Orzeczenie · 2020-12-17

II Ca 1315/20

Sąd
Sąd Okręgowy w Kielcach
Miejsce
Kielce
Data
2020-12-17
SAOSCywilneprawo rzeczoweWysokaokręgowy
księgi wieczystewpisegzekucja administracyjnaprzepadekwspólność majątkowa małżeńskawspółwłasnośćnieruchomośćprawo karne wykonawczesąd okręgowy

Sprawa dotyczyła wpisu ostrzeżenia o wszczęciu egzekucji administracyjnej w księdze wieczystej, dotyczącego udziału 1/2 nieruchomości należącego do W. B. Wpis został zainicjowany przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. na podstawie administracyjnego tytułu wykonawczego, obejmującego należność z tytułu przepadku korzyści majątkowych orzeczonego prawomocnym wyrokiem karnym. Sąd Rejonowy utrzymał w mocy wpis referendarza sądowego, opierając się na art. 29 § 1 Kodeksu karnego wykonawczego (kkw), który stanowi, że z chwilą prawomocnego orzeczenia przepadku wobec jednego z małżonków pozostających we wspólności majątkowej, przedmioty majątkowe, których dotyczy przepadek lub które podlegają egzekucji przepadku równowartości, tracą z mocy ustawy charakter składników majątku wspólnego. Sąd Rejonowy uznał, że nieruchomość, będąca we władaniu skazanego, należała do niego już w chwili wydania orzeczenia o przepadku, co uzasadniało zastosowanie art. 29 kkw. W. B. złożył apelację, argumentując, że egzekucja powinna być skierowana przeciwko obu małżonkom, a wpis jest niedopuszczalny, gdyż księga wieczysta ujawnia wspólność majątkową małżeńską, a nie współwłasność w częściach ułamkowych. Sąd Okręgowy w Kielcach uznał apelację za zasadną. Sąd Okręgowy dokonał odmiennej wykładni art. 29 ust. 1 kkw, stwierdzając, że przepis ten kreuje przekształcenie wspólności majątkowej we współwłasność w częściach ułamkowych jedynie w odniesieniu do przedmiotów, które uległy przepadkowi lub ich równowartości/korzyści, a nie do innych praw majątkowych, do których egzekucja jest skierowana. Sąd podkreślił, że wpis ostrzeżenia o egzekucji do udziału we współwłasności nieruchomości, ujawnionej w księdze wieczystej jako wspólność majątkowa małżeńska, jest niedopuszczalny, gdyż sąd wieczystoksięgowy bada treść księgi i nie może abstrahować od ujawnionego stanu prawnego. W związku z tym Sąd Okręgowy zmienił zaskarżone postanowienie, uchylając wpis i oddalając wniosek o wpis ostrzeżenia, a także zasądził koszty postępowania apelacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów Kodeksu karnego wykonawczego dotyczących przepadku korzyści majątkowych i jego wpływu na wspólność majątkową małżeńską, a także zasady postępowania wieczystoksięgowego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji egzekucji administracyjnej z nieruchomości objętej wspólnością majątkową małżeńską w związku z orzeczonym przepadkiem korzyści majątkowych.

Zagadnienia prawne (2)

Czy przepisy o przepadku korzyści majątkowych orzeczonym wobec jednego z małżonków pozostających we wspólności majątkowej, powodują z mocy prawa przekształcenie wspólności majątkowej małżeńskiej we współwłasność w częściach ułamkowych w odniesieniu do przedmiotów, do których skierowana jest egzekucja przepadku równowartości lub korzyści?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepisy te dotyczą jedynie przedmiotów, które uległy przepadkowi lub ich równowartości/korzyści, a nie przedmiotów, do których egzekucja jest skierowana.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy zinterpretował art. 29 ust. 1 kkw literalnie i systemowo, wskazując na rozróżnienie między przedmiotami przepadku a przedmiotami, z których egzekwuje się równowartość lub korzyść. Wskazał, że przekształcenie z mocy prawa dotyczy tylko pierwszej grupy, a nie drugiej, co jest zgodne z konstytucyjną ochroną prawa własności i nie prowadzi do nieokreśloności przedmiotu egzekucji.

Czy sąd wieczystoksięgowy może dokonać wpisu ostrzeżenia o egzekucji do udziału w nieruchomości ujawnionej w księdze wieczystej jako wspólność majątkowa małżeńska, jeśli nie ma wpisu o współwłasności w częściach ułamkowych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd wieczystoksięgowy bada treść księgi wieczystej i nie może uwzględnić wniosku o wpis, jeśli ujawniona jest współwłasność bezudziałowa, a nie współwłasność w częściach ułamkowych.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 626^8 § 2 kpc, sąd rozpoznając wniosek o wpis, bada treść księgi wieczystej. Jeśli księga ujawnia wspólność majątkową małżeńską, sąd nie może uwzględnić wniosku o wpis ostrzeżenia o egzekucji do udziału, gdyż nie ma podstaw do identyfikacji takiego udziału w ramach bezudziałowej wspólności.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Zmiana postanowienia
Strona wygrywająca
W. B. (1)

Strony

NazwaTypRola
Skarb Państwa - Naczelnik Urzędu Skarbowego w S.organ_państwowywnioskodawca
W. B. (1)osoba_fizycznauczestnik
A. B.osoba_fizycznauczestnik

Przepisy (8)

Główne

k.k.w. art. 29 § § 1

Kodeks karny wykonawczy

Przekształcenie z mocy prawa wspólności majątkowej małżeńskiej we współwłasność w częściach ułamkowych dotyczy jedynie przedmiotów, które uległy przepadkowi lub ich równowartości/korzyści, a nie przedmiotów, do których egzekucja jest skierowana.

k.p.c. art. 626^8 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd rozpoznając wniosek o wpis bada treść i formę wniosku, dołączonych dokumentów oraz treść księgi wieczystej.

Pomocnicze

k.k.w. art. 29 § § 2

Kodeks karny wykonawczy

Przepis § 1 stosuje się odpowiednio w wypadku orzeczenia przepadku przedmiotów objętych innym rodzajem wspólności łącznej.

k.c. art. 31 § § 1

Kodeks cywilny

Określa ustrój wspólności majątkowej małżeńskiej.

k.k. art. 45 § § 1

Kodeks karny

Reguluje przepadek korzyści majątkowych.

u.p.e.a. art. 110c

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Konstytucja RP art. 64 § ust. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ochrona prawa własności.

Konstytucja RP art. 64 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ograniczenie prawa własności.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepisy o przepadku korzyści majątkowych nie przekształcają z mocy prawa wspólności majątkowej małżeńskiej we współwłasność w częściach ułamkowych w odniesieniu do przedmiotów, do których skierowana jest egzekucja. • Sąd wieczystoksięgowy jest związany treścią księgi wieczystej i nie może dokonywać wpisu sprzecznego z ujawnionym stanem prawnym (wspólność majątkowa małżeńska zamiast współwłasności ułamkowej). • Brak podstaw do identyfikacji udziału 1/2 w nieruchomości objętej wspólnością majątkową małżeńską.

Odrzucone argumenty

Argumentacja sądu pierwszej instancji oparta na art. 29 § 1 kkw w zakresie przekształcenia wspólności majątkowej w odniesieniu do przedmiotu egzekucji.

Godne uwagi sformułowania

hipoteza normy art. 29 ust. 1 kkw generalnie wskazuje na trzy grupy dóbr majątkowych, które mogą być przedmiotem przepadku. • jest zasadnicza różnica pomiędzy formułą - „przedmioty (…), które podlegają egzekucji przepadku lub korzyści” , a formułą, której po prostu w tym przepisie w sposób oczywisty brak, np. - „przedmioty (…), z których następuje (lub do których jest skierowana) egekucja przepadku lub korzyści” • prawo własności (...) podlega ochronie nie tylko na gruncie prawa cywilnego, ale także i ochronie konstytucyjnej. • sąd – stosownie do art. 626 8 § 2 kpc – nie może uwzględnić wniosku o wpis ostrzeżenia o skierowaniu egzekucji do udziału ½ w nieruchomości, w sytuacji, w której w dziale II księgi wieczystej ujawniona jest współwłasność bezudziałowa – na zasadzie wspólności majątkowej małżeńskiej, a nie współwłasność w częściach ułamkowych.

Skład orzekający

Mariusz Broda

przewodniczący

Sławomir Buras

sędzia

Bartosz Pniewski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Kodeksu karnego wykonawczego dotyczących przepadku korzyści majątkowych i jego wpływu na wspólność majątkową małżeńską, a także zasady postępowania wieczystoksięgowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji egzekucji administracyjnej z nieruchomości objętej wspólnością majątkową małżeńską w związku z orzeczonym przepadkiem korzyści majątkowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii interpretacji przepisów k.k.w. w kontekście wspólności majątkowej małżeńskiej i egzekucji, co ma praktyczne znaczenie dla prawników i osób w podobnej sytuacji.

Czy przepadek korzyści majątkowych jednego z małżonków zniszczy wspólność majątkową? Sąd Okręgowy wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst