II CA 115/14

Sąd Okręgowy w KaliszuKalisz2014-05-22
SAOSCywilneprawo rzeczoweŚredniaokręgowy
własnośćsamochódmajątek wspólnymajątek osobistypodział majątkuinteres prawnynieruchomościpojazdy

Sąd Okręgowy oddalił apelację pozwanej, potwierdzając ustalenie przez Sąd Rejonowy, że powód jest właścicielem samochodu, mimo jego sprzedaży przez pozwaną.

Powód J. P. domagał się ustalenia, że jest właścicielem samochodu, który został zarejestrowany na jego byłą żonę E. S. Sąd Rejonowy ustalił jego własność, opierając się na oświadczeniach stron z postępowania o podział majątku wspólnego, że pojazd został nabyty i wyremontowany ze środków osobistych powoda. Pozwana wniosła apelację, zarzucając brak interesu prawnego powoda i błędy w ocenie dowodów. Sąd Okręgowy oddalił apelację, uznając interes prawny powoda za wykazany, a ustalenia Sądu Rejonowego za prawidłowe.

Sprawa dotyczyła powództwa J. P. o ustalenie prawa własności do samochodu marki V. (...), który był zarejestrowany na nazwisko jego byłej żony, E. S. Sąd Rejonowy w Kaliszu ustalił, że powód jest właścicielem pojazdu, opierając się na zgodnych oświadczeniach stron z postępowania o podział majątku wspólnego, zgodnie z którymi samochód został nabyty i wyremontowany ze środków osobistych powoda, pochodzących ze sprzedaży innego pojazdu. Pozwana wniosła apelację, zarzucając naruszenie art. 189 § 1 k.p.c. przez błędne przyjęcie interesu prawnego powoda oraz naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. przez wadliwą ocenę dowodów i sprzeczne z materiałem dowodowym ustalenia dotyczące pochodzenia środków na zakup pojazdu. Sąd Okręgowy w Kaliszu oddalił apelację, uznając, że interes prawny powoda w ustaleniu własności był wykazany, zwłaszcza w kontekście rejestracji pojazdu na nazwisko byłej żony. Sąd podkreślił, że ustalenia Sądu Rejonowego były prawidłowe, a strony zgodnie oświadczyły w postępowaniu o podział majątku, że samochód stanowi własność powoda. Kwestie ewentualnych nakładów z majątku wspólnego na majątek osobisty powoda powinny były być rozstrzygnięte w postępowaniu o podział majątku, zgodnie z art. 618 § 3 k.p.c.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, powód posiada interes prawny w żądaniu ustalenia prawa własności.

Uzasadnienie

Interes prawny powoda wynika z faktu, że samochód, mimo iż nabyty ze środków osobistych powoda, został zarejestrowany na nazwisko byłej żony, co uniemożliwiało mu swobodne dysponowanie pojazdem i legitymowanie się dowodem własności wobec osób trzecich.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie apelacji

Strona wygrywająca

J. P.

Strony

NazwaTypRola
J. P.osoba_fizycznapowód
E. S.osoba_fizycznapozwana
A. K.osoba_fizycznaosoba trzecia (nabywca samochodu)

Przepisy (5)

Główne

k.p.c. art. 618 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Wyłącza możliwość dochodzenia roszczeń związanych z nakładami z majątku wspólnego na majątek osobisty (i odwrotnie) w innym postępowaniu niż sprawa o podział majątku wspólnego.

Pomocnicze

k.p.c. art. 189 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy interesu prawnego w żądaniu ustalenia istnienia stosunku prawnego lub prawa.

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zasad swobodnej oceny dowodów przez sąd.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy oddalenia apelacji.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zasad zasądzania kosztów postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Powód posiada interes prawny w ustaleniu własności samochodu, mimo jego rejestracji na nazwisko byłej żony. Samochód został nabyty i wyremontowany ze środków osobistych powoda, co potwierdzają zgodne oświadczenia stron z postępowania o podział majątku. Sąd Rejonowy prawidłowo ocenił materiał dowodowy i nie przekroczył granic swobodnej oceny dowodów.

Odrzucone argumenty

Powód nie wykazał interesu prawnego w żądaniu ustalenia własności pojazdu. Sąd Rejonowy dokonał wadliwej oceny dowodów, pomijając część materiału i ustalając sprzecznie z dowodami pochodzenie środków na zakup pojazdu. Cena uzyskana ze sprzedaży pojazdu marki W. nie była wystarczająca do zakupu spornego pojazdu, a brakujące środki pochodziły z majątku wspólnego.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Okręgowy zważył, co następuje : Apelacja nie zasługuje na uwzględnienie. Nie ma racji skarżąca, podnosząc że powód nie wykazał interesu prawnego jaki ma w żądaniu ustalenia własności przedmiotowego pojazdu. Strony w sprawie o podział majątku wspólnego zgodnie oświadczyły, że samochód ten stanowi własność powoda. Kwestia ewentualnych nakładów z majątku wspólnego na odrębny powinna być podniesiona w sprawie o podział majątku wspólnego.

Skład orzekający

Wojciech Vogt

przewodniczący-sprawozdawca

Paweł Szwedowski

sędzia

Marian Raszewski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie interesu prawnego w sprawach o własność, znaczenie oświadczeń stron w postępowaniu o podział majątku, wyłączenie dochodzenia roszczeń o nakłady w innym postępowaniu niż sprawa o podział majątku."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji rejestracji pojazdu na byłego małżonka i oświadczeń w postępowaniu o podział majątku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje praktyczne problemy związane z ustalaniem własności majątku po ustaniu małżeństwa, zwłaszcza gdy rejestracja nie odzwierciedla rzeczywistego stanu prawnego. Pokazuje znaczenie formalnych oświadczeń w postępowaniach sądowych.

Czy samochód zarejestrowany na byłego małżonka jest Twoją własnością? Sąd rozstrzyga.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II Ca 115/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ K. , dnia 22 maja 2014 r. Sąd Okręgowy w Kaliszu II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: SSO Wojciech Vogt (spr.) Sędziowie: SSO Paweł Szwedowski SSO Marian Raszewski Protokolant: st. sekr. sąd. Jolanta Bąk po rozpoznaniu w dniu 22 maja 2014 r. w Kaliszu na rozprawie sprawy z powództwa J. P. przeciwko E. S. o ustalenie na skutek apelacji pozwanej od wyroku Sądu Rejonowego w Kaliszu z dnia 23 lipca 2013r. sygn. akt I C 326/13 oddala apelację. II Ca 115/14 UZASADNIENIE Powód J. P. wystąpił z pozwem przeciwko E. S. o ustalenie, że jest właścicielem, samochodu osobowego marki V. (...) o numerze rejestracyjnym (...) . Pozwana wniosła o oddalenie powództwa i oświadczyła, że samochód w dniu 24 czerwca 2013 r. sprzedała osobie trzeciej. Sąd Rejonowy w Kaliszu wyrokiem z dnia 23 lipca 2013 r. ustalił , że powód J. P. jest właścicielem samochodu marki V. (...) o nr podwozia (...) rejestracyjny (...) i orzekł o kosztach postępowania. Rozstrzygnięcie swoje oparł na następujących ustaleniach: Strony zawarły związek małżeński w 1998 r. Został on rozwiązany prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w Kaliszu z dnia 17 sierpnia 2011 r. Prawomocnym postanowieniem z dnia 12 września 2012 r. Sąd Rejonowy w Kaliszu dokonał podziału majątku wspólnego stron. Podziałem tym nie został objęty przedmiotowy samochód. Strony w tej sprawie złożyły zgodne oświadczenie , że pojazd ten został nabyty i wyremontowany ze środków należących do majątku osobistego J. P. pochodzących ze sprzedaży samochodu marki W. . Samochód ten został zarejestrowany na nazwisko ówczesnej żony powoda noszącej wówczas nazwisko E. P. . Środki na zakup i remont przedmiotowego samochodu w całości pochodziły ze sprzedaży samochodu marki (...) stanowiącego majątek powoda jeszcze przed zawarciem związku małżeńskiego z pozwaną. Po rozstaniu stron samochód znajdował się w posiadaniu powoda. Pozwana wbrew woli powoda zabrała auto na lawecie i sama nim dysponowała. Doszło do tego na pewno po dniu 7 marca 2012 r. kiedy to strony na rozprawie o podział majątku wspólnego zgodnie oświadczyły , że samochód jest użytkowany przez J. P. . Fakt zaboru samochodu powód zgłosił Policji, jednakże nie odzyskał pojazdu z uwagi na jego rejestrację na nazwisko pozwanej. W dniu 24 czerwca 2013 r. pozwana bez konsultacji z powodem zbyła przedmiotowy samochód na rzecz A. K. . Apelację od powyższego rozstrzygnięcia złożyła pozwana zaskarżając wyrok w całości. Zarzuciła naruszenie art. 189 § 1 k.p.c ,. przez bezpodstawne przyjęcie, że powód miał interes prawny w żądaniu ustalenia, że jest właścicielem pojazdu. Zarzuciła również naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. przez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów polegające na dokonaniu tej oceny z całkowitym pominięciem części przeprowadzonych dowodów i sprzeczność ustaleń Sądu z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego przez przyjęcie, że powód zakupił sporny pojazd w trakcie trwania małżeństwa stron za środki finansowe pochodzące ze sprzedaży pojazdu marki W. , podczas gdy cena uzyskana ze sprzedaży pojazdu marki W. nie była wystarczająca do zakupu spornego pojazdu i brakujące środki zostały przeznaczone z majątku wspólnego. Wskazując na powyższe zarzuty wniosła o zmianę orzeczenia i oddalenie powództwa. Powód wniósł o oddalenie apelacji. Sąd Okręgowy zważył, co następuje : Apelacja nie zasługuje na uwzględnienie. Nie ma racji skarżąca, podnosząc że powód nie wykazał interesu prawnego jaki ma w żądaniu ustalenia własności przedmiotowego pojazdu. Sąd Rejonowy kwestie tę szczegółowo wyjaśnił i w swoim uzasadnieniu wskazał na czym polega interes powoda w ustaleniu własności. Wyjaśnienia te zasługują w pełni na akceptacje. Skoro bowiem samochód został zarejestrowany na byłą żonę powoda E. P. , to powód nie może dysponować tym samochodem i wobec osób trzecich legitymować się dowodem własności. Sąd również zgodnie z materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie prawidłowo ustalił, że samochód ten stanowi własność powoda. Oceniając materiał dowodowy Sąd nie przekroczył zastrzeżonej dla sądów granic swobodnej oceny dowodów. Wskazał na jakich dowodach się oparł i dlaczego pozostałym dowodom odmówił wiarygodności. Ocena ta zasługuje na akceptacje w szczególności dlatego, że strony w sprawie o podział majątku wspólnego zgodnie oświadczyły, że samochód ten stanowi własność powoda. Kwestia ewentualnych nakładów z majątku wspólnego na odrębny powinna być podniesiona w sprawie o podział majątku wspólnego. Art. 618 § 3 k.p.c. wyłącza możliwość dochodzenia roszczeń opisanych w § 1 tegoż art. wobec współuczestników postępowania działowego nawet jeśli nie zostały one zgłoszone (por. Piotr Pruś /w/ Komentarz do k.p.c pod redakcją M. Manowskiej , Warszawa 2013, s. 1136; wyrok SN z dnia 2 kwietnia 2009 r., IV CSK 566/08). Żaden wiec z zarzutów apelacji nie jest uzasadniony. Mając na uwadze powyższe okoliczności należało, zgodnie z art. 385 i 98 k.p.c. , orzec jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI