Orzeczenie · 2023-09-19

II CA 1192/22

Sąd
Sąd Okręgowy
Data
2023-09-19
SAOSCywilneprawo rzeczoweŚredniaokręgowy
skarga pauliańskaumowa darowiznybezskuteczność czynności prawnejwierzytelnościpokrzywdzenie wierzycielasłużebnośćnieruchomośćapelacja

Sąd Okręgowy oddalił apelację strony powodowej od wyroku Sądu Rejonowego, który oddalił powództwo o uznanie za bezskuteczną umowy darowizny lokalu mieszkalnego. Umowa ta została zawarta między dłużniczką B. Ł. a jej synem M. Ł. w celu umożliwienia powodowi dochodzenia wierzytelności wynikających z nakazów zapłaty. Sąd Okręgowy przyjął ustalenia faktyczne i oceny Sądu Rejonowego za własne, uzupełniając je o własne rozważania. Apelacja powoda zarzucała naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 527 i n. kc) oraz procesowego (art. 1000 § 1 kc, art. 233 § 1 kpc). Sąd Okręgowy uznał apelację za nieuzasadnioną, stwierdzając, że Sąd Rejonowy prawidłowo ocenił dowody i nie naruszył art. 233 § 1 kpc. Wskazano, że brak było podstaw do przyjęcia, iż dłużniczka działała ze świadomością pokrzywdzenia wierzyciela, gdyż zadłużenie było niewielkie, a darowizna była planowana od dawna. Ponadto, wierzyciel w chwili udzielania pożyczek wiedział o służebności na lokalu i nie wykazywał zainteresowania nim jako zabezpieczeniem. Sąd Okręgowy uznał również za trafne stanowisko Sądu Rejonowego, że służebność ustanowiona na rzecz pozwanego pozostałaby w mocy nawet w przypadku egzekucji z nieruchomości, a zarzut wygaśnięcia służebności z powodu niewykonywania był chybiony, gdyż pozwany mieszkał w lokalu z matką do czasu zawarcia małżeństwa. W konsekwencji, Sąd Okręgowy oddalił apelację jako bezzasadną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących skargi pauliańskiej, oceny dowodów w kontekście art. 233 kpc, oraz kwestii służebności w postępowaniu egzekucyjnym.

Ograniczenia stosowania

Konkretne ustalenia faktyczne dotyczące świadomości dłużnika i wartości nieruchomości mogą ograniczać bezpośrednie zastosowanie w innych sprawach.

Zagadnienia prawne (4)

Czy umowa darowizny nieruchomości zawarta przez dłużnika może zostać uznana za bezskuteczną wobec wierzyciela na podstawie art. 527 i n. kc?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli nie została spełniona przesłanka działania dłużnika ze świadomością pokrzywdzenia wierzyciela.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że dłużniczka nie działała ze świadomością pokrzywdzenia wierzyciela, gdyż jej zadłużenie było niewielkie, darowizna była planowana od dawna, a wierzyciel posiadał wiedzę o obciążeniu nieruchomości służebnością i nie wykazywał zainteresowania nią jako zabezpieczeniem.

Czy zarzut naruszenia art. 233 § 1 kpc (swobodna ocena dowodów) jest uzasadniony w sytuacji, gdy sąd wyprowadza wnioski logicznie poprawne z materiału dowodowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, ocena sądu nie narusza reguł swobodnej oceny dowodów, jeśli wnioski są logicznie poprawne i zgodne z doświadczeniem życiowym, nawet jeśli możliwe są odmienne wnioski.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy podkreślił, że ocena dowodów jest prawidłowa, jeśli jest logiczna i zgodna z doświadczeniem życiowym, a skuteczne podważenie jej wymaga wykazania braku logiki lub wykraczania poza schematy logiczne.

Czy służebność ustanowiona na nieruchomości pozostaje w mocy w przypadku prowadzenia egzekucji z tej nieruchomości, zgodnie z art. 1000 § 1 i 3 kpc?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, służebności ujawnione w księdze wieczystej lub zgłoszone najpóźniej na trzy dni przed terminem licytacji pozostają w mocy, jeśli mają pierwszeństwo przed hipotekami lub nieruchomość nie jest hipotekami obciążona.

Uzasadnienie

Sąd potwierdził, że służebność ustanowiona na rzecz pozwanego pozostałaby w mocy w przypadku egzekucji z nieruchomości, zgodnie z przepisami kodeksu postępowania cywilnego.

Czy służebność gruntowa wygasa wskutek niewykonywania przez lat dziesięć (art. 293 § 1 kc w zw. z art. 297 kc)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, ale termin ten nie upłynął w okolicznościach sprawy.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że pozwany mieszkał w lokalu z matką do sierpnia 2017 r., co oznacza, że dziesięcioletni termin niewykonywania służebności jeszcze nie upłynął.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
pozwany M. Ł.

Strony

NazwaTypRola
(...)instytucjapowód
M. Ł.osoba_fizycznapozwany
B. Ł.osoba_fizycznadłużniczka

Przepisy (9)

Główne

k.c. art. 527

Kodeks cywilny

Dotyczy uznania czynności prawnej za bezskuteczną wobec wierzyciela, gdy dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzyciela.

k.c. art. 1000 § § 1

Kodeks cywilny

Reguluje kwestię wygaśnięcia praw obciążających nieruchomość w przypadku przysądzenia własności w drodze egzekucji.

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zasad swobodnej oceny dowodów przez sąd.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna oddalenia apelacji.

Pomocnicze

k.c. art. 293 § § 1

Kodeks cywilny

Określa przesłanki wygaśnięcia służebności gruntowej.

k.c. art. 297

Kodeks cywilny

Stosuje odpowiednio przepisy o służebnościach gruntowych do służebności osobistych.

k.p.c. art. 98 § § 1, § 1 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna orzekania o kosztach postępowania apelacyjnego.

k.p.c. art. 99

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zasad orzekania o kosztach postępowania.

k.p.c. art. 387 § § 2 (1) pkt 1 i 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy przyjmowania przez sąd drugiej instancji ustaleń faktycznych i ocen sądu pierwszej instancji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak świadomości dłużniczki o pokrzywdzeniu wierzyciela w momencie darowizny. • Niewielkie zadłużenie dłużniczki w chwili darowizny. • Darowizna była od dawna planowana w rodzinie. • Wierzyciel posiadał wiedzę o służebności i nie wykazywał zainteresowania lokalem jako zabezpieczeniem. • Służebność ustanowiona na rzecz pozwanego pozostałaby w mocy w przypadku egzekucji. • Termin do wygaśnięcia służebności z powodu niewykonywania nie upłynął.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 527 i n. kc). • Naruszenie przepisów prawa procesowego (art. 1000 § 1 kc, art. 233 § 1 kpc). • Niewłaściwa ocena dowodów przez Sąd Rejonowy. • Możliwość wygaśnięcia służebności z powodu niezamieszkiwania pozwanego.

Godne uwagi sformułowania

brak było podstaw do przyjęcia istnienia (...) przesłanki działania dłużniczki ze świadomością pokrzywdzenia wierzyciela • jeżeli z określonego materiału dowodowego sąd wyprowadza wnioski logicznie poprawne i zgodne z doświadczeniem życiowym, to ocena sądu nie narusza reguł swobodnej oceny dowodów • nie budzi zatem wątpliwości (...) że prawidłowe jest stanowisko Sądu Rejonowego, iż prawo służebności (...) pozostałoby w mocy • służebność gruntowa wygasa wskutek niewykonywania przez lat dziesięć

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących skargi pauliańskiej, oceny dowodów w kontekście art. 233 kpc, oraz kwestii służebności w postępowaniu egzekucyjnym."

Ograniczenia: Konkretne ustalenia faktyczne dotyczące świadomości dłużnika i wartości nieruchomości mogą ograniczać bezpośrednie zastosowanie w innych sprawach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia ochrony wierzycieli przed niewypłacalnością dłużników poprzez zaskarżanie czynności prawnych, a także kwestii związanych z prawami rzeczowymi.

Czy darowizna mieszkania może chronić przed wierzycielami? Sąd wyjaśnia.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst