II AKA 74/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny w Warszawie rozpoznał sprawę z wniosku K.P. o odszkodowanie i zadośćuczynienie za szkodę i krzywdę wynikłe z wykonywania środków przymusu w postępowaniu karnym. Sąd Okręgowy w Warszawie oddalił ten wniosek. Pełnomocnik wnioskodawcy wniósł apelację, zarzucając obrazę przepisów prawa materialnego (art. 552a kpk w zw. z art. 4 § 1 kk, art. 40 ustawy nowelizującej) oraz procesowego (art. 552 § 4 kpk, art. 167 kpk). Sąd Apelacyjny uznał apelację za oczywistą niezasadność. Kluczową kwestią okazały się przepisy intertemporalne, zgodnie z którymi postępowania wszczęte i niezakończone przed wejściem w życie nowelizacji kpk z 2016 r. toczą się według przepisów dotychczasowych. Sprawa została wszczęta po wejściu w życie nowelizacji, co oznaczało zastosowanie art. 552a § 1 kpk. Sąd Apelacyjny stwierdził, że sąd pierwszej instancji, mimo zastosowania błędnej podstawy prawnej (art. 552 kpk), przeprowadził prawidłowe rozważania merytoryczne, które okazały się trafne i przekonujące. Oddalono również wnioski dowodowe apelującego jako nieuzasadnione. W konsekwencji, Sąd Apelacyjny utrzymał w mocy zaskarżony wyrok, obciążając Skarb Państwa kosztami postępowania odwoławczego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów intertemporalnych w sprawach o odszkodowanie po postępowaniu karnym oraz zasady oddalania wniosków dowodowych.
Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o odszkodowanie za sam fakt prowadzenia postępowania karnego i zastosowane środki przymusu.
Zagadnienia prawne (4)
Czy wniosek o odszkodowanie i zadośćuczynienie za szkodę i krzywdę wynikłe z wykonywania środków przymusu w postępowaniu karnym powinien być rozpatrywany na podstawie przepisów obowiązujących w chwili orzekania, czy przepisów intertemporalnych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Postępowania wszczęte i niezakończone do dnia wejścia w życie ustawy z 11.03.2016r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw, toczą się do ich zakończenia według przepisów dotychczasowych, tj. obowiązujących od 1.07.2015r. Sprawa niniejsza, wszczęta w dniu 13.04.2016r., powinna być rozstrzygana na podstawie art. 552a § 1 kpk.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny powołał się na przepis intertemporalny (art. 25 ust. 3 ustawy z 11.03.2016r.), który precyzuje, że postępowania wszczęte i niezakończone przed wejściem w życie nowelizacji toczą się według przepisów dotychczasowych. Ponieważ sprawa została wszczęta po wejściu w życie nowelizacji, zastosowanie powinien mieć art. 552a § 1 kpk.
Czy oddalenie wniosków dowodowych przez sąd pierwszej instancji stanowi obrazę art. 167 kpk?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, oddalenie wniosków dowodowych przez sąd pierwszej instancji, jeśli było uzasadnione i trafnie umotywowane, nie stanowi obrazy art. 167 kpk. Sąd stosował przepisy procedury karnej obowiązujące od 1 lipca 2015r., w tym dotyczące kwestii dowodowych.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny stwierdził, że sąd pierwszej instancji trafnie stosował przepisy procedury karnej, w tym art. 167 § 1 kpk w brzmieniu obowiązującym od 1 lipca 2015r. Oddalenie wniosków dowodowych było uzasadnione i nie naruszało przepisów procesowych.
Czy polskie ustawodawstwo przewiduje możliwość dochodzenia odszkodowania lub zadośćuczynienia za szkody i krzywdy związane z samym faktem prowadzenia postępowania karnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, w żadnym reżimie prawnym na gruncie kodeksu postępowania karnego polskie ustawodawstwo nie przewiduje możliwości dochodzenia ani odszkodowania, ani zadośćuczynienia za ewentualne szkody i krzywdy związane z samym faktem prowadzenia postępowania karnego.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy, a następnie Sąd Apelacyjny, uznały, że samo prowadzenie postępowania karnego nie stanowi podstawy do dochodzenia odszkodowania lub zadośćuczynienia na gruncie kpk.
Czy przysługuje odszkodowanie za szkodę wynikającą z zastosowania zabezpieczenia majątkowego i poręczenia majątkowego w toku postępowania karnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Niezasadność tego żądania została wykazana w sposób wszechstronny i przekonujący przez sąd pierwszej instancji.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy szczegółowo odniósł się do kwestii związanych z żądaniem odszkodowania wynikającego z zastosowanego zabezpieczenia majątkowego i poręczenia majątkowego, uznając je za niezasadne.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. P. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | odpowiedzialny za odszkodowanie |
Przepisy (7)
Główne
k.p.k. art. 552a § § 1
Kodeks postępowania karnego
Podstawa prawna rozstrzygania w sprawie wszczętej po wejściu w życie nowelizacji z 2016 r.
Ustawa o zmianie ustawy – Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw art. 25 § ust. 3
Przepis intertemporalny określający zasady stosowania przepisów po nowelizacji.
Pomocnicze
k.p.k. art. 552
Kodeks postępowania karnego
Zastosowana przez sąd I instancji, ale uznana za błędną podstawę prawną.
Ustawa o zmianie ustawy – Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw art. 40
k.p.k. art. 167
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 170 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.k. art. 4 § § 1
Kodeks karny
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prawidłowe zastosowanie przepisów intertemporalnych. • Brak argumentów merytorycznych podważających wyrok sądu pierwszej instancji. • Uzasadnione oddalenie wniosków dowodowych. • Brak podstaw prawnych do dochodzenia odszkodowania za sam fakt prowadzenia postępowania karnego. • Niezasadność żądania odszkodowania z tytułu zabezpieczenia majątkowego i poręczenia majątkowego.
Odrzucone argumenty
Obraza przepisów prawa materialnego (art. 552a kpk w zw. z art. 4 § 1 kk, art. 40 ustawy nowelizującej). • Obraza przepisów procesowych (art. 552 § 4 kpk, art. 167 kpk).
Godne uwagi sformułowania
Apelacja pełnomocnika wnioskodawcy jest niezasadna i to w stopniu oczywistym. • Nie przedstawiono w niej żadnych argumentów, które wskazywałyby na wadliwość zaskarżonego wyroku. • Kwestia ta została bowiem w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości rozstrzygnięta przez ustawodawcę w art. 25 ust. 3 ustawy z 11.03.2016r. • W tej sytuacji bezprzedmiotowe były odnoszące się do powyższej kwestii zarówno rozważania sądu meriti jak i nawiązujące do nich zarzuty podniesione w apelacji. • Koncentrując swe zastrzeżenia na kwestiach związanych z podstawą prawną rozstrzygnięcia, obrońca praktycznie nie podjął żadnej polemiki z merytoryczną stroną skarżonego orzeczenia. • Rozważania Sądu Okręgowego we wskazanej wyżej części są zarówno odpowiednio wszechstronne i wnikliwe, jak również trafne i przekonujące. • Konkluzja sądu, że w tym zakresie w żadnym reżimie prawnym na gruncie kodeksu postępowania karnego, polskie ustawodawstwo nie przewidywało możliwości dochodzenia ani odszkodowania, ani zadośćuczynienia za ewentualne szkody i krzywdy z tym postępowaniem związane, była oczywiście trafna.
Skład orzekający
Grzegorz Salamon
przewodniczący-sprawozdawca
Hanna Wnękowska
sędzia
Marek Motuk
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów intertemporalnych w sprawach o odszkodowanie po postępowaniu karnym oraz zasady oddalania wniosków dowodowych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o odszkodowanie za sam fakt prowadzenia postępowania karnego i zastosowane środki przymusu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z przepisami intertemporalnymi i prawem do odszkodowania po postępowaniu karnym, co jest istotne dla praktyków prawa karnego.
“Przepisy intertemporalne kluczem do odszkodowania po procesie karnym – co mówi Sąd Apelacyjny?”
Sektor
karne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.