II CA 132/16

Sygn. akt II Ca 132/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 14 kwietnia 2016 r. Sąd Okręgowy w Białymstoku II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: SSO Barbara Puchalska (spr.) Sędziowie: SSO Bogdan Łaszkiewicz SSR del. Jolanta Klimowicz-Popławska Protokolant: st. sekr. sąd. Zofia Szczęsnowicz po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2016 r. w Białymstoku na rozprawie sprawy z powództwa M. S. przeciwko B. D. o zapłatę na skutek apelacji powódki od wyroku Sądu Rejonowego w Białymstoku z dnia 6 listopada 2015 r. sygn. akt I C 1265/15 I. oddala apelację; II. zasądza od powódki na rzecz pozwanego kwotę 1.200 (jeden tysiąc dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu odwoławczym. UZASADNIENIE Powódka M. S. wnosiła o zasądzenie od pozwanego B. D. kwoty 12.450 złotych z ustawowymi odsetkami od dnia 11 kwietnia 2014 roku do dnia zapłaty. Domagała się też zasądzenia od pozwanego kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Wskazywała, że w ramach prowadzonej przez nią działalności gospodarczej zawarła z pozwanym umowę o świadczenie na rzecz pozwanego usług pośrednictwa kredytowego. Pozwany nie wnosił zastrzeżeń do jakości świadczonych przez powódkę usług, a z tytułu realizacji umowy stron powódka wystawiła w dniu 3 kwietnia 2014 roku fakturę VAT o nr (...) na kwotę 12.450 złotych z terminem płatności przypadającym na dzień 10 kwietnia 2014 roku. Pozwany odebrał tę fakturę, ale pomimo upływu terminu do jej zapłaty nie wykonał ciążącego na nim obowiązku. Pozwany B. D. wnosił o oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie od powódki kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego oraz opłaty skarbowej, według norm przepisanych. Podnosił, że powódka nie wyjaśniła, kiedy i na jakich warunkach została zawarta umowa, w oparciu o którą żąda zapłaty. Powódka nie sprecyzowała również, jakie konkretnie usługi wykonała i z czego wynika dochodzona prze nią kwota. Podkreślił, że opłacił wszelkie usługi wykonane przez powódkę. Pozwany wyjaśnił, iż na początku stycznia 2013 roku strony zawarły ustną umowę, na podstawie której powódka miała pośredniczyć w uzyskaniu przez pozwanego kredytów, a pośrednictwo to miało obejmować analizę ofert banków, negocjacje z nimi w imieniu pozwanego, pomoc w gromadzeniu dokumentacji koniecznej dla uzyskania kredytu, a także opracowanie planu konsolidacji zobowiązań pozwanego. Wynagrodzenie powódki miało być naliczane od kwoty uzyskanego kredytu i początkowo było to 5% kwoty kredytu, od kredytu uzyskanego w (...) 3%, a poczynając od kredytu uzyskanego w (...) Bank – 3.000 złotych za kredyt. Powódka miała nie otrzymać wynagrodzenia, gdy kredyt miał być przeznaczony na spłatę kredytów uprzednio zaciągniętych przez pozwanego za pośrednictwem powódki. Pozwany sukcesywnie płacił powódce wynagrodzenie, a powódka w późniejszym terminie wystawiała pozwanemu pokwitowania na tę okoliczność. W listopadzie 2013 roku pozwany zrezygnował z usług powódki, a ostatnim kredytem, w przygotowaniu którego uczestniczyła powódka był kredyt uzyskany w (...) S.A. w wysokości 200.000 złotych. Pozwany zakończył współpracę z powódką, bowiem ta świadczyła usługi niezgodnie z obowiązującą strony umową. Powódka zamiast pomóc pozwanemu uzyskać jeden, bądź dwa duże kredyty, koncentrowała się na tych małych naliczając sobie prowizję. Pozwany kilkakrotnie otrzymywał od banków informacje, że powódka nie ma zawartej z nimi umowy, a usługi powódki ograniczały się jedynie do przekazywania bankom dokumentów od pozwanego. W przypadku kredytu udzielonego pozwanemu w (...) S.A. powódka oświadczyła, iż wynegocjowała oprocentowanie w wysokości 18% i koszt ubezpieczenia w kwocie 14.000 złotych, a okazało się, iż powódka nie była w tej sprawie w banku, zaś pozwany wynegocjował dużo korzystniejsze warunki. Po udzieleniu pozwanemu kredytu przez ten bank powódka wystawiła pozwanemu fakturę na kwotę 19.000 złotych, a po interwencji pozwanego obniżyła ją do kwoty 10.000 złotych. Fakturę tę pozwany opłacił kierując się zapewnieniem powódki, że jest to ostatnie rozliczenie pomiędzy stronami. W 2014 roku powódka ponownie kontaktowała się z pozwanym informując go, iż do zapłaty pozostała kwota 3.600 złotych, którą pozwany również zapłacił za pokwitowaniem i ponownie został zapewniony przez powódkę, iż jest to końcowe rozliczenie. W kwietniu 2014 roku powódka przesłała pozwanemu fakturę VAT na kwotę 12.450 złotych, jednakże na zapytanie pozwanego nie była w stanie przyporządkować jej do żadnej z wykonanych przez nią usług. Wobec powyższego pozwany odesłał fakturę z prośbą o korektę zerową. Powódka odmówiła i określiła usługę jako „finalizująca wszelkie działania”. W celu wymuszenia zapłaty tej faktury powódka przesłała do biura informacji gospodarczej informację o rzekomym niespłaceniu przez pozwanego zobowiązania i pomimo wezwania, nie wycofała wpisu. Pozwany podkreślił również, że powódka nie wskazała, jakiej konkretnie usługi dotyczy rzekome zobowiązanie objęte fakturą nr (...) . Jedyne pozycje z załączonego do pozwu zestawienia figurujące jako nierozliczone dotyczą (...) , jednakże pozwany ani nie zlecał powódce wykonania tych czynności, ani też powódka takich czynności nie wykonywała. Ponadto w załączonym zestawieniu kredytów uzyskanych przez pozwanego w ogóle nie ma takiej faktury, jest natomiast faktura o nr (...) , której pozwany nigdy nie otrzymał. Od należności z tej faktury odjęte są wpłaty w kwotach 2.600 złotych i 1.000 złotych, które w tym samym zestawieniu dotyczą faktur (...) i na ich poczet zostały zapłacone. Natomiast w zestawieniu z datą 27 listopada 2013 roku widnieje faktura (...) , podczas gdy faktycznie był to rachunek. Pozwany podkreślił również, że złożone przez powódkę dokumenty nie potwierdzają wykonania przez nią usługi, a jedynie fakt przyznania kredytów w oparciu o złożone dokumenty, a załączony do pozwu wydruk zaczynający się od słów „stawki obowiązujące…” nie był w tej postaci przedmiotem uzgodnień stron. Wyrokiem z dnia 6 listopada 2015 roku Sąd Rejonowy w Białymstoku oddalił powództwo i zasądził od powódki na rzecz pozwanego kwotę 2.417 złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Sąd Rejonowy poczynił następujące ustalenia faktyczne: W styczniu 2013 roku powódka M. S. prowadząca działalność gospodarczą pod nazwą E. (...) M. S. zawarła z pozwanym B. D. umowę o świadczenie usług pośrednictwa kredytowego, polegającą m.in. na analizie ofert banków pod kątem potrzeb pozwanego, negocjacjach z bankami, pomocy w gromadzeniu dokumentów koniecznych dla uzyskania kredytów oraz opracowaniu planów konsolidacji zobowiązań pozwanego. Wynagrodzenie za usługi powódki miało być naliczane od kwoty uzyskanego przez pozwanego kredytu i początkowo wynosiło 5%, zaś w późniejszym okresie wysokość wynagrodzenia była modyfikowana. Strony umówiły się, że powódka nie otrzyma wynagrodzenia, gdy kredyt będzie przeznaczony na spłatę kredytów uprzednio zaciągniętych za pośrednictwem powódki. W ramach umowy o świadczenie usług pośrednictwa kredytowego powódka współpracowała z pozwanym w okresie od stycznia 2013 roku do listopada 2013 roku. Realizując swoje zobowiązania M. S. doprowadziła do sfinalizowania szeregu umów kredytowych i tytułem wynagrodzenia za usługi pośrednictwa finansowego wystawiła pozwanemu w dniu 30 stycznia 2013 roku rachunek nr (...) na kwotę 10.000 złotych - kredyt z (...) S.A. , w dniu 1 lutego 2013 roku rachunek nr (...) na kwotę 1.000 złotych - kredyt z (...) , w dniu 4 marca 2013 roku rachunek nr (...) na kwotę 1.400 złotych - (...) , w dniu 22 marca 2013 roku rachunek nr (...) na kwotę 3.000 złotych - kredyt z Banku (...) S.A. z marca 2013 roku, które to rachunki zostały opłacone w całości. Powódka pośredniczyła również w pozyskaniu przez pozwanego kredytów z: (...) Bank, (...) , (...) , (...) Bank S.A. i podjęła działania mające na celu uzyskanie kredytu z (...) , za które to usługi pozwany zapłacił powódce wynagrodzenie. Po zawarciu przez pozwanego w dniu 27 listopada 2013 roku umowy o kredyt z (...) na kwotę 200.000 złotych powódka wystawiła pozwanemu rachunek nr (...) na kwotę 19.000 złotych. Pozwany zgłosił zastrzeżenia co do tej kwoty wynagrodzenia i telefonicznie zakończył współpracę z powódką, gdyż jego zdaniem powódka nie wykonała należycie swoich obowiązków, bowiem pozwany osobiście uzyskał lepsze warunki kredytu. Na prośbę pozwanego powódka zmniejszyła swoje wynagrodzenie za świadczenie usług związanych z pozyskaniem kredytu w (...) do kwoty 10.000 złotych i na taką ostatecznie kwotę wystawiła fakturę nr (...) . Pozwany celem realizacji umowy oraz zakończenia współpracy z powódką w dniu 27 listopada 2013 roku zapłacił powódce w/w kwotę 10.000 złotych. M. S. już po rozwiązaniu umowy przez pozwanego wystawiła mu w dniu 28 marca 2014 roku fakturę VAT nr (...) na kwotę 2.600 złotych z tytułu usług pośrednictwa kredytowego, a w dniu 18 marca 2014 roku fakturę VAT o nr (...) na kwotę 1.000 złotych, które to faktury zostały opłacone przez pozwanego kolejno w dniach 18 marca 2014 roku i 28 marca 2014 roku. Pomimo, iż powódka otrzymała od B. D. wynagrodzenie za wszystkie wykonane przez nią usługi, w dniu 3 kwietnia 2014 roku wysłała pozwanemu fakturę VAT nr (...) na kwotę 12.450 złotych z terminem płatności przypadającym na dzień 10 kwietnia 2014 roku, wskazując że jest to ostatnie rozliczenie. Pozwany nie godząc się z tym w dniu 9 kwietnia 2014 roku skierował do powódki pismo, w którym poinformował ją, iż wystawiona przez nią faktura VAT jest niezgodna z ustaleniami stron i winna być skorygowana do wartości „zerowej”. W odpowiedzi na pismo pozwanego, M. S. w piśmie z dnia 11 kwietnia 2014 roku odmówiła wystawienia korekty faktury VAT nr (...) wskazując, że naliczona kwota stanowi finalizację wszelkich działań. W związku z tym, że pozwany nie uiścił żądanej przez powódkę należności, w dniu 17 kwietnia 2014 roku otrzymał od niej wezwanie do zapłaty pod rygorem przekazania informacji o zaległym zadłużeniu do rejestru dłużników (...) , którą to informację powódka przekazała w dniu 13 czerwca 2013 roku. Pełnomocnik pozwanego w piśmie do powódki z dnia 27 sierpnia 2014 roku zakwestionował zasadność naliczenia powyższej kwoty, żądając jednocześnie anulowania faktury, a także wycofania informacji o zobowiązaniach z Krajowego Rejestru Długów (...) S.A. Wobec tego, że Krajowy Rejestr Długów (...) S.A. w dniu 2 lipca 2014 roku wezwał pozwanego do natychmiastowej zapłaty należności na rzecz powódki B. D. w piśmie z dnia 2 września 2014 roku poinformował o niezasadności żądania zapłaty powyższej kwoty. W latach 2013/2014 M. S. nie posiadała umów o pośrednictwo z Bankiem (...) S.A. (wcześniej Bankiem (...) S.A. ), natomiast pośrednicy nie mający podpisanych umów z tym bankiem nie mogą wykonywać żadnych czynności związanych z przyznaniem kredytu. Sąd I instancji wskazał, że nie było sporu, iż w styczniu 2013 roku strony zawarły ustną umowę o odpłatne świadczenie usług pośrednictwa kredytowego, do której na podstawie art. 750 k.c. stosuje się odpowiednio przepisy o zleceniu. Powódka domagała się wynagrodzenia za usługi pośrednictwa kredytowego przy zawieraniu przez pozwanego umowy kredytowej z Bankiem (...) S.A. - pozycja 12 zestawienia z karty 224, ale pozwany zaprzeczył, że powódka wykonała na jego zlecenie czynności zmierzające do uzyskania kredytu w Banku (...) S.A. , podnosił, iż strony zakończyły współpracę w listopadzie 2013 roku, po uzyskaniu przez pozwanego kredytu z (...) , a przyczynę zakończenia przez strony współpracy szczegółowo i przekonująco uzasadnił, zaś stanowisko pozwanego potwierdzają zeznania świadka J. D. (1) , którym Sąd dał wiarę, jako spójnym i logicznym, korelującym również z przedsądową korespondencją kierowaną przez pozwanego do powódki. W ocenie Sądu powódka nie zaoferowała dowodów, że na skutek jej działań pozwany uzyskał w Banku (...) S.A. kredyt - pozycja 11 i 12 zestawienia z karty 224. Nie ma jakiegokolwiek dowodu, że pozwany zlecił powódce podjęcie czynności celem pozyskania kredytu w Banku (...) S.A. - pozycje pkt 11 i 12 zestawienia z karty 224 i że łącząca strony umowa była aktualna również w grudniu 2013 roku i styczniu 2014 roku. Jednocześnie powódka nie przedstawiła żadnego dowodu na okoliczność wysokości umówionego przez strony wynagrodzenia powódki za udzieloną przez nią pomoc w uzyskaniu przez pozwanego kredytu w Banku (...) S.A. Powódka wskazała, w jaki sposób wyliczyła dochodzoną przez nią kwotę, ale jej twierdzenia nie mają oparcia w materiale dowodowym. Przede wszystkim nie ma dowodu, że po listopadzie 2013 roku powódka za wiedzą i zgodą pozwanego podejmowała czynności zmierzające do pozyskania przez pozwanego kredytu w Banku (...) S.A. oraz że strony umówiły się na wynagrodzenie za te usługi w wysokości 1,5%. Z e-maila powódki do pozwanego z dnia 17 marca 2014 roku nie wynika, do jakich konkretnie usług odnosi się wynagrodzenie w wysokości 1,5%, a jednocześnie nie ma dowodu, że pozwany zgodził się na warunki proponowane przez powódkę w tym e-mailu. Nie można przy tym tracić z pola widzenia, że zgodnie z twierdzeniami pozwanego, po uzyskaniu przez niego w kwietniu 2013 roku kredytu w (...) Bank wynagrodzenie powódki miało wynosić 3.000 złotych za kredyt. Nie wiadomo też dlaczego powódka rozbiła należność za pozycję 12 zestawienia z karty 224 na trzy faktury: nr (...) . Jednocześnie Sąd miał na uwadze, iż zgodnie ze stanowiskiem pozwanego opłacone przez niego faktury nr (...) na łączną kwotę 3.600 złotych dotyczyły wcześniejszej współpracy, nie miały nic wspólnego z kredytem z Bankiem (...) S.A. , gdyż pozwany nie zlecał powódce żadnych czynności w Banku (...) S.A. jeśli chodzi o pozycje 11 i 12 zestawienia z karty 224 i sam podejmował czynności w tym zakresie, zaś zapłacił kwotę 3.600 złotych, gdyż według zapewnień powódki miało to być końcowe rozliczenie. Pozwany twierdził również, iż wbrew wpisom w pozycji 11 zestawienia z karty 224 nie opłacił kwoty 16.500 złotych, gdyż takiej faktury nie było, zakończył współpracę z powódką po uzyskaniu kredytu z (...) i ostatnią kwotą, jaką zapłacił powódce była kwota 3.600 złotych stanowiąca rozliczenie w związku z kredytem z (...) . Z przedłożonych przez powódkę wydruków korespondencji elektronicznej prowadzonej z pracownikiem Banku (...) S.A. nie wynika, by dotyczyła ona pozwanego i była prowadzona na zlecenie pozwanego, a nie można przecież wykluczyć, że powódka posiadała również innych klientów, których zlecenia mogła w tym czasie realizować z tym bankiem. W e-mailu z dnia 21 stycznia 2014 roku powódka pisała do pozwanego o niezbędnych dokumentach, lecz nie wiadomo, jakiego kredytu miały dotyczyć i przede wszystkim – nie ma dowodu, by te czynności, jak też czynności, o których mowa w e-mailu z lutego 2014 roku były podejmowane na zlecenie pozwanego. Nie wiadomo do kogo są kierowane e-maile powódki z dnia 10 stycznia 2014 roku i z dnia 14 stycznia 2014 roku, a dotyczą one symulacji wcześniejszej spłaty kredytu pozwanego w (...) i wysokości zadłużenia w (...) . Z dowodów tych nie wynika, by powódka działała za zgodą i wiedzą pozwanego. Natomiast e-mail powódki z dnia 25 lutego 2014 roku potwierdza jedynie to, że powódka interesowała się tym, czy został już uruchomiony kredyt udzielony pozwanemu. Co do e-maila powódki z dnia 18 listopada 2013 roku kierowanego do pozwanego, a dotyczącego Banku (...) S.A. i odpowiedzi J. D. (2) z dnia 21 listopada 2013 roku, to Sąd Rejonowy wskazał, iż zgodnie ze stanowiskiem pozwanego do zakończenia współpracy między stronami doszło dopiero po uzyskaniu kredytu z (...) , zaś z odpowiedzi J. D. (2) nie wynika, jakiego kredytu dotyczyć miały wskazane tam dokumenty – równie dobrze dokumenty te mogły być potrzebne do sfinalizowania umowy kredytu z (...) pozycja 10 zestawienia z karty 224. Odnosząc się zaś do korespondencji elektronicznej prowadzonej przez powódkę z doradcą bankowym Banku (...) S.A. , a załączonej do pisma procesowego powódki z dnia 14 września 2015 roku Sąd wskazał, iż korespondencja ta była prowadzona wiosną 2013 roku, zaś powódka uczestniczyła w uzyskaniu przez pozwanego kredytu w Banku (...) S.A. , który to kredyt ujęto w pozycji 4 zestawienia z karty 224. Poza tym z wydruków tych nie wynika, by korespondencja dotyczyła pozwanego. Jednocześnie z wydruku e-maila z dnia 18 grudnia 2013 roku załączonego przez pozwanego do pisma procesowego z dnia 6 sierpnia 2015 roku wynika, że doradca biznesowy Banku (...) S.A. kontaktował się bezpośrednio z pozwanym informując go o potrzebie podjęcia niezbędnych czynności, co potwierdza stanowisko pozwanego, iż działał w tym zakresie sam z uwagi na zakończenie współpracy z powódką. Ponadto z informacji nadesłanej przez Bank (...) S.A. (wcześniej Bank (...) S.A. ) wynika, że powódka w latach 2013/2014 nie posiadała i nadal nie posiada umów o pośrednictwo z ww. bankiem, natomiast pośrednicy nie mający podpisanych umów nie mogą wykonywać żadnych czynności związanych z przyznaniem kredytu. Sąd I instancji dał wiarę wyjaśnieniom i zeznaniom pozwanego, że umowa łącząca strony została rozwiązana przez pozwanego podczas rozmowy telefonicznej pod koniec listopada, bądź na początku grudnia 2013 roku. Po tym czasie pozwany uzyskał kredyt z Banku (...) S.A. , ale nie w wyniku działań powódki. Pozwany wyjaśnił, że wszelkie formalności związane z zawarciem umowy o kredyt z Banku (...) S.A. załatwiał sam, po listopadzie 2013 roku pozwany nie dostarczał powódce żadnych dokumentów, a dokumenty, którymi dysponowała powódka, zostały jej dostarczone wcześniej w innych okolicznościach. Twierdzenia pozwanego korespondowały z zeznaniami świadka J. D. (1) . Świadek potwierdziła również, że w ich gospodarstwie rolnym miała miejsce wizyta pracowników banku, którzy poinformowali ich o wymaganej dokumentacji i czynnościach, jakie należy podjąć w celu uzyskania kredytu w Banku (...) S.A. Wycena nieruchomości pod zastaw kredytu sporządzana była również na zlecenie pozwanego, co potwierdziła świadek E. Z. dodając jednocześnie, iż powódka wspominała jej telefonicznie o takiej wycenie, jednakże już samą wycenę sporządzała na zlecenie pozwanego, który również z nią się rozliczał. W konsekwencji Sąd nie dał wiary zeznaniom powódki w zakresie, w jakim twierdziła, że za sprawą jej działań doszło do zawarcia przez pozwanego umowy kredytowej z Banku (...) S.A. – pozycja 11 i 12 zestawienia z karty 224. Zeznania te są bowiem sprzeczne z pozostałym materiałem dowodowym zebranym w sprawie. Jednocześnie pozwany konsekwentnie twierdził, iż być może powódka prowadziła w jego sprawie jakieś rozmowy, jednakże robiła to bez jego zlecenia, wiedzy i bez jego zgody. Sąd Rejonowy przyjął zatem, że powódka nie udowodniła, zgodnie z ogólną zasadą rozkładu ciężaru dowodu w procesie cywilnym wyrażoną w art. 6 k.c. , przesłanek uzasadniających jej roszczenie wobec pozwanego i dlatego oddalił powództwo w całości. O kosztach procesu Sąd Rejonowy orzekł na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w zw. z art. 99 k.p.c. , uwzględniając poniesione przez pozwanego koszty zastępstwa procesowego w kwocie 2.400 złotych, ustalonej na podstawie § 6 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (j.t. Dz. U. z 2013 roku, poz. 490) i opłatę skarbową od udzielonego pełnomocnictwa w kwocie 17 złotych, ustalonej na podstawie części IV załącznika do ustawy z dnia 16 listopada 2006 roku o opłacie skarbowej (Dz. U. 2006 roku, Nr 225, poz. 1635). Powyższy wyrok w całości zaskarżyła apelacją pozwana, zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych będących podstawą rozstrzygnięcia, polegający na mylnym przyjęciu, że w listopadzie 2013 roku pozwany zakończył współpracę z powódką nie potrafiąc doprecyzować kiedy to było, a także ustalono wynagrodzenie powódki w wysokości „nie naliczanego” zamiast „w wysokości 5% obniżonemu do 3%” i błędnie objaśniono pracę wykonywaną przez powódkę, co w konsekwencji miało wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. W oparciu o powyższe skarżąca domagała się zmiany zaskarżonego wyroku i uwzględnienia powództwa w całości. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja nie zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek niektórym jej zarzutom nie sposób odmówić słuszności. Sąd Rejonowy, o ile trafnie przyjął, że w styczniu 2013 roku strony zawarły ustną umowę, na podstawie której powódka za wynagrodzeniem świadczyła na rzecz pozwanego usługi pośrednictwa kredytowego i ustalenie to Sąd Okręgowy przyjmuje za własne, o tyle – jak słusznie podniosła skarżąca – błędnie ustalił, iż pozwany wypowiedział tę umowę w listopadzie, bądź na początku grudnia 2013 roku, po otrzymaniu przez niego kredytu z (...) , i że w momencie uzyskania przez pozwanego kredytów w (...) S.A. , tj. w grudniu 2013 roku i w styczniu 2014 roku strony nie były związane umową ze stycznia 2013 roku i powódka na podstawie tej umowy nie świadczyła usług mających na celu uzyskanie przez pozwanego tych kredytów. Twierdzenia pozwanego, że w listopadzie, bądź na początku grudnia 2013 roku wypowiedział umowę stron ze stycznia 2013 roku i powódka na podstawie tej umowy nie podejmowała usług mających na celu uzyskanie przez pozwanego w grudniu 2013 roku i w styczniu 2014 roku kredytów w Banku (...) S.A. – wbrew odmiennemu zapatrywaniu Sądu I instancji - nie znajdują oparcia w niekwestionowanych przez pozwanego wydrukach korespondencji e-mailowej. Z wydruków tych wynika, że w dniu 18 listopada 2013 roku powódka przesłała pozwanemu e-maila otrzymanego przez nią od (...) Banku (...) S.A. P. J. , do którego dołączone były wnioski do wypełnienia oraz wykaz dokumentów wymaganych do udzielenia kredytu przez Bank (...) S.A. (k. 170-171). Skoro e-mail P. J. do powódki z wnioskami do wypełnienia oraz wykazem dokumentów wymaganych do udzielenia kredytu przez Bank (...) S.A. został wysłany w dniu 18 listopada 2013 roku i w tym też dniu został on przesłany przez powódkę do pozwanego, to e-mail ten z pewnością nie dotyczył kredytu uzyskanego przez pozwanego w Banku (...) S.A. w marcu 2013 roku. Wobec tego, że e-mail P. J. do powódki z wnioskami do wypełnienia oraz wykazem dokumentów wymaganych do udzielenia kredytu przez Bank (...) S.A. z dnia 18 listopada 2013 roku został przesłany przez powódkę do pozwanego, to nie można też przyjąć, że e-mail P. J. do powódki z dnia 18 listopada 2013 roku nie dotyczył pozwanego. Nie sposób również uznać, że e-mail P. J. do powódki z dnia 18 listopada 2013 roku dotyczył kredytów innych niż uzyskane przez pozwanego w Banku (...) S.A. Po dniu 18 listopada 2013 roku pozwany uzyskał zaś w Banku (...) S.A. dwa kredyty: jeden w dniu 30 grudnia 2013 roku, a drugi w dniu 31 stycznia 2014 roku. Nie można też zgodzić się z Sądem I instancji, że korespondencja e-mailowa powódki z (...) Banku (...) S.A. z dnia 18 listopada i z dnia 19 listopada 2013 roku dotycząca sposobu wyceny nieruchomości (k. 371) nie odnosiła się do pozwanego. E-mail powódki z dnia 18 listopada 2013 roku dotyczący sposobu wyceny nieruchomości stanowił odpowiedź na e-mail (...) Banku (...) S.A. do powódki z dnia 18 listopada 2013 roku, który – jak wskazano powyżej – powódka przesłała pozwanemu. Z kolei w dniu 19 listopada 2013 roku (...) Banku (...) S.A. odpowiedział powódce na e-maila dotyczącego sposobu wyceny nieruchomości z dnia 18 listopada 2013 roku, a jednocześnie w dniu 19 listopada 2013 roku powódka odpowiedziała na e-maila (...) Banku (...) S.A. do powódki dotyczącego sposobu wyceny nieruchomości z dnia 19 listopada 2013 roku. Za tym, że w listopadzie, bądź na początku grudnia 2013 roku pozwany nie wypowiedział umowy stron ze stycznia 2013 roku i że powódka na podstawie tej umowy podejmowała usługi mające na celu uzyskanie przez pozwanego w grudniu 2013 roku i w styczniu 2014 roku kredytów w Banku (...) S.A. przemawia także e-mail księgowej pozwanego J. D. (2) do powódki z dnia 21 listopada 2013 roku. Wprawdzie w e-mailu tym nie wskazano, że dołączone do niego dokumenty dotyczą kredytów uzyskanych przez pozwanego w grudniu 2013 roku i w styczniu 2014 roku, ale zestawiając datę i treść tego e-maila z datą i treścią e-maila przesłanego pozwanemu przez powódkę, a otrzymanego przez nią od (...) Banku (...) S.A. P. J. trzeba przyjąć, że e-mail J. D. (2) do powódki z dnia 21 listopada 2013 roku stanowił odpowiedź na e-mail powódki do pozwanego z dnia 18 listopada 2013 roku, a tym samym że dołączone do e-maila J. D. (2) do powódki z dnia 21 listopada 2013 roku dokumenty dotyczyły kredytów uzyskanych przez pozwanego w grudniu 2013 roku i w styczniu 2014 roku w Banku (...) S.A. Wniosek Sądu I instancji, że dokumenty dołączone do e-maila J. D. (2) do powódki z dnia 21 listopada 2013 roku mogły być potrzebne do uzyskania przez pozwanego w dniu 27 listopada 2013 roku kredytu w (...) nie ma oparcia w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym, w tym także w twierdzeniach samego pozwanego. Za brakiem wypowiedzenia przez pozwanego w listopadzie, bądź na początku grudnia 2013 roku umowy stron ze stycznia 2013 roku i za podejmowaniem przez powódkę na podstawie tej umowy usług mających na celu uzyskanie przez pozwanego w styczniu 2014 roku kredytu w Banku (...) S.A. przemawiają e-maile powódki do Banku (...) S.A. z dnia 10 stycznia 2014 roku (k. 393-394) i z dnia 14 stycznia 2014 roku (k. 395-396). W e-mailu z dnia 10 stycznia 2014 roku zatytułowanym (...) powódka zwróciła się do Banku (...) S.A. z pytaniem, czy dołączony do tego e-maila wynik symulacji spłaty przez pozwanego kredytu w (...) Banku (...) S.A. jest wystarczający, zaś do e-maila z dnia 14 stycznia 2014 roku powódka dołączyła informację (...) S.A. o wysokości zadłużenia pozwanego z pożyczki nr (...) . Dołączone e-maili z dnia 10 stycznia i z dnia 14 stycznia 2014 roku dokumenty w postaci wyniku symulacji spłaty przez pozwanego kredytu w (...) Banku (...) S.A. i informacji (...) S.A. o wysokości zadłużenia pozwanego z pożyczki nr (...) musiały zostać dostarczone powódce przez pozwanego. Powódka bowiem nie dysponując pełnomocnictwem udzielonym jej przez pozwanego nie była w stanie uzyskać tych dokumentów. Jednocześnie pozwany nie mógł uzyskać tych dokumentów wcześniej niż w dniach 10 i 14 stycznia 2014 roku, skoro symulacja spłaty przez pozwanego kredytu w (...) Banku (...) S.A. została wykonana w dniu 10 stycznia 2014 roku, a informację (...) S.A. o wysokości zadłużenia pozwanego z pożyczki nr (...) sporządzono na dzień 14 stycznia 2014 roku. Na brak wypowiedzenia przez pozwanego w listopadzie, bądź na początku grudnia 2013 roku umowy stron ze stycznia 2013 roku i na podejmowanie przez powódkę na podstawie tej umowy usług mających na celu uzyskanie przez pozwanego w styczniu 2014 roku kredytu w Banku (...) S.A. wskazują także e-maile powódki do pozwanego z dnia 21 stycznia 2014 roku (k. 175) i z dnia 17 marca 2014 roku (k. 176), a także korespondencja e-mailowa pomiędzy powódką a Bankiem (...) S.A. z dnia 12, 13, 20 i 25 lutego 2014 roku (k. 374, 398-399). E-mail powódki do pozwanego z dnia 21 stycznia 2014 roku nie mógł dotyczyć innego kredytu niż uzyskany przez pozwanego w styczniu 2014 roku w (...) S.A. , skoro po dniu 21 stycznia 2014 roku pozwany uzyskał jedynie kredyt w (...) S.A. E-mail powódki do pozwanego z dnia 21 stycznia 2014 roku, jak i e-mail powódki do pozwanego z dnia 17 marca 2014 roku dotyczyły rozliczenia współpracy powódki i pozwanego. Gdyby w listopadzie, bądź na początku grudnia 2013 roku pozwany wypowiedział umowę stron ze stycznia 2013 roku, to powódka w dniach 12, 13, 20 i 25 lutego 2013 roku nie prowadziłaby z Bankiem (...) S.A. korespondencji e-mailowej dotyczącej pozwanego, pytając m.in. o to kiedy zostanie uruchomiony kredyt klienta. Nie można też przyjąć, że powódka nie mogła wykonywać usług związanych z pozyskaniem przez pozwanego kredytów w Banku (...) S.A. Powódka nie dysponując pełnomocnictwem udzielonym jej przez pozwanego z pewnością nie mogła wykonywać żadnych czynności bezpośrednio związanych z przyznaniem pozwanemu kredytów w Banku (...) S.A. Mogła jednak wykonywać usługi objęte umową stron ze stycznia 2013 roku. Odmiennego wniosku w żadnym razie nie sposób wyprowadzić z pisma Banku (...) S.A. z dnia 15 września 2015 roku (k. 432). Nie sposób przy tym uznać, że powódka podejmowała usługi mające na celu uzyskanie przez pozwanego w styczniu 2014 roku kredytu w Banku (...) S.A. – za które domaga się wynagrodzenia – bez wiedzy i zgody pozwanego. Przyjęciu, że powódka podejmowała czynności mające na celu uzyskanie przez pozwanego w styczniu 2014 roku kredytu w Banku (...) S.A. bez zgody pozwanego, a więc nie mając pewności, że pozwany zapłaci jej za świadczone usługi sprzeciwiają się zasady logiki i doświadczenia życiowego. Uchybienie Sądu I instancji polegające na błędnym ustaleniu, że w listopadzie, bądź na początku grudnia 2013 roku pozwany wypowiedział umowę stron ze stycznia 2013 roku i że na podstawie tej umowy powódka nie podejmowała usług mających na celu uzyskanie przez pozwanego w styczniu 2014 roku kredytu w Banku (...) S.A. , nie miało jednak znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, skoro powódka – jak prawidłowo uznał także Sąd Rejonowy – nie wykazała wysokości umówionego przez strony wynagrodzenia powódki za podejmowane przez nią czynności związane z uzyskaniem przez pozwanego w styczniu 2014 roku kredytu w Banku (...) S.A. W styczniu 2013 roku strony zawarły ustną umowę, na podstawie której powódka świadczyła na rzecz pozwanego usługi pośrednictwa kredytowego, zaś ze zgodnych twierdzeń powódki i pozwanego wynika, że w styczniu 2013 roku umówili się oni, że pozwany zapłaci powódce wynagrodzenie odpowiadające 5% wartości uzyskanego przez pozwanego kredytu, a następnie wynagrodzenie powódki zostało obniżone do 3% wartości uzyskanego przez pozwanego kredytu. Pozwany twierdził przy tym, że po jakimś czasie ustalił z pozwaną, że za świadczone przez nią usługi pośrednictwa kredytowego zapłaci jej wynagrodzenie w kwocie 3.000 złotych niezależnie od wysokości uzyskanego przez niego kredytu, a twierdzenia te znajdują potwierdzenie w przedłożonym przez powódkę zestawieniu z karty 224 akt. Z zestawienia tego wynika bowiem, że w listopadzie 2013 roku pozwany uzyskał w (...) Banku S.A. kredyt w wysokości 150.000 złotych, a powódka za pomoc w uzyskaniu przez pozwanego tego kredytu otrzymała wynagrodzenie w kwocie 3.000 złotych. Kwota 3.000 złotych nie stanowi zaś ani 5%, ani 3% kwoty 150.000 złotych. Z przedłożonego przez powódkę zestawienia z karty 224 akt, ale także z twierdzeń samej powódki (k. 416) wynika, że wynagrodzenie powódki za świadczone przez nią usługi pośrednictwa kredytowego było płynne i każdorazowo było ustalane przez strony po uzyskaniu przez pozwanego kredytu za pośrednictwem powódki. W związku z uzyskaniem przez pozwanego kredytu w (...) S.A. w kwocie 198.000 złotych powódka otrzymała wynagrodzenie w kwocie 10.000 złotych, która nie stanowi 5% kwoty 198.000 złotych. Za uzyskanie przez pozwanego kredytu w (...) w kwocie 20.000 złotych powódka otrzymała wynagrodzenie w kwocie 1.000 złotych, która stanowi 5% kwoty 20.000 złotych, ale w związku z uzyskaniem przez pozwanego kredytu w (...) w kwocie 40.000 złotych powódka otrzymała wynagrodzenie w kwocie 1.400 złotych, która nie stanowi 5%, ani 3% kwoty 40.000 złotych. Za uzyskanie przez pozwanego kredytu w Banku (...) S.A. w kwocie 100.000 złotych powódka otrzymała wynagrodzenie w kwocie 3.000 złotych, odpowiadające 3% kwoty 100.000 złotych. W związku z uzyskaniem przez pozwanego kredytu w (...) Banku w kwocie 49.080 złotych powódka otrzymała zaś wynagrodzenie w kwocie 1.900 złotych, która nie stanowi 5%, ani 3% kwoty 49.080 złotych. Za uzyskanie przez pozwanego kredytu w (...) w kwocie 170.000 złotych powódka otrzymała wynagrodzenie w kwocie 5.000 złotych, która nie stanowi 5%, ani 3% kwoty 170.000 złotych. W związku z uzyskaniem przez pozwanego kredytu w (...) w kwocie 80.000 złotych powódka otrzymała wynagrodzenie w kwocie 2.500 złotych, która nie odpowiada 5%, ani 3% kwoty 80.000 złotych. W związku z uzyskaniem przez pozwanego kredytu w (...) Banku w kwocie 84.000 złotych powódka otrzymała wynagrodzenie w kwocie 2.600 złotych, która nie stanowi 5%, ani 3% kwoty 84.000 złotych. Z kolei za uzyskanie przez pozwanego kredytu w (...) w kwocie 200.000 złotych powódka wystawiła pozwanemu rachunek na kwotę 19.000 złotych, ale ostatecznie pozwany w związku z uzyskaniem przez niego tego kredytu zapłacił powódce wynagrodzenie w kwocie 10.000 złotych (k. 257, 258, 261). E-mail powódki do pozwanego z dnia 17 marca 2014 roku, w którym powódka wskazała, że ostateczne rozliczenie stron powinno wyglądać tak, że „za te 80 tys. (...) i 40 tys. (...) ” pozwany powinien zapłacić jej wynagrodzenie w wysokości 3% tej sumy, natomiast za pozostałą kwotę 1,5%, nie może stanowić podstawy do ustalenia, że strony umówiły się, iż za skonsolidowany kredyt uzyskany przez pozwanego w styczniu 2014 roku w Banku (...) S.A. pozwany zapłaci powódce wynagrodzenie odpowiadające sumie 3% kwoty 120.000 złotych i 1,5% kwoty stanowiącej różnicę pomiędzy sumą 949.000 złotych, a sumą 120.000 złotych. E-mail powódki z dnia 17 marca 2014 roku stanowi tylko skierowaną przez nią do pozwanego propozycję co do wysokości przysługującego jej wynagrodzenia za usługi świadczone przez nią przy uzyskaniu przez pozwanego w styczniu 2014 roku kredytu w Banku (...) S.A. Nie ma zaś żadnej podstawy do stwierdzenia, że pozwany tę propozycję zaakceptował. Nie ma dowodów, że pozwany odpowiedział na e-maila powódki z dnia 17 marca 2014 roku. Z przedłożonych przez powódkę dowodów nie wynika też – jak twierdziła powódka - że tytułem wynagrodzenia za pośrednictwo powódki w uzyskaniu przez pozwanego w styczniu 2014 roku kredytu w Banku (...) S.A. pozwany zapłacił jej kwotę 3.600 złotych. Nawet jednak gdyby pozwany zapłacił powódce za pośrednictwo w uzyskaniu przez niego w styczniu 2014 roku kredytu w Banku (...) S.A. wynagrodzenie w kwocie 3.600 złotych, to z faktu tego nie sposób wyprowadzić wniosku, że strony umówiły się, iż w związku z uzyskaniem przez pozwanego tego kredytu zapłaci on powódce dodatkowo wynagrodzenie w kwocie 16.050 złotych. Niewykazanie przez powódkę wysokości umówionego przez strony wynagrodzenia za podejmowane przez nią czynności związane z uzyskaniem przez pozwanego w styczniu 2014 roku kredytu w Banku (...) S.A. musiało skutkować oddaleniem powództwa. Jednocześnie Sąd Okręgowy nie znalazł podstaw do zmiany rozstrzygnięcia Sądu I instancji w przedmiocie kosztów procesu. W myśl wyrażonej w art. 98 § 1 k.p.c. zasady odpowiedzialności za wynik procesu strona przegrywająca sprawę, a taką jest powódka, obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony. Stosownie zaś do art. 98 § 3 k.p.c. w zw. z art. 99 k.p.c. do niezbędnych kosztów procesu strony reprezentowanej przez radcę prawnego zalicza się m.in. wynagrodzenie tego radcy prawnego, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego radcy prawnego. Wyjątek od przewidzianej w art. 98 § 1 k.p.c. ogólnej zasady przewiduje art. 102 k.p.c. , który pozwala w szczególnie uzasadnionych wypadkach na zasądzenie od strony przegrywającej tylko części kosztów lub nieobciążenie jej w ogóle kosztami. Do okoliczności branych pod uwagę przez sąd przy ocenie przesłanek zastosowania dyspozycji tego przepisu zaliczyć można nie tylko te związane z samym przebiegiem postępowania, ale również dotyczące stanu majątkowego strony. Sama sytuacja ekonomiczna strony przegrywającej, nawet tak niekorzystna, że strona bez uszczerbku dla własnego utrzymania nie byłaby w stanie ponieść kosztów, nie stanowi jednak podstawy zwolnienia – na podstawie art. 102 k.p.c. – od obowiązku zwrotu kosztów przeciwnikowi, chyba że na rzecz tej strony przemawiają dalsze szczególne okoliczności, które same mogłyby być niewystarczające, lecz łącznie z trudną sytuacją ekonomiczną wyczerpują znamiona wypadku szczególnie uzasadnionego. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy należy wskazać, że sytuacja finansowa powódki nie jest najlepsza, ale nie można uznać, że powódka nie jest w stanie zwrócić pozwanemu poniesionych przez niego kosztów zastępstwa procesowego w prawidłowo ustalonej przez Sąd I instancji kwocie 2.400 złotych, wynikającej z § 6 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (j.t. Dz. U. z 2013 roku, poz. 490 z późn. zm.) z opłatą skarbową od udzielonego pełnomocnictwa w kwocie 17 złotych, wynikającą z części IV załącznika do ustawy z dnia 16 listopada 2006 roku o opłacie skarbowej (Dz. U. 2006 roku, Nr 225, poz. 1635). Powódka, choć ma na utrzymaniu dwóch synów, w tym jednego niepełnosprawnego, to jednak otrzymuje na nich zasiłki alimentacyjne w łącznej kwocie 800 złotych, zasiłki rodzinne i zasiłek z tytułu niepełnosprawności jednego z synów, sama zaś prowadzi działalność gospodarczą, która z pewnością przynosi dochody wyższe niż deklarowana przez powódkę kwota 700-1.000 złotych miesięcznie. Za tym, że powódka jest w stanie zwrócić pozwanemu poniesione przez niego koszty procesu przemawia zresztą to, że ostatecznie cofnęła ona wniosek o zwolnienie jej od opłaty sądowej od pozwu i tytułem tej opłaty uiściła kwotę 623 złotych. Za odstąpieniem od obciążania powódki kosztami zastępstwa procesowego pozwanego i opłatą skarbową od udzielonego pełnomocnictwa nie przemawiają też szczególne okoliczności związane z samym postępowaniem. Dlatego na podstawie art. 385 k.p.c. oddalono apelację O kosztach procesu za drugą instancję rozstrzygnięto mając na uwadze wynik tego postępowania oraz treść art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w zw. z art. 99 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. , art. 108 § 1 k.p.c. i art. 109 k.p.c. Powódka, która przegrała proces w drugiej instancji, powinna zwrócić pozwanemu poniesione przez niego w postępowaniu apelacyjnym koszty procesu obejmujące wynagrodzenie reprezentującego go radcy prawnego w kwocie 1.200 złotych, ustalonej na podstawie § 6 pkt 5 w zw. z § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (j.t. Dz. U. z 2013 roku, poz. 490 z późn. zm.) w zw. z § 21 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 roku, poz. 1804). Sąd Okręgowy uznał, że tak sytuacja finansowa powódki, jak i okoliczności związane z samym postępowaniem nie uzasadniają odstąpienia od obciążania jej kosztami zastępstwa procesowego pozwanego w postępowaniu odwoławczym. Powódka, jak wskazano powyżej, nie znajduje się w tak trudnej sytuacji finansowej, że nie jest w stanie zwrócić pozwanemu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu odwoławczym. Nie sposób też uznać, że przekonanie powódki o zasadności dochodzonego przez nią roszczenia było usprawiedliwione. Powódka, w szczególności że była reprezentowana przez fachowego pełnomocnika, powinna była wszechstronnie rozważyć, czy przysługuje jej dochodzone roszczenie i w jakiej wysokości.