II CA 1080/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy zmienił postanowienie sądu niższej instancji w sprawie działu spadku, korygując wartość udziału spadkowego i wysokość spłaty na rzecz wnioskodawcy.
Sprawa dotyczyła działu spadku po H. M., w skład którego wchodził udział w nieruchomości. Sąd Rejonowy przyznał nieruchomość uczestniczce D. S. i zasądził spłatę na rzecz wnioskodawcy R. M. Uczestniczka wniosła apelację, kwestionując wysokość spłaty wynikającą z błędnego ustalenia wartości nieruchomości. Sąd Okręgowy uznał apelację za uzasadnioną, korygując wartość udziału spadkowego i wysokość spłaty.
Wnioskodawca R. M. wystąpił o dział spadku po zmarłej H. M., wskazując jako składnik masy spadkowej udział w nieruchomości przy ul. (...) w S. i domagając się spłaty w kwocie 100 000 zł. Uczestniczka D. S. zgodziła się na przyznanie nieruchomości na jej rzecz, kwestionując jedynie wysokość spłaty i prosząc o rozłożenie jej na raty. Sąd Rejonowy ustalił wartość udziału w nieruchomości na 115 000 zł, przyznał nieruchomość uczestniczce i zasądził spłatę w kwocie 57 500 zł. Apelację wniosła uczestniczka, zarzucając sądowi pierwszej instancji nieuwzględnienie skorygowanej przez biegłą wartości nieruchomości, co skutkowało zawyżeniem spłaty. Sąd Okręgowy, podzielając argumentację apelacji, zmienił zaskarżone postanowienie, ustalając wartość udziału spadkowego na 111 750 zł i zasądzając spłatę w kwocie 55 875 zł, z uwzględnieniem terminów płatności rat.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Prawidłowa wartość udziału spadkowego powinna być ustalona na podstawie skorygowanej opinii biegłego, uwzględniającej zarzuty stron.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy stwierdził omyłkę Sądu Rejonowego, który oparł się na pierwszej, nieprawidłowej opinii biegłego. Po uwzględnieniu korekty, wartość nieruchomości ustalono na 447 000 zł, co przełożyło się na wartość udziału spadkowego 111 750 zł.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zmiana postanowienia
Strona wygrywająca
R. M. (częściowo), D. S. (częściowo)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| R. M. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| D. S. | osoba_fizyczna | uczestniczka |
Przepisy (1)
Główne
k.p.c. art. 386 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna do zmiany zaskarżonego orzeczenia przez sąd drugiej instancji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sąd pierwszej instancji omyłkowo oparł się na pierwszej, nieprawidłowej opinii biegłego w zakresie wyceny nieruchomości. Korekta opinii biegłego uwzględniająca zarzuty uczestniczki powinna wpłynąć na ustalenie wartości nieruchomości i wysokości spłaty.
Godne uwagi sformułowania
Sąd Rejonowy rozstrzygając wniosek omyłkowo oparł swe orzeczenie w zakresie ustalenia wartości spadku oraz wysokości spłaty orzeczonej na rzecz wnioskodawcy na wartości nieruchomości wskazanej przez biegłą sądową w pierwszej opinii. Omyłkę tą dostrzegł już sam Sąd Rejonowy, czemu dał wyraz w treści uzasadnienia wskazując, że podstawą dokonanych wyliczeń winna być wartość nieruchomości wchodzącej w skład masy spadkowej określona przez biegłą sądową w skorygowanej w związku z zarzutami uczestniczki opinii.
Skład orzekający
Agnieszka Bednarek-Moraś
przewodniczący
Iwona Siuta
sędzia
Monika Rabiega
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie wartości nieruchomości w sprawach o dział spadku, korygowanie błędów Sądu pierwszej instancji w oparciu o apelację."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i sposobu wyceny nieruchomości przez biegłego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje typowe problemy w sprawach o dział spadku, związane z wyceną nieruchomości i korektą błędów sądu pierwszej instancji przez sąd drugiej instancji.
“Błąd biegłego i sądu: Jak apelacja skorygowała wysokość spłaty w dziale spadku.”
Dane finansowe
WPS: 111 750 PLN
spłata: 55 875 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II Ca 1080/12 POSTANOWIENIE Dnia 14 marca 2013 roku Sąd Okręgowy w Szczecinie II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: SSO Agnieszka Bednarek-Moraś Sędziowie: SO Iwona Siuta SR del. Monika Rabiega (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Dorota Szlachta po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 marca 2013 roku w S. sprawy z wniosku R. M. z udziałem D. S. o dział spadku na skutek apelacji wniesionej przez uczestniczkę od postanowienia Sądu Rejonowego Szczecin - Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie z dnia 29 czerwca 2012 r., sygn. akt II Ns 2530/11 zmienia zaskarżone postanowienie w ten sposób, że: a. w punkcie I tylko o tyle, iż wartość udziału wchodzącego w skład spadku ustala w kwocie 111.750 (sto jedenaście tysięcy siedemset pięćdziesiąt) złotych; b. w punkcie III tytułem wyrównania udziału w spadku zasądza od uczestniczki D. S. na rzecz wnioskodawcy R. M. kwotę 55.875 (pięćdziesiąt pięć tysięcy osiemset siedemdziesiąt pięć) złotych płatną w dwóch ratach, pierwsza w kwocie 5.875 (pięć tysięcy osiemset siedemdziesiąt pięć) złotych płatna w terminie dwóch tygodni od dnia uprawomocnienia się niniejszego orzeczenia, zaś druga rata w kwocie 50.000 (pięćdziesiąt tysięcy) złotych płatna w terminie 1 roku i 6 miesięcy od dnia uprawomocnienia się niniejszego orzeczenia wraz z ustawowymi odsetkami w przypadku opóźnienia w płatności którejkolwiek z rat. II Ca 1080/12 UZASADNIENIE Wnioskiem z dnia 20 września 2011 roku R. M. wystąpił o dokonanie działu spadku po zmarłej H. M. , podając iż w skład masy spadkowej wchodzi udział w nieruchomości położonej przy ul. (...) w S. oraz wniósł o przyznanie nieruchomości uczestniczce D. S. i zasądzenie na swoją rzecz spłaty w kwocie 100 000 zł. Uczestniczka D. S. przystała na zaproponowany sposób dokonania podziału masy spadkowej, kwestionując wyłącznie wysokość żądanej przez wnioskodawcę spłaty. Ponadto oświadczyła, iż zgadza się na spłatę wnioskodawcy z nieruchomości spadkowej, wnosząc o rozłożenie spłaty na raty. Postanowieniem z dnia 29 czerwca 2012 roku Sąd Rejonowy Szczecin – Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie ustalił, że w skład spadku po H. M. zmarłej w dniu 20 stycznia 2003 roku w S. wchodzi udział do ¼ części we własności nieruchomości miejskiej zabudowanej położonej w S. przy ul. (...) , dla której Sąd Rejonowy Szczecin- Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie prowadzi księgę wieczystą KW (...) o wartości 115 000 zł. W punkcie drugim postanowienia Sąd Rejonowy dokonał działu spadku po H. M. w ten sposób, że udział w nieruchomości opisany powyżej przyznał na wyłączną własność uczestniczce D. S. . Tytułem wyrównania udziałów w spadku zasądził od uczestniczki na rzecz wnioskodawcy kwotę 57 500 zł płatną w dwóch ratach, w ten sposób, że pierwsza rata w kwocie 7 500 zł płatna w terminie 2 tygodni od dnia uprawomocnienia się orzeczenia, zaś druga rata w kwocie 50 000 zł płatna w terminie roku i 6 miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia wraz z ustawowymi odsetkami w przypadku opóźnienia w płatności. Ponadto Sąd Rejonowy oddalił wniosek w pozostałym zakresie, przyznał wygrodzenie biegłej oraz orzekł o kosztach postępowania. Sąd Rejonowy ustalił, że H. M. , zmarła w dniu 20 stycznia 2003 roku. Spadek po niej na podstawie ustawy nabyli wprost córka D. S. i syn R. M. w udziałach do ½ każdy. W chwili śmierci H. M. była współwłaścicielką w udziale do ¼ części nieruchomości miejskiej zabudowanej położonej w S. przy ul. (...) o wartości 447 000 zł. Nieruchomość ta składała się z działki gruntu o numerze (...) o powierzchni 0,0874 ha oraz budynku mieszkalnego, dla której Sąd Rejonowy Szczecin - Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie prowadzi księgę wieczystą KW (...) . Drugim współwłaścicielem nieruchomości na chwilę otwarcia spadku była D. S. . W tak ustalonym stanie faktycznym sąd pierwszej instancji uznał, że zasadnym będzie uczynienie zadość wnioskowi i przyznanie uczestniczce na wyłączną własność udziału w nieruchomości wchodzącej w skład masy spadkowej z równoczesną spłatą na rzecz wnioskodawcy tytułem wyrównania udziałów w spadku. W związku ze sporem w zakresie wartości jedynego składnika czynnej masy majątkowej sąd zasięgnął opinii biegłej w zakresie wyceny nieruchomości. Biegła sporządzając opinię w sprawie przyjęła nieprawidłową powierzchnię działki gruntu oraz powierzchnię użytkową w budynku mieszkalnym oraz wyceniła nieruchomość na wartość 460 000 zł. Następnie ustosunkowując się do zarzutów do opinii dotyczących wskazanych powierzchni biegła dokonała korekty wyceny oznaczając wartość nieruchomości na kwotę 447 000 zł. Apelację od powyższego orzeczenia złożyła uczestniczka, wnosząc o jego zmianę w zakresie wysokości zasądzonej spłaty. W uzasadnieniu wskazała, że w jej ocenie oczywistym było, że sąd rozpoznający sprawę uwzględni dokonaną przez biegłą korektę opinii w zakresie wartości nieruchomości, co znajdzie bezpośrednie przełożenie na treść postanowienia, a tym samym na wysokość zasądzonej na rzecz wnioskodawcy spłaty. Jednakże Sąd Rejonowy korekty opinii nie uwzględnił, co spowodowało niekorzystne dla uczestniczki rozstrzygnięcie. Na rozprawie w dniu 14 marca 2013 roku wnioskodawca poparł apelację. Sąd Okręgowy ustalił i zważył, co następuje: Apelacja uczestniczki okazała się uzasadniona. Sąd Rejonowy rozstrzygając wniosek omyłkowo oparł swe orzeczenie w zakresie ustalenia wartości spadku oraz wysokości spłaty orzeczonej na rzecz wnioskodawcy na wartości nieruchomości wskazanej przez biegłą sądową w pierwszej opinii. Omyłkę tą dostrzegł już sam Sąd Rejonowy, czemu dał wyraz w treści uzasadnienia wskazując, że podstawą dokonanych wyliczeń winna być wartość nieruchomości wchodzącej w skład masy spadkowej określona przez biegłą sądową w skorygowanej w związku z zarzutami uczestniczki opinii. Tym samym wartość nieruchomości, w której udział stanowił jedyny składnik masy spadkowej ustalić należało na poziomie 447 000 zł, zaś wartość spadku na 111 750 zł. Tak określona wartość spadku podzielona na przysługujące stronom udziały daje kwotę 55 875 zł, która jednocześnie stanowić powinna wartość zasądzonej spłaty. W związku z powyższym Sąd Okręgowy w całości podzielił wywody apelacji, która popierana była również przez wnioskodawcę i dokonał zmiany postanowienia w zakresie ustalenia wartości udziału wchodzącego w skład spadku, określając go na kwotę 111 750 zł oraz w zakresie spłaty zasądzonej od uczestniczki D. S. ustalając ją na poziomie 55 875 zł. Konsekwencją powyższego była również zmiana w zakresie rat w jakich spłacana ma być powyższa kwota, o tyle tylko, że pierwsza rata opiewać ma na kwotę 5.875 zł. Mając na względzie powyższe Sąd Okręgowy na podstawie art. 386 §1 kpc orzekł jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI