II CA 1418/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy zmienił postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku, uznając, że tylko córka spadkodawcy nabyła spadek w całości, ponieważ druga uczestniczka nie była jego biologicznym dzieckiem.
Sąd Rejonowy pierwotnie stwierdził, że spadek po R.S. nabyły jego dwie córki, M.G. i M.Z., po połowie. Uczestniczka M.G. wniosła apelację, zarzucając błędne ustalenie ojcostwa M.Z. Sąd Okręgowy, po przeprowadzeniu dodatkowego postępowania dowodowego, ustalił, że R.S. nie był biologicznym ojcem M.Z., a jedynie nadano jej jego nazwisko i ustanowiono rodzinę zastępczą. W związku z tym zmieniono postanowienie, stwierdzając, że spadek nabyła w całości córka M.G.
Sprawa dotyczyła stwierdzenia nabycia spadku po R.S., który zmarł w 1999 roku. Sąd Rejonowy w Środzie Śląskiej pierwotnie postanowił, że spadek na podstawie ustawy nabyły jego dwie córki, M.G. i M.Z., po ½ części każda. Uczestniczka postępowania M.G. złożyła apelację, kwestionując ustalenie, że M.Z. jest córką spadkodawcy. Wskazała, że M.Z. nie jest jego biologicznym dzieckiem. Sąd Okręgowy we Wrocławiu, rozpoznając apelację, przeprowadził dodatkowe postępowanie dowodowe. Ustalono, że biologicznym ojcem M.Z. jest J.N., a R.S. jedynie nadał jej swoje nazwisko i został ustanowiony jej rodziną zastępczą. Na tej podstawie Sąd Okręgowy uznał, że M.Z. nie jest spadkobiercą ustawowym R.S. Zmieniono zaskarżone postanowienie, stwierdzając, że spadek po R.S. nabyła w całości jego córka M.G.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, osoba taka nie jest spadkobiercą ustawowym, jeśli nie jest biologicznym lub przysposobionym dzieckiem spadkodawcy.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na przepisach Kodeksu cywilnego dotyczących dziedziczenia ustawowego (art. 931 §1 k.c.) oraz Prawa o aktach stanu cywilnego. Kluczowe było ustalenie biologicznego ojcostwa na podstawie aktu urodzenia, a nie innych dokumentów czy oświadczeń.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zmiana postanowienia
Strona wygrywająca
M. G.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| G. P. | inne | wnioskodawca |
| M. G. | osoba_fizyczna | uczestniczka postępowania |
| M. Z. | osoba_fizyczna | uczestniczka postępowania |
| R. S. | osoba_fizyczna | spadkodawca |
Przepisy (6)
Główne
k.c. art. 931 § § 1
Kodeks cywilny
W pierwszej kolejności powołane są z ustawy do spadku dzieci spadkodawcy oraz jego małżonek.
Pomocnicze
p.a.s.c. art. 4
Ustawa - Prawo o aktach stanu cywilnego
Podstawą ustaleń co do istnienia pokrewieństwa między uczestnikami postępowania a spadkodawcą powinny być odpisy aktów urodzenia.
p.a.s.c. art. 40 § ust. 1 pkt 3
Ustawa - Prawo o aktach stanu cywilnego
Określa podstawy wpisów w aktach stanu cywilnego, w tym ustalenie ojcostwa.
k.p.c. art. 233
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy oceny dowodów przez sąd.
k.p.c. art. 386 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje możliwość zmiany zaskarżonego orzeczenia przez sąd drugiej instancji.
k.r.o. art. 90 § § 1
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Dotyczy nadania dziecku nazwiska.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Uczestniczka M.G. nie jest biologicznym dzieckiem spadkodawcy R.S. Sąd pierwszej instancji błędnie ustalił krąg spadkobierców na podstawie niewłaściwych dokumentów i interpretacji.
Godne uwagi sformułowania
spadkodawca nie był ojcem biologicznym M. Z. nie zachodzą przesłanki uprawniające uczestniczkę M. Z. do dziedziczenia po zmarłym R. S. jedyną osobą powołaną do dziedziczenia ustawowego po spadkodawcy jest córka M. G.
Skład orzekający
Elżbieta Sobolewska-Hajbert
przewodniczący
Beata Stachowiak
sprawozdawca
Katarzyna Wręczycka
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie kręgu spadkobierców ustawowych, znaczenie aktów stanu cywilnego (zwłaszcza aktu urodzenia) w sprawach spadkowych, różnica między nadaniem nazwiska a ojcostwem."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej, gdzie ustalenie ojcostwa było kluczowe dla dziedziczenia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne ustalenie stanu faktycznego, zwłaszcza w kontekście pokrewieństwa, i jak błędy proceduralne mogą prowadzić do błędnych rozstrzygnięć w sprawach spadkowych.
“Czy nazwisko ojca wystarczy do dziedziczenia? Sąd Okręgowy wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II Ca 1418/13 POSTANOWIENIE Dnia 24 kwietnia 2014r. Sąd Okręgowy we Wrocławiu II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący - Sędzia SO Elżbieta Sobolewska-Hajbert Sędzia SO Beata Stachowiak (spr.) Sędzia SO Katarzyna Wręczycka Protokolant: Elżbieta Biała po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 2014r. we Wrocławiu na rozprawie sprawy z wniosku G. P. przy udziale M. G. i M. Z. o stwierdzenie nabycia spadku na skutek apelacji uczestniczki postępowania M. G. od postanowienia Sądu Rejonowego w Środzie Śląskiej z dnia 29 sierpnia 2013r. sygn. akt I Ns 340/13 p o s t a n a w i a: zmienić zaskarżone postanowienie w ten sposób, iż ustalić, że spadek po R. S. , zmarłym w dniu 26 kwietnia 1999r., ostatnio stale zamieszkałym w D. nabyła córka M. G. w całości wprost. Sygn. Akt: II Ca 1418/13 UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem z dnia 29 sierpnia 2013 r. Sąd Rejonowy w Środzie Śląskiej stwierdził ,iż spadek po R. S. ,zmarłym w dniu 26 kwietnia 1999 r. we W. ,ostatnio stale zamieszkałym we W. na podstawie ustawy nabyły córki M. G. i M. Z. po ½ części każda z nich . Sąd pierwszej instancji ustalił, że spadkodawca R. S. , urodzony w dniu (...) w D. , ostatnio zamieszkały w D. , zmarły w dniu 26 kwietnia 1999 r. we W. , w chwili śmierci był wdowcem i pozostawił po sobie dwie córki – uczestniczki postępowania - M. G. (z.d. S. ) oraz M. Z. (z.d. S. ). Spadkodawca nie miał innych dzieci naturalnych ani przysposobionych, nie pozostawił po sobie testamentu, ani też nie toczyło się postępowanie o niegodność dziedziczenia po spadkodawcy. Nadto, nikt ze spadkobierców nie zrzekł się dziedziczenia i nikt z nich nie składał oświadczenia o przyjęciu lub odrzuceniu spadku w ustawowym terminie. Mając na uwadze powyższe ustalenia faktyczne, Sąd pierwszej instancji stwierdził ,iż do kręgu osób uprawnionych do dziedziczenia po zmarłym spadkodawcy, należą obie uczestniczki postępowania ,które dziedziczą na podstawie ustawy w częściach równych . W apelacji od postanowienia z dnia 29 sierpnia 2013 r. uczestniczka M. G. zaskarżyła orzeczenie w całości zarzucając: niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych zmierzających do rozstrzygnięcia sprawy, sprzeczność poczynionych przez Sąd ustaleń z treścią zebranego w sprawie materiału poprzez przyjęcie, że spadek po spadkodawcy nabyły jego córki M. G. i M. Z. , każda po ½ części w sytuacji ,gdy uczestniczka postępowania M. Z. nie jest córką spadkodawcy . Wskazując na powyższe zarzuty oraz na dowody zawarte w apelacji uczestniczka wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia i stwierdzenie, że spadek po zmarłym R. S. na podstawie ustawy nabyła córka M. G. w całości wprost, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w Środzie Śląskiej do ponownego rozpoznania z rozstrzygnięciem o kosztach instancji odwoławczej oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych . Sąd Okręgowy dodatkowo ustalił, iż: Biologicznym ojcem uczestniczki M. Z. jest J. N. . Nazwisko S. zostało nadane uczestniczce na podstawie zgodnego oświadczenia matki dziecka i spadkodawcy – R. S. , złożonego przed kierownikiem USC w B. dnia 6 lipca 1978 r. Po śmierci matki uczestniczki M. Z. , toczyło się postępowanie w sprawie umieszczenia małoletniej w rodzinie zastępczej, zakończone postanowieniem wydanym przez Sąd Rejonowy w Środzie Śląskiej III Wydział Rodzinny i Nieletnich dnia 1 grudnia 1980 r., sygn. akt: Nsm 392/80 na podstawie ,którego ustanowiono R. S. rodziną zastępczą dla uczestniczki . oraz upoważnił go do pobierania na rzecz małoletniej renty alimentacyjnej. W związku z powyższym orzeczeniem R. S. zawarł w dniu 1 stycznia 1981 r. umowę o powierzeniu dziecka rodzinie zastępczej. Dowód: - odpis zupełny aktu urodzenia sporządzonego w Urzędzie Stanu Cywilnego w B. nr (...) , - odpis postanowienia Sądu Rejonowego w Środzie Śląskiej z dnia 1 grudnia 1980 r., sygn. akt Nsm 392/80, - umowa nr (...) z dnia 1 stycznia 1981 r. o powierzeniu dziecka rodzinie zastępczej. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja jest zasadna . Zgodnie z art. 931 §1 k.c. w pierwszej kolejności powołane są z ustawy do spadku dzieci spadkodawcy oraz jego małżonek . Uczestniczka postępowania trafnie zarzuciła ,iż Sąd pierwszej instancji poczynił błędne ustalenia faktyczne dotyczące kręgu spadkobierców ustawowych po R. S. ,a w następstwie tego uchybienia doszło do naruszenia art.931 k.c. Sąd Rejonowy kierując się głównie treścią zapewnień spadkowych obu uczestniczek postępowania ,a z naruszeniem art.233 k.p.c. i art. 4 ustawy z dnia 29 września 1986 r.- prawo o aktach stanu cywilnego ( Dz.U.z 2011 r.nr.212 poz. 1264 j.t.) ustalając krąg spadkobierców ustawowych pominął dane wynikające z odpisu aktu małżeństwa uczestniczki postępowania M. Z. .Tymczasem już z tego dokumentu wynika ,iż ojcem uczestniczki jest J. N. ,a nie R. S. . Podkreślić przy tym należy ,iż zgodnie z powołanym wyżej art.4 oraz art.40 ust.1 pkt 3 ustawy prawo o aktach stanu cywilnego podstawą ustaleń, co do istnienia pokrewieństwa między uczestniczkami postępowania i spadkodawcą powinny być odpisy aktów urodzenia ,a nie małżeństwa . Z uzupełniającego postępowania dowodowego przeprowadzonego przez Sąd drugiej instancji na podstawie dokumentów dołączonych do apelacji oraz odpisu zupełnego aktu urodzenia sporządzonego w Urzędzie Stanu Cywilnego w B. nr (...) , wynika ,iż spadkodawca nie był ojcem biologicznym M. Z. . Uczestniczka postępowania nie została też przez R. S. przysposobiona ,a jedynie nosiła jego nazwisko nadane zgodnie z art.90 §1 k.r. i o. Tym samym nie zachodzą przesłanki uprawniające uczestniczkę M. Z. do dziedziczenia po zmarłym R. S. ,a jedyną osobą powołaną do dziedziczenia ustawowego po spadkodawcy jest córka M. G. ( art.931 §1 k.c. ) . Mając na uwadze powyższe rozważania zaskarżone postanowienie należało zmienić ( art. 386 § 1 k.p.c. ).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI