II C 466/13

Sąd Okręgowy Warszawa - Praga w WarszawieWarszawa2013-12-12
SAOSnieruchomościprawo rzeczoweŚredniaokręgowy
nieruchomościlokal komunalnywykuppierwszeństwo nabyciaodszkodowanieuchwałasąd administracyjnygospodarka nieruchomościami

Sąd Okręgowy oddalił powództwo o zapłatę odszkodowania za pozbawienie możliwości wykupu lokalu, wskazując na brak odpowiedniego prejudykatu stwierdzającego niezgodność uchwały z prawem.

Powodowie, najemcy lokalu komunalnego, domagali się odszkodowania od Miasta za pozbawienie ich możliwości wykupu lokalu, argumentując, że uchwała wyłączająca lokal ze sprzedaży naruszyła ich pierwszeństwo nabycia. Sąd Okręgowy oddalił powództwo, stwierdzając, że powodowie nie wykazali niezgodności uchwały z prawem poprzez uzyskanie odpowiedniego prejudykatu (zarządzenia nadzorczego lub wyroku sądu administracyjnego), co jest warunkiem sine qua non uwzględnienia roszczenia odszkodowawczego na podstawie art. 417(1) § 2 k.c.

Powodowie I.S. i T.S. domagali się od Miasta Stołecznego Warszawy zapłaty 320.000 zł tytułem odszkodowania. Twierdzili, że przez ponad 8 lat byli najemcami lokalu mieszkalnego przy ul. (...) w Warszawie, który znajdował się w zasobach Miasta i był przeznaczony do sprzedaży. Pomimo posiadania pierwszeństwa w nabyciu lokalu na mocy ustawy o gospodarce nieruchomościami, Zarząd Dzielnicy Praga Północ uchwałą nr (...) /2012 z dnia 16 maja 2012 r. wyłączył ich lokal ze sprzedaży, nie podając uzasadnienia. Powodowie uznali tę uchwałę za niezgodną z prawem i wyrządzającą im szkodę majątkową w wysokości utraconej bonifikaty. Pozwany, Miasto Stołeczne Warszawa, wniósł o oddalenie powództwa, argumentując, że pierwszeństwo nabycia nie jest równoznaczne z roszczeniem o nakazanie sprzedaży, a jedynie z prawem pierwokupu w przypadku decyzji właściciela o zbyciu. Sąd Okręgowy, rozpoznając sprawę, oddalił powództwo. Sąd wskazał, że zgodnie z art. 417(1) § 2 k.c., odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną wydaniem ostatecznej decyzji administracyjnej wymaga wykazania niezgodności tej decyzji z prawem w odrębnym postępowaniu. Powodowie nie przedstawili takiego prejudykatu (zarządzenia nadzorczego lub wyroku sądu administracyjnego stwierdzającego niezgodność uchwały z prawem), a ocena zasadności uchwały pozostaje poza kognicją sądu powszechnego. W związku z tym, sąd uznał brak podstaw do uwzględnienia roszczenia odszkodowawczego i oddalił powództwo, zasądzając jednocześnie od powodów na rzecz pozwanego zwrot kosztów procesu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, o ile niezgodność z prawem uchwały wyłączającej lokal ze sprzedaży nie została stwierdzona w odrębnym postępowaniu (np. przez sąd administracyjny).

Uzasadnienie

Sąd uznał, że dla uwzględnienia roszczenia odszkodowawczego za szkodę wyrządzoną wydaniem uchwały (akt administracyjny) konieczne jest wykazanie jej niezgodności z prawem w odpowiednim postępowaniu (np. administracyjnym lub przed sądem administracyjnym). Brak takiego prejudykatu uniemożliwia sądowi powszechnemu ocenę zasadności uchwały i uwzględnienie roszczenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie_powództwa

Strona wygrywająca

Miasto S. W.

Strony

NazwaTypRola
I. S.osoba_fizycznapowód
T. S.osoba_fizycznapowód
Miasto S. W.instytucjapozwany

Przepisy (6)

Główne

k.c. art. 417 § § 2

Kodeks cywilny

Odpowiedzialność jednostki samorządu terytorialnego za szkodę wyrządzoną w następstwie wydania ostatecznej decyzji administracyjnej, przy warunku stwierdzenia jej niezgodności z prawem w odrębnym postępowaniu.

u.g.n. art. 34 § ust. 1 pkt. 3

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

Przepis określający pierwszeństwo w nabyciu nieruchomości dla najemców.

Pomocnicze

k.p.c. art. 98 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do zasądzenia kosztów procesu.

k.p.c. art. 99

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do zasądzenia kosztów procesu.

u.s.g. art. 91

Ustawa o samorządzie gminnym

Dotyczy zarządzenia nadzorczego jako formy kontroli uchwał organów gminy.

k.p.a. art. 104 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Definicja załatwienia sprawy administracyjnej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak prejudykatu stwierdzającego niezgodność uchwały z prawem. Pierwszeństwo nabycia nie jest roszczeniem o nakazanie sprzedaży. Ocena zasadności uchwały wyłączającej lokal ze sprzedaży leży w gestii sądu administracyjnego, a nie sądu powszechnego.

Odrzucone argumenty

Uchwała nr (...) /2012 naruszyła prawo powodów do wykupu lokalu z bonifikatą. Szkoda majątkowa wynikająca z utraty możliwości wykupu.

Godne uwagi sformułowania

warunkiem sine qua non uwzględnienia roszczenia odszkodowawczego jest wykazanie w toku postępowania przed sądem powszechnym, iż doszło do stwierdzenia we właściwym postępowaniu niezgodności z prawem decyzji, której wykonanie spowodowało szkodę. Stwierdzenie niezgodności wymienionej uchwały z prawem pozostaje poza zakresem kognicji sądu powszechnego.

Skład orzekający

Bogdan Wolski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie warunków odpowiedzialności odszkodowawczej za szkodę wyrządzoną uchwałą administracyjną oraz interpretacja pojęcia pierwszeństwa nabycia lokalu komunalnego."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku prejudykatu sądu administracyjnego i nie przesądza ostatecznie o legalności samej uchwały, a jedynie o braku podstaw do dochodzenia odszkodowania na drodze cywilnej w opisanych okolicznościach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważne zagadnienie proceduralne dotyczące konieczności uzyskania prejudykatu z sądu administracyjnego przed dochodzeniem odszkodowania od samorządu za szkodę wyrządzoną uchwałą. Jest to istotne dla prawników zajmujących się prawem nieruchomości i administracyjnym.

Czy brak możliwości wykupu mieszkania komunalnego zawsze oznacza odszkodowanie? Sąd wyjaśnia kluczowy warunek.

Dane finansowe

WPS: 320 000 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. II C 466/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 grudnia 2013 roku Sąd Okręgowy Warszawa - Praga w Warszawie II Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Bogdan Wolski Protokolant: Paulina Marciniak po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2013 r. w Warszawie na rozprawie sprawy z powództwa I. S. , T. S. przeciwko Miastu S. W. o zapłatę 1. oddala powództwo; 2. zasądza od powodów na rzecz pozwanego kwotę 7200 zł (siedem tysięcy dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu. Sygn. akt II C 466/13 UZASADNIENIE I. Stanowiska stron. 1. Powodowie I. S. i T. S. wytoczyli powództwo przeciwko Miastu S. W. o zapłatę kwoty 320.000 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 17 sierpnia 2012 r. do dnia zapłaty. 1.1. Uzasadniając żądanie powodowie wskazali, iż przez ponad 8 lat byli najemcami lokalu mieszkalnego nr (...) położonego w W. przy ul. (...) , znajdującego się w zasobach Miasta S. W. . Powodowie wystąpili pismem z dnia 30 stycznia 2012 r. o umożliwienie im wykupu lokalu, który na mocy uchwały nr (...) Zarządu D. P. z dnia 6 marca 1996 r. znajdował się wśród lokali mieszkalnych przeznaczonych do sprzedaży. Zarząd D. P. uchwałą nr (...) /2012 z dnia 16 maja 2012 r. wyłączył ze sprzedaży wymieniony lokal. Uchwała wykreśliła jedynie lokal nr (...) . Oznacza to, że wszystkie lokale w budynku przeznaczone zostały do sprzedaży z wyjątkiem lokalu zajmowanego przez powodów. Uchwała ta nie zawiera uzasadnienia odnoszącego się bezpośrednio do przedmiotowego lokalu i powodów. Wymieniona uchwała była niezaskarżalna w toku instancji, a w szczególności powodom nie przysługiwał żaden środek prawny do jej zaskarżenia. Z mocy art. 34 ust. 1 pkt. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami , powodom przysługiwało pierwszeństwo w nabyciu przedmiotowego lokalu. W wyniku sprzecznego z prawem pozbawienia powodów możliwości wykupu lokalu została im wyrządzona szkoda majątkowa wyrażająca się wysokością bonifikaty, z której mieliby prawo skorzystać przy wykupie lokalu. 2. Miasto S. W. wniosło w odpowiedzi na pozew o oddalenie powództwa. 2.1. Uzasadniając przedstawione stanowisko pozwany podniósł, iż z art. 34 ustawy o gospodarce nieruchomościami wynika, iż najemcy przysługuje pierwszeństwo nabycia nieruchomości w sytuacji, gdy właściciel nieruchomości zdecyduje o jej zbyciu. Ustawowe pierwszeństwo nie jest równoznaczne z roszczeniem nakazującym właścicielowi sprzedaż nieruchomości. Pierwszeństwo nie kreuje prawa najemcy do wykupu wynajmowanego przez niego lokalu, lecz tworzy jedynie prawo do jego pierwokupu w przypadku sprzedaży lokalu przez jego właściciela. Roszczenia po stronie lokatora powstają dopiero wtedy, gdy strony w wyniku negocjacji sporządzą protokół, w którym ustalą wszystkie istotne warunki umowy sprzedaży. Uchwała nr (...) /12 z dnia 16 maja 2012 r. Zarządu D. P. m. W. wyłączyła ze sprzedaży przedmiotowy lokal. Uchwała ta nie została zaskarżona, a Sądowi Okręgowemu Warszawa – Praga nie podlega ocena zasadności podjęcia takiej uchwały. II. Podstawa faktyczna rozstrzygnięcia. 1. Zarząd D. P. m. (...) W. w uchwale nr (...) /12 z dnia 16 maja 2012 r. wyłączył z wykazu nr (...) /96 stanowiącego załącznik do uchwały nr (...) Zarządu D. P. Gminy W. (1) z dnia 6 marca 1996 r. w sprawie lokali przeznaczonych do sprzedaży w budynku położonym przy ul. (...) , lokal oznaczony nr (...) . 2. W piśmie z 31 lipca 2012 r. I. S. i T. S. złożyli oświadczenie o wypowiedzeniu umowy najmu z dnia 30 stycznia 2012 r. okoliczności bezsporne III. Ocena zasadności roszczenia z wyjaśnieniem podstawy prawnej rozstrzygnięcia. 1. Powództwo podlega oddaleniu a limine. 2. Z art. 417 ( 1 ) § 2 k.c. wynika odpowiedzialność jednostki samorządu terytorialnego, wykonującej zadania z zakresu administracji publicznej, za szkodę wyrządzoną w następstwie wydania ostatecznej decyzji administracyjnej, przy czym co do zasady warunkiem sine gua non uwzględnienia roszczenia odszkodowawczego jest wykazanie w toku postępowania przed sądem powszechnym, iż doszło do stwierdzenia we właściwym postępowaniu niezgodności z prawem decyzji, której wykonanie spowodowało szkodę. 3. Należy przyjąć, iż decyzją administracyjną w rozumieniu art. 417 ( 1 ) § 2 k.c. jest każdy akt administracyjny, w którym dochodzi do załatwienia sprawy w postępowaniu administracyjnym ( art. 104 § 1 k.p.a. ). 4. Uwzględniając powyższe Sąd stwierdza, iż powodowie nie wykazali spełnienia koniecznego warunku dla uwzględnienia dochodzonego roszczenia odszkodowawczego, a więc nie wykazali w sposób określony ustawą, iż uchwała nr (...) /12 jest niezgodna z prawem. Powodowie nie przedstawili bowiem odpowiedniego prejudykatu, to jest zarządzenia nadzorczego wydanego w trybie art. 91 ustawy o samorządzie gminnym lub wyroku sądu administracyjnego wydanego w następstwie wniesienia skargi tego sądu po wcześniejszym wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 4 kwietnia 2013 r. I SA/Wa 2085/12, niepubl.; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 czerwca 2011 r., I SA/Wa 395/11, niepubl.). Stwierdzenie niezgodności wymienionej uchwały z prawem pozostaje poza zakresem kognicji sądu powszechnego – Sądu Okręgowego Warszawa - Praga. 6. Powyższe oznacza, iż trafne jest stanowisko pozwanego i przedstawiona w celu jego poparcia argumentacja co do braku podstaw do wystąpienia przez powodów z zasadnym roszczeniem odszkodowawczym wynikającym z podjęcia i wykonania uchwały nr (...) /12. 7. W tym stanie sprawy konieczne stało się oddalenie powództwa. 7.1. Sąd rozstrzygnął o kosztach procesu na podstawie art. 98 § 3 k.p.c. w zw. z art. 99 k.p.c. i § § 6 pkt. 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu .

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI