II C 714/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowódka, Spółdzielnia Mieszkaniowa, wniosła o zasądzenie od Skarbu Państwa kwoty 355 263,25 zł wraz z odsetkami, tytułem odszkodowania za szkodę majątkową wynikającą z wykonania art. 6 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 2007 r. o zmianie ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych. Przepis ten, uznany później za niezgodny z Konstytucją przez Trybunał Konstytucyjny, nakazywał spółdzielniom umarzanie niespłaconych przez członków kwot związanych z kosztami budowy lokalu, jeśli dokonane spłaty pokrywały całkowity koszt budowy. Powódka twierdziła, że na skutek tego przepisu umorzyła 22 członkom łącznie 355 263,25 zł. Sąd Okręgowy w Warszawie oddalił powództwo. Sąd wskazał, że przepis art. 6 ust. 1 noweli miał zastosowanie jedynie do przekształceń praw do lokali dokonanych po wejściu w życie ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych (23 kwietnia 2001 r.) a przed wejściem w życie noweli (31 lipca 2007 r.). W niniejszej sprawie wszystkie umowy o ustanowienie odrębnej własności lokali zostały zawarte w 2009 roku, czyli po dacie wejścia w życie noweli. W związku z tym, przepis ten nie miał zastosowania do stanu faktycznego sprawy, a co za tym idzie, nie istniał związek przyczynowy między jego uchwaleniem a rzekomą szkodą spółdzielni. Sąd uznał, że sytuacja majątkowa spółdzielni wynikała z późniejszego obowiązku przekształcenia lokali zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, a nie z wadliwego przepisu. W konsekwencji, sąd oddalił powództwo i zasądził od spółdzielni na rzecz Skarbu Państwa zwrot kosztów zastępstwa procesowego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności odszkodowawczej Skarbu Państwa za szkody wynikające z aktów normatywnych uznanych za niezgodne z Konstytucją, a także zasady stosowania przepisów przejściowych i związek przyczynowy.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z ustawą o spółdzielniach mieszkaniowych i jej nowelizacją. Kluczowe jest ustalenie, czy przepis miał zastosowanie do konkretnych umów.
Zagadnienia prawne (1)
Czy Skarb Państwa ponosi odpowiedzialność odszkodowawczą za szkodę wynikającą z uchwalenia przepisu uznanego za niezgodny z Konstytucją, jeśli przepis ten nie miał zastosowania do stanu faktycznego sprawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, Skarb Państwa nie ponosi odpowiedzialności, jeśli przepis uznany za niezgodny z Konstytucją nie miał zastosowania do konkretnego stanu faktycznego, a co za tym idzie, nie istniał związek przyczynowy między jego uchwaleniem a szkodą.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przepis art. 6 ust. 1 noweli ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, mimo uznania go za niezgodny z Konstytucją, nie miał zastosowania do umów przekształcenia praw do lokali zawartych przez spółdzielnię w 2009 roku. Przepis ten dotyczył jedynie przekształceń dokonanych w określonym przedziale czasowym (między wejściem w życie ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych a wejściem w życie noweli). Ponieważ umowy spółdzielni były zawarte po tym okresie, przepis ten nie mógł wywołać szkody, a tym samym nie było podstaw do odpowiedzialności odszkodowawczej Skarbu Państwa na podstawie art. 417¹ § 1 k.c.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Spółdzielnia Mieszkaniowa (...) | spółka | powód |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | pozwany |
Przepisy (8)
Główne
k.c. art. 417 § 1
Kodeks cywilny
Jeżeli szkoda została wyrządzona przez wydanie aktu normatywnego, jej naprawienia można żądać po stwierdzeniu we właściwym postępowaniu niezgodności tego aktu z Konstytucją, ratyfikowaną umową międzynarodową lub ustawą.
Ustawa o zmianie ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych oraz o zmianie niektórych innych ustaw art. 6 § 1
Przepis nakazywał umarzanie niespłaconych kwot członkom spółdzielni w związku z przekształceniem prawa do lokalu, jeśli dokonana spłata pokrywała całkowity koszt budowy. Sąd uznał, że przepis ten miał zastosowanie tylko do przekształceń dokonanych w określonym przedziale czasowym i nie dotyczył umów zawartych w 2009 r.
Pomocnicze
k.c. art. 417 § 1
Kodeks cywilny
u.s.m. art. 12 § 1
Ustawa o spółdzielniach mieszkaniowych
Przepis dotyczący obowiązku przekształcenia lokali, który według sądu był podstawą sytuacji majątkowej spółdzielni, a nie wadliwy przepis art. 6 ust. 1 noweli.
k.p.c. art. 67 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Ustawa o działach administracji rządowej art. 25
Ustawa o Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa art. 11 § 1
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przepis art. 6 ust. 1 noweli ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych nie miał zastosowania do umów przekształcenia praw do lokali zawartych przez spółdzielnię w 2009 roku. • Brak związku przyczynowego między uchwaleniem przepisu uznanego za niezgodny z Konstytucją a szkodą spółdzielni. • Właściwym organem reprezentującym Skarb Państwa w sprawie dotyczącej budownictwa mieszkaniowego byłby Minister właściwy dla tego działu, a nie Minister Skarbu Państwa.
Odrzucone argumenty
Spółdzielnia poniosła szkodę w wyniku wykonania przepisu uznanego za niezgodny z Konstytucją, co uzasadnia odpowiedzialność odszkodowawczą Skarbu Państwa na podstawie art. 417¹ § 1 k.c.
Godne uwagi sformułowania
brak właściwości Ministra Skarbu Państwa do reprezentowania Skarbu Państwa w sprawie niniejszej • nie ma zatem związku przyczynowego między uchwaleniem niekonstytucyjnego art. 6 ust. 1 noweli a opisanymi w ozwie zdarzeniami ekonomicznymi • zbędne było dopuszczanie dowodów zgłoszonych w pozwie
Skład orzekający
Magdalena Antosiewicz
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności odszkodowawczej Skarbu Państwa za szkody wynikające z aktów normatywnych uznanych za niezgodne z Konstytucją, a także zasady stosowania przepisów przejściowych i związek przyczynowy."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z ustawą o spółdzielniach mieszkaniowych i jej nowelizacją. Kluczowe jest ustalenie, czy przepis miał zastosowanie do konkretnych umów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy odpowiedzialności państwa za szkody wyrządzone przez wadliwe prawo, co jest zawsze interesującym tematem. Pokazuje, jak ważne jest precyzyjne ustalenie zakresu zastosowania przepisów, nawet tych uznanych za niezgodne z Konstytucją.
“Czy państwo zapłaci za błędy w ustawach? Spółdzielnia mieszkaniowa walczy o odszkodowanie.”
Dane finansowe
WPS: 355 263,25 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.