II AKzw 665/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny uchylił zarządzenie o uznaniu wniosku o przerwę w karze za bezskuteczny, uznając, że podpis złożony na odrębnym oświadczeniu skutecznie uzupełnił brak formalny pierwotnego wniosku.
Skazany złożył niepodpisany wniosek o dalszą przerwę w karze. Po wezwaniach do uzupełnienia braków, w tym podpisania wniosku, skazany złożył odrębne, podpisane oświadczenie, w którym potwierdził, że pierwotny wniosek jest jego. Sąd pierwszej instancji uznał wniosek za bezskuteczny z powodu braku podpisu. Sąd Apelacyjny uchylił to zarządzenie, stwierdzając, że podpisane oświadczenie skutecznie uzupełniło brak formalny, zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego.
Sprawa dotyczyła zażalenia skazanego B. I. na zarządzenie Sądu Okręgowego w Gliwicach, które uznało jego wniosek o dalszą przerwę w karze za bezskuteczny z powodu braku podpisu. Skazany pierwotnie złożył niepodpisany wniosek, a następnie, po wezwaniach do uzupełnienia braków formalnych, złożył odrębne, podpisane oświadczenie, w którym potwierdził, że wniosek jest jego i prosił o uznanie tego oświadczenia za równoznaczne z brakującym podpisem. Sąd pierwszej instancji uznał jednak, że brak formalny nie został uzupełniony. Sąd Apelacyjny, rozpoznając zażalenie, uchylił zaskarżone zarządzenie. Sąd drugiej instancji uznał, że skazany skutecznie uzupełnił brak formalny poprzez złożenie podpisanej deklaracji woli w odrębnym piśmie, co jest zgodne z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego. Podkreślono, że celem przepisów o wymogach formalnych pism procesowych jest racjonalne działanie, a nie rytualny formalizm. Wskazano również na uchybienia procesowe popełnione przez sąd pierwszej instancji, w tym brak prawidłowego wezwania do uzupełnienia braku formalnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, złożenie odrębnego, własnoręcznie podpisanego oświadczenia, które bezsprzecznie wskazuje, że pismo dotknięte brakiem podpisu pochodzi od osoby, która je złożyła, jest skutecznym uzupełnieniem braku formalnego.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny oparł się na orzecznictwie Sądu Najwyższego, zgodnie z którym uzupełnienie braku podpisu może nastąpić nie tylko przez podpisanie pierwotnego pisma, ale także przez przedłożenie innego egzemplarza z podpisem lub złożenie oświadczenia potwierdzającego wolę złożenia pisma. Podkreślono celowościową wykładnię przepisów, która ma służyć racjonalnym celom, a nie rytualnemu formalizmowi.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie zarządzenia
Strona wygrywająca
skazany B. I.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| B. I. | osoba_fizyczna | skazany |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | obciążony kosztami postępowania |
| Prokurator Tadeusz Trzęsimiech | organ_państwowy | prokurator |
Przepisy (6)
Główne
k.p.k. art. 119
Kodeks postępowania karnego
Przepisy regulujące wymogi formalne pism procesowych.
k.p.k. art. 120
Kodeks postępowania karnego
Tryb uzupełniania braków formalnych pism procesowych.
Pomocnicze
k.p.k. art. 437 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 466 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 626 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.k.w. art. 1 § § 2
Kodeks karny wykonawczy
Argumenty
Skuteczne argumenty
Złożenie odrębnego, podpisnego oświadczenia potwierdzającego wolę złożenia pierwotnego wniosku skutecznie uzupełnia brak podpisu. Wykładnia celowościowa przepisów o wymogach formalnych pism procesowych. Niewłaściwość zarządzenia sądu pierwszej instancji wzywającego do "stawiennictwa" celem podpisania wniosku.
Odrzucone argumenty
Wniosek o przerwę w karze nie został podpisany, co czyni go bezskutecznym.
Godne uwagi sformułowania
uzupełnienie go może nastąpić nie tylko przez własnoręczne podpisanie egzemplarza pisma, które już wpłynęło, ale i przez przedłożenie innego egzemplarza tegoż pisma zawierającego ten podpis orzeczenie zapadłe w następstwie rozpoznania środka odwoławczego, dotkniętego ujawnioną w późniejszym czasie wadą formalną w postaci braku podpisu, nie ulega unicestwieniu, o ile stwierdzone zostanie, że treść pisma oraz fakt jego wniesienia objęte były stanowczą wolą uprawnionego skarżącego Wykładnia przepisów art. 119 k.p.k. i 120 k.p.k. nie może bowiem hołdować rytualnemu formalizmowi ale służyć ma racjonalnym celom. Znaczenie podpisu pod pismem procesowym polega zaś na tym, iż wskazuje na osobę składającą ujęte w nim oświadczenie woli.
Skład orzekający
Helena Kubaty
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzupełnianie braków formalnych pism procesowych, w szczególności braków podpisu, w postępowaniu karnym i wykonawczym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji uzupełnienia braku podpisu poprzez odrębne oświadczenie woli. Interpretacja przepisów k.p.k. dotyczących pism procesowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak sąd drugiej instancji może uchylić decyzję sądu pierwszej instancji na podstawie subtelnej, ale istotnej interpretacji przepisów proceduralnych dotyczących uzupełniania braków formalnych.
“Czy brak podpisu zawsze oznacza koniec sprawy? Sąd Apelacyjny wyjaśnia.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II AKzw 665/16 POSTANOWIENIE Dnia 17 maja 2016 r. Sąd Apelacyjny w Katowicach Wydział II Karny w składzie: Przewodniczący: SSA Helena Kubaty Protokolant: Damian Skril przy udziale Prokuratora Tadeusza Trzęsimiecha po rozpoznaniu w sprawie skazanego B. I. ( I. ) zażalenia wniesionego przez skazanego na zarządzenie z dnia 11 kwietnia 2016 roku, sygn. akt VII Kow 862/16 w przedmiocie uznania pisma skazanego za bezskuteczne na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. w zw. z art. 466 § 1 k.p.k. i art. 626 § 1 k.p.k. w zw. z art. 1 § 2 k.k.w. p o s t a n a w i a 1. uchylić zaskarżone zarządzenie, 2. wydatkami postępowania odwoławczego obciążyć Skarb Państwa. UZASADNIENIE W dniu 15 lutego 2016 r. skazany B. I. złożył niepodpisany wniosek o udzielenie dalszej przerwy w karze. Na mocy zarządzenia z dnia 18 lutego 2016 r. został wezwany do uzupełnienia braków formalnych ww. wniosku poprzez uiszczenie opłaty sądowej, przedłożenia dokumentacji medycznej oraz podanie kontaktowego numeru telefonu. W dniu 4 marca 2016 r. miało miejsce powtórne awizowanie przesyłki pocztowej zawierającej ww. zarządzenie. Na mocy zarządzenia z dnia 24 marca 2016 r. wezwano skazanego do „stawiennictwa, celem podpisania wniosku w terminie – 7 dni pod rygorem umorzenia postępowania”. W dniu 25 marca 2016 r., telefonicznie wykonano ww. zarządzenie. Pismem procesowym wniesionym dnia 5 kwietnia 2016 r. skazany uzupełnił brak formalny w postaci braku podpisu, składając oświadczenie – opatrzone podpisem - wskazujące, że wniosek o przerwę w karze – złożony w przedmiotowej sprawie – jest jego wnioskiem. Oświadczył równocześnie, że prosi o uznanie tego oświadczenia i złożonego pod nim podpisu jako równoznaczne z brakującym podpisem pod pierwotnym wnioskiem o przedłużenie przerwy w karze. Zaskarżonym zarządzeniem z dnia 11 kwietnia 2016 r. Sędzia Sądu Okręgowego w Gliwicach uznał pismo skazanego – ww. wniosek z dnia 15 lutego 2016 r. – za bezskuteczny, wskazując w jego uzasadnieniu, że pomimo wezwania w tym zkresie, nie został on podpisany. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Zaskarżone zarządzenie podlegało uchyleniu, jednakże z przyczyn innych niż wskazane w wywiedzionym zażaleniu. Wbrew twierdzeniom zawartym w zaskarżonym zarządzeniu, skazany B. I. uzupełnił brak formalny w postaci braku podpisu pod wnioskiem z dnia 15 lutego 2016 r. o udzielenie dalszej przerwy w karze. W tym celu złożył bowiem własnoręcznie podpisane oświadczenie, datowane na dzień 29 marca 2016 r., w którym wyraźnie wskazał, że ww. wniosek o udzielenie dalszej przerwy w karze pochodzi od niego. Istota zagadnienia powstałego w niniejszej sprawie sprowadzała się zatem do rozstrzygnięcia, na czym polega uzupełnienie braku formalnego pisma procesowego w postaci braku jego podpisu. Z orzecznictwa Sądu Najwyższego jasno wynika, że „ uzupełnienie go może nastąpić nie tylko przez własnoręczne podpisanie egzemplarza pisma, które już wpłynęło, ale i przez przedłożenie innego egzemplarza tegoż pisma zawierającego ten podpis ” (zob. postanowienie SN z dnia 9 listopada 2004 roku, V CZ 111/04, niepubl.). W innym z orzeczeń Sąd Najwyższy wskazał z kolei, że „ orzeczenie zapadłe w następstwie rozpoznania środka odwoławczego, dotkniętego ujawnioną w późniejszym czasie wadą formalną w postaci braku podpisu, nie ulega unicestwieniu, o ile stwierdzone zostanie, że treść pisma oraz fakt jego wniesienia objęte były stanowczą wolą uprawnionego skarżącego ” (zob. postanowienie SN z dnia 16 grudnia 2010 r., sygn. akt II KK 194/10, Biul.PK 2011/111). Konsekwentne rozwinięcie rozumowania zawartego w powołanych orzeczeniach, a także uwzględnienie rezultatów wykładni celowościowej przepisów regulujących wymogi formalne pism procesowych ( art. 119 k.p.k. ) oraz tryb uzupełniania ich braków ( art. 120 k.p.k. ), musi zatem prowadzić do wniosku, że uzupełnieniem braku formalnego pisma procesowego - polegającego na braku jego podpisu - jest również złożenie oświadczenia, zawartego w odrębnym i własnoręcznie podpisanym piśmie procesowym, które bezsprzecznie wskazuje, że pismo dotknięte omawianym brakiem pochodzi od osoby, która je złożyła, tj. stanowi wyraz oświadczenia jej woli. Wykładnia przepisów art. 119 k.p.k. i 120 k.p.k. nie może bowiem hołdować rytualnemu formalizmowi ale służyć ma racjonalnym celom. Znaczenie podpisu pod pismem procesowym polega zaś na tym, iż wskazuje na osobę składającą ujęte w nim oświadczenie woli. Z uwagi zatem na treść oświadczenia skazanego z dnia 29 marca 2016 r., nie ma żadnych wątpliwości w przedmiotowej sprawie, iż pierwotnie złożony w niej wniosek o udzielenie dalszej przerwy w karze pochodzi od niego. Jakiekolwiek zaś rozważania dotyczące zachowania terminu do uzupełnienia przedmiotowego braku formalnego – na które wskazuje treść zaskarżonego zarządzenia – są z kolei bezprzedmiotowe. Równolegle do licznych uchybień procesowych popełnionych w niniejszej sprawie, nie doszło w niej również do wezwania skazanego do uzupełnienia braku formalnego pisma procesowego w postaci braku podpisu. Zarządzenie z dnia 24 marca 2016 r. (k. 31), na mocy którego wezwano skazanego do „stawiennictwa”, celem podpisania wniosku, „pod rygorem umorzenia postepowania”, nie może zaś wywierać jakichkolwiek skutków. Nie spełnia bowiem wymogów jakie stawia się zarządzeniu dokonywanemu w trybie art. 120 k.p.k. , a zatem pozbawione jest podstawy prawnej. W świetle powyższego Sąd Apelacyjny postanowił jak w części dyspozytywnej. O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono na podstawie przepisów powołanych w komparycji niniejszego postanowienia. Z./ 1. o treści postanowienia powiadomić skazanego, 2. akta zwrócić. Katowice, dnia 17 maja 2016 r.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI