I C 658/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd oddalił powództwo funduszu sekurytyzacyjnego o zapłatę z powodu nieudowodnienia przez powoda istnienia i wysokości dochodzonej wierzytelności.
Powód, fundusz sekurytyzacyjny, domagał się zasądzenia od pozwanego kwoty ponad 11 tys. zł z tytułu umowy pożyczki, która została mu scedowana. Pozwany nie stawił się na rozprawę, jednak sąd, mimo wydania wyroku zaocznego, oddalił powództwo. Powodem była niewystarczająca dokumentacja przedstawiona przez powoda, który nie udowodnił istnienia ani wysokości pierwotnego zobowiązania, ani skuteczności cesji.
Sąd Rejonowy w Nysie rozpoznał sprawę z powództwa (...) Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego przeciwko P. G. o zapłatę kwoty 11.258,26 zł wraz z odsetkami. Powód dochodził należności wynikającej z umowy bankowej zawartej przez pozwanego z pierwotnym wierzycielem, która następnie została scedowana na fundusz. Pozwany, mimo prawidłowego zawiadomienia, nie stawił się na rozprawę i nie złożył odpowiedzi na pozew. Sąd, działając w trybie wyroku zaocznego, oddalił powództwo. Kluczową przyczyną oddalenia było nieudowodnienie przez powoda istnienia i wysokości dochodzonej wierzytelności. Sąd wskazał, że wyciąg z ksiąg rachunkowych funduszu sekurytyzacyjnego nie jest wystarczającym dowodem na istnienie wierzytelności, a jedynie odzwierciedla zapisy księgowe. Powód nie przedłożył podstawowej umowy pożyczki ani innych dokumentów potwierdzających istnienie pierwotnego zobowiązania i skuteczność cesji, mimo wezwania sądu do uzupełnienia materiału dowodowego. Wobec braku wystarczających dowodów, sąd uznał roszczenie za nieudowodnione, stosując ogólną zasadę rozkładu ciężaru dowodu (art. 6 k.c. i art. 232 k.p.c.).
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, wyciąg z ksiąg rachunkowych funduszu sekurytyzacyjnego nie jest wystarczającym dowodem na istnienie i wysokość dochodzonej wierzytelności.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wyciąg z ksiąg rachunkowych funduszu jedynie odzwierciedla zapisy księgowe i nie stanowi dowodu na istnienie wierzytelności w rozumieniu prawa cywilnego. Kontrola rachunkowa nie ocenia strony prawnej transakcji. Do wykazania istnienia wierzytelności konieczne jest przedstawienie odpowiednich dowodów, takich jak umowa pierwotna.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie powództwa
Strona wygrywająca
P. G.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty | instytucja | powód |
| P. G. | osoba_fizyczna | pozwany |
| (...) Agricole (poprzednio (...) Bank S.A.) | instytucja | wierzyciel pierwotny |
Przepisy (6)
Główne
k.p.c. art. 339 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd wydaje wyrok zaoczny, jeżeli pozwany nie stawił się na posiedzenie wyznaczone na rozprawę albo mimo stawienia się nie bierze udziału w rozprawie.
k.p.c. art. 339 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Za prawdziwe przyjmuje się twierdzenia powoda o okolicznościach faktycznych przytoczonych w pozwie lub w pismach procesowych doręczonych pozwanemu przed rozprawą, chyba że budzą one uzasadnione wątpliwości albo zostały przytoczone w celu obejścia prawa.
k.c. art. 6
Kodeks cywilny
Ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne.
k.p.c. art. 232
Kodeks postępowania cywilnego
Obowiązek wskazania dowodów dla stwierdzenia faktów, z których strona wywodzi skutki prawne.
Pomocnicze
u.o.r.
Ustawa o rachunkowości
Reguluje zasady prowadzenia rachunkowości przez fundusze inwestycyjne.
Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie szczególnych zasad rachunkowości funduszy inwestycyjnych
Szczegółowe zasady rachunkowości funduszy inwestycyjnych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak wystarczających dowodów na istnienie i wysokość wierzytelności dochodzonej przez fundusz sekurytyzacyjny. Wyciąg z ksiąg rachunkowych funduszu nie jest dowodem istnienia wierzytelności w rozumieniu prawa cywilnego. Powód nie wykonał wezwania sądu do przedłożenia dokumentów potwierdzających pierwotne zobowiązanie i cesję.
Godne uwagi sformułowania
za prawdziwe przyjmuje się twierdzenia powoda o okolicznościach faktycznych przytoczonych w pozwie lub w pismach procesowych doręczonych pozwanemu przed rozprawą chyba, że budzą one uzasadnione wątpliwości Roszczenie pozwu jest zatem nieudowodnione. Dowodem na istnienie umowy będącej przedmiotem przelewu, a co za tym idzie całej wierzytelności nie jest zdecydowanie wyciąg z ksiąg rachunkowych funduszu. Oznacza to, że samo dokonanie zapisu w księgach funduszu o istnieniu wierzytelności nie wiąże się z domniemaniem prawnym, iż wierzytelność ta istnieje, brak bowiem jakiegokolwiek sposobu kontroli prawidłowości podstaw dokonywanych wpisów, poza ich prawidłowością formalną. Do wykazania istnienia wierzytelności konieczne jest przedstawienie przez fundusz odpowiednich dowodów, czego w niniejszym postępowaniu strona powodowa nie uczyniła. ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne
Skład orzekający
Remigiusz Drzewiecki
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdza utrwaloną linię orzeczniczą dotyczącą dowodowej wartości wyciągów z ksiąg funduszy sekurytyzacyjnych oraz rozkładu ciężaru dowodu w sprawach o zapłatę wierzytelności nabytej w drodze cesji."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki spraw z udziałem funduszy sekurytyzacyjnych i wymaga przedstawienia przez nie odpowiednich dowodów na istnienie wierzytelności.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje typowy problem w sprawach z funduszami sekurytyzacyjnymi – trudność w udowodnieniu istnienia wierzytelności. Jest to istotne dla prawników zajmujących się windykacją i obroną przed nią.
“Fundusz sekurytyzacyjny przegrał sprawę o zapłatę. Dlaczego? Sąd nie uwierzył w wyciąg z ksiąg.”
Dane finansowe
WPS: 11 258,26 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt: I C 658/16 WYROK ZAOCZNY W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ N. , 3 czerwca 2016 r. Sąd Rejonowy w Nysie I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Sądu Rejonowego Remigiusz Drzewiecki Protokolant: sekretarka Anna Jakubiszyn po rozpoznaniu w dniu 3 czerwca 2016 r. na rozprawie w N. sprawy z powództwa (...) Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego we W. przeciwko P. G. o zapłatę oddala powództwo. UZASADNIENIE Pozwem wniesionym do tutejszego Sądu w dniu 24 listopada 2015 roku (k. 2-3, 19) strona powodowa (...) Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty z siedzibą we W. wniosła o zasądzenie od pozwanego P. G. kwoty 11.258,26 zł z ustawowymi odsetkami liczonymi od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty. Wniosła także o zasądzenie od pozwanego na swoją rzecz zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego w kwocie 2.400 zł, 17 zł opłaty skarbowej od pełnomocnictwa i 563 zł opłaty od pozwu. W uzasadnieniu pozwu wskazała, że pozwany P. G. oraz (...) Agricole (poprzednio (...) Bank S.A. ) zawarli w dniu 6 lipca 2009 roku umowę bankową o numerze (...) , na podstawie której pozwany otrzymał określoną w umowie kwotę pieniężną, jednocześnie zobowiązał się do jej zwrotu na warunkach precyzyjnie określonych w tejże umowie. Pozwany nie wywiązał się z przyjętego na siebie zobowiązania, wobec czego niespłacona kwota należności głównej stała się wymagalna wraz z kwotą odsetek za opóźnienie w spełnieniu świadczenia. W następstwie powyższego wobec niedotrzymania przez pozwanego warunków określonych w umowie wierzyciel pierwotny wezwał pozwanego do zapłaty kwoty pieniężnej. Jednocześnie w treści wezwania wierzyciel pierwotny poinformował pozwanego, że w przypadku niewypełnienia obowiązków określonych w treści wezwania wierzytelność zostanie przelana na rzecz (...) Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego z siedzibą we W. . Pozwany mimo upływu wyznaczonego terminu nie dokonał zapłaty, wobec czego 27 września 2013 roku (...) (...) (poprzednio (...) Bank S.A. ) zawarł z (...) Niestandaryzowanym Sekurytyzacyjnym Funduszem Inwestycyjnym Zamkniętym umowę przelewu wierzytelności, cedując na jego rzecz całość praw i obowiązków wynikających z umowy zawartej przez pozwanego z wierzycielem pierwotnym. Potwierdzeniem, że wierzytelność dochodzona niniejszym pozwem była przedmiotem umowy przelewu, jest wyciąg z elektronicznego załącznika do umowy cesji. Elektroniczny załącznik do umowy cesji wierzytelności za równoważny z załącznikiem wersji papierowej. Strona powodowa podała, że posiada jeden egzemplarz papierowego załącznika do umowy cesji, wobec czego nie może on zostać przedłożony w oryginale. W związku z powyższym na potrzeby niniejszego postępowania przedłożony został wyciąg z elektronicznego załącznika do umowy cesji. Zadłużenie pozwanego, stanowiące wartość przedmiotu sporu wynosiło 11.258,26 zł, w tym należność główna w wysokości 6.522,94 zł oraz skapitalizowane odsetki w wysokości 4.735,32 zł, na które składają się przejęte w drodze cesji wierzytelności odsetki wierzyciela pierwotnego naliczane zgodnie z postanowieniami umowy odpowiednio od niezapłaconej kwoty należności głównej wynikającej ze wskazanej wyżej umowy oraz odsetki ustawowe naliczane przez stronę powodową. Dowodem istnienia oraz obowiązku spełnienia świadczenia ciążącego na stronie pozwanej zdaniem powoda jest wyciąg z ksiąg rachunkowych funduszu sekurytyzacyjnego i ewidencji analitycznej. Powód wskazał ponadto, że wzywał stronę pozwaną do zapłaty, jednakże do chwili obecnej zadłużenie nie zostało uregulowane. Pozwany P. G. mimo prawidłowego zawiadomienia o terminie rozprawy oraz doręczenia mu odpisu pozwu nie wniósł odpowiedzi na pozew i nie stawił się na rozprawie w dniu 3 czerwca 2016 r. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: W dniu 27 września 2013 roku we (...) Bank (...) S.A. we W. i (...) Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty z siedzibą we W. podpisały umowę przelewu wierzytelności, której przedmiotem m.in. miała być określona w załączniku do tej umowy wierzytelność przysługująca (...) Bank (...) S.A. we W. wobec P. G. o wysokości: 6.522,94 zł kapitału, 3.212,88 zł odsetek, 308 zł kosztów. Dowód: umowa przelewu wierzytelności z dnia 27.09.2013 r. wraz z wyciągiem z elektronicznego załącznika do umowy cesji (k.8 – 12). W dniu 19 listopada 2015 roku strona powodowa (...) Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty z siedzibą we W. wystawiła wyciąg z ksiąg rachunkowych i ewidencji analitycznej nr (...) , w którym oświadczono, że strona powodowa w dniu 27 września 2013 roku nabyła od (...) S.A. we W. wierzytelność wobec dłużnika P. G. z tytułu zobowiązania wynikającego z zawartej w dniu 6 lipca 2009 roku umowy pożyczki o numerze (...) . Wysokość zobowiązania pozwanego P. G. według stanu na dzień wystawienia wyciągu została w treści tego dokumentu wskazana na 11.258,26 zł. Dowód: wyciąg z ksiąg rachunkowych funduszu sekurytyzacyjnego i ewidencji analitycznej nr (...) z dnia 19 listopada 2015 roku (k.7). Pismem z dnia 14 października 2015 roku strona powodowa wezwała pozwanego do zapłaty należności dochodzonej pozwem w terminie do dnia 22 października 2015 roku pod rygorem skierowania sprawy na drogę postępowania cywilnego. Dowód: wezwanie do zapłaty (k.13 – 14). Sąd zważył, co następuje: Powództwo zasługuje na oddalenie. Sąd ustalił stan faktyczny sprawy na podstawie dowodów z dokumentów, których prawdziwość nie była kwestionowana w toku sprawy przez strony. Zgodnie z treścią przepisu art. 339§1 k.p.c. , jeżeli pozwany nie stawił się na posiedzenie wyznaczone na rozprawę albo mimo stawienia się nie bierze udziału w rozprawie, sąd wyda wyrok zaoczny. W takim przypadku za prawdziwe przyjmuje się twierdzenia powoda o okolicznościach faktycznych przytoczonych w pozwie lub w pismach procesowych doręczonych pozwanemu przed rozprawą chyba, że budzą one uzasadnione wątpliwości albo zostały przytoczone w celu obejścia prawa ( art.339§2 k.p.c. ). Pozwany, pomimo prawidłowego wezwania, nie stawił się na wyznaczoną przez Sąd rozprawę i nie złożył odpowiedzi na pozew, a zatem nie ustosunkował się do twierdzeń powoda o okolicznościach faktycznych przytoczonych w pozwie. Niemniej okoliczności te budzą wątpliwości Sądu, wobec braku przedłożenia przez stronę powodową dokumentów świadczących o istnieniu oraz wysokości pierwotnego zobowiązania pomiędzy pierwotnym wierzycielem wskazanym w treści uzasadnienia pozwu a pozwanym, w szczególności w postaci powołanej w treści uzasadnienia pozwu umowy pożyczki. Na zarządzenie Przewodniczącego z dnia 21 stycznia 2016 roku wezwano Prokurę Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty z siedzibą we W. do przedłożenia dokumentów świadczących o istnieniu oraz wysokości pierwotnego zobowiązania pomiędzy pierwotnym wierzycielem wskazanym w treści uzasadnienia pozwu, a pozwanym, w szczególności w postaci powołanej w treści uzasadnienia pozwu umowy, a także do wskazania sposobu naliczania odsetek skapitalizowanych wskazanych w treści uzasadnienia pozwu, a to w terminie tygodnia od dnia doręczenia wezwania, z uwagi na możliwość wpisania sprawy do rep. C oraz prowadzenia jej w trybie zwykłym. Pismem z dnia 5 lutego 2016 roku strona powodowa wniosła o wydłużenie zakreślonego jej terminu sądowego do dnia 5 maja 2016 roku. Do dnia 3 czerwca 2016 roku, tj. do dnia wydania wyroku w sprawie strona powodowa nie wykonała zobowiązania. Roszczenie pozwu jest zatem nieudowodnione. Dowodem na istnienie umowy będącej przedmiotem przelewu, a co za tym idzie całej wierzytelności nie jest zdecydowanie wyciąg z ksiąg rachunkowych funduszu. Owszem treść takiego wyciągu co do zasady powinna odzwierciedlać treść wpisów dokonywanych w księgach funduszu. Zasady prowadzenia rachunkowości przez fundusze inwestycyjne, w tym fundusze sekurytyzacyjne, regulowane są przepisami ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (jedn. tekst: Dz.U. z 2002 r. Nr 76, poz. 694 z późn. zm. ) oraz rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 grudnia 2007 r. w sprawie szczególnych zasad rachunkowości funduszy inwestycyjnych (Dz.U. 2007 nr 249 poz. 1859 z późn. zm.). Niewątpliwie transakcja nabycia przez fundusz sekurytyzacyjny puli wierzytelności powinna znaleźć odzwierciedlenie w księgach rachunkowych po stronie aktywów, oraz - zakładając odpłatność tej transakcji - również po stronie pasywów. Nie przesądza to jednak jeszcze, że konkretna wierzytelność faktycznie istnieje, w ramach bowiem kontroli rachunkowej nie jest oceniana strona prawna konkretnej transakcji i jej skuteczność w świetle prawa cywilnego. Celem prowadzenia ksiąg rachunkowych funduszu jest jedynie wykazanie dokonywanych operacji zakupu lub sprzedaży w celach finansowych. Oznacza to, że samo dokonanie zapisu w księgach funduszu o istnieniu wierzytelności nie wiąże się z domniemaniem prawnym, iż wierzytelność ta istnieje, brak bowiem jakiegokolwiek sposobu kontroli prawidłowości podstaw dokonywanych wpisów, poza ich prawidłowością formalną. Organy funduszu nie mają wystarczających kompetencji do zbadania, czy nabywana wierzytelność faktycznie istnieje. Do wykazania istnienia wierzytelności konieczne jest przedstawienie przez fundusz odpowiednich dowodów, czego w niniejszym postępowaniu strona powodowa nie uczyniła. W myśl art. 6 k.c. , wyznaczającego ogólną zasadę rozkładu ciężaru dowodu, „ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne”. Z kolei dyspozycja art. 232 k.p.c. określa obowiązek strony co do wskazywania dowodów dla stwierdzenia faktów, z których wywodzi skutki prawne. Zważyć należy, że z art. 6 k.c. i 232 k.p.c. nie wynika jedynie zakres obowiązku zgłaszania dowodów przez strony, ale przede wszystkim wynika ryzyko niekorzystnego rozstrzygnięcia w sytuacji, gdy strona nie przytoczyła wystarczających dowodów na poparcie swoich twierdzeń, w sytuacji gdy ciężar dowodu co do tych okoliczności na niej spoczywał. W niniejszej sprawie strona powodowa dochodziła zapłaty wierzytelności przysługującej jej wobec pozwanego z tytułu umowy bankowej, tym samym powinna udowodnić istnienie wierzytelności, jej wymagalność i wysokość, skoro z faktu tego wywodzi skutki prawne. Strona powodowa nie poparła swoich twierdzeń wystarczającymi dowodami. A zatem powództwo zostało oddalone.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI