II AKz 703/20

Sygn. akt II AKz 703/20 POSTANOWIENIE Dnia 21 lipca 2020 roku Sąd Apelacyjny w Katowicach II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący:Sędzia S.A. Robert Kirejew (spr.) Sędziowie:S.A. Waldemar Szmidt S.O. del. Rafał Doros Protokolant:Agnieszka Bargieł w sprawie M. B. oskarżonego o popełnienie przestępstwa z art. 258 § 1 k.k. i inne po rozpoznaniu zażalenia obrońcy oskarżonego na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 16 czerwca 2020 roku, sygn. akt II AKp 86/20 w przedmiocie przedłużenia czasu trwania tymczasowego aresztowania na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. postanawia utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie. UZASADNIENIE Sąd Apelacyjny w Katowicach postanowieniem z dnia 16 czerwca 2020 roku, sygn. akt II AKp 86/20, na mocy art. 249 § 1 k.p.k. , art. 258 § 1 pkt 2 i § 2 k.p.k. w zw. z art. 263 § 4 k.p.k. przedłużył stosowanie środka zapobiegawczego w postaci tymczasowego aresztowania wobec oskarżonego M. B. , zastosowanego postanowieniem Sądu Rejonowego dla Łodzi - Śródmieścia w Łodzi z dnia 21 czerwca 2018 roku, sygn. akt IV1 Kp 293/18, do dnia 19 września 2020 roku, do godz. 11:30. Na powyższe postanowienie zażalenie złożył obrońca oskarżonego i zaskarżając je w całości zarzucił obrazę przepisów prawa procesowego mającą istotny wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia, a mianowicie art. 258 § 1 pkt 2 k.p.k. i art. 263 § 4 k.p.k. W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez orzeczenie o nieprzedłużaniu tymczasowego aresztowania wobec oskarżonego względnie, z ostrożności procesowej, o zmianę środków zapobiegawczych poprzez zastosowanie w miejsce tymczasowego aresztowania poręczenia majątkowego w kwocie 15.000 zł połączonego z dozorem Policji i zakazem opuszczania kraju. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje. Wniesione zażalenie okazało się niezasadne i dlatego nie zasługuje na uwzględnienie. Kontrola odwoławcza zaskarżonego postanowienia, dokonana przez pryzmat podniesionych w zażaleniu zarzutów oraz argumentacji przytoczonej na ich poparcie, nie wykazała bowiem, aby sąd I instancji dopuścił się obrazy wymienionych przepisów postępowania. Na aprobatę zasługuje stanowisko Sądu Apelacyjnego, że na obecnym etapie postępowania, w celu zabezpieczenia jego prawidłowego toku konieczne jest stosowanie najsurowszego ze środków zapobiegawczych, a to z uwagi na aktualność przesłanek tak ogólnej jak i szczególnych stosowania tymczasowego aresztowania. W pierwszej kolejności wskazać należy, że nie budzi wątpliwości sądu odwoławczego istnienie materialnej podstawy stosowania wobec oskarżonego środka zapobiegawczego. W zaskarżonym postanowieniu Sąd Apelacyjny należycie wykazał okoliczności wskazujące na duże prawdopodobieństwo popełnienia przez oskarżonego zarzucanych mu czynów, a ponieważ ustalenia te nie zostały przez skarżącego zakwestionowane, nie ma potrzeby ponownego powoływania w niniejszym postanowieniu poszczególnych dowodów. W zakresie natomiast przesłanek szczególnych, Sąd Apelacyjny słusznie wskazał, że potrzeba zabezpieczenia prawidłowego toku postępowania – poprzez stosowanie wobec oskarżonego najsurowszego ze środków zapobiegawczych – uzasadniona jest zarówno grożącą mu surową karą ( art. 258 § 2 k.p.k. ), jak i obawą matactwa ( art. 258 § 1 pkt 2 k.p.k. ). Jeśli wziąć pod uwagę, że zarzucone oskarżonemu czyny zagrożone są karą spełniająca kryteria z art. 258 § 2 k.p.k. , to w zestawieniu z okolicznościami przedmiotowo-podmiotowymi takimi jak charakter i okoliczności popełnienia zarzucanych czynów, ich wysoka społeczną szkodliwość, działanie w warunkach recydywy specjalnej podstawowej czy uczynienia sobie z popełniania przestępstwa stałego źródła dochodu, w pełni realne pozostaje wymierzenie oskarżonemu – w przypadku przypisania mu sprawstwa i winy - surowej kary pozbawienia wolności, o jakiej mowa w art. 258 § 2 k.p.k. W doktrynie i orzecznictwie powszechnie przyjmuje się przy tym, że przepis art. 258 § 2 k.p.k. może stanowić samodzielną przesłankę szczególną stosowania tymczasowego aresztowania. Na aprobatę zasługuje także stanowisko sądu I instancji, że potrzeba stosowania wobec oskarżonego najsurowszego środka zapobiegawczego uzasadniona jest obawą matactwa, której istnienie sąd I instancji słusznie wywiódł z charakteru zarzuconego oskarżonemu czynu z art. 258 § 1 k.k. , uprawdopodobnionego zebranym w sprawie materiałem dowodowym. Już bowiem samo uczestniczenie w zorganizowanej strukturze przestępczej, z uwagi na znajomość jej uczestników jak i wzajemne powiązania i istnienie dróg przepływu informacji, uzasadnia obawę matactwa. Obawa ta, pomimo znacznego zaawansowania postępowania jurysdykcyjnego, jest w niniejszej sprawie jak najbardziej realna, jeśli wziąć pod uwagę konieczność przesłuchania w charakterze świadka K. N. (któremu zarzuca się m.in. kierowanie zorganizowaną grupą przestępczą), jak również zmienność wyjaśnień oskarżonego M. B. . Dodać przy tym trzeba, że złożenie przez oskarżonego wyjaśnień, nawet wówczas, gdy zawierają one przyznanie się do winy, samo w sobie nie wyklucza niebezpieczeństwa utrudnienia postępowania i nie nakazuje uchylenia zastosowanego środka zapobiegawczego (por. postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 4 lipca 2001 roku, sygn. akt II AKz 488/01, Prok. i Pr.-wkł. 2002/5, poz. 33). Funkcja tymczasowego aresztowania jako środka zapobiegawczego nie jest ograniczona jedynie do zabezpieczenia dowodów, zatem dla stosowania tego środka nie jest istotny określony etap procesu, chodzi bowiem o zabezpieczenie prawidłowego toku całego postępowania (por. postanowienie Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 10 kwietnia 2013 r., sygn. akt II AKz 116/13, LEX nr 1321954). Mając na względzie i to, że zakłócanie prawidłowego toku postępowania może przybrać również formę bezprawnego wpływu na dowody już przeprowadzone (zob. postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 13 listopada 2013 roku, II AKz 687/13, OSAKat 2013 nr 4, poz. 11,), podnoszona przez skarżącego okoliczność, że K. N. w prowadzonym wobec niego postępowaniu przygotowawczym złożył wyjaśnienia, nie eliminuje możliwości bezprawnego wpływania na jego depozycje w niniejszej sprawie przez oskarżonego. Nie można także zgodzić się z zarzutem skarżącego, w zakresie naruszenia art. 263 § 4 k.p.k. Wbrew wywodom zażalenia niniejsza sprawa nosi cechy szczególnej zawiłości, o jakiej mowa w powołanym przepisie, choćby z uwagi na charakter i wagę stawianych zarzutów oraz ilość materiału dowodowego. Postępowanie, w toku którego konieczne jest wyjaśnienie działalności grupy przestępczej, a więc tworu hermetycznego i solidarnego, wypełnia natomiast pojęcie „sprawy o szczególnej zawiłości”, jakim posłużono się w treści przepisu art. 263 § 4 k.p.k. Ponadto, z uwagi na ogłoszenie stanu epidemii i związane z tym obostrzenia oraz ograniczenia w działalności sądów powszechnych, postępowanie nie mogło być kontynuowane przez okres około 2 miesięcy. Sąd I instancji orzekając o przedłużeniu stosowania wobec oskarżonego tymczasowego aresztowania uwzględnił nadto rodzaj i charakter obaw przyjętych za podstawę dalszego stosowania środka zapobiegawczego, o których mowa w przepisie art. 258 § 4 k.p.k. , zaś przeprowadzona kontrola odwoławcza zaskarżonego postanowienia prowadzi do wniosku, że ocena dokonana przez sąd I instancji nie nosi znamion dowolności. Nie dopuścił się zatem sąd I instancji naruszenia zasady minimalizacji środków zapobiegawczych określonej w art. 257 § 1 k.p.k. W stosunku do oskarżonego nie zaistniała w niniejszej sprawie także przesłanka negatywna stosowania tymczasowego aresztowania wskazana w art. 263 § 4b k.p.k. , co zresztą nie było przez skarżącego kwestionowane. Mając na uwadze powyższe, należało uznać, że przedłużenie wobec oskarżonego środka zapobiegawczego w postaci tymczasowego aresztowania na dalszy czas oznaczony, pomimo, że okres jego stosowania w niniejszej sprawie przekroczył już 2 lata, jest konieczne dla zabezpieczenia prawidłowego toku postępowania na jego obecnym etapie. Argumenty podniesione w środku odwoławczym nie były w stanie podważyć trafności zaskarżonego postanowienia, a wobec braku przesłanek negatywnych, o jakich mowa w art. 259 k.p.k. , należało utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie. SSA Waldemar Szmidt SSA Robert Kirejew SSO del. Rafał Doros ZARZĄDZENIE - o treści postanowienia z pouczeniem o prawomocności powiadomić oskarżonego; - akta sprawy zwrócić. Katowice, dnia 21 lipca 2020 roku.