II AKz 158/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny utrzymał w mocy postanowienie o zwrocie poręczenia majątkowego osobie, która je złożyła, wskazując, że kwestię własności środków należy rozstrzygać w postępowaniu cywilnym.
Skazany A. K. zaskarżył postanowienie o zwrocie poręczenia majątkowego w kwocie 50.000 zł, domagając się przekazania środków na jego rzecz lub konta dzieci. Sąd Apelacyjny uznał zażalenie za nieuzasadnione, wskazując, że zgodnie z k.p.k. poręczenie majątkowe zwraca się osobie, która je złożyła, czyli w tym przypadku E. S. Kwestię własności środków należy dochodzić w postępowaniu cywilnym.
Sąd Apelacyjny w Białymstoku rozpatrywał zażalenie skazanego A. K. na postanowienie Sądu Okręgowego w Białymstoku, które uchyliło środek zapobiegawczy w postaci poręczenia majątkowego w kwocie 50.000 zł i zwróciło tę sumę E. S., która złożyła poręczenie. Skazany zarzucił, że kwota ta stanowi jego własność i domagał się jej przekazania na jego rzecz lub konta dzieci. Sąd Apelacyjny uznał zażalenie za bezzasadne. Analiza akt sprawy wykazała, że to E. S. przelała 50.000 zł tytułem poręczenia majątkowego. Zgodnie z art. 269 § 2 k.p.k., po ustaniu poręczenia majątkowego, suma ta podlega zwrotowi osobie, która ją złożyła. Sąd podkreślił, że przepisy k.p.k. nie przewidują badania własności przedmiotu poręczenia, a jedynie regulują stosunek między organem procesowym a poręczycielem. Kwestię własności środków należy rozstrzygać w postępowaniu cywilnym, co nie jest wykluczone dla skazanego. Sąd powołał się na uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 24 stycznia 1995 r., I KZP 32/94, która potwierdza zasadę zwrotu przedmiotu poręczenia osobie, która go złożyła.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Przedmiot poręczenia majątkowego należy zwrócić osobie, która je złożyła.
Uzasadnienie
Przepisy k.p.k. regulują stosunek między organem procesowym a poręczycielem i nie przewidują badania własności przedmiotu poręczenia. Kwestię własności należy dochodzić w postępowaniu cywilnym.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie
Strona wygrywająca
E. S.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. K. | osoba_fizyczna | skazany |
| E. S. | osoba_fizyczna | poręczyciel |
| Marcin Faszczy | osoba_fizyczna | prokurator |
Przepisy (3)
Główne
k.p.k. art. 269 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Z chwilą ustania poręczenia majątkowego sumę poręczenia zwalnia się, a przedmiot poręczenia zwraca się osobie, która go złożyła.
Pomocnicze
k.p.k. art. 437 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 229 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Przywołany jako przepis o tożsamym brzmieniu z art. 269 § 2 k.p.k. w kontekście uchwały SN.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Poręczenie majątkowe zwraca się osobie, która je złożyła, zgodnie z art. 269 § 2 k.p.k. Kwestia własności środków stanowiących poręczenie majątkowe powinna być rozstrzygana w postępowaniu cywilnym.
Odrzucone argumenty
Kwota poręczenia majątkowego stanowi własność skazanego A. K. i powinna zostać zwrócona jemu lub jego dzieciom.
Godne uwagi sformułowania
wykładnia celowościowa i funkcjonalna nie pozostawia wątpliwości, że z chwilą ustania poręczenia majątkowego przedmiot poręczenia zwraca się osobie, która go złożyła. szczególny stosunek zobowiązaniowy, którego stronami są (przy stosowaniu środków zapobiegawczych) organ procesowy i poręczyciel regulowany jest wyłącznie przez przepisy kodeksu postępowania karnego , a te nie przewidują możliwości badania, czyją własność stanowi przedmiot poręczenia. Jedynym organem uprawnionym do badania tej kwestii jest sąd w postępowaniu cywilnym.
Skład orzekający
Leszek Kulik
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie zwrotu poręczenia majątkowego osobie, która je złożyła, oraz wskazanie drogi postępowania cywilnego w celu dochodzenia własności środków."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie spraw karnych, w których stosowano poręczenie majątkowe.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje praktyczne aspekty stosowania środków zapobiegawczych i rozgraniczenie kompetencji między sądem karnym a cywilnym w kwestii własności.
“Kto jest właścicielem poręczenia majątkowego? Sąd karny czy cywilny?”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II AKz 158/17 POSTANOWIENIE Dnia 3 lipca 2017 r. Sąd Apelacyjny w Białymstoku, w II Wydziale Karnym w składzie: Przewodniczący :SSA Leszek Kulik Protokolant : Agnieszka Rezanow Stȍcker przy udziale prokuratora Marcina Faszczy po rozpoznaniu w sprawie A. K. s. H. zażalenia wniesionego przez skazanego na postanowienie Sądu Okręgowego w Białymstoku z dnia 13 stycznia 2017r. sygn. akt II K 67/12 w przedmiocie poręczenia majątkowego na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. postanawia : utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 13 stycznia 2017 r. Sąd Okręgowy w Białymstoku uchylił stosowany wobec skazanego A. K. środek zapobiegawczy w postaci poręczenia majątkowego w kwocie 50.000 zł., zwolnił powyższą sumę i zwrócił składającej poręczenie E. S. na wskazany przez nią rachunek bankowy. Postanowienie to zaskarżył skazany A. K. zarzucając, że kwota 50.000 zł. stanowiąca poręczenie majątkowe stanowi jego własność. Podnosząc ten zarzut wniósł o przekazanie tej kwoty na jego rzecz lub też na osobiste konta jego dzieci. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie było uzasadnione. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że osobą poręczającą za skazanego A. K. była E. S. i to ona przelała na rachunek bankowy Sądu Okręgowego w Białymstoku sumę 50.000 zł. tytułem poręczenia majątkowego, czego potwierdzeniem jest załączony w aktach sprawy dowód dokonania przelewu (k. 4302 – 4303). Zgodnie z dyspozycją art. 269 § 2 k.p.k. z chwilą ustania poręczenia majątkowego sumę poręczenia zwalnia się, a przedmiot poręczenia zwraca się. Wprawdzie ustawodawca nie precyzuje expressis verbis osoby uprawnionej od odbioru przedmiotu poręczenia, jednak wykładnia celowościowa i funkcjonalna nie pozostawia wątpliwości, że z chwilą ustania poręczenia majątkowego przedmiot poręczenia zwraca się osobie, która go złożyła. W tym przypadku, w świetle złożonych dokumentów, osobą uprawnioną do odbioru sumy poręczenia jest więc osobą poręczająca i jednocześnie dokonująca wpłaty sumy poręczenia na rachunek bankowy sądu, a więc E. S. . W sytuacji, gdy osobą wpłacającą kwotę poręczenia majątkowego jest osoba najbliższa dla oskarżonego, a więc jak w tym przypadku konkubina, może to godzić w interesy oskarżonego. Kwota lub przedmiot poręczenia stanowić może jego własność, zaś osoba poręczająca jest jedynie przekazicielem tych wartości majątkowych. Należy jednak stwierdzić, że szczególny stosunek zobowiązaniowy, którego stronami są (przy stosowaniu środków zapobiegawczych) organ procesowy i poręczyciel regulowany jest wyłącznie przez przepisy kodeksu postępowania karnego , a te nie przewidują możliwości badania, czyją własność stanowi przedmiot poręczenia. Jedynym organem uprawnionym do badania tej kwestii jest sąd w postępowaniu cywilnym. W zaistniałej sytuacji oskarżony nie jest więc pozbawiony możliwości dochodzenia swoich praw. Może on, po zwrocie kwoty poręczenia poręczycielowi, wystąpić przeciwko niemu z powództwem na drodze postępowania cywilnego. Poparcia dla takiego stanowiska można również doszukać się w judykaturze. Wystarczy chociażby odwołać się do uchwały Sądu Najwyższego z dnia 24 stycznia 1995 r., I KZP 32/94 (OSNKW 1995/3-4/14), który stwierdził, że „w razie skutecznego cofnięcia poręczenia majątkowego przedmiot poręczenia zwraca się osobie, która go złożyła”. Wobec zachowania tożsamości obecnego brzmienia art. 269 § 2 k.p.k. z treścią przepisu art. 229 § 2 k.p.k. obowiązującego w dacie podjęcia powołanej uchwały, mimo późniejszej kodyfikacji kodeksu postępowania karnego , wydaje się, że zachowuje ona nadal swoją aktualność. Z powyższych względów, Sąd Apelacyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI