II CA 1097/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowódka H. N. domagała się od pozwanego (...) Sp. z o.o. w P. zasądzenia kwoty 30.000 zł tytułem nakładów na rewitalizację akustyczną budynku i 25.000 zł tytułem odszkodowania za spadek wartości nieruchomości, wskazując jako podstawę prawną art. 129 §2 w zw. z art. 136 ustawy Prawo Ochrony Środowiska. Roszczenie wynikało z utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania dla lotniska (...) w P. uchwałą Sejmiku Województwa (...) nr (...) z 30.01.2012r. Pozwany wniósł o oddalenie powództwa, kwestionując istnienie szkody i jej wysokość. Sąd Rejonowy Poznań-Grunwald i Jeżyce w Poznaniu wyrokiem z dnia 22 kwietnia 2021 r., sygn. akt IX C 3563/16, zasądził od pozwanego na rzecz powódki kwotę 107.406,28 zł wraz z odsetkami. Sąd Rejonowy oparł swoje ustalenia na opiniach biegłych, uznając, że utworzenie obszaru ograniczonego użytkowania spowodowało spadek wartości nieruchomości o 53.983 zł oraz konieczność poniesienia nakładów na rewitalizację akustyczną budynku w kwocie 53.423,28 zł. Pozwany wniósł apelację, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym błędną wykładnię art. 129 ust. 2 p.o.ś. oraz wadliwość opinii biegłych. Sąd Okręgowy w Poznaniu, Wydział II Cywilny Odwoławczy, wyrokiem z dnia 8 kwietnia 2022 r. oddalił apelację pozwanego, uznając ją za bezzasadną. Sąd Okręgowy podzielił ustalenia faktyczne i ocenę dowodów dokonaną przez Sąd Rejonowy, w szczególności uznał opinie biegłych za rzetelne i wystarczające do poczynienia ustaleń faktycznych. Sąd odrzucił zarzuty pozwanego dotyczące błędów metodologicznych opinii oraz odmówił przeprowadzenia dowodu z opinii innych biegłych, uznając je za nieuzasadnione i zmierzające do przedłużenia postępowania. Sąd Okręgowy podkreślił, że wykształciła się jednolita linia orzecznicza w zakresie wykładni przepisów Prawa Ochrony Środowiska dotyczących odszkodowań za spadek wartości nieruchomości i koszty rewitalizacji w związku z utworzeniem obszaru ograniczonego użytkowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie odpowiedzialności za szkody związane z utworzeniem obszaru ograniczonego użytkowania dla lotniska, w tym spadek wartości nieruchomości i koszty rewitalizacji akustycznej.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania dla lotniska i może wymagać analizy w kontekście konkretnych przepisów i stanu faktycznego.
Zagadnienia prawne (3)
Czy utworzenie obszaru ograniczonego użytkowania dla lotniska, skutkujące ograniczeniem sposobu korzystania z nieruchomości i potencjalnym spadkiem jej wartości oraz koniecznością poniesienia nakładów na poprawę warunków akustycznych, uzasadnia roszczenie odszkodowawcze na podstawie art. 129 ust. 2 w zw. z art. 136 ustawy Prawo Ochrony Środowiska?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, utworzenie obszaru ograniczonego użytkowania dla lotniska, skutkujące ograniczeniem sposobu korzystania z nieruchomości i potencjalnym spadkiem jej wartości oraz koniecznością poniesienia nakładów na poprawę warunków akustycznych, uzasadnia roszczenie odszkodowawcze na podstawie art. 129 ust. 2 w zw. z art. 136 ustawy Prawo Ochrony Środowiska.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że działalność lotniska, która doprowadziła do utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania, stanowi podstawę odpowiedzialności odszkodowawczej. Szkoda obejmuje zarówno spadek wartości nieruchomości, jak i koszty poniesione w celu dostosowania budynku do wymagań akustycznych. Podkreślono, że nawet jeśli ograniczenia nie dotyczą bezpośrednio sposobu korzystania z nieruchomości, sam fakt utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania i świadomość potencjalnych niedogodności (hałas) wpływa na wartość nieruchomości. Koszty rewitalizacji akustycznej są uzasadnione, gdy budynek nie spełnia norm ze względu na ponadnormatywny hałas.
Czy opinia biegłego rzeczoznawcy majątkowego, dotycząca spadku wartości nieruchomości w związku z utworzeniem obszaru ograniczonego użytkowania, jest wystarczająco rzetelna i metodologicznie poprawna, aby stanowić podstawę ustaleń faktycznych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, opinia biegłego rzeczoznawcy majątkowego, dotycząca spadku wartości nieruchomości w związku z utworzeniem obszaru ograniczonego użytkowania, została uznana za rzetelną i wystarczającą do poczynienia ustaleń faktycznych.
Uzasadnienie
Sąd uznał opinię biegłego za kompleksową i przydatną, podkreślając jego wieloletnie doświadczenie i rzeczowe uzasadnienie. Odniesiono się do zarzutów pozwanego, uznając je za nieuzasadnione. Metoda regresji wielorakiej została uznana za właściwą do wyodrębnienia wpływu jednego czynnika (utworzenia OOU) na wartość nieruchomości. Sąd nie znalazł podstaw do zlecenia opinii innemu biegłemu ani do poddania opinii ocenie organizacji zawodowej.
Czy koszty poniesione na rewitalizację akustyczną budynku, mające na celu dostosowanie go do wymagań technicznych określonych dla obszaru ograniczonego użytkowania, stanowią szkodę podlegającą odszkodowaniu, nawet jeśli właściciel nie poniósł ich faktycznie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, koszty poniesione na rewitalizację akustyczną budynku, mające na celu dostosowanie go do wymagań technicznych określonych dla obszaru ograniczonego użytkowania, stanowią szkodę podlegającą odszkodowaniu, nawet jeśli właściciel nie poniósł ich faktycznie.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 136 ust. 3 Prawa Ochrony Środowiska, koszty poniesione w celu wypełnienia wymagań technicznych przez istniejące budynki stanowią szkodę, nawet w przypadku braku obowiązku podjęcia działań. Obowiązek naprawienia szkody powstaje z chwilą jej wyrządzenia i nie jest uzależniony od faktycznego poniesienia wydatków.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| H. N. | osoba_fizyczna | powódka |
| (...) Sp. z o.o. w P. | spółka | pozwany |
Przepisy (10)
Główne
p.o.ś. art. 129 § § 2
Ustawa Prawo Ochrony Środowiska
Podstawa roszczenia o odszkodowanie za szkodę wynikłą z ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, w tym zmniejszenie jej wartości.
p.o.ś. art. 136 § § 2
Ustawa Prawo Ochrony Środowiska
Określa podmiot zobowiązany do wypłaty odszkodowania lub wykupu nieruchomości – ten, którego działalność spowodowała wprowadzenie ograniczeń.
p.o.ś. art. 136 § § 3
Ustawa Prawo Ochrony Środowiska
Szkodą są również koszty poniesione w celu wypełnienia wymagań technicznych dotyczących budynków na obszarze ograniczonego użytkowania.
Pomocnicze
p.o.ś. art. 135 § § 1
Ustawa Prawo Ochrony Środowiska
Reguluje podstawę normatywną do wprowadzenia obszaru ograniczonego użytkowania.
k.c. art. 361 § § 2
Kodeks cywilny
Definicja szkody jako uszczerbku majątkowego.
k.c. art. 481 § § 1
Kodeks cywilny
Podstawa zasądzenia odsetek ustawowych.
k.c. art. 118
Kodeks cywilny
Dotyczy terminu przedawnienia roszczeń.
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada swobodnej oceny dowodów.
k.p.c. art. 322
Kodeks postępowania cywilnego
Możliwość zasądzenia odszkodowania według oceny sądu, gdy ścisłe udowodnienie wysokości jest niemożliwe lub utrudnione.
u.g.n. art. 157 § ust. 1 i 3
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Dotyczy oceny prawidłowości sporządzenia operatu szacunkowego przez organizację zawodową.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Utworzenie obszaru ograniczonego użytkowania dla lotniska skutkuje szkodą w postaci spadku wartości nieruchomości i konieczności poniesienia nakładów na rewitalizację akustyczną. • Opinie biegłych sądowych są rzetelne i stanowią wystarczającą podstawę do ustalenia wysokości szkody. • Koszty rewitalizacji akustycznej są szkodą podlegającą odszkodowaniu, nawet jeśli nie zostały faktycznie poniesione. • Spadek wartości nieruchomości jest bezpośrednim skutkiem utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania i wpływa na nią negatywnie.
Odrzucone argumenty
Brak szkody, ponieważ ograniczenia nie dotyczą bezpośrednio sposobu korzystania z nieruchomości. • Szkoda jest jedynie hipotetyczna i urealni się dopiero w momencie sprzedaży nieruchomości. • Koszty rewitalizacji akustycznej nie stanowią szkody, jeśli nie zostały faktycznie poniesione. • Opinie biegłych są wadliwe metodologicznie i merytorycznie. • Brak podstaw do zasądzenia odszkodowania z tytułu spadku wartości nieruchomości spowodowanego hałasem lotniczym. • Niewłaściwe zastosowanie przepisów dotyczących odsetek.
Godne uwagi sformułowania
Szkoda przejawia się w zmniejszeniu wartości nieruchomości w związku z wprowadzeniem tej strefy, jak i konieczności poniesienia nakładów celem rewitalizacji akustycznej budynku. • Samo wprowadzenia o.o.u. nie przesądza jeszcze o zaistnieniu szkody. • Wartość nieruchomości gruntowej położonej w P. przy ul. (...) uległa zmniejszeniu o 53.983 zł na skutek wprowadzenia obszaru ograniczonego korzystania dla Lotniska (...) w P. • Budynek nie spełnia wymogów Polskiej Normy PN–B–02151– 3:1999 (...) z zakresu izolacyjności akustycznej dla stanu izolacyjności akustycznej określonej po utworzeniu o.o.u. • Optymalnym rozwiązaniem jest zastosowanie wentylacji nawiewno-wywiewnej zrównoważonej, która zapewni normowe wymiany powietrza w budynku. • Ryzyko szkód związanych z działalnością uciążliwą dla otoczenia powinien ponosić podmiot, który tę działalność podejmuje dla własnej korzyści. • Właściciel nieruchomości może w trybie art. 129 ust 2 poś żądać odszkodowania za poniesioną szkodę (w tym zmniejszenie wartości nieruchomości) w związku z ograniczeniem sposobu korzystania z nieruchomości, przy czym ograniczeniem tym jest także ustanowienie obszaru ograniczonego użytkowania.
Skład orzekający
Anna Kulczewska-Garcia
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie odpowiedzialności za szkody związane z utworzeniem obszaru ograniczonego użytkowania dla lotniska, w tym spadek wartości nieruchomości i koszty rewitalizacji akustycznej."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania dla lotniska i może wymagać analizy w kontekście konkretnych przepisów i stanu faktycznego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy praktycznych konsekwencji funkcjonowania lotniska dla właścicieli nieruchomości, w tym finansowych skutków hałasu i ograniczeń związanych z obszarem ograniczonego użytkowania. Jest to istotne dla osób mieszkających w pobliżu lotnisk.
“Lotnisko kontra właściciel nieruchomości: odszkodowanie za hałas i spadek wartości.”
Dane finansowe
WPS: 107 406,28 PLN
spadek wartości nieruchomości: 53 983 PLN
nakłady na rewitalizację akustyczną: 53 423,28 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.