II AKZ 705/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny w Katowicach rozpoznał zażalenie obrońcy oskarżonego D.L. na postanowienie Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 9 listopada 2015 roku, które przedłużyło stosowanie środka zapobiegawczego w postaci tymczasowego aresztowania do dnia 26 lutego 2016 roku. Obrońca zarzucił sądowi I instancji błąd w ustaleniach faktycznych, polegający na przyjęciu, że nie jest wystarczające stosowanie innego środka zapobiegawczego niż tymczasowe aresztowanie, co stanowi naruszenie zasady minimalizacji. Podniósł również, że sąd bezpodstawnie przyjął, iż oskarżony będzie utrudniał postępowanie, jedynie ze względu na zagrożenie surową karą. Sąd Apelacyjny nie uwzględnił zażalenia, stwierdzając, że sąd I instancji prawidłowo wskazał na konieczność dalszego stosowania tymczasowego aresztowania. Uzasadniono to spełnieniem ogólnej przesłanki stosowania środka zapobiegawczego (art. 249 § 1 k.p.k.) oraz przesłanek szczególnych: zagrożenia surową karą (art. 258 § 2 k.p.k.) i uzasadnionej obawy ucieczki i ukrywania się (art. 258 § 1 pkt 1 k.p.k.). Sąd podkreślił, że zebrany materiał dowodowy daje podstawę do stwierdzenia dużego prawdopodobieństwa popełnienia zarzucanych czynów. Wskazano, że groźba wymierzenia surowej kary (ponad 8 lat pozbawienia wolności) uzasadnia obawy utrudniania postępowania. Dodatkowo, brak stałego miejsca pobytu oskarżonego uzasadnia obawę ucieczki lub ukrywania się. Sąd uznał, że środki o charakterze wolnościowym nie byłyby wystarczająco efektywne. Nie stwierdzono również okoliczności z art. 259 k.p.k. nakazujących odstąpienie od stosowania tymczasowego aresztowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUzasadnienie stosowania tymczasowego aresztowania w przypadku zagrożenia surową karą i braku stałego miejsca pobytu, interpretacja zasady minimalizacji środków zapobiegawczych.
Dotyczy konkretnej sytuacji procesowej, orzeczenie dotyczy środka zapobiegawczego, a nie meritum sprawy.
Zagadnienia prawne (2)
Czy w sytuacji zagrożenia surową karą i braku stałego miejsca pobytu oskarżonego, utrzymanie tymczasowego aresztowania jest uzasadnione?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, utrzymanie tymczasowego aresztowania jest uzasadnione, ponieważ spełnione zostały przesłanki ogólne (art. 249 § 1 k.p.k.) i szczególne (art. 258 § 1 pkt 1 i § 2 k.p.k.), w tym uzasadniona obawa ucieczki, ukrywania się oraz groźba surowej kary.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zebrany materiał dowodowy daje podstawę do stwierdzenia dużego prawdopodobieństwa popełnienia zarzucanych czynów. Groźba wymierzenia surowej kary (ponad 8 lat pozbawienia wolności) oraz brak stałego miejsca pobytu oskarżonego uzasadniają obawy utrudniania postępowania, ucieczki lub ukrywania się. Środki wolnościowe nie byłyby wystarczająco efektywne.
Czy stosowanie tymczasowego aresztowania narusza zasadę minimalizacji środków zapobiegawczych, jeśli nie ma dowodów na aktywne próby matactwa ze strony oskarżonego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, stosowanie tymczasowego aresztowania nie narusza zasady minimalizacji, jeśli przesłanka zagrożenia surową karą jest spełniona, co samo w sobie może uzasadniać obawy utrudniania postępowania.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił, że zgodnie z art. 258 § 2 k.p.k., groźba wymierzenia surowej kary może sama w sobie wskazywać na istnienie obaw utrudniania postępowania, nawet jeśli oskarżony nie podejmował jeszcze konkretnych prób destabilizowania toku postępowania.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| D. L. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| Prokuratura Apelacyjna w Katowicach | organ_państwowy | prokurator |
| J. T. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
Przepisy (10)
Główne
k.p.k. art. 437 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 249 § 1
Kodeks postępowania karnego
Ogólna przesłanka stosowania środka zapobiegawczego w postaci tymczasowego aresztowania.
k.p.k. art. 258 § 2
Kodeks postępowania karnego
Przesłanka szczególna stosowania tymczasowego aresztowania - zagrożenie surową karą.
k.p.k. art. 258 § 1
Kodeks postępowania karnego
Przesłanka szczególna stosowania tymczasowego aresztowania - uzasadniona obawa ucieczki i ukrywania się oskarżonego.
k.k. art. 280 § 2
Kodeks karny
k.k. art. 157 § 2
Kodeks karny
k.k. art. 11 § 2
Kodeks karny
k.k. art. 64 § 2
Kodeks karny
Pomocnicze
k.p.k. art. 257 § 1
Kodeks postępowania karnego
Zasada minimalizacji w zakresie stosowania środków zapobiegawczych.
k.p.k. art. 259
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Spełnienie ogólnej przesłanki stosowania tymczasowego aresztowania (art. 249 § 1 k.p.k.). • Spełnienie szczególnych przesłanek stosowania tymczasowego aresztowania: zagrożenie surową karą (art. 258 § 2 k.p.k.) oraz uzasadniona obawa ucieczki i ukrywania się oskarżonego (art. 258 § 1 pkt 1 k.p.k.). • Duże prawdopodobieństwo popełnienia przez oskarżonego zarzucanych mu czynów. • Brak stałego miejsca pobytu oskarżonego jako podstawa obawy ucieczki lub ukrywania się. • Skuteczność tymczasowego aresztowania w zapobieganiu ucieczce i ukrywaniu się w porównaniu do środków wolnościowych.
Odrzucone argumenty
Zarzut błędu w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że nie jest wystarczające stosowanie innego środka zapobiegawczego niż tymczasowe aresztowanie. • Zarzut naruszenia zasady minimalizacji w zakresie stosowania środków zapobiegawczych (art. 257 § 1 k.p.k.). • Zarzut bezpodstawnego przyjęcia, że oskarżony przebywając na wolności będzie utrudniał postępowanie, tylko ze względu na zagrożenie ustawowe surową karą.
Godne uwagi sformułowania
zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie • w dalszym ciągu koniecznym jest stosowanie wobec oskarżonego D. L. najsurowszego środka zapobiegawczego w postaci tymczasowego aresztowania • spełnione zostały przesłanki, od których możliwość ta jest uzależniona • zebrany w sprawie materiał dowodowy (...) stanowi podstawę do stwierdzenia dużego prawdopodobieństwa popełnienia przez oskarżonego zarzucanego mu czynu • biorąc pod uwagę przekraczające 8 lat pozbawienia wolności zagrożenie ustawowe zarzucanego oskarżonemu czynu grozi mu wymierzenie surowej kary • źródłem obaw w tym zakresie jest bowiem wyłącznie groźba wymierzenia surowej kary • realna obawa ucieczki lub ukrywania się uzasadniona jest w świetle braku stałego miejsca pobytu oskarżonego • środki zapobiegawcze o charakterze nieizolacyjnym – ze swej istoty znaczniej mniej efektywne – nie są w stanie ich skutecznie wyeliminować • w sprawie nie doszło do naruszenia wymogu z art. 257 § 1 k.p.k.
Skład orzekający
Mariusz Żak
przewodniczący-sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie stosowania tymczasowego aresztowania w przypadku zagrożenia surową karą i braku stałego miejsca pobytu, interpretacja zasady minimalizacji środków zapobiegawczych."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnej sytuacji procesowej, orzeczenie dotyczy środka zapobiegawczego, a nie meritum sprawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowania karnego – stosowania tymczasowego aresztowania. Choć nie zawiera nietypowych faktów, pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów dotyczących środków zapobiegawczych.
“Czy groźba surowej kary zawsze usprawiedliwia areszt tymczasowy? Sąd Apelacyjny wyjaśnia.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.