Orzeczenie · 2021-05-27

II AKz 281/21

Sąd
Sąd Apelacyjny w Krakowie
Miejsce
Kraków
Data
2021-05-27
SAOSKarnewykonanie karWysokaapelacyjny
kara łącznawyrok łącznyprzestępstwanowelizacja prawaprzepisy intertemporalnesąd apelacyjnysąd okręgowykodeks karnykpk

Sąd Apelacyjny w Krakowie rozpoznał zażalenie obrońcy skazanego B. M. na postanowienie Sądu Okręgowego w Nowym Sączu, które umorzyło postępowanie w przedmiocie wydania wyroku łącznego i stwierdziło niewłaściwość rzeczową oraz miejscową sądu, przekazując sprawę do Sądu Rejonowego w Limanowej. Sąd Okręgowy uzasadnił swoje rozstrzygnięcie tym, że wyrok Sądu Okręgowego z dnia 9 stycznia 2020 r. (sygn. akt II K 52/19), który uprawomocnił się 3 września 2020 r., nie mógł zostać połączony z innymi wyrokami skazanego z uwagi na zmiany stanu prawnego dotyczące kary łącznej, wprowadzone ustawą z dnia 19 czerwca 2020 r. (tzw. ustawa czerwcowa). Zmiany te przywróciły materialnoprawne przesłanki orzekania kary łącznej, w tym wymóg, by łączone kary zostały wymierzone za przestępstwa popełnione przed zapadnięciem pierwszego wyroku, co w ocenie Sądu I instancji nie było spełnione w kontekście dat uprawomocnienia się wyroków. Obrońca zarzucił obrazę przepisów prawa materialnego, w tym art. 85 k.k. i art. 4 § 1 k.k. w zw. z art. 81 ust. 1 i 2 ustawy czerwcowej, kwestionując błędne uznanie braku możliwości połączenia wyroków oraz brak zastosowania zasady lex mitior, sugerując wątpliwości co do zgodności art. 81 ustawy czerwcowej z Konstytucją RP. Sąd Apelacyjny odrzucił argumentację obrońcy, stwierdzając, że przepisy intertemporalne ustawy czerwcowej stanowią lex specialis wobec art. 4 § 1 k.k. i wyczerpująco regulują kwestie międzyczasowe, nie przewidując możliwości stosowania zasady względniejszej ustawy w sposób analogiczny do wcześniejszych regulacji. Sąd Apelacyjny podkreślił, że zasada lex mitior nie ma konstytucyjnego umocowania, a Trybunał Konstytucyjny w wyroku K 16/16 uznał zgodność z Konstytucją przepisów wprowadzających zróżnicowanie w stosowaniu kar łącznych ze względu na moment uprawomocnienia się wyroków. W konsekwencji, Sąd Apelacyjny utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie, zwolnił skazanego od kosztów postępowania odwoławczego, a wniosek obrońcy o zasądzenie kosztów obrony z urzędu oddalił z uwagi na jego nieuczestniczenie w postępowaniu odwoławczym.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów intertemporalnych dotyczących kary łącznej w kontekście nowelizacji prawa karnego związanych z COVID-19 oraz kwestia konstytucyjności zasady lex mitior.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą czerwcową i jej przepisami intertemporalnymi. Wyrok odnosi się do kwestii proceduralnych i materialnoprawnych związanych z wyrokiem łącznym.

Zagadnienia prawne (2)

Czy przepisy intertemporalne ustawy z dnia 19 czerwca 2020 r. (tzw. ustawa czerwcowa) pozwalają na stosowanie zasady względniejszej ustawy (lex mitior) przy orzekaniu kary łącznej, gdy wyroki skazujące uprawomocniły się w różnych okresach, przed i po wejściu w życie nowelizacji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepisy intertemporalne ustawy czerwcowej (art. 81 ust. 1 i 2) stanowią lex specialis wobec art. 4 § 1 k.k. i wyczerpująco regulują kwestie międzyczasowe, nie przewidując możliwości stosowania zasady lex mitior w sposób analogiczny do poprzednich regulacji, a zasada ta nie ma konstytucyjnego umocowania.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny uznał, że art. 81 ust. 1 i 2 ustawy czerwcowej jest wyczerpującą regulacją intertemporalną, która nie zawiera zastrzeżenia umożliwiającego stosowanie art. 4 § 1 k.k. (zasady lex mitior) w sytuacji, gdy kary podlegające łączeniu uprawomocniły się po wejściu w życie ustawy. Podkreślono, że zasada lex mitior nie ma konstytucyjnego umocowania, a Trybunał Konstytucyjny w wyroku K 16/16 uznał zgodność z Konstytucją przepisów wprowadzających zróżnicowanie w stosowaniu kar łącznych ze względu na moment uprawomocnienia się wyroków.

Czy zróżnicowanie prawa do orzeczenia kary łącznej ze względu na moment uprawomocnienia się poszczególnych kar jednostkowych, wynikające z przepisów intertemporalnych ustawy czerwcowej, narusza zasadę równości wobec prawa (art. 32 ust. 1 Konstytucji RP)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zróżnicowanie to jest konstytucyjnie dopuszczalne.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego K 16/16, który uznał, że regulacja wprowadzająca zróżnicowanie w stosowaniu kar łącznych ze względu na moment uprawomocnienia się wyroków jest zgodna z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. Podkreślono, że zasada lex mitior nie ma konstytucyjnego umocowania, a kara łączna jest instrumentem polityki karnej, w ramach którego ustawodawca ma dużą swobodę regulacyjną.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie

Strony

NazwaTypRola
B. M. (1)osoba_fizycznaskazany

Przepisy (12)

Główne

k.p.k. art. 572

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 35 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 569 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 569 § 2

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 85

Kodeks karny

k.k. art. 4 § 1

Kodeks karny

ustawa czerwcowa art. 81 § 1

Ustawa o dopłatach do oprocentowania kredytów bankowych udzielanych przedsiębiorcom dotkniętym skutkami Covid-19 oraz o uproszczonym postępowaniu o zatwierdzenie układu w związku z wystąpieniem Covid-19

ustawa czerwcowa art. 81 § 2

Ustawa o dopłatach do oprocentowania kredytów bankowych udzielanych przedsiębiorcom dotkniętym skutkami Covid-19 oraz o uproszczonym postępowaniu o zatwierdzenie układu w związku z wystąpieniem Covid-19

Pomocnicze

k.p.k. art. 437 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 624 § 1

Kodeks postępowania karnego

u.r.p. art. 22 § 3

Ustawa o radcach prawnych

ustawa lutowa art. 19 § 1

Ustawa o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepisy intertemporalne ustawy czerwcowej stanowią lex specialis i wyczerpująco regulują kwestie międzyczasowe, nie pozwalając na stosowanie zasady lex mitior w sposób analogiczny do poprzednich regulacji. • Zasada lex mitior nie ma konstytucyjnego umocowania. • Trybunał Konstytucyjny w wyroku K 16/16 uznał zgodność z Konstytucją przepisów wprowadzających zróżnicowanie w stosowaniu kar łącznych ze względu na moment uprawomocnienia się wyroków. • Kara łączna jest instrumentem polityki karnej, w ramach którego ustawodawca ma dużą swobodę regulacyjną.

Odrzucone argumenty

Błędne uznanie, że wyrok Sądu Okręgowego z dnia 9 stycznia 2020 r. nie podlega łączeniu z innymi wyrokami z powodu uprawomocnienia się po wejściu w życie ustawy czerwcowej. • Brak zastosowania art. 4 § 1 k.k. (zasady lex mitior) w sytuacji, gdy art. 81 ustawy czerwcowej budzi wątpliwości co do zgodności z Konstytucją RP. • Naruszenie zasady równości wobec prawa (art. 32 ust. 1 Konstytucji RP) poprzez zróżnicowanie prawa do orzeczenia kary łącznej.

Godne uwagi sformułowania

nie zachodzą bowiem w jego przekonaniu materialnoprawne warunki do orzeczenia kary łącznej • podstawowa zasada łączenia kar w obydwu tych reżimach prawnych jest odmienna (kryterium chronologiczne i kryterium podlegania kar wykonaniu) • nie istnieją materialnoprawne podstawy do połączenia kar • nie ma racji zażalenie, gdy powątpiewa w istnienie przepisu, który wskazywałby, że występująca w sprawie „intertemporalna okoliczność” stanowi podstawę do przyjęcia braku warunków do wydania wyroku łącznego • unormowanie z art. 81 ust. 1 i 2 ustawy czerwcowej stanowi wyczerpującą regulację kwestii międzyczasowej kolizji ustaw. Ma ona charakter lex specialis w stosunku do art. 4 § 1 k.k. • zasada stosowania ustawy względniejszej dla sprawcy określona w art. 4 § 1 k.k. nie ma konstytucyjnego umocowania • zasadniczy argument omawianych poglądów nie jest trafny • sama kara łączna nie jest instytucją konstytucyjną • rozwiązanie to „oparte zostało na zasadzie chwytania przepisu w locie biorąc pod uwagę, że nie jest możliwe z punktu widzenia konstrukcyjnego łączenie na proponowanych w poprawce zasadach kar łącznych z karami jednostkowymi tak jak to jest obecnie”

Skład orzekający

Barbara Polańska-Seremet

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów intertemporalnych dotyczących kary łącznej w kontekście nowelizacji prawa karnego związanych z COVID-19 oraz kwestia konstytucyjności zasady lex mitior."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą czerwcową i jej przepisami intertemporalnymi. Wyrok odnosi się do kwestii proceduralnych i materialnoprawnych związanych z wyrokiem łącznym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy złożonej kwestii interpretacji przepisów intertemporalnych w prawie karnym, co jest kluczowe dla praktyków. Analiza zgodności przepisów z Konstytucją dodaje jej głębi.

Czy nowa ustawa 'covidowa' zablokowała możliwość połączenia kar? Sąd Apelacyjny wyjaśnia kluczowe przepisy intertemporalne.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst