II Ca 1091/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Szczecinie rozpoznał apelację wnioskodawczyni M. K. (1) od postanowienia Sądu Rejonowego w sprawie o podział majątku wspólnego z byłym mężem E. K. (1). Sąd Rejonowy ustalił, że majątek wspólny obejmuje spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu o wartości 271 000 zł, przyznał je na wyłączną własność wnioskodawczyni, ustalając jej udział na 2/3, a uczestnika na 1/3, zasądzając od wnioskodawczyni na rzecz uczestnika kwotę 90 334 zł tytułem wyrównania. Wnioskodawczyni w apelacji domagała się zmiany postanowienia poprzez ustalenie jej 100% udziału w majątku wspólnym, zarzucając Sądowi Rejonowemu naruszenie art. 233 § 1 kpc poprzez błędną ocenę dowodów i ustalenie nierównych udziałów. Argumentowała długotrwałą separacją od 1992 r., brakiem partycypacji byłego męża w kosztach od 2000 r. oraz osobistymi staraniami o utrzymanie rodziny i majątku. Sąd Okręgowy uznał apelację za nieuzasadnioną. Podkreślił, że zgodnie z art. 43 krio, udziały są równe, a ustalenie nierównych udziałów wymaga wykazania „ważnych powodów” i stopnia przyczynienia się do powstania majątku, uwzględniając także nakład pracy przy wychowaniu dzieci i w gospodarstwie domowym. Sąd Okręgowy stwierdził, że wnioskodawczyni nie sprostała ciężarowi dowodu w zakresie wykazania wyłącznego udziału. Choć przyznał, że trud wychowywania dzieci i utrzymania majątku spoczywał głównie na wnioskodawczyni, zaznaczył, że wspólność trwała od 1976 r. do 2003 r., a lokal nabyto w 1988 r., kiedy strony wspólnie budowały majątek. Nawet przy uwzględnieniu faktycznej separacji od 1992 r., przez kilkanaście lat obie strony przyczyniały się do utrzymania majątku. Sąd uznał, że przyznanie wnioskodawczyni 2/3 udziału w majątku było pełnym odzwierciedleniem jej starań. Podkreślono, że fakt, iż uczestnik do dziś nie partycypuje w kosztach utrzymania lokalu, powinien być przedmiotem odrębnego żądania procesowego, a nie podstawą do ustalenia nierównych udziałów. W konsekwencji, Sąd Okręgowy oddalił apelację na mocy art. 385 kpc.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalanie nierównych udziałów w majątku wspólnym po ustaniu wspólności, ocena dowodów w sprawach o podział majątku, ciężar dowodu w sprawach o podział majątku.
Orzeczenie dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych sprawy, a jego zastosowanie wymaga analizy indywidualnych przypadków.
Zagadnienia prawne (3)
Czy w sprawie o podział majątku wspólnego dopuszczalne jest ustalenie nierównych udziałów małżonków, a jeśli tak, to jakie przesłanki muszą zostać spełnione?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, dopuszczalne jest ustalenie nierównych udziałów na mocy art. 43 § 2 krio, jeśli istnieją ważne powody i uwzględniony zostanie stopień przyczynienia się każdego z małżonków do powstania majątku wspólnego, w tym nakład osobistej pracy przy wychowaniu dzieci i we wspólnym gospodarstwie domowym.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy podkreślił, że zasada równych udziałów jest regułą, a ustalenie nierównych udziałów wymaga wykazania ważnych powodów przez stronę wnioskującą. Wnioskodawczyni nie wykazała wystarczająco, aby jej były mąż całkowicie przestał przyczyniać się do powstania lub utrzymania majątku wspólnego w całym okresie trwania wspólności, co uzasadniałoby przyznanie jej 100% udziału.
Czy naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów (art. 233 § 1 kpc) poprzez błędne ustalenie udziału uczestnika w majątku wspólnym uzasadnia zmianę orzeczenia sądu pierwszej instancji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut naruszenia art. 233 § 1 kpc jest skuteczny tylko wtedy, gdy wykaże się, że sąd uchybił zasadom logicznego rozumowania lub doświadczenia życiowego. Ocena dowodów dokonana przez sąd pierwszej instancji była prawidłowa i nie budziła zastrzeżeń z punktu widzenia logiki i zasad doświadczenia życiowego.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że ocena dowodów przez Sąd Rejonowy była prawidłowa. Skuteczne podważenie tej oceny wymaga wykazania rażących błędów logicznych lub niezgodności z zasadami doświadczenia życiowego, czego wnioskodawczyni w apelacji nie udowodniła.
Czy fakt, że jeden z małżonków po ustaniu wspólności majątkowej nie partycypuje w kosztach utrzymania wspólnego lokalu, może stanowić podstawę do ustalenia nierównych udziałów w majątku wspólnym?
Odpowiedź sądu
Nie, sam fakt nieuczestniczenia w kosztach utrzymania lokalu po ustaniu wspólności majątkowej nie jest wystarczającą podstawą do ustalenia nierównych udziałów. Powinien być przedmiotem odrębnego żądania procesowego.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy wskazał, że kwestia braku partycypacji byłego męża w kosztach utrzymania lokalu po ustaniu wspólności nie mogła wpłynąć na ustalenie nierównych udziałów, a powinna być źródłem jasno sformułowanego żądania o charakterze procesowym.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. K. (1) | osoba_fizyczna | wnioskodawczyni |
| E. K. (1) | osoba_fizyczna | uczestnik |
| E. K. (2) | osoba_fizyczna | uczestnik |
Przepisy (5)
Główne
k.r.o. art. 43 § § 1
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Zasada równych udziałów małżonków w majątku wspólnym.
k.r.o. art. 43 § § 2
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Możliwość ustalenia nierównych udziałów z ważnych powodów i uwzględnienia stopnia przyczynienia się małżonków do powstania majątku wspólnego.
Pomocnicze
k.r.o. art. 43 § § 3
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Przy ocenie stopnia przyczynienia się do powstania majątku wspólnego uwzględnia się także nakład osobistej pracy przy wychowaniu dzieci i we wspólnym gospodarstwie domowym.
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada swobodnej oceny dowodów przez sąd.
k.c. art. 6
Kodeks cywilny
Ciężar dowodu spoczywa na stronie, która z określonych skutków prawnych wywodzi skutki prawne.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ocena dowodów przez Sąd Rejonowy była prawidłowa i zgodna z zasadami logiki i doświadczenia życiowego. • Wnioskodawczyni nie wykazała ważnych powodów do ustalenia nierównych udziałów w majątku wspólnym. • Ustalony przez Sąd Rejonowy podział majątku (2/3 dla wnioskodawczyni, 1/3 dla uczestnika) uwzględniał stopień przyczynienia się stron do powstania majątku wspólnego.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 233 § 1 kpc przez Sąd Rejonowy poprzez błędną ocenę dowodów i ustalenie udziału uczestnika na 1/3. • Ustalenie nierównych udziałów w majątku wspólnym powinno uwzględniać długotrwałą separację i brak partycypacji byłego męża w kosztach od 2000 r. • Wnioskodawczyni powinna mieć 100% udział w majątku wspólnym ze względu na osobiste starania o rodzinę i majątek.
Godne uwagi sformułowania
Ciężar wykazania istnienia przesłanek warunkujących ustalenie nierównych udziałów w majątku wspólnym spoczywa na tym, kto zgłosił taki wniosek. • Samoistną podstawą ustalenia nierównych udziałów w innej proporcji nie może być obciążenie E. K. (1) orzeczeniem sądowym winą rozkładu pożycia małżeńskiego. • Ocena wiarygodności i mocy dowodów zgromadzonych w sprawie, a dokonana przez Sąd Rejonowy była prawidłowa i nie budziła zastrzeżeń z punktu widzenia logiki i zasad doświadczenia życiowego. • Wnioskodawczyni nie sprostała ciężarowi dowodu w zakresie dowiedzenia wyłącznego, 100 % udziału w tworzeniu majątku wspólnego. • Fakt, iż uczestnik w późniejszych latach nie dbał o majątek wspólny, nie może go pozbawiać w ogóle udziału w tymże majątku.
Skład orzekający
Dorota Gamrat - Kubeczak
przewodniczący-sprawozdawca
Violetta Osińska
sędzia
Tomasz Sobieraj
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie nierównych udziałów w majątku wspólnym po ustaniu wspólności, ocena dowodów w sprawach o podział majątku, ciężar dowodu w sprawach o podział majątku."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych sprawy, a jego zastosowanie wymaga analizy indywidualnych przypadków.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu podziału majątku po rozwodzie, z naciskiem na kryteria ustalania nierównych udziałów i ocenę przyczynienia się małżonków do powstania majątku. Jest to interesujące dla prawników zajmujących się prawem rodzinnym i majątkowym.
“Czy po latach separacji były małżonek traci prawo do majątku? Sąd Okręgowy wyjaśnia kryteria podziału.”
Dane finansowe
WPS: 271 000 PLN
wyrównanie udziałów: 90 334 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.