyfikacji ksiąg wieczystych i granic działek, opierając się na dokumentach wieczystoksięgowych i opinii biegłego.
Czy zarzut zasiedzenia został prawidłowo rozpoznany przez sąd pierwszej instancji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut zasiedzenia nie został prawidłowo rozpoznany, ponieważ został potraktowany abstrakcyjnie, bez wcześniejszego skonkretyzowania przedmiotu zasiedzenia.
Uzasadnienie
Sąd Rejonowy rozpoznał zarzut zasiedzenia, nie wyjaśniając wcześniej przedmiotu zasiedzenia w sposób przestrzenny i nie badając przesłanek jego uwzględnienia.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| G. M. (1) | osoba_fizyczna | powód |
| M. Ł. | osoba_fizyczna | interwenientka uboczna po stronie powoda |
| G. M. (2) | osoba_fizyczna | pozwany |
| J. M. | osoba_fizyczna | pozwany |
| K. M. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (14)
Główne
k.p.c. art. 386 § § 4
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania z powodu nierozpoznania istoty sprawy.
Pomocnicze
k.c. art. 222 § § 1
Kodeks cywilny
Błędna wykładnia i niewłaściwe stosowanie przez Sąd Rejonowy przy przyjęciu, że powód jest właścicielem spornego pasa gruntu.
k.c. art. 153
Kodeks cywilny
Niewykonanie obowiązku przeprowadzenia rozgraniczenia nieruchomości.
k.c. art. 172
Kodeks cywilny
Zarzut pozwanych dotyczący zasiedzenia spornego pasa gruntu.
k.c. art. 339
Kodeks cywilny
Zarzut pozwanych dotyczący zasiedzenia spornego pasa gruntu.
k.c. art. 341
Kodeks cywilny
Zarzut pozwanych dotyczący zasiedzenia spornego pasa gruntu.
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zarzut pozwanych dotyczący dowolnej oceny materiału dowodowego.
k.p.c. art. 386 § § 6
Kodeks postępowania cywilnego
Zarzut pozwanych dotyczący niewywiązania się przez Sąd Rejonowy ze wskazań Sądu Okręgowego.
k.p.c. art. 187 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Wymóg dokładnego określenia żądania pozwu.
k.p.c. art. 13 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Wymóg dokładnego określenia żądania pozwu.
k.p.c. art. 130 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Tryb usuwania braków formalnych pisma.
k.p.c. art. 321 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zakaz orzekania ponad żądanie pozwu.
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Stosowanie przepisów o postępowaniu w sprawach cywilnych do innych postępowań.
k.p.c. art. 6
Kodeks postępowania cywilnego
Rozkład ciężaru dowodu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nierozpoznanie istoty sprawy przez Sąd Rejonowy z powodu braku precyzyjnego określenia przedmiotu żądania. • Orzeczenie ponad żądanie pozwu przez Sąd Rejonowy. • Błędy w ustaleniach faktycznych Sądu Rejonowego dotyczących stanu prawnego i granic nieruchomości.
Odrzucone argumenty
Zarzuty dotyczące naruszenia art. 233 § 1 kpc w zakresie oceny dowodu z opinii biegłej M. S. (uznane za chybione w pozostałym zakresie).
Godne uwagi sformułowania
nie rozpoznał istoty sprawy • brak urzeczywistnienia normy prawa materialnego w ustalonym w sposób adekwatny do potrzeb determinowanych treścią tej ostatniej, stanie faktycznym sprawy • nie ulega wątpliwości i to, że to nierozpoznanie istoty sprawy w rozumieniu art. 386 § 4 oznacza niewyjaśnienie i pozostawienie poza oceną sądu (sferą jego rozważań) okoliczności faktycznych, stanowiących przesłanki zastosowania normy prawa materialnego, będącej podstawą roszczenia • nie można mylić konieczności uprzedniego pozyskania od podmiotu inicjującego postępowanie, skonkretyzowanej treści jego żądania – w zakresie części nieruchomości, już z etapem samej identyfikacji części działki na potrzeby uwzględnienia żądania pozwu bądź oddalenia powództwa • nie można przyjąć, że doszło do zbadania stanu władania, skonkretyzowaną przestrzennie (także korespondującą z treścią uprzednio kompletnie wyrażonego, a następnie zweryfikowanego z punktu widzenia treści istniejącego już tytułu własności żądania pozwu) nieruchomością, bądź jej częścią, która nie została zidentyfikowana na potrzeby owego władania – w ujęciu przestrzennym, a następnie do zweryfikowania okresu takiego władania, oceny charakteru dobrej lub złej wiary, w dacie objęcia nieruchomości lub jej części we władanie, a wreszcie przez konkretną osobę, czy osoby.
Skład orzekający
Małgorzata Klesyk
przewodniczący
Mariusz Broda
sędzia-sprawozdawca
Teresa Strojnowska
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Nierozpoznanie istoty sprawy z powodu nieprecyzyjnego określenia przedmiotu żądania w sprawach o wydanie nieruchomości lub rozgraniczenie. Obowiązek sądu do aktywnego wyjaśniania przedmiotu sporu. Konsekwencje orzekania ponad żądanie pozwu. Prawidłowe ustalanie stanu prawnego i granic nieruchomości."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku precyzji w żądaniu pozwu. Ustalenia faktyczne dotyczące granic nieruchomości mogą być specyficzne dla danej sprawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest precyzyjne określenie żądania w pozwie, nawet w sprawach dotyczących nieruchomości. Pokazuje też, jak sąd odwoławczy koryguje błędy sądu niższej instancji.
“Pozew o wydanie nieruchomości: czy brak precyzji może zniweczyć Twoje roszczenie?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.