II AKzw 125/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny utrzymał w mocy postanowienie o przymusowym leczeniu skazanego w szpitalu więziennym, uznając, że jego życie i zdrowie są zagrożone, a on sam odmawia hospitalizacji.
Sąd Apelacyjny rozpatrzył zażalenie obrońcy skazanego J. C. na postanowienie Sądu Okręgowego o przymusowym leczeniu skazanego w szpitalu więziennym. Sąd Okręgowy uznał, że stan zdrowia skazanego, w tym cukrzyca i zaburzenia rytmu serca, wymaga hospitalizacji, a odmowa skazanego stanowi zagrożenie dla jego życia i zdrowia. Obrońca zarzucił naruszenie przepisów k.k.w. Sąd Apelacyjny uznał zażalenie za bezzasadne, podkreślając, że prawo do życia jest naczelne i w sytuacji zagrożenia oraz sprzeciwu skazanego, przymusowe leczenie jest uzasadnione.
Sąd Apelacyjny w Rzeszowie rozpoznał zażalenie obrońcy skazanego J. C. na postanowienie Sądu Okręgowego w Rzeszowie z dnia 19 lutego 2013 r., które orzekało wobec skazanego przymusowe leczenie w szpitalu więziennym. Sąd Okręgowy podjął taką decyzję, ponieważ u skazanego stwierdzono szereg schorzeń, w tym zaburzenia rytmu pracy serca i cukrzycę, a skazany odmawiał hospitalizacji w szpitalu więziennym, co stanowiło zagrożenie dla jego życia i zdrowia. Obrońca skazanego zarzucił naruszenie art. 118 § 2 i 3 k.k.w., kwestionując istnienie okoliczności uzasadniających przymusowe leczenie. Sąd Apelacyjny, po analizie przepisów Kodeksu karnego wykonawczego, uznał zażalenie za niezasadne. Podkreślono, że art. 118 k.k.w. reguluje postępowanie w przypadku zagrożenia życia lub zdrowia skazanego, a w sytuacji, gdy skazany sprzeciwia się leczeniu, a jego stan zdrowia jest poważnie zagrożony (co potwierdzili dwaj lekarze), sąd penitencjarny ma prawo orzec o przymusowym leczeniu. Sąd zaznaczył, że prawo do życia ma charakter naczelny i w takich okolicznościach przymusowe leczenie jest uzasadnione dla ochrony życia i zdrowia skazanego. Postanowiono utrzymać zaskarżone postanowienie w mocy, zwolnić skazanego od kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, a także zasądzić wynagrodzenie dla obrońcy z urzędu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, sąd penitencjarny może orzec przymusowe leczenie w szpitalu więziennym, jeśli życie lub zdrowie skazanego jest poważnie zagrożone, a skazany sprzeciwia się leczeniu.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że prawo do życia jest naczelne. W przypadku, gdy stan zdrowia skazanego jest poważnie zagrożony, co potwierdzili lekarze, a skazany odmawia hospitalizacji, przymusowe leczenie jest uzasadnione w celu ochrony jego życia i zdrowia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
utrzymać w mocy
Strona wygrywająca
Skarb Państwa (w zakresie postanowienia o leczeniu)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. C. | osoba_fizyczna | skazany |
| obrońca skazanego | inne | obrońca |
| Sąd Okręgowy w Rzeszowie | inne | sąd niższej instancji |
| Prokuratura Apelacyjna w Rzeszowie | organ_państwowy | prokurator |
| adw. R. J. S. | inne | obrońca z urzędu |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | inne |
Przepisy (11)
Główne
k.k.w. art. 118 § 2
Kodeks karny wykonawczy
Dotyczy orzeczenia przez sąd penitencjarny o dokonaniu zabiegu, mimo sprzeciwu skazanego, gdy życiu skazanego grozi poważne niebezpieczeństwo, stwierdzone co najmniej przez dwóch lekarzy.
Pomocnicze
k.p.k. art. 437 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.k.w. art. 1 § 2
Kodeks karny wykonawczy
k.k.w. art. 624 § 1
Kodeks karny wykonawczy
k.k.w. art. 118 § 3
Kodeks karny wykonawczy
k.k.w. art. 118 § 4
Kodeks karny wykonawczy
k.k.w. art. 153 § 2a
Kodeks karny wykonawczy
k.k.w. art. 150
Kodeks karny wykonawczy
k.k.w. art. 115 § 5
Kodeks karny wykonawczy
Prawo o adwokaturze art. 29 § 1
Ustawa Prawo o adwokaturze
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu art. 15 § pkt 7 w zw. z § 2 ust. 3
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prawo do życia ma charakter naczelny. W sytuacji zagrożenia życia lub zdrowia skazanego, który odmawia hospitalizacji, przymusowe leczenie jest uzasadnione. Stan zdrowia skazanego wymagał interwencji medycznej potwierdzonej przez dwóch lekarzy.
Odrzucone argumenty
Zarzut obrońcy o naruszeniu art. 118 § 2 i 3 k.k.w. poprzez przyjęcie, że zachodzą okoliczności uzasadniające orzeczenie przymusowego leczenia.
Godne uwagi sformułowania
prawo do życia ma charakter naczelny wobec sprzeciwu skazanego, należy go poddać przymusowemu leczeniu, by w ten sposób uchronić skazanego właśnie od niebezpieczeństwa utraty życia lub zdrowia
Skład orzekający
Stanisław Urban
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "interpretację przepisów dotyczących przymusowego leczenia skazanych w zakładach karnych w sytuacjach zagrożenia życia lub zdrowia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zagrożenia życia/zdrowia i odmowy leczenia przez skazanego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia ochrony życia i zdrowia skazanych, nawet wbrew ich woli, co może budzić zainteresowanie ze względu na konflikt między prawami jednostki a obowiązkiem państwa ochrony życia.
“Czy można zmusić skazanego do leczenia, gdy jego życie jest zagrożone?”
Sektor
medycyna
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II AKzw 125/13 POSTANOWIENIE Dnia 5 marca 2013 r. Sąd Apelacyjny II Wydział Karny w Rzeszowie na posiedzeniu w składzie : Przewodniczący: SSA Stanisław Urban Protokolant: st. sekr. sądowy Paweł Szemberski przy udziale Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej w Rzeszowie – Janusza Drozdowskiego po rozpoznaniu sprawy skazanego J. C. zażalenia obrońcy skazanego na postanowienie Sądu Okręgowego w Rzeszowie z dnia 19 lutego 2013 r., sygn. akt III Kow 301/13 o orzeczeniu wobec skazanego przymusowego leczenia w szpitalu więziennym na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. i art. 624 § 1 k.p.k. w zw. z art. 1 § 2 k.k.w. p o s t a n a w i a: I. utrzymać zaskarżone postanowienie w mocy, II. zwolnić skazanego w całości od kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, obciążając nimi Skarb Państwa, III. zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz adw. R. J. S. – Kancelaria Adwokacka w R. kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych, dwadzieścia groszy) tytułem wynagrodzenia za obronę z urzędu skazanego w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 19 lutego 2013r. Sąd Okręgowy w Rzeszowie, działając na podstawie art. 118 § 2 i 3 k.k.w. , orzekł wobec skazanego J. C. przymusowe leczenie w szpitalu więziennym. W ocenie Sądu penitencjarnego skazany, u którego stwierdzono szereg schorzeń, w tym m.in. zaburzenia rytmu pracy serca (z tego tytułu był kilkakrotnie przewożony do szpitala) oraz wykrytą w dniu 15 lutego 2013r. cukrzycę de novo, odmawia hospitalizacji w szpitalu więziennym, co stanowi zagrożenie dla życia i zdrowia. W tej sytuacji niezbędne jest przymusowe leczenie skazanego w więziennej placówce służby zdrowia. Powyższe orzeczenie zaskarżył obrońca skazanego, zarzucając naruszenie art. 118 § 2 i 3 k.k.w. poprzez przyjęcie, że w przedmiotowej sprawie zachodzą okoliczności uzasadniające orzeczenie w stosunku do skazanego przymusowego leczenia w szpitalu więziennym. Wskazując na ten zarzut wniósł o: 1. zmianę zaskarżonego postanowienia, nie uwzględnienie wniosku Dyrektora Zakładu karnego w R. i nie orzekanie w stosunku do skazanego przymusowego leczenia w szpitalu więziennym, 2. zwolnienie skazanego od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, 3. zasądzenie kosztów obrony z urzędu według norm taryfowych. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Zażalenie obrońcy skazanego nie zasługuje na uwzględnienie. Przepis art. 118 k.k.w. dotyczy trzech trybów postępowania związanych ze stanem zdrowia skazanego: a. zawiadomienia sędziego penitencjarnego przez dyrektora zakładu karnego o możliwym zagrożeniu życia skazanego lub spowodowanie dla jego zdrowia poważnego niebezpieczeństwa w przypadku wykonywania kary pozbawienia wolności (§1); b. orzeczenia przez sąd penitencjarny o dokonaniu zabiegu, mimo sprzeciwu skazanego, gdy życiu skazanego grozi poważne niebezpieczeństwo, stwierdzone co najmniej przez dwóch lekarzy (§ 2); c. podjęcia decyzji o konieczności zabiegu przez lekarza w nagłym wypadku, jeżeli zachodzi bezpośrednie niebezpieczeństwo śmierci skazanego (§ 4). Każdy z powyższych sposobów postępowania uzależniony jest od stopnia zagrożenia życia skazanego lub spowodowania poważnego niebezpieczeństwa dla jego zdrowia. Art. 118 k.k.w. nie uwzględnia innego jeszcze możliwego reagowania na opisaną sytuację, a mianowicie na wynikającą ze znowelizowanego w 2011r. art. 153 k.k.w. możliwość złożenia wniosku o udzielenie przerwy w wykonaniu kary pozbawienia wolności przez dyrektora zakładu karnego ( art. 153 § 2a k.k.w. ). Takie uprawnienie przysługuje mu m.in. w przypadku istnienia ciężkiej osoby skazanego w rozumieniu art. 150 k.k.w. , a więc stanu, którego dotyczy art. 118 k.k.w. Należy też pamiętać o art. 115 § 5 k.k.w. , w myśl którego pozawięzienne podmioty lecznicze współpracują ze służbą zdrowia w zakładach karnych w zapewnieniu skazanemu świadczeń zdrowotnych, gdy konieczne jest w szczególności: a. natychmiastowe udzielenie świadczeń zdrowotnych ze względu na zagrożenie życia lub zdrowia skazanego, b. przeprowadzenie specjalistycznych badań, leczenia lub rehabilitacji skazanego, c. zapewnienie świadczeń zdrowotnych skazanemu, który korzysta z przepustki lub czasowego zezwolenia na opuszczenie zakładu karnego. W przedmiotowej sprawie niewątpliwie mamy do czynienia z sytuacją, o której mowa w art. 118 § 2 k.k.w. Stan skazanego, co wynika z treści świadectwa lekarskiego z dnia 18 lutego 2013r., podpisanego przez dwóch lekarzy, jest tego rodzaju, iż jego życiu i zdrowiu grozi poważne niebezpieczeństwo. Równocześnie skazany sprzeciwia się hospitalizacji w szpitalu więziennym, a tym samym o umieszczeniu go w tego rodzaju palcówce służby zdrowia orzeka sąd penitencjarny ( art. 118 § 2 k.k.w. ). Sprzeciw skazanego najpewniej wynika z faktu, iż cechuje go osobowość nieprawidłowa, co przejawia się w szczególności dokonywaniem licznych samouszkodzeń. Zażalenie obrońcy skazanego nie dostarcza żadnych argumentów na rzecz zmiany zaskarżonej decyzji Sądu Okręgowego. Skazany uważa, że zarządzenie przymusowego leczenia narusza jego prawa, lecz nie precyzuje co rozumie pod tym pojęciem. Nie trzeba zaznaczać, że prawo do życia ma charakter naczelny, a skoro jest ono zagrożone, to – wobec sprzeciwu skazanego – należy go poddać przymusowemu leczeniu, by w ten sposób uchronić skazanego właśnie od niebezpieczeństwa utraty życia lub zdrowia. Z tych względów orzeczono, jak w części dyspozytywnej postanowienia. O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono z uwzględnieniem aktualnej sytuacji majątkowej skazanego, zaś o kosztach obrony z urzędu – na podstawie art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 198r. – Prawo o adwokaturze (Dz. U. Nr 123, poz. 1058 ze zm.) i § 15 pkt 7 w zw. z § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI