II CA 1353/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy oddalił apelację pozwanej, utrzymując w mocy wyrok Sądu Rejonowego zasądzający od niej na rzecz powoda 5.200 zł z odsetkami, uznając, że roszczenie nie podlegało przedawnieniu z art. 554 k.c. z uwagi na brak prowadzenia przez powoda gospodarstwa rolnego w dacie sprzedaży.
Sąd Okręgowy w Kielcach rozpoznał apelację pozwanej C. L. od wyroku Sądu Rejonowego w Skarżysku-Kamiennej, który zasądził od pozwanej na rzecz powoda S. Z. 5.200 zł z odsetkami. Pozwana zarzucała m.in. naruszenie art. 554 k.c. i błędną ocenę dowodów. Sąd Okręgowy uznał, że roszczenie nie było objęte dyspozycją art. 554 k.c., ponieważ powód w dacie sprzedaży świń nie prowadził już gospodarstwa rolnego, wydzierżawiając je wcześniej i pozostawiając jedynie siedlisko. W związku z tym apelacja została oddalona jako bezzasadna.
Sąd Okręgowy w Kielcach, rozpoznając sprawę z powództwa S. Z. przeciwko C. L. o zapłatę, oddalił apelację pozwanej od wyroku Sądu Rejonowego w Skarżysku-Kamiennej. Sąd Rejonowy zasądził od pozwanej na rzecz powoda kwotę 5.200 zł wraz z odsetkami. Pozwana w apelacji zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 554 k.c.) i procesowego (art. 316, 328, 233 k.p.c.), kwestionując m.in. charakter sprzedaży świń jako transakcji indywidualnej osoby fizycznej, a nie w ramach działalności gospodarczej, oraz błędną ocenę dowodów. Sąd Okręgowy skupił się na kluczowej kwestii zastosowania art. 554 k.c., który dotyczy przedawnienia roszczeń prowadzącego gospodarstwo rolne z tytułu sprzedaży płodów rolnych. Ustalono, że powód S. Z. podlegał ubezpieczeniu społecznemu rolników do końca 1998 r., a od 1999 r. został z niego wyłączony. Ponadto, w 2005 r. wydzierżawił swoje gospodarstwo rolne na 10 lat, pozostawiając w używaniu jedynie siedlisko. W związku z tym, w dacie zawarcia umowy sprzedaży świń z mężem pozwanej, powód nie prowadził już gospodarstwa rolnego. Brak było zatem podstaw do zastosowania art. 554 k.c. Sąd Okręgowy uznał zeznania świadków i powoda za niewystarczające do zmiany ustaleń faktycznych w tym zakresie. Przedawnienie jest kwestią prawa materialnego, a nie przyznania przez stronę. W konsekwencji, apelacja została uznana za bezzasadną i oddalona na podstawie art. 385 k.p.c.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, roszczenie to nie podlega przedawnieniu na podstawie art. 554 k.c., ponieważ przepis ten dotyczy roszczeń prowadzącego gospodarstwo rolne z tytułu sprzedaży płodów rolnych, a powód w dacie sprzedaży nie prowadził już gospodarstwa rolnego.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy ustalił, że powód S. Z. w dacie sprzedaży świń nie prowadził już gospodarstwa rolnego, gdyż wydzierżawił je wcześniej, a w używaniu pozostało mu jedynie siedlisko. W związku z tym, art. 554 k.c. nie miał zastosowania.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
powód S. Z.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| S. Z. | osoba_fizyczna | powód |
| C. L. | osoba_fizyczna | pozwana |
Przepisy (7)
Główne
k.c. art. 554
Kodeks cywilny
Przepis dotyczy roszczeń prowadzącego gospodarstwo rolne z tytułu sprzedaży płodów rolnych. Nie ma zastosowania, gdy sprzedający nie prowadzi już gospodarstwa rolnego w dacie sprzedaży.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Oddalenie apelacji.
Pomocnicze
k.p.c. art. 316
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 328
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 233
Kodeks postępowania cywilnego
k.c. art. 55 § 3
Kodeks cywilny
Definicja gospodarstwa rolnego.
k.p.c. art. 229
Kodeks postępowania cywilnego
Przedmiot przyznania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Roszczenie powoda nie podlegało przedawnieniu na podstawie art. 554 k.c., ponieważ powód w dacie sprzedaży świń nie prowadził już gospodarstwa rolnego.
Odrzucone argumenty
Obraza art. 554 k.c. poprzez jego niezastosowanie i błędne przyjęcie, że sprzedaż świń nie nastąpiła w ramach działalności gospodarczej. Naruszenie art. 316, 328 i 233 k.p.c. poprzez dowolną ocenę dowodów, w szczególności uznanie sprzedaży płodów rolnych za transakcję jednorazową i uznanie zeznań powoda za wiarygodne w zakresie braku chęci zysku. Wybiórcza ocena dowodów poprzez pominięcie oświadczenia powoda dotyczącego przedawnienia roszczenia.
Godne uwagi sformułowania
brak podstaw do przyjęcia, że w dacie zawarcia z mężem pozwanej umowy sprzedaży 19 sztuk świń powód prowadził gospodarstwo rolne dzierżawca z dniem 1 maja 2005 r. przystąpił do użytkowania otrzymanych gruntów, zobowiązując się je uprawiać zgodnie z wymogami prawidłowej gospodarki brak podstaw do zastosowania art. 554 k.c. Przyznać bowiem można jedynie fakty ( art. 229 k.p.c. ).
Skład orzekający
Cezary Klepacz
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja zastosowania art. 554 k.c. w sytuacji, gdy sprzedający nie prowadzi już gospodarstwa rolnego, a także kwestia granic przyznania faktów przez stronę w postępowaniu cywilnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej związanej z dzierżawą gospodarstwa rolnego i prowadzeniem działalności przez osobę fizyczną.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy praktycznego zastosowania przepisów o przedawnieniu w kontekście działalności rolniczej i zmian w prowadzeniu gospodarstwa, co może być interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie cywilnym i rolnym.
“Czy sprzedaż świń może się przedawnić? Sąd wyjaśnia kluczową kwestię dla rolników.”
Dane finansowe
WPS: 5200 PLN
zapłata: 5200 PLN
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II Ca 1353/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 stycznia 2016 r. Sąd Okręgowy w Kielcach II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: SSO Cezary Klepacz Protokolant: sekr. sądowy Karolina Chrapkiewicz po rozpoznaniu w dniu 11 stycznia 2016 r. w Kielcach na rozprawie sprawy z powództwa S. Z. przeciwko C. L. o zapłatę na skutek apelacji pozwanej od wyroku Sądu Rejonowego w Skarżysku - Kamiennej z dnia 11 maja 2015 r. sygn. I C 749/14 oddala apelację. Sygn. akt II Ca 1353/15 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 11 maja 2015 r., sygn. akt I C 749/14, Sąd Rejonowy w Skarżysku-Kamiennej zasądził od pozwanej C. L. na rzecz powoda S. Z. kwotę 5.200 zł wraz z odsetkami ustawowymi od dnia 9 września 2014 r. do dnia zapłaty (pkt I), oddalając powództwo w pozostałym zakresie (pkt II). Pozwana zaskarżyła apelacją punkt I tego wyroku, zarzucając: - obrazę art. 554 k.c. poprzez jego niezastosowanie i błędne przyjęcie, że dokonanie przez powoda na rzecz zmarłego męża pozwanej sprzedaży 19 sztuk świń nie nastąpiło w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, a było sprzedażą indywidualnej osoby fizycznej, - naruszenie art. 316, 328 i 233 k.p.c. poprzez dowolną ocenę dowodów, w szczególności uznanie, że dokonana przez S. Z. sprzedaż płodów rolnych A. L. była transakcją jednorazową, podczas gdy świadkowie zgłoszeni przez powoda zeznali, że nawet po formalnym przepisaniu gospodarstwa rolnego S. Z. sprzedawał płody rolne oraz uznanie za całkowicie wiarygodne zeznań powoda w zakresie, w jakim wskazywał on, że podjęcie decyzji o wyhodowaniu 19 sztuk świń wynikała nie z chęci zysku, a jedynie z woli pozbycia się starego zboża jeszcze z czasów „formalnego” prowadzenia przezeń gospodarstwa rolnego, tj. sprzed 1999 r., a także dokonanie wybiórczej oceny dowodów poprzez pominięcie oświadczenia powoda dotyczącego podnoszonych przez pozwanych zarzutów, w którym S. Z. przyznaje, że jego roszczenia przedawniły się. Wskazując na to, skarżący wniósł o zmianę wyroku i oddalenie powództwa, ewentualnie o uchylenie orzeczenia w zaskarżonej części i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie od powoda na rzecz pozwanej kosztów procesu za obie instancje. W odpowiedzi na apelację powód wniósł o jej oddalenie. Sąd Okręgowy zważył, co następuje. Apelacja nie zasługuje na uwzględnienie. Do rozstrzygnięcia w sprawie, w związku z podniesionymi w apelacji zarzutami, niezbędna jest ocena, czy zgłoszone przez powoda roszczenie objęte jest dyspozycją art. 554 k.c. , to jest, czy chodzi o roszczenie prowadzącego gospodarstwo rolne z tytułu sprzedaży płodów rolnych. W tym zakresie decydujące znaczenie mają dwie okoliczności: po pierwsze, że S. Z. podlegał ubezpieczeniu społecznemu rolników w okresie od 1 stycznia 1991 r. do 31 grudnia 1998 r., a od dnia 1 stycznia 1999 r. został wyłączony z tego ubezpieczenia, z uwagi na uzyskanie uprawnienia do świadczenia emerytalnego (pismo KRUS Placówki Terenowej w L. z dnia 13 listopada 2014 r. – k.76), po drugie zaś, że w dniu 16 maja 2005 r. wydzierżawił na dziesięć lat D. M. , w celu nabycia prawa do emerytury, gospodarstwo rolne o powierzchni 8,37 ha, położone w miejscowości C. i K. , gminy C. , składające się z działek o numerach: (...) , (...) , (...) , (...) (...) , (...) części działki nr (...) , pozostawiając w swoim używaniu jedynie siedlisko o powierzchni 0,10 ha, stanowiące część działki nr (...) , które nie stanowi gospodarstwa rolnego; dzierżawca z dniem 1 maja 2005 r. przystąpił do użytkowania otrzymanych gruntów, zobowiązując się je uprawiać zgodnie z wymogami prawidłowej gospodarki (umowa dzierżawy – k.74-75). Brak zatem podstaw do przyjęcia, że w dacie zawarcia z mężem pozwanej umowy sprzedaży 19 sztuk świń powód prowadził gospodarstwo rolne, skoro użytkował jedynie siedlisko, które gospodarstwa takiego z pewnością nie stanowiło, co wynika wprost z § 2 umowy dzierżawy (k.74), a także z treści art. 55 ( 3) k.c. Niczego w tym zakresie nie zmieniają zeznania świadków i powoda. Przedawnienie roszczenia regulują przepisy prawa materialnego, tu: art. 554 k.c. Ich zastosowanie nie wynika z przyznania przez stronę, że nastąpiło przedawnienie. Przyznać bowiem można jedynie fakty ( art. 229 k.p.c. ). Samo zatem oświadczenie powoda, że zgłoszony przez pozwaną zarzut przedawnienia roszczenia jest sprzeczny z zasadami współżycia społecznego (k.73) nie oznacza, iż przedawnienie nastąpiło. Oceny, czy znajduje zastosowanie określona norma prawa materialnego dokonuje Sąd w oparciu o poczynione w sprawie ustalenia faktyczne. Skoro zaś S. Z. nie prowadził gospodarstwa rolnego w dacie zawarcia umowy z poprzednikiem prawnym pozwanej, to brak podstaw do zastosowania art. 554 k.c. Mając to na uwadze, oddalono apelację jako bezzasadną na podstawie art. 385 k.p.c.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI