II Ca 103/18

Sąd Okręgowy w Piotrkowie Tryb.Piotrków Trybunalski2018-02-06
SAOSCywilnezobowiązaniaŚredniaokręgowy
wekselnieważność postępowaniaprawo weksloweapelacjaprokuratorinteres publicznykoszty postępowaniawyrok zaoczny

Sąd Okręgowy uchylił wyrok Sądu Rejonowego z powodu nieważności postępowania, polegającej na pozbawieniu Prokuratora możliwości obrony jego praw, i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim uchylił wyrok Sądu Rejonowego, który oddalił powództwo o zapłatę. Przyczyną uchylenia była stwierdzona nieważność postępowania przed Sądem I instancji, wynikająca z faktu, że Prokurator Rejonowy, który wstąpił do sprawy w charakterze rzecznika interesu publicznego, nie został zawiadomiony o terminie rozprawy. Sąd Okręgowy, działając z urzędu, uchylił wyrok, zniósł postępowanie od daty wydania wyroku przez Sąd Rejonowy i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim, rozpoznając apelację powoda (...) Spółki Akcyjnej z siedzibą w B. od wyroku Sądu Rejonowego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 16 października 2017 roku, uchylił zaskarżony wyrok. Sąd Okręgowy stwierdził nieważność postępowania przed Sądem I instancji z powodu pozbawienia strony możliwości obrony jej praw. Konkretnie, Prokurator Rejonowy w Piotrkowie Trybunalskim, który wstąpił do sprawy w charakterze rzecznika interesu publicznego, nie został zawiadomiony o terminie rozprawy, co stanowi naruszenie art. 60 § 1 k.p.c. Zgodnie z art. 379 pkt 5 k.p.c. i art. 386 § 2 k.p.c., stwierdzenie nieważności postępowania skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonego wyroku, zniesienia postępowania w zakresie dotkniętym nieważnością i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania sądowi niższej instancji. Sąd Okręgowy nie badał merytorycznych zarzutów apelacji, ponieważ stwierdzenie nieważności postępowania ma pierwszeństwo. W związku z tym, sprawa została przekazana Sądowi Rejonowemu w Piotrkowie Trybunalskim do ponownego rozpoznania, a rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego pozostawiono temu sądowi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, brak zawiadomienia Prokuratora o terminie rozprawy, gdy wstąpił on do sprawy w charakterze rzecznika interesu publicznego, stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności postępowania z powodu pozbawienia strony możliwości obrony jej praw.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy powołując się na art. 379 pkt 5 k.p.c. i art. 60 § 1 k.p.c. wskazał, że od chwili zgłoszenia udziału przez Prokuratora, należy mu doręczać pisma procesowe i zawiadomienia o terminach. Brak takiego zawiadomienia uniemożliwia Prokuratorowi zajęcie stanowiska zgodnego z interesem publicznym, co prowadzi do nieważności postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie wyroku, zniesienie postępowania i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
(...) Spółki Akcyjnejspółkapowód
A. M.osoba_fizycznapozwany
Prokurator Rejonowy w Piotrkowie Tryb.organ_państwowyuczestnik postępowania (rzecznik interesu publicznego)

Przepisy (15)

Główne

k.p.c. art. 378 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd odwoławczy ma obowiązek zbadać z urzędu nieważność postępowania w granicach zaskarżenia.

k.p.c. art. 386 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

W razie stwierdzenia nieważności postępowania, sąd II instancji uchyla zaskarżony wyrok, znosi postępowanie w zakresie dotkniętym nieważnością i przekazuje sprawę sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.

k.p.c. art. 379 § 5

Kodeks postępowania cywilnego

Nieważność postępowania zachodzi, jeżeli strona została pozbawiona możności obrony swych praw.

k.p.c. art. 60 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Od chwili, kiedy prokurator zgłosił udział w postępowaniu, należy mu doręczać pisma procesowe, zawiadomienia o terminach i posiedzeniach oraz orzeczenia sądowe.

Pomocnicze

k.p.c. art. 108 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Pozostawienie sądowi I instancji rozstrzygnięcia o kosztach postępowania apelacyjnego.

Prawo wekslowe art. 10

Ustawa z dnia 28 kwietnia 1936 roku – Prawo wekslowe

Kwestia ciężaru dowodu w sprawach wekslowych.

Prawo wekslowe art. 48

Ustawa z dnia 28 kwietnia 1936 roku – Prawo wekslowe

Kwestia ciężaru dowodu w sprawach wekslowych.

k.c. art. 6

Kodeks cywilny

Ciężar dowodu.

k.c. art. 385 § 1

Kodeks cywilny

Klauzule abuzywne.

u.k.k. art. 36a

Ustawa o kredycie konsumenckim

Limit kosztów pozaodsetkowych.

k.p.c. art. 233 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Ocena dowodów.

k.p.c. art. 3

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada prawdy obiektywnej.

k.p.c. art. 227

Kodeks postępowania cywilnego

Przedmiot dowodzenia.

k.p.c. art. 232

Kodeks postępowania cywilnego

Obowiązek dowodzenia.

k.p.c. art. 485 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Nakaz zapłaty.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nieważność postępowania z powodu pozbawienia Prokuratora możliwości obrony jego praw (brak zawiadomienia o terminie rozprawy).

Godne uwagi sformułowania

sąd odwoławczy ze względu na treść art. 378 § 1 k.p.c. miał obowiązek zbadać z urzędu w razie stwierdzenia nieważności postępowania Sąd II instancji uchyla zaskarżony wyrok, znosi postępowanie w zakresie dotkniętym nieważnością i przekazuje sprawę Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania (art. 386 § 2 k.p.c.) stwierdzenie nieważności postępowania dokonuje się niezależnie od tego, czy apelujący powołał się na to uchybienie stwierdzając, że doszło do nieważności sąd odwoławczy nie ma obowiązku rozpoznawać zarzutów merytorycznych podniesionych w apelacji nieważność postępowania zachodzi, jeżeli strona została pozbawiona możności obrony swych praw brak wiedzy o terminie rozprawy poprzedzającej wydanie orzeczenia w sprawie uniemożliwia zajęcie stanowiska zgodnego z interesami niezawiadomionego o rozprawie uczestnika, czyniąc postępowanie nieważnym

Skład orzekający

Jarosław Gołębiowski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Nieważność postępowania w przypadku braku zawiadomienia o rozprawie strony, która wstąpiła do sprawy w charakterze rzecznika interesu publicznego."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy sąd drugiej instancji stwierdza nieważność postępowania z urzędu i nie bada merytorycznych zarzutów apelacji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak istotne jest przestrzeganie procedur procesowych, nawet w przypadku spraw, które wydają się rutynowe. Błąd proceduralny doprowadził do uchylenia wyroku i konieczności ponownego rozpoznania sprawy.

Błąd proceduralny uchylił wyrok: dlaczego Prokurator musiał być zawiadomiony o rozprawie?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II Ca 103/18 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 lutego 2018 roku Sąd Okręgowy w Piotrkowie Tryb. Wydział II Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący SSO Jarosław Gołębiowski po rozpoznaniu w dniu 9 lutego 2018 roku w Piotrkowie Tryb. na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym sprawy z powództwa (...) Spółki Akcyjnej z siedzibą w B. przeciwko A. M. z udziałem Prokuratura Rejonowego w Piotrkowie Tryb. o zapłatę na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Rejonowego w Piotrkowie Tryb. z dnia 16 października 2017 roku, sygn. akt I Cupr 2429/17 uchyla zaskarżony wyrok, znosi postępowanie od dnia 16 października 2017 roku z powodu jego nieważności i sprawę przekazuje Sądowi Rejonowemu w Piotrkowie Tryb. do ponownego rozpoznania, pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego. Sygn. akt II Ca 103/18 UZASADNIENIE Wyrokiem zaocznym z dnia 16 października 2017 roku Sąd Rejonowy w Piotrkowie Tryb. oddalił powództwo (...) Spółki Akcyjnej z siedzibą w B. przeciwko A. M. o zapłatę. Powyższy wyrok zaskarżyła apelacją strona powodowa (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w B. . Apelująca zarzuciła wyrokowi naruszenie: – art. 10 ustawy w zw. z art. 48 ustawy z 28 kwietnia 1936 roku – Prawo wekslowe i art. 6 k.c. poprzez przyjęcie, iż ciężar dowodu w niniejszej sprawie spoczywał na stronie powodowej w sytuacji, gdy powództwo zostało oparte na podstawie weksla in blanco, a tym samym sprawa niniejsza nosiła charakter sprawy wekslowej powodując, iż obowiązek udowodnienia wad wypełnionego weksla, niezgodności z deklaracją wekslową czy też nieistnienia zobowiązania, bądź wykazania, iż zobowiąza­nie to nie opiewa na kwotę wskazaną w treści weksla zgodnie z zawartym przez strony porozumieniem obarcza stronę pozwaną a nie powodową, tymczasem strona pozwana w żaden sposób nie wykazała niezasadno­ści kwoty wyrażonej na wekslu nie biorąc udziału w postępowaniu; – art. 233 §1 k.p.c. , art. 385 1 §1 k.c. w zw. z art. 36a ustawy o kredycie konsumenckim poprzez przyję­cie, że koszty pożyczek udzielanych przez powódkę są niewspółmiernie wysokie w stosunku do wypłacanych sum, zawierają klauzule abuzywne i tym samym są sprzeczne z dobrymi obyczajami oraz rażąco naru­szają interesy konsumentów, podczas gdy przedmiotowa umowa pożyczki respektuje limit kosztów pozaodsetkowych określonych w art. 36a ustawy o kredycie konsumenckim; – art. 3 k.p.c. , art. 227 k.p.c. , art. 232 k.p.c. i art. 233 § 1 k.p.c. w zw. z art. 6 k.c. oraz art. 101 ustawy z 28 kwietnia 1936 roku – Prawo wekslowe poprzez nieuwzględnienie powództwa w wypadku gdy powódka oparła swoje roszczenie na przedstawionym do zapłaty, prawidłowo wypełnionym i ważnym dokumencie wekslo­wym; – art. 232 k.p.c. w zw. z art. 6 k.c. poprzez działanie za stronę pozwaną w sytuacji, gdy z treści tego przepisu wynika, iż w pierwszej kolejności to strona dowodzi swoich twierdzeń, a dopiero po wyczerpaniu środków dowodowych Sąd może dopuścić dowód niewskazany przez stronę – art. 485 § 2 k.p.c. poprzez niewydanie w niniejszej sprawie nakazu zapłaty, mimo, że powód docho­dził od strony pozwanej zapłaty z należycie wypełnionego weksla, którego prawdziwość i treść nie nasuwały wątpliwości, a pozwana nie zgłosiła zarzutu błędnego wypełnienia weksla. Wskazując na powyższe apelująca wniosła o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez zasądzenie na rzecz powódki od pozwanej kwoty 2367,34 zł, tj. uwzględnienie powództwa w całości , wraz z odsetkami umownymi za opóźnienie w wysokości dwukrotności odsetek ustawowych od dnia 19 lipca 2017 r. do dnia zapłaty oraz zasądzenie na rzecz powódki od pozwanej kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych, bądź też ewentualnie o uchylenie ww. orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Ponadto wniosła o zasądzenie od pozwanej na rzecz powódki kosztów postępowania odwoławczego. Sąd Okręgowy zważył co następuje: Apelacja skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonego wyroku, zniesienia postępowania w zakresie dotkniętym nieważnością i przekazania sprawy Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania. W rozpoznawanej sprawie zachodzi bowiem nieważność postępowania przed Sądem I instancji, którą to okoliczność sąd odwoławczy ze względu na treść art. 378 § 1 k.p.c. miał obowiązek zbadać z urzędu w granicach zaskarżenia. W razie stwierdzenia nieważności postępowania Sąd II instancji uchyla zaskarżony wyrok, znosi postępowanie w zakresie dotkniętym nieważnością i przekazuje sprawę Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania ( art. 386 § 2 k.p.c. ). W świetle przytoczonych powyżej przepisów należy wskazać, że stwierdzenie nieważności postępowania dokonuje się niezależnie od tego, czy apelujący powołał się na to uchybienie, a stwierdzając, że doszło do nieważności sąd odwoławczy nie ma obowiązku rozpoznawać zarzutów merytorycznych podniesionych w apelacji. Zgodnie z art. 379 pkt 5 k.p.c. nieważność postępowania zachodzi, jeżeli strona została pozbawiona możności obrony swych praw. Nieważność postępowania z powodu pozbawienia uczestnika możliwości obrony jego praw dotyczy tylko tych podmiotów, którzy do sprawy przystąpili lub zostali wezwani do uczestniczenia w niej i występuje w wyniku wadliwych czynności procesowych sądu, które spowodowały faktyczną niemożność udziału w postępowaniu. Brak wiedzy o terminie rozprawy poprzedzającej wydanie orzeczenia w sprawie uniemożliwia zajęcie stanowiska zgodnego z interesami niezawiadomionego o rozprawie uczestnika, czyniąc postępowanie nieważnym. W ocenie Sądu Okręgowego z taką sytuacją mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie, albowiem Prokurator Rejonowy w Piotrkowie Tryb. nie został zawiadomiony o terminie rozprawy w dniu 16 października 2017 roku, mimo że w dniu 24 sierpnia 2017 roku wstąpił do udziału w sprawie w charakterze rzecznika interesu publicznego. Art. 60 § 1 k.p.c. stanowi zaś, że od chwili, kiedy prokurator zgłosił udział w postępowaniu, należy mu doręczać pisma procesowe, zawiadomienia o terminach i posiedzeniach oraz orzeczenia sądowe. W świetle powyższych uchybień należało uchylić zaskarżony wyrok zaoczny, znieść postępowanie przed Sądem I instancji poczynając od dnia 16 października 2017 roku i sprawę przekazać Sądowi Rejonowemu w Piotrkowie Tryb. do ponownego rozpoznania, pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego. Z tych też względów, Sąd Okręgowy na podstawie art. 386 § 2 k.p.c. w zw. z art. 108 § 2 k.p.c. orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI