II CA 130/14

Sąd Okręgowy w KaliszuKalisz2014-05-08
SAOSnieruchomościzasiedzenieWysokaokręgowy
zasiedzenienieruchomościposiadanieprzerwanie biegu zasiedzeniapowództwo windykacyjnewspółwłasnośćkodeks cywilny

Sąd Okręgowy oddalił apelację wnioskodawczyń w sprawie o zasiedzenie, uznając, że powództwo windykacyjne wytoczone przez jednego ze współwłaścicieli przerwało bieg zasiedzenia.

Wnioskodawczynie domagały się stwierdzenia nabycia przez zasiedzenie nieruchomości, którą użytkowały od 1979 roku. Sąd Rejonowy oddalił wniosek, uznając, że posiadanie nie było samoistne lub zostało przerwane przez wniesienie pozwu windykacyjnego przez jednego ze współwłaścicieli. Sąd Okręgowy oddalił apelację, potwierdzając, że pozew windykacyjny z 2008 roku, wytoczony przez współwłaściciela w celu ochrony wspólnego prawa, przerwał bieg zasiedzenia.

Wnioskodawczynie J. S. (1) i Z. S. (1) wniosły o stwierdzenie nabycia przez zasiedzenie nieruchomości położonej w miejscowości (...) gmina S., objętej księgą wieczystą (...). Sąd Rejonowy w Kaliszu oddalił wniosek, ustalając, że wnioskodawczynie objęły nieruchomość w posiadanie za zgodą zmarłej współwłaścicielki U. S. w 1979 roku, jednakże posiadanie to było w złej wierze, a ponadto zostało przerwane przez wniesienie przez jednego ze spadkobierców, J. S. (2), pozwu o wydanie nieruchomości w 2008 roku. Sąd Rejonowy wskazał również na wcześniejsze prawomocne oddalenie wniosku o zasiedzenie z 2005 roku. W apelacji wnioskodawczynie zarzuciły wadliwą ocenę dowodów i błędne uznanie, że pozew windykacyjny przerwał bieg zasiedzenia. Sąd Okręgowy w Kaliszu oddalił apelację, podzielając stanowisko Sądu Rejonowego. Sąd Okręgowy uznał, że pozew windykacyjny z 2008 roku, wytoczony przez jednego ze współwłaścicieli (J. S. (2)) na podstawie art. 209 k.c. w celu ochrony wspólnego prawa, stanowił czynność przedsięwziętą bezpośrednio w celu zaspokojenia roszczenia (art. 123 § 1 pkt 1 w zw. z art. 175 k.c.), co skutkowało przerwaniem biegu zasiedzenia. Sąd podkreślił, że dla skuteczności przerwy zasiedzenia nie miało znaczenia, że w momencie wniesienia pozwu windykacyjnego wnioskodawczynie dochodziły uwłaszczenia na rzecz innej osoby, gdyż pozew był skierowany przeciwko nim jako posiadaczom nieruchomości.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, wniesienie pozwu windykacyjnego przez jednego ze współwłaścicieli, działającego w ramach art. 209 k.c. w celu ochrony wspólnego prawa, stanowi czynność przedsięwziętą bezpośrednio w celu zaspokojenia roszczenia i przerywa bieg zasiedzenia.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że pozew windykacyjny jest czynnością procesową mającą na celu ochronę prawa własności i zaspokojenie roszczenia właściciela, co zgodnie z art. 123 § 1 pkt 1 k.c. przerywa bieg zasiedzenia. Nie ma znaczenia, czy posiadacze w momencie wniesienia pozwu dochodzili uwłaszczenia na rzecz innej osoby, gdyż pozew był skierowany przeciwko nim jako posiadaczom.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić apelację

Strona wygrywająca

uczestnik postępowania J. S. (2)

Strony

NazwaTypRola
J. S. (1)osoba_fizycznawnioskodawczyni
Z. S. (1)osoba_fizycznawnioskodawczyni
J. S. (2)osoba_fizycznauczestnik postępowania
B. K.osoba_fizycznauczestnik postępowania
I. G.osoba_fizycznauczestnik postępowania
A. S. (1)osoba_fizycznauczestnik postępowania
P. W.osoba_fizycznauczestnik postępowania
A. Z.osoba_fizycznauczestnik postępowania
Z. K.innepełnomocnik wnioskodawczyni
J. S. (3)innepełnomocnik uczestnika postępowania

Przepisy (6)

Główne

k.c. art. 123 § § 1 pkt.1

Kodeks cywilny

Bieg zasiedzenia przerywa się przez każdą czynność przed sądem przedsięwziętą bezpośrednio w celu zaspokojenia roszczenia.

k.c. art. 175

Kodeks cywilny

Przepisy o biegu terminów przedawnienia roszczeń i o skutkach ich przerwania lub zawieszenia stosuje się odpowiednio do biegu zasiedzenia.

Pomocnicze

k.c. art. 209

Kodeks cywilny

Do zachowania wspólnego prawa wystarczy działanie jednego ze współuprawnionych.

k.p.c. art. 233 § §1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 13 § §2

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pozew windykacyjny wytoczony przez jednego ze współwłaścicieli stanowi czynność przerywającą bieg zasiedzenia. Posiadanie nieruchomości przez wnioskodawczynie było w złej wierze.

Odrzucone argumenty

Pozew windykacyjny nie przerwał biegu zasiedzenia, ponieważ w momencie jego wniesienia wnioskodawczynie dochodziły uwłaszczenia na rzecz innej osoby. Wadliwa ocena dowodów przez Sąd Rejonowy.

Godne uwagi sformułowania

Było to niewątpliwie posiadanie w złej wierze, bowiem wnioskodawczynie miały pełną świadomość tego, że zmarła pozostawiła kilkoro dzieci, które na podstawie ustawy nabywały po niej spadek. Złożony w dniu 27.06.2008 r. pozew o wydanie nieruchomości przez uczestnika postępowania J. S. (2) ... przerwał bieg tego zasiedzenia. Powództwo windykacyjne zostało wytoczone przez jednego ze spadkobierców ( współwłaścicieli) działających w ramach art. 209 kc i skierowane było przeciwko posiadaczom nieruchomości. Stanowiło – w świetle art. 123§1 pkt 1 kc czynność przedsięwziętą bezpośrednio w celu zaspokojenia roszczenia ( zachowania wspólnego prawa).

Skład orzekający

Wojciech Vogt

przewodniczący

Marian Raszewski

sędzia sprawozdawca

Paweł Szwedowski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja skutków prawnych wniesienia pozwu windykacyjnego dla biegu zasiedzenia, zwłaszcza w kontekście art. 123 § 1 pkt 1 k.c. i art. 209 k.c."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy pozew windykacyjny jest wytoczony przez jednego ze współwłaścicieli w celu ochrony wspólnego prawa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy kluczowego zagadnienia w prawie rzeczowym – przerwania biegu zasiedzenia przez czynność procesową. Jest to istotne dla praktyków prawa nieruchomości i cywilnego.

Pozew windykacyjny przerwał zasiedzenie? Kluczowa interpretacja dla właścicieli nieruchomości.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II Ca 130/14 POSTANOWIENIE Dnia 8 maja 2014 r. Sąd Okręgowy w Kaliszu II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: SSO Wojciech Vogt Sędziowie: SSO Marian Raszewski (spr.) SSO Paweł Szwedowski Protokolant: st. sekr. sąd. Elżbieta Wajgielt po rozpoznaniu w dniu 8 maja 2014 r. w Kaliszu na rozprawie sprawy z wniosku J. S. (1) , Z. S. z udziałem J. S. (2) , B. K. , I. G. , A. S. (1) , P. W. , A. Z. o zasiedzenie na skutek apelacji wnioskodawców od postanowienia Sądu Rejonowego w Kaliszu z dnia 19 grudnia 2013r. sygn. akt I Ns 539/13 p o s t a n a w i a: I. oddalić apelację, II. przyznać od Skarbu Państwa - Sądu Rejonowego w Kaliszu na rzecz adwokata Z. K. kwotę 1800 zł ( jeden tysiąc osiemset złotych) powiększoną o 23% podatku od towarów i usług tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej wnioskodawczyni z urzędu w postępowaniu apelacyjnym. III. przyznać od Skarbu Państwa - Sądu Rejonowego w Kaliszu na rzecz adwokata J. S. (3) kwotę 1800 zł (jeden tysiąc osiemset złotych) powiększoną o 23% podatku od towarów i usług tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej uczestnikowi postępowania J. S. (2) z urzędu w postępowaniu apelacyjnym. Sygn. akt II Ca 130/14 UZASADNIENIE Wnioskodawczyni J. S. (1) i Z. S. (1) domagały się stwierdzenia, że nabyły przez zasiedzenie własność wyszczególnionych na projekcie podziału działek, wchodzących w skład zabudowanej nieruchomości obejmującej działki nr (...) o łącznej powierzchni 0,4166ha, objętej księgą wieczystą (...) , położonych w miejscowości (...) gmina S. . Postanowieniem z dnia 19 grudnia 2013 r. Sąd Rejonowy w Kaliszu oddalił wniosek przyjmując za podstawę rozstrzygnięcia następujące ustalenia: W (...) położona jest nieruchomość zabudowana składająca się z działki nr (...) o obszarze 0,4166 ha, objęta księgą wieczystą (...) , w której jako współwłaściciele wpisani są: B. K. w 3/8 częściach, A. S. (1) w 1/8 części, J. W. w2/8 częściach i J. S. (2) w 2/8 częściach, Wcześniej właścicielami tej nieruchomości byli A. i M. S. (1) . U. S. była drugą żoną A. S. (2) . Zmarła w dniu (...) a spadek po niej nabyły z mocy ustawy dzieci: J. S. (4) , K. S. , Z. S. (2) , S. K. i S. J. po 2/12 części oraz wnuki M. S. (2) i B. S. po 1/12 części, z tym, że wchodzący w skład spadku udział w gospodarstwie rolnym nabyli S. K. i Z. S. (2) - po ½ części. Z. S. (1) zamieszkuje na nieruchomości od 1956 r. zajmując część pomieszczeń w budynkach mieszkalnym i gospodarczym oraz użytkuje część gruntów. Drugą część zabudowań i gruntów zajmuje i użytkuje J. S. (1) . Obie wnioskodawczynie weszły w posiadanie zajmowanych części nieruchomości za zezwoleniem U. S. . J. S. (2) nigdy nie godził się na to, by wnioskodawczynie przebywały na tej nieruchomości, od 1984 r. opłacał podatki. Prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego z dnia 17.08.2005 r. oddalono wniosek J. S. (1) i Z. S. o zasiedzenie poszczególnych części nieruchomości. W dniu 27.06.2008 r. J. S. (2) wystąpił przeciwko wnioskodawczyniom z powództwem o wydanie zajmowanej przez nich nieruchomości. Postępowanie zostało zawieszone z uwagi na toczącą się sprawę o zasiedzenie. Wnioskodawczynie nie wykazywały, że są samoistnymi posiadaczkami nieruchomości, a gdyby nawet za takich je uznać, to posiadanie ich zostało przerwane przez wniesienie powództwa windykacyjnego, co nastąpiło przed upływem terminu zasiedzenia. W apelacji wnioskodawczynie zarzuciły wadliwą ocenę dowodów naruszającą reguły z art. 233§1 kpc , uznanie, że powództwo windykacyjne uczestnika postępowania J. S. (2) doprowadziło do przerwania biegu zasiedzenia. Skarżące wniosły o uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania. Uczestnik postępowania wniósł o oddalenie apelacji. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Okoliczności sprawy wskazują, że od dnia śmierci U. S. tj. od 6 kwietnia 1979 r. wnioskodawczynie J. S. (1) i Z. S. (1) objęły - z wyłączeniem spadkobierców zmarłej – nieruchomość stając się jej samoistnymi posiadaczkami. Było to niewątpliwie posiadanie w złej wierze, bowiem wnioskodawczynie miały pełną świadomość tego, że zmarła pozostawiła kilkoro dzieci, które na podstawie ustawy nabywały po niej spadek. Konstruując zarzut błędnej oceny skutków prawnych wytoczonego przez uczestnika postępowania J. S. (2) powództwo o wydanie nieruchomości apelujące podnoszą, że data wytoczenia tego powództwa (27.06.2008 r.) nastąpiła w czasie, gdy toczyło się z ich wniosku postępowanie o stwierdzenie nabycia przedmiotowej nieruchomości o uwłaszczenie U. S. . Nie było tu więc takiej sytuacji by wniosek złożyły w celu dochodzenia własnego prawa. Gdyby były dochodzącymi własnego prawa w dniu 27.06.2008 r. to wtedy istotnie można by przyjmować, że wniesiony pozew doprowadził do przerwy biegu zasiedzenia. Wnioskodawczynie dochodziły własnego prawa dopiero od wniesienia pisma z dnia 25.11.2009 r. domagając się stwierdzenia zasiedzenia na dzień 6.04.2009 r. Wcześniej nie mógł odnieść skutku przerwy biegu zasiedzenia, nie istniała bowiem identyczność stron w obydwu sprawach w dniu złożenia pozwu windykacyjnego. Z przedstawionym stanowiskiem apelacji nie sposób się zgodzić, bowiem zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego dotyczących przerwania biegu zasiedzenia jest nieuzasadniony. Zgodnie z art. 123§1 pkt.1 w związku z art. 175 kc bieg zasiedzenia przerywa się przez każdą czynność przed sądem… przedsięwziętą bezpośrednio w celu… zaspokojenia roszczenia. Wbrew odmiennym twierdzeniom skarżących, złożony w dniu 27.06.2008 r. pozew o wydanie nieruchomości przez uczestnika postępowania J. S. (2) , zawiadywanej od dnia 6.04. 1979 r. przez wnioskodawczynie przerwał bieg tego zasiedzenia. Powództwo windykacyjne zostało wytoczone przez jednego ze spadkobierców ( współwłaścicieli) działających w ramach art. 209 kc i skierowane było przeciwko posiadaczom nieruchomości. Stanowiło – w świetle art. 123§1 pkt 1 kc czynność przedsięwziętą bezpośrednio w celu zaspokojenia roszczenia ( zachowania wspólnego prawa). Nie ma tu żadnego znaczenia okoliczność, że w chwili wytoczenia powództwa wnioskodawczynie dochodziły uwłaszczenia na rzecz U. S. . Były one bowiem posiadaczkami nieruchomości i to przeciwko nim jako posiadaczkom skierowane zostało roszczenie wydania nieruchomości i ta czynność wywołała skutek prawny w postaci przerwy zasiedzenia, które gdyby nie to żądanie doprowadziłoby do nabycia własności nieruchomości w dniu 6.04.2009 r. Dla skuteczności prawnej wytoczonego powództwa pozostaje bez znaczenia to, w jakiej sytuacji procesowej wnioskodawczynie się znajdowały. Zatem oddalenie wniosku o zasiedzenie było rozstrzygnięciem prawidłowym, a apelacja podlegała oddaleniu ( art. 385 kpc w zw. z art. 13§2 kpc ).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI