II C 448/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód A. N., skazany na dożywotnie pozbawienie wolności, wniósł pozew o zasądzenie od W. G. kwot tytułem zadośćuczynienia i odszkodowania za naruszenie dóbr osobistych (dobrego imienia, godności, prawa do bezpieczeństwa prawnego). Podstawą roszczenia było twierdzenie, że opinia biegłego W. G., wydana w sprawie karnej powoda (IV K 193/04), była nierzetelna, ponieważ biegły został później skazany za przestępstwa. Powód argumentował, że opinia wydana przez osobę nierzetelną i niedającą rękojmi uczciwości naruszyła jego dobra osobiste. Pozwany wniósł o oddalenie powództwa, podnosząc zarzut przedawnienia oraz kwestionując bezprawność i naruszenie dóbr osobistych. Sąd Okręgowy w Łodzi oddalił powództwo. W pierwszej kolejności sąd uznał za zasadny zarzut przedawnienia roszczeń, wskazując, że zgodnie z art. 442¹ § 1 k.c., termin przedawnienia roszczeń o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym upływa po trzech latach od dnia, w którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie i osobie obowiązanej do jej naprawienia, nie dłużej jednak niż dziesięć lat od dnia zdarzenia. Sąd ustalił, że powód znał treść opinii biegłego najpóźniej pod koniec 2006 r. lub na początku 2007 r., co oznacza, że termin przedawnienia upłynął w styczniu 2010 r. Nawet gdyby przyjąć, że roszczenie nie uległo przedawnieniu, sąd uznał powództwo za niezasadne. Sąd podkreślił, że ocena naruszenia dóbr osobistych musi być dokonana według kryteriów obiektywnych, a nie indywidualnej wrażliwości. Stwierdził, że powód nie wykazał, aby opinia biegłego naruszyła jego dobra osobiste, a swoje roszczenia wywodził głównie z faktu późniejszej karalności biegłego. Sąd zbadał również kwestię rękojmi należytego wykonywania obowiązków biegłego i stwierdził, że materiał dowodowy nie dawał podstaw do uznania, że pozwany w czasie sporządzania opinii nie posiadał wymaganych cech. Ponadto, postępowania karne wobec pozwanego rozpoczęły się i zakończyły po wydaniu wyroku skazującego powoda, co wykluczało istnienie adekwatnego związku przyczynowego między karalnością pozwanego a rzekomym naruszeniem dóbr osobistych powoda w momencie wydawania opinii. Sąd oddalił powództwo i obciążył powoda kosztami procesu, zasądzając od niego zwrot kosztów zastępstwa procesowego na rzecz pozwanego oraz przyznając wynagrodzenie pełnomocnikowi powoda z urzędu ze środków Skarbu Państwa.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów o przedawnieniu roszczeń o naruszenie dóbr osobistych oraz kryteriów oceny naruszenia dóbr osobistych w kontekście opinii biegłego i jego późniejszej karalności.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie kluczowe znaczenie miały daty zdarzeń i późniejsza karalność biegłego.
Zagadnienia prawne (2)
Czy opinia biegłego wydana w sprawie karnej, przez osobę, która została później skazana za inne przestępstwa, może stanowić podstawę do zasądzenia zadośćuczynienia i odszkodowania za naruszenie dóbr osobistych powoda?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, opinia biegłego wydana w 2004 roku nie naruszała dóbr osobistych powoda, a późniejsze postępowania karne wobec biegłego nie miały wpływu na ocenę jego rzetelności w momencie wydawania opinii.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że powód nie wykazał bezprawności działania biegłego ani naruszenia swoich dóbr osobistych. Ocena naruszenia dóbr osobistych musi być obiektywna, a późniejsza karalność biegłego nie wpływa na ocenę jego rzetelności w momencie wydawania opinii, zwłaszcza gdy postępowania karne rozpoczęły się po wydaniu wyroku w sprawie powoda.
Czy roszczenie o zadośćuczynienie i odszkodowanie za naruszenie dóbr osobistych, wynikające z opinii biegłego wydanej w 2004 roku, uległo przedawnieniu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, roszczenie uległo przedawnieniu.
Uzasadnienie
Sąd zastosował art. 442¹ § 1 k.c. i uznał, że powód, znając treść opinii najpóźniej pod koniec 2006 r. lub na początku 2007 r., powinien był wiedzieć o szkodzie i osobie odpowiedzialnej. W związku z tym termin przedawnienia upłynął w styczniu 2010 r.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. N. | osoba_fizyczna | powód |
| W. G. | osoba_fizyczna | pozwany |
| Instytut Centrum (...) | instytucja | cel społeczny |
| A. Ś. | osoba_fizyczna | pełnomocnik z urzędu |
Przepisy (5)
Główne
k.c. art. 442¹ § § 1
Kodeks cywilny
Roszczenie o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym ulega przedawnieniu z upływem lat trzech od dnia, w którym poszkodowany dowiedział się albo przy zachowaniu należytej staranności mógł się dowiedzieć o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia. Termin ten nie może być dłuższy niż dziesięć lat od dnia, w którym nastąpiło zdarzenie wywołujące szkodę.
Pomocnicze
k.c. art. 23
Kodeks cywilny
Dobra osobiste człowieka pozostają pod ochroną prawa cywilnego niezależnie od ochrony przewidzianej przez inne przepisy.
k.c. art. 24
Kodeks cywilny
W przypadku bezprawnego naruszenia dobra osobistego, osoba, której dobro osobiste zostało naruszone, może żądać usunięcia skutków naruszenia, zadośćuczynienia pieniężnego lub zapłaty na cel społeczny.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
W wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać strony przegrywającej w całości kosztami.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zarzut przedawnienia roszczeń powoda. • Brak wykazania bezprawności działania pozwanego. • Brak naruszenia dóbr osobistych powoda. • Brak adekwatnego związku przyczynowego między karalnością pozwanego a rzekomym naruszeniem dóbr osobistych powoda w momencie wydawania opinii. • Opinia biegłego była jasna, pełna i nie zawierała sprzeczności.
Odrzucone argumenty
Opinia biegłego była nierzetelna z uwagi na późniejsze skazanie biegłego. • Naruszenie dóbr osobistych powoda (dobrego imienia, godności, prawa do bezpieczeństwa prawnego).
Godne uwagi sformułowania
Ocena, czy nastąpiło naruszenie dobra osobistego, nie może być dokonana według miary indywidualnej wrażliwości osoby, która czuje się dotknięta zachowaniem innej osoby, ale musi być dokonana przy stosowaniu kryteriów obiektywnych. • Nie każde naruszenie dobra osobistego daje jednak prawo do skorzystania z ochrony prawa cywilnego. W myśl, bowiem art. 24 k.c. ochrona taka przysługuje jedynie przed bezprawnym naruszeniem dobra osobistego. • Zabranie w sprawie materiał dowodowy nie daje podstaw do uznania, że pozwany w czasie sporządzania opinii w sprawie karnej prowadzonej przeciwko powodowi nie odznaczał się wszystkimi w/w cechami, a więc dawał właściwą rękojmię do wykonywania funkcji biegłego.
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o przedawnieniu roszczeń o naruszenie dóbr osobistych oraz kryteriów oceny naruszenia dóbr osobistych w kontekście opinii biegłego i jego późniejszej karalności."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie kluczowe znaczenie miały daty zdarzeń i późniejsza karalność biegłego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia ochrony dóbr osobistych w kontekście opinii biegłego i jego późniejszej odpowiedzialności karnej, co jest interesujące dla prawników procesowych i praktyków.
“Czy skazany biegły może narazić Cię na koszty? Sąd rozstrzyga o przedawnieniu roszczeń za opinię sprzed lat.”
Dane finansowe
WPS: 210 000 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.