II AKo 82/06

Sąd Apelacyjny w KatowicachKatowice2006-06-14
SAOSKarneprzestępstwa skarboweWysokaapelacyjny
przestępstwo skarbowewznowienie postępowaniaTrybunał KonstytucyjnyPrawo celneUnia Europejskakksumorzenie postępowanianależności celne

Podsumowanie

Sąd Apelacyjny wznowił postępowanie i umorzył sprawę J.L. o przestępstwo skarbowe, uznając, że po wejściu Polski do UE przepis, na podstawie którego skazano, utracił moc.

Sąd Apelacyjny w Katowicach wznowił postępowanie w sprawie J.L., skazanego za przestępstwo skarbowe z art. 91 § 3 kks. Wniosek obrońcy opierał się na wyroku Trybunału Konstytucyjnego, który uznał za niezgodny z Konstytucją przepis wprowadzający przepisy karne skarbowe, co skutkowało eliminacją z obrotu prawnego art. 15a przepisów wprowadzających kks. Sąd uznał, że wobec braku przepisu intertemporalnego należy stosować ustawę nową, a po przystąpieniu Polski do UE nie są wymagane zezwolenia ani cła na towary przemieszczane w ramach UE, co powoduje brak kategorii „narażenia na uszczuplenie należności celnej”.

Sąd Apelacyjny w Katowicach, rozpoznając wniosek o wznowienie postępowania, uchylił wyrok Sądu Rejonowego w Lublińcu oraz zmieniający go wyrok Sądu Okręgowego w Częstochowie i umorzył postępowanie przeciwko J. L. Skazany został uznany winnym przestępstwa skarbowego z art. 91 § 3 kks, polegającego na przyjęciu samochodu obciążonego należnościami celnymi i podatkowymi. Orzeczenie uprawomocniło się 4 maja 2004 roku, po przystąpieniu Polski do Unii Europejskiej. Kluczowe znaczenie miał wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 31 stycznia 2005 roku, który stwierdził niezgodność z Konstytucją art. 22 ustawy z dnia 19 marca 2004 roku Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo celne. Uchylony przepis dodawał do przepisów wprowadzających kks art. 15a, który stanowił, że do czynów popełnionych przed datą wejścia Polski do UE stosuje się przepisy dotychczasowe. W konsekwencji, sąd uznał, że czyny popełnione przed 1 maja 2004 roku, a nieprawomocnie osądzone przed tą datą, nie stanowią już przestępstwa, ponieważ należy stosować przepisy nowej ustawy. W obecnym stanie prawnym nie są wymagane zezwolenia ani zapłata cła za towary przemieszczane w ramach UE, co eliminuje kategorię „narażenia na uszczuplenie należności celnej”. Sąd Apelacyjny, powołując się na art. 540 § 2 kpk, uznał spełnienie przesłanki wznowienia postępowania i na mocy art. 547 § 3 kpk uchylił zaskarżone wyroki i umorzył postępowanie, stwierdzając, że czyn zarzucany J. L. nie zawiera znamion czynu zabronionego. Kosztami postępowania obciążono Skarb Państwa, a zwrócono wnioskodawcy opłatę od wniosku.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, wyrok TK stanowi podstawę do wznowienia postępowania i umorzenia sprawy.

Uzasadnienie

Uznanie przez TK niezgodności z Konstytucją przepisu intertemporalnego kks oznacza, że do czynów popełnionych przed datą wejścia Polski do UE, a nieprawomocnie osądzonych, należy stosować przepisy nowej ustawy. W obecnym stanie prawnym, po wejściu do UE, nie istnieją już należności celne ani wymóg zezwoleń na przemieszczanie towarów w ramach UE, co eliminuje kategorię „narażenia na uszczuplenie należności celnej”.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

wznowienie postępowania, uchylenie wyroków i umorzenie postępowania

Strona wygrywająca

J. L.

Strony

NazwaTypRola
J. L.osoba_fizycznaskazany
Prokurator Prokuratury Apelacyjnejorgan_państwowyprokurator
Z. R.osoba_fizycznainny

Przepisy (10)

Główne

k.p.k. art. 540 § §2

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do wznowienia postępowania w przypadku stwierdzenia przez Trybunał Konstytucyjny niezgodności z Konstytucją lub umową międzynarodową aktu normatywnego, na podstawie którego wydano orzeczenie.

k.p.k. art. 547 § §3

Kodeks postępowania karnego

Sąd, który wznowił postępowanie, uchyla zaskarżone orzeczenie i w miarę potrzeby wydaje orzeczenie merytoryczne.

k.k.s. art. 91 § §3

Kodeks karny skarbowy

Przepis, na podstawie którego pierwotnie skazano J.L. (przyjęcie przedmiotu pochodzącego z czynu zabronionego, na którym ciążyły należności celne).

Ustawa - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne art. 22

Przepis uznany przez TK za niezgodny z Konstytucją, który dodawał art. 15a do przepisów wprowadzających kks.

Ustawa - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne art. 15a

Przepis (uchylony) stanowiący o stosowaniu przepisów dotychczasowych do czynów popełnionych przed datą uzyskania przez RP członkostwa w Unii Europejskiej.

Pomocnicze

k.p.k. art. 17 § §1 pkt 2

Kodeks postępowania karnego

Umorzenie postępowania w przypadku, gdy czyn nie zawiera znamion czynu zabronionego.

k.k.s. art. 88 § §1

Kodeks karny skarbowy

k.p.k. art. 630

Kodeks postępowania karnego

Obciążenie Skarb Państwa kosztami postępowania.

k.p.k. art. 639

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 638

Kodeks postępowania karnego

Zwrot opłaty od wniosku.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego stwierdzający niezgodność z Konstytucją przepisu intertemporalnego kks. Po wejściu Polski do UE nie istnieją już należności celne ani wymóg zezwoleń na przemieszczanie towarów w ramach UE. Brak jest kategorii „narażenia na uszczuplenie należności celnej” w obecnym stanie prawnym.

Godne uwagi sformułowania

„narażenia na uszczuplenie należności celnej” „po dniu przystąpienia Polski do Unii Europejskiej nie są wymagane zezwolenia, czy też obowiązek zapłaty cła za towary przemieszczane w ramach Unii” „w chwili orzekania czyny te nie stanowią już przestępstwa (wykroczenia)”

Skład orzekający

Barbara Misztalska

przewodniczący

Elżbieta Mieszczańska

sędzia

Michał Marzec

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wznowienie postępowania w sprawach karnych skarbowych, gdy nastąpiła zmiana stanu prawnego wynikająca z orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego, zwłaszcza w kontekście przystąpienia Polski do UE."

Ograniczenia: Dotyczy spraw, w których orzeczenie uprawomocniło się po przystąpieniu Polski do UE, a dotyczyło czynów popełnionych przed tą datą, a przepis intertemporalny został uznany za niekonstytucyjny.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego może wpłynąć na prawomocne wyroki, prowadząc do umorzenia postępowań karnych skarbowych, co jest istotne z punktu widzenia praktyki prawniczej i praworządności.

Wyrok TK kasuje wyrok karny skarbowy: jak zmiana prawa po wejściu do UE ratuje skazanych?

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II AKo 82/06 WYROK W I M I E N I U R Z E C Z Y P O P O L I T E J P OL S K I E J Dnia 14 czerwca 2006 roku Sąd Apelacyjny w Katowicach II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący- Sędzia SA Barbara Misztalska SA Elżbieta Mieszczańska SO (del.) Michał Marzec (spr.) Protokolant Izabela Rybok przy udziale Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej Wandy Barańskiej po rozpoznaniu w sprawie przeciwko J. L. ( L. ) ur. (...) w L. , syna F. i A. z d. L. skazanemu za przestępstwo z art. 91§3 kks wniosku obrońcy skazanego oraz Prokuratora Apelacyjnego w K. w przedmiocie wznowienia postępowania na podstawie art. 540§2 kpk , art. 547§3 kpk 1. wznawia postępowanie i uchyla wyrok Sądu Rejonowego w Lublińcu z dnia 21 stycznia 2004 roku , sygn. akt II Ks 10/03 oraz zmieniający go wyrok Sądu Okręgowego w Częstochowie z dnia 4 maja 2004 roku, sygn. akt VII Ka 321/04 i umarza postępowanie w sprawie przeciwko J. L. skazanemu o zarzucane mu przestępstwo z art. 91§3 kks ; 2. kosztami postępowania w sprawie o wznowienie postępowania obciąża Skarb Państwa; 3. zwraca J. L. opłatę w kwocie 150 (sto pięćdziesiąt) zł uiszczoną od wniosku o wznowienie postępowania. UZASADNIENIE Obrońca skazanego J. L. wystąpił z wnioskiem o wznowienie postępowania zakończonego orzeczeniem Sądu Okręgowego w Częstochowie z dnia 4.05.2004 roku w sprawie o sygn. akt VII Ka 321/04. Na uzasadnienie żądania wskazał, iż wyrokiem z dnia 31.01.2005 roku Trybunał Konstytucyjny orzekł, iż art. 22 ustawy z dnia 19.03.2004 roku Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo celne (Dz. U. nr 68 poz. 623) jest niezgodny z art. 2 Konstytucji RP , co oznacza, iż z obrotu prawnego wyeliminowany został również art. 15a przepisów wprowadzających kks . Brak jest zatem przepisu intertemporalnego, co powoduje obowiązek stosowania ustawy nowej do czynów popełnionych przed dniem 1 maja 2004 roku. Wobec powyższego obrońca skazanego stwierdził, iż po dniu przystąpienia Polski do Unii Europejskiej nie są wymagane zezwolenia, czy też obowiązek zapłaty cła za towary przemieszczane w ramach Unii, tym samym nie istnieje kategoria „narażenia na uszczuplenie należności celnej”, wobec czego postępowanie winno ukończyć się umorzeniem na zasadzie art. 17§1 pkt 2 kpk . Wniosek obrońcy poparł Prokurator Apelacyjny w Katowicach, który stosując podobna argumentacje również wniósł o wznowienie postępowania, uchylenie wyroków sądów obu instancji i umorzenie postępowania. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Wnioski zasługują na uwzględnienie. Skazany J. L. uznany został winnym przestępstwa skarbowego z art. 91§3 kks polegającego na przyjęciu od Z. R. samochodu osobowego marki B. (...) , stanowiącego przedmiot czynu zabronionego, określonego w art. 88§1 kks , na którym to samochodzie ciążyły należności celne oraz podatkowe. Orzeczenie w przedmiotowej sprawie uprawomocniło się dnia 4 maja 2004 roku, czyli już po przystąpieniu Polski do Unii Europejskiej. Zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie ma powołane przez wnioskodawców orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 31.01.2005 roku (P 9/04, OTK-A 2005/1/9), w którym stwierdzono niekonstytucyjność art. 22 ustawy z dnia 19.03.2004 roku Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo celne (Dz. U. nr 68 poz. 623). Uchylony przepis dodawał do przepisów wprowadzających kks art. 15a , który stanowił, iż do czynów zabronionych popełnionych przed dniem uzyskania przez RP członkostwa w Unii Europejskiej, stosuje się przepisy dotychczasowe. W konsekwencji powołanego orzeczenia stwierdzić należy, iż odnośnie czynów z art. 85-96§1 kks popełnionych przed datą 1 maja 2004 roku i przed tą datą prawomocnie nie osądzonych, zachodzi konieczność uznania, iż w chwili orzekania czyny te nie stanowią już przestępstwa (wykroczenia). Zachodzi bowiem konieczność stosowania do tychże czynów przepisów ustawy nowej, a w obecnym stanie prawnym nie są wymagane żadne pozwolenia czy też obowiązek zapłaty cła za towary przemieszczane w ramach Unii Europejskiej, wobec czego nie istnieje kategoria prawna „narażenie na uszczuplenie należności celnej”. Wniosek taki sformułował Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu powołanego orzeczenia, został on również prawidłowo powołany przez wnioskodawców. Spełniona zatem została przesłanka wznowienia postępowania opisana w art. 540§2 kpk . Po myśli art. 547§3 kpk Sąd Apelacyjny uchylił wyroki wskazane przez wnioskodawców i umorzył postępowania przeciwko J. L. przyjmując, iż zarzucany mu czyn nie zawiera znamion czynu zabronionego. Stosownie do treści art. 630 kpk w zw. z art. 639 kpk kosztami postępowania obciążono Skarb Państwa, zaś na zasadzie art. 638 kpk zwrócono wnioskodawcy uiszczoną opłatę od wniosku.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę