II AKz 866/19

Sąd Apelacyjny w KatowicachKatowice2019-09-24
SAOSKarneśrodki zapobiegawczeŚredniaapelacyjny
tymczasowe aresztowanieśrodki zapobiegawczekodeks postępowania karnegoprzedłużenie aresztumatactwo procesoweprawdopodobieństwo popełnienia przestępstwakara pozbawienia wolności

Sąd Apelacyjny utrzymał w mocy postanowienie o przedłużeniu tymczasowego aresztowania wobec podejrzanej I. P., uznając, że nadal istnieją przesłanki do stosowania tego środka zapobiegawczego.

Sąd Apelacyjny w Katowicach rozpoznał zażalenie obrońcy podejrzanej I. P. na postanowienie Sądu Okręgowego w Bielsku-Białej o przedłużeniu tymczasowego aresztowania. Sąd odwoławczy uznał zażalenie za niezasadne i utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Uzasadniono to tym, że nadal istnieją przesłanki ogólne (duże prawdopodobieństwo popełnienia zarzucanych czynów) i szczególne (groźba surowej kary, obawa matactwa procesowego) do stosowania izolacyjnego środka zapobiegawczego.

Sąd Apelacyjny w Katowicach rozpoznał zażalenie obrońcy podejrzanej I. P. na postanowienie Sądu Okręgowego w Bielsku-Białej z dnia 20 sierpnia 2019 roku, które przedłużyło tymczasowe aresztowanie podejrzanej do dnia 21 października 2019 roku. Obrońca zarzucił naruszenie przepisów dotyczących stosowania środków zapobiegawczych i wniósł o uchylenie postanowienia lub zmianę środka na łagodniejszy. Sąd Apelacyjny uznał zażalenie za niezasadne. Stwierdzono, że decyzja o przedłużeniu tymczasowego aresztowania jest prawidłowa i podyktowana potrzebą zabezpieczenia prawidłowego toku postępowania. Sąd odwoławczy podzielił stanowisko sądu pierwszej instancji, że wobec podejrzanej nadal aktualne są ogólne przesłanki stosowania środka izolacyjnego, w tym duże prawdopodobieństwo popełnienia zarzucanych czynów, co wynika ze zgromadzonych dowodów. Ponadto, uznano za zasadną przesłankę szczególną określoną w art. 258 § 2 k.p.k., czyli groźbę wymierzenia surowej kary za zarzucane czyny (m.in. z art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 233 § 1 k.k.), która może skłaniać do utrudniania postępowania. Podkreślono również istnienie obawy matactwa procesowego (art. 258 § 1 pkt 2 k.p.k.), biorąc pod uwagę charakter zarzucanych przestępstw, ich popełnienie wspólnie z innymi osobami oraz fakt, że współpodejrzani i świadkowie są osoby znane podejrzanej. Sąd odwoławczy odrzucił argumentację obrony dotyczącą przeprowadzenia wszystkich czynności dowodowych, wskazując, że środek zapobiegawczy zabezpiecza cały proces karny, a wolność podejrzanej mogłaby nadal prowadzić do utrudnień. Stwierdzono również brak negatywnych przesłanek stosowania tymczasowego aresztowania z art. 259 k.p.k. W konsekwencji, Sąd Apelacyjny utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, istnieją podstawy do dalszego stosowania tymczasowego aresztowania.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny uznał, że nadal aktualne są przesłanki ogólne (duże prawdopodobieństwo popełnienia zarzucanych czynów) i szczególne (groźba surowej kary, obawa matactwa procesowego) do stosowania środka zapobiegawczego w postaci tymczasowego aresztowania, co uzasadnia utrzymanie go w mocy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie

Strona wygrywająca

prokurator

Strony

NazwaTypRola
I. P.osoba_fizycznapodejrzana
obrońca podejrzanejinneobrońca

Przepisy (10)

Główne

k.p.k. art. 249 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 258 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 258 § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 258 § 4

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 437 § 1

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.p.k. art. 263 § 2

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 239 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 18 § 2

Kodeks karny

k.k. art. 233 § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 259

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Utrzymanie w mocy tymczasowego aresztowania jest konieczne dla zabezpieczenia prawidłowego toku postępowania. Istnieją nadal ogólne przesłanki stosowania środka izolacyjnego (duże prawdopodobieństwo popełnienia czynu). Istnieją szczególne przesłanki stosowania tymczasowego aresztowania (groźba surowej kary, obawa matactwa procesowego). Groźba surowej kary jest samodzielną podstawą do stosowania tymczasowego aresztowania. Obawa matactwa procesowego jest uzasadniona ze względu na charakter czynów i krąg osób znanych podejrzanej. Funkcją środka zapobiegawczego jest zabezpieczenie całego procesu karnego, a nie tylko postępowania dowodowego. Wolnościowe środki zapobiegawcze byłyby niewystarczające.

Odrzucone argumenty

Zarzucane postanowienie narusza art. 249 § 1 k.k. w zw. z art. 258 § 1 pkt 2, § 2 i 4 k.p.k. Należy uchylić zaskarżone postanowienie lub zmienić środek zapobiegawczy na łagodniejszy (np. dozór Policji). Przeprowadzenie wszystkich czynności dowodowych w śledztwie (przesłuchania świadków i podejrzanych) dezaktualizuje obawę matactwa.

Godne uwagi sformułowania

Decyzja o przedłużeniu stosowania wobec I. P. środka zapobiegawczego w postaci tymczasowego aresztowania jest prawidłowa i została podyktowana potrzebą dalszego zabezpieczenia prawidłowego toku postępowania. Rację należy przyznać sądowi I instancji, iż wobec podejrzanej w dalszym ciągu aktualne pozostają ogólna, jak i szczególne przesłanki stosowania środka o charakterze izolacyjnym. Groźba wymierzenia surowej kary może wskazywać na istnienie obaw utrudniania prawidłowego toku postępowania. Ustawodawca wprowadził szczególny rodzaj domniemania istnienia obawy, że oskarżony (a więc także podejrzany), z uwagi na rzeczywiście surową karę realnie grożącą mu w tej konkretnej sprawie, będzie bezprawnie utrudniał postępowanie. Istnieje zatem realna obawa, iż po opuszczeniu jednostki penitencjarnej I. P. mogłaby podjąć działania zmierzające do destabilizacji prawidłowego toku postępowania, na przykład poprzez wywieranie wpływu na depozycje osób występujących w sprawie. Funkcją środka zapobiegawczego jest zabezpieczenie prawidłowego toku całego procesu karnego, a więc nie tylko postępowania dowodowego, ale też kolejnych jego etapów - łącznie z przystąpieniem do wykonania kary. Poprzestanie bowiem na zastosowaniu wobec podejrzanej wolnościowych środków zapobiegawczych, byłoby niewystarczające dla spełnienia ich funkcji gwarancyjnej i zabezpieczającej chociażby z uwagi na oczywiście mniejszą efektywność.

Skład orzekający

Wojciech Paluch

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie stosowania tymczasowego aresztowania w przypadku obawy matactwa procesowego i groźby surowej kary, a także interpretacja funkcji środków zapobiegawczych."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnej sytuacji procesowej i specyfiki zarzucanych czynów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie dotyczy ważnej kwestii stosowania tymczasowego aresztowania, przedstawiając argumentację sądu dotyczącą przesłanek ogólnych i szczególnych. Jest to standardowa interpretacja przepisów w kontekście środków zapobiegawczych.

Kiedy tymczasowe aresztowanie jest uzasadnione? Sąd Apelacyjny wyjaśnia kluczowe przesłanki.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II AKz 866/19 POSTANOWIENIE Dnia 24 września 2019 roku Sąd Apelacyjny w Katowicach II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: sędzia (del.) Wojciech Paluch Protokolant: Kamil Klupś po rozpoznaniu w sprawie I. P. podejrzanej o popełnienie przestępstwa z art. 239 § 1 k.k. i in. zażalenia obrońcy podejrzanej na postanowienie Sądu Okręgowego w Bielsku-Białej z dnia 20 sierpnia 2019 roku, sygn. akt III Kp 303/19, w przedmiocie przedłużenia tymczasowego aresztowania na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. p o s t a n a w i a utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 20 sierpnia 2019 roku, w sprawie o sygn. akt III Kp 303/19, Sąd Okręgowy w Bielsku-Białej na podstawie art. 249 § 1 k.p.k. w zw. z art. 258 § 1 pkt 2, § 2 i 4 k.p.k. w zw. z art. 263 § 2 k.p.k. przedłużył do dnia 21 października 2019 roku, godz. 20:35, środek zapobiegawczy w postaci tymczasowego aresztowania wobec podejrzanej I. P. , zastosowany postanowieniem Sądu Rejonowego w Bielsku-Białej z dnia 26 stycznia 2019 roku, sygn. akt IX Kp 41/19. Zażalenie na powyższe orzeczenie wniósł obrońca podejrzanej, zarzucając mu naruszenie art. 249 § 1 k.k. w zw. z art. 258 § 1 pkt 2, § 2 i 4 k.p.k. i jednocześnie wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia, niestosowanie dalsze środka zapobiegawczego w postaci tymczasowego aresztu lub zmianę tego środka na środek zapobiegawczy w postaci dozoru Policji. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje. Zażalenie obrońcy podejrzanej jawi się jako niezasadne, wobec czego na uwzględnienie nie zasługuje. Decyzja o przedłużeniu stosowania wobec I. P. środka zapobiegawczego w postaci tymczasowego aresztowania jest prawidłowa i została podyktowana potrzebą dalszego zabezpieczenia prawidłowego toku postępowania. Rację należy przyznać sądowi I instancji, iż wobec podejrzanej w dalszym ciągu aktualne pozostają ogólna, jak i szczególne przesłanki stosowania środka o charakterze izolacyjnym. Sąd odwoławczy podziela zapatrywania sądu meriti, który poczynił prawidłowe ustalenia faktyczne, jak również, wbrew twierdzeniom skarżącego, w sposób właściwy zastosował przepisy prawa. Odnosząc się do zarzutów obrońcy wskazać należy, iż w stosunku do podejrzanej nadal spełniona została przesłanka ujęta w art. 249 § 1 k.p.k. , bowiem na gruncie niniejszego postępowania istnieją wszak pełne podstawy do uznania, że zebrane w sprawie dowody, w szczególności te, które wskazane zostały w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, świadczą o dużym prawdopodobieństwie popełnienia przez podejrzaną zarzucanych jej czynów. Oczywistym jest przy tym, że istnienie dużego prawdopodobieństwa absolutnie nie przesądza o sprawstwie podejrzanej. Ustalenie tego, czy prawdopodobieństwo, z którym mamy do czynienia na obecnym etapie postępowania przekształci się w pewność należy do sądu rozpoznającego sprawę w I instancji na etapie wyrokowania. Analiza dowodów w aspekcie zasadności i konieczności stosowania środków zapobiegawczych ma szczególną postać i nie wymaga przedstawienia drobiazgowej oceny poszczególnych dowodów. Celem tego incydentalnego postępowania jest jedynie rozważenie, czy dowody zawarte w aktach prokuratorskich stwarzają stan prawdopodobieństwa, o jakim jest mowa w art. 249 § 1 k.p.k. Sąd Apelacyjny w pełni podziela także stanowisko Sądu Okręgowego, co do występowania szczególnej przesłanki stosowania środka zapobiegawczego w postaci tymczasowego aresztowania, ujętej w art. 258 § 2 k.p.k. Z treści tego przepisu wprost wynika, iż groźba wymierzenia surowej kary może wskazywać na istnienie obaw utrudniania prawidłowego toku postępowania. Podkreślić trzeba, że I. P. , zarzuca się m. in. popełnienie przestępstwa z art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 233 § 1 k.k. , które zagrożone jest karą pozbawienia wolności, spełniającą kryterium wskazane w art. 258 § 2 k.p.k. Prognoza, co do wymierzenia surowej kary nie jest hipotetyczna, lecz w pełni realna z uwagi chociażby na rodzaj, charakter, uprawdopodobnione okoliczności popełnienia czynu oraz wysoki stopnień jego społecznej szkodliwości. Taka zaś groźba, jak wskazuje się w wielu orzeczeniach, może skłaniać podejrzaną do działań zakłócających prawidłowy tok postępowania w celu uchylenia się od odpowiedzialności karnej. Podstawa stosowania tymczasowego aresztowania, określona w art. 258 § 2 k.p.k. , stanowi samodzielną przesłankę szczególną stosowania tego środka zapobiegawczego. Ustawodawca wprowadził szczególny rodzaj domniemania istnienia obawy, że oskarżony (a więc także podejrzany), z uwagi na rzeczywiście surową karę realnie grożącą mu w tej konkretnej sprawie, będzie bezprawnie utrudniał postępowanie. (vide: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21 listopada 2012, sygn. akt V KK 220/12, LEX nr 1228650) Podzielić należy pogląd, iż w stosunku do I. P. występuje podstawa szczególna stosowania tymczasowego aresztowania wskazana w art. 258 § 1 pkt 2 k.p.k. , a więc obawa matactwa procesowego. W pierwszej mierze zwrócić należy uwagę na charakter oraz okoliczności popełnienia zarzucanych podejrzanej przestępstw oraz fakt, iż czyn z art. 239 § 1 k.k. , miał zostać popełniony przez nią wspólnie i w porozumieniu z innymi osobami. Zauważyć trzeba także, że współpodejrzani, jak i część świadków występujących w niniejszym postępowaniu to osoby znane podejrzanej. Istnieje zatem realna obawa, iż po opuszczeniu jednostki penitencjarnej I. P. mogłaby podjąć działania zmierzające do destabilizacji prawidłowego toku postępowania, na przykład poprzez wywieranie wpływu na depozycje osób występujących w sprawie. Za chybioną należy uznać argumentację skarżącego dotyczącą kwestii przeprowadzenia wszystkich czynności dowodowych śledztwa w tym przesłuchania wszystkich świadków i podejrzanych. Podkreślić bowiem trzeba, że funkcją środka zapobiegawczego jest zabezpieczenie prawidłowego toku całego procesu karnego, a więc nie tylko postępowania dowodowego, ale też kolejnych jego etapów - łącznie z przystąpieniem do wykonania kary. (vide: postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 3 czerwca 2009, sygn. akt II AKz 362/09, LEX nr 519621). Stąd też wykonanie większość czynności w sprawie nie powoduje automatycznie zdezaktualizowania obawy matactwa procesowego, gdyż podejrzana będąc na wolności mogłaby podejmować działania mające na celu nakłonienie występujących w sprawie osób do zmiany ich zeznań lub wyjaśnień albo w inny bezprawny sposób utrudniać dalsze postępowanie. Argumentacja obrony w tym zakresie nie zasługuje na uwzględnienie z uwagi na jej jedynie polemiczny charakter. Uwzględniając poczynione ustalenia, a także biorąc pod uwagę rodzaj i charakter obaw, nasilenie ich zagrożenia dla prawidłowego przebiegu postępowania na tym etapie śledztwa oraz zasadę ultima ratio stosowania najbardziej dotkliwego środka zapobiegawczego względem podejrzanej I. P. uznać należy, iż jedynie tymczasowe aresztowanie w sposób należyty zabezpieczy dalszy etap procesu. Sąd ten logicznie i jasno wypowiedział się w powyższej kwestii powołując okoliczności potwierdzające istnienie podstaw do dalszego stosowania wobec podejrzanej izolacyjnego środka zapobiegawczego. Poprzestanie bowiem na zastosowaniu wobec podejrzanej wolnościowych środków zapobiegawczych, byłoby niewystarczające dla spełnienia ich funkcji gwarancyjnej i zabezpieczającej chociażby z uwagi na oczywiście mniejszą efektywność. Sąd a quo nie dopuścił się w tej kwestii obrazy przepisów postępowania. Jednocześnie sąd odwoławczy nie stwierdził wystąpienia negatywnych przesłanek stosowania tymczasowego aresztowania wobec podejrzanej ujętych w art. 259 k.p.k. Mając na uwadze powyższe, orzeczono jak w części dyspozytywnej postanowienia. ZARZĄDZENIE - odpis postanowienia doręczyć podejrzanej z pouczeniem o jego prawomocności oraz jej obrońcy, - zwrócić akta sprawy. Katowice, dnia 24 września 2019 roku

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI