II CA 1084/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła wniosku o stwierdzenie nabycia przez zasiedzenie służebności gruntowej o treści odpowiadającej służebności przesyłu na nieruchomości obciążonej linią energetyczną 400 kV. Wnioskodawca, przedsiębiorca energetyczny, domagał się stwierdzenia zasiedzenia służebności na działce nr (...) . Sąd Rejonowy oddalił wniosek, wskazując na niewykazanie przez wnioskodawcę zakresu posiadania nieruchomości odpowiadającego treści służebności przesyłu. Sąd Okręgowy, rozpoznając apelację wnioskodawcy, dokonał ponownej oceny materiału dowodowego. Ustalono, że poprzednik prawny wnioskodawcy, wznosząc inwestycję, dysponował jedynie uprawnieniem do wejścia na nieruchomość, a nie do jej posiadania w zakresie niezbędnym do wykorzystania urządzeń. W związku z tym uznano, że posiadanie odbywało się w złej wierze, co wykluczało zasiedzenie w krótszym, 20-letnim terminie. Ponadto, Sąd Okręgowy stwierdził, że bieg zasiedzenia został przerwany przez wytoczenie przez właściciela nieruchomości powództwa o ustanowienie odpłatnej służebności przesyłu, co stanowiło czynność przedsięwziętą bezpośrednio w celu ustalenia stosunków prawnorzeczowych. Wobec powyższego, apelacja wnioskodawcy została oddalona.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że posiadanie urządzeń przesyłowych na podstawie decyzji wywłaszczeniowych bez doręczenia ich właścicielowi nieruchomości nie stanowi dobrej wiary, a wytoczenie przez właściciela powództwa o ustanowienie służebności przesyłu przerywa bieg zasiedzenia.
Dotyczy specyficznych okoliczności związanych z wydaniem decyzji wywłaszczeniowych i brakiem doręczenia ich właścicielom.
Zagadnienia prawne (3)
Czy posiadanie nieruchomości przez przedsiębiorcę energetycznego, związane z posadowieniem i eksploatacją urządzeń przesyłowych, może prowadzić do nabycia służebności przesyłu przez zasiedzenie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, ale pod warunkiem spełnienia przesłanek prawnych, w tym posiadania w dobrej lub złej wierze przez odpowiedni okres.
Uzasadnienie
Sąd analizuje przesłanki zasiedzenia służebności przesyłu, w tym zakres posiadania, trwałość i widoczność urządzenia, a także dobrą lub złą wiarę posiadacza.
Czy przedsiębiorca energetyczny, który rozpoczął posadowienie urządzeń przesyłowych na podstawie decyzji administracyjnych wydanych w trybie wywłaszczeniowym, ale bez doręczenia ich właścicielowi nieruchomości, działał w dobrej wierze?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, w okolicznościach sprawy nie można przyjąć dobrej wiary, zwłaszcza gdy decyzje wywłaszczeniowe zawierały błędy formalne lub nie były prawomocne, a właściciel nie miał możliwości ich zaskarżenia.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy, opierając się na orzecznictwie Sądu Najwyższego, stwierdził, że samo istnienie decyzji wywłaszczeniowej nie przesądza o dobrej wierze, jeśli zawierała ona błędy formalne lub nie została doręczona właścicielowi, co uniemożliwiło mu obronę swoich praw.
Czy wytoczenie przez właściciela nieruchomości powództwa o ustanowienie odpłatnej służebności przesyłu przerywa bieg zasiedzenia służebności przesyłu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wytoczenie takiego powództwa jest czynnością przedsięwziętą bezpośrednio w celu ustalenia stosunków prawnorzeczowych i przerywa bieg zasiedzenia.
Uzasadnienie
Sąd powołuje się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, zgodnie z którym czynność zmierzająca do ustalenia lub ukształtowania stosunków prawnorzeczowych między właścicielem a posiadaczem, w tym wniesienie pozwu o ustanowienie służebności, przerywa bieg zasiedzenia.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) Spółka Akcyjna | spółka | wnioskodawca |
| (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa | spółka | uczestnik |
| A. W. | osoba_fizyczna | uczestnik |
Przepisy (12)
Główne
k.c. art. 292
Kodeks cywilny
Służebność gruntowa może być nabyta przez zasiedzenie tylko w wypadku, gdy polega na korzystaniu z trwałego i widocznego urządzenia. Przepisy o nabyciu własności nieruchomości przez zasiedzenie stosuje się odpowiednio.
Pomocnicze
k.c. art. 305¹
Kodeks cywilny
k.c. art. 305⁴
Kodeks cywilny
k.c. art. 352 § § 1
Kodeks cywilny
Posiadacz służebności nie włada nieruchomością jak właściciel, ale korzysta z niej w zakresie prawa służebności.
k.c. art. 172
Kodeks cywilny
k.c. art. 176
Kodeks cywilny
k.c. art. 7
Kodeks cywilny
Domniemanie dobrej wiary posiadacza.
k.c. art. 123 § § 1 pkt 1
Kodeks cywilny
Przerwanie biegu zasiedzenia przez czynność przed sądem lub innym organem.
k.p.c. art. 386 § § 4
Kodeks postępowania cywilnego
Nierozpoznanie istoty sprawy.
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dowolna ocena dowodów.
k.p.c. art. 327¹
Kodeks postępowania cywilnego
Ustawa o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości art. 35
Argumenty
Skuteczne argumenty
Posiadanie nieruchomości przez przedsiębiorcę energetycznego odbywało się w złej wierze. • Bieg zasiedzenia został przerwany przez wytoczenie przez właściciela nieruchomości powództwa o ustanowienie odpłatnej służebności przesyłu.
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów postępowania, w tym nierozpoznanie istoty sprawy. • Naruszenie przepisów dotyczących przebiegu postępowania dowodowego. • Naruszenie przepisów prawa materialnego, w tym błędne niezastosowanie przepisów o zasiedzeniu. • Domniemanie dobrej wiary wnioskodawcy.
Godne uwagi sformułowania
nie sposób przyjąć w świetle ustaleń poczynionych w przedmiotowej sprawie, że wnioskodawca działał w przeświadczeniu o istnieniu prawa odpowiadającego swoją treścią służebności przesyłu a jego błąd w tym zakresie można usprawiedliwić. • w okolicznościach przedmiotowej sprawy nie może budzić żadnej wątpliwości, że poprzednik prawny wnioskodawcy wznosząc inwestycję dysponował jedynie uprawnieniem do wejścia na objętą wnioskiem nieruchomości celem posadowienia urządzeń przesyłowych, nie dysponował natomiast żadnym uprawnieniem do posiadania tej nieruchomości w zakresie niezbędnym do wykorzystywania tych urządzeń. • wytoczenie przez właściciela powództwa windykacyjnego lub negatoryjnego będzie sprzeczne z interesem publicznym i w związku z tym jako nieuzasadnione, obarczone ryzykiem oddalenia powództwa. Z tych względów wystąpienie z żądaniem ustanowienia służebności przesyłu a więc uregulowania stosunków prawnorzeczowych dotyczących nieruchomości, na której posadowione są urządzenia przesyłowe pozwanego, stanowi w ocenie Sądu Okręgowego, czynność przedsięwziętą bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia lub zabezpieczenia roszczenia.
Skład orzekający
Paweł Hochman
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że posiadanie urządzeń przesyłowych na podstawie decyzji wywłaszczeniowych bez doręczenia ich właścicielowi nieruchomości nie stanowi dobrej wiary, a wytoczenie przez właściciela powództwa o ustanowienie służebności przesyłu przerywa bieg zasiedzenia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych okoliczności związanych z wydaniem decyzji wywłaszczeniowych i brakiem doręczenia ich właścicielom.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia zasiedzenia służebności przesyłu, a rozstrzygnięcie sądu opiera się na szczegółowej analizie dobrej wiary i wpływu innych postępowań sądowych na bieg zasiedzenia, co jest istotne dla praktyków prawa nieruchomości i energetycznego.
“Czy budowa linii energetycznej na Twojej działce bez Twojej wiedzy i zgody może prowadzić do zasiedzenia służebności? Sąd Okręgowy wyjaśnia.”
Sektor
energetyka
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.