II AKa 71/01
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny utrzymał w mocy wyrok Sądu Okręgowego oddalający wniosek o odszkodowanie za represje, stwierdzając brak dowodów na związek represji z działalnością w Armii Krajowej oraz niespełnienie przesłanki czasowej.
Wnioskodawcy domagali się odszkodowania za represje, których doznał C.P. w latach 1948-1957, twierdząc, że były one spowodowane jego działalnością w Armii Krajowej. Sąd Okręgowy oddalił wniosek, a Sąd Apelacyjny utrzymał to postanowienie w mocy. Sąd apelacyjny uznał, że wnioskodawcy nie udowodnili związku między represjami a działalnością w AK, a także nie spełnili przesłanki czasowej określonej w ustawie o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych.
Sprawa dotyczyła wniosku o odszkodowanie i zadośćuczynienie za represje, których doznał C. P. w latach 1948-1957 ze strony władz b. ZSRR. Wnioskodawcy twierdzili, że represje te były wynikiem jego przynależności do Armii Krajowej. Sąd Okręgowy w Katowicach oddalił ten wniosek. Pełnomocnik wnioskodawców wniósł apelację, zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych i domagając się uchylenia wyroku. Sąd Apelacyjny w Katowicach uznał apelację za bezzasadną. Sąd podkreślił, że ustawa z dnia 23 listopada 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych warunkuje zasądzenie odszkodowania udowodnieniem związku między szkodą/krzywdą a orzeczeniem lub represjami. Sąd stwierdził, że wnioskodawcy nie przedstawili wystarczających dowodów na istnienie takiego związku z działalnością w Armii Krajowej. Ponadto, nawet gdyby taki związek istniał, to zgodnie z art. 8 ust. 2b ustawy, działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego musiała mieć miejsce w okresie od 17 września 1939 r. do 5 listopada 1946 r. Ponieważ C. P. został aresztowany 6 sierpnia 1948 r., przesłanka czasowa nie została spełniona. W związku z tym Sąd Apelacyjny utrzymał w mocy zaskarżony wyrok.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, zasądzenie odszkodowania jest warunkowane udowodnieniem związku między szkodą/krzywdą a represjami.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wnioskodawcy nie przedstawili wystarczających dowodów na istnienie związku między represjami a działalnością w Armii Krajowej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
utrzymanie w mocy zaskarżonego wyroku
Strona wygrywająca
Skarb Państwa
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| L. P. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| T. P. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| T. Z. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| C. P. | osoba_fizyczna | represjonowany |
| Prokuratura Apelacyjna | organ_państwowy | prokurator |
Przepisy (1)
Główne
ustawa represyjna art. 8 § ust. 2a i 2b
Ustawa z dnia 23 listopada 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego
Działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego musiała mieć miejsce w okresie od 17.IX.1939r. do 5.11.1946 r.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak udowodnionego związku między represjami a działalnością w Armii Krajowej. Niespełnienie przesłanki czasowej określonej w ustawie represyjnej (aresztowanie po 5 listopada 1946 r.).
Odrzucone argumenty
Represje były wynikiem działalności w Armii Krajowej.
Godne uwagi sformułowania
brak jest przesłanek do zasądzenia na rzecz wnioskodawców żądanego w trybie ustawy [...] odszkodowania. Ten związek musi być udowodniony, nie może opierać się jedynie na domniemaniu ciężar dowodu (lub co najmniej inicjatywy dowodowej) spoczywa na wnioskodawcy Dostarczone przez wnioskodawców dokumenty stanowią jedynie nikłą poszlakę wolą ustawodawcy była realizacja roszczeń odszkodowawczych za działalność osób represjonowanych na wschód od linii Curzona, jedynie w tym wąskim przedziale czasowym.
Skład orzekający
Jolanta Śpiechowicz
przewodniczący-sprawozdawca
Jan Dybek
sędzia
Elżbieta Mieszczańska
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanki czasowej i dowodowej w sprawach o odszkodowanie za represje na podstawie ustawy z 1991 r."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego okresu i rodzaju represji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego historycznie okresu represji i interpretacji przepisów mających na celu zadośćuczynienie, choć rozstrzygnięcie opiera się na formalnych przesłankach.
“Czy represje po 1946 roku nadal kwalifikują do odszkodowania? Sąd wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt: II AKa 71/01 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 marca 2001 r. Sąd Apelacyjny w Katowicach II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący SSA Jolanta Śpiechowicz (spr.) Sędziowie SA Jan Dybek SO del. Elżbieta Mieszczańska Protokolant Barbara Oleś przy udziale Prokuratora Prok. Apel. Stefana Jarskiego po rozpoznaniu w dniu 22 marca 2001r. sprawy z wniosku L. P. , T. P. i T. Z. - o odszkodowanie z powodu apelacji, wniesionej przez pełnomocnika wnioskodawców od wyroku Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 14 grudnia 2000r. sygn. akt XVI1 Ko 291/96 utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok a kosztami postępowania odwoławczego obciążą Skarb Państwa. II AKa 71/01 UZASADNIENIE Sad Okręgowy w Katowicach, postanowieniem z dnia 14.12.2000 r. sygn. XVI1 Ko 291/96 oddalił wniosek L. P. , T. Z. i T. P. o odszkodowanie i zadośćuczynienie za represjonowanie C. P. w latach 1948-1957 przez władze b. ZSRR. Apelację od powyższego wyroku wniósł pełnomocnik wnioskodawców zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia polegający na niewzięciu pod uwagę wszystkich okoliczności sprawy, a przede wszystkim faktu, iż C. P. został aresztowany, a następnie skazany z powodu przynależności do Armii Krajowej. W oparciu o ten zarzut apelacja wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku i uznanie wniosku, względnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Sąd Apelacyjny uznał apelację za całkowicie bezzasadną. Sąd I instancji dokonał prawidłowej analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego i trafnie ustalił, że brak jest przesłanek do zasądzenia na rzecz wnioskodawców żądanego w trybie ustawy z dnia 23-11.1991 r. o uznanie za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego odszkodowania. Zasądzenie odszkodowania w oparciu o cyt. ustawę warunkowane jest udowodnieniem związku zachodzącego pomiędzy wykazywaną szkodą lub krzywdą a orzeczeniem, którego nieważność została stwierdzona lub takiego związku z represjami, jakie osobę tę spotkały ze strony radzieckich organów ścigania i wymiaru sprawiedliwości lub organów pozasądowych w warunkach, o których mowa w ust.2 a i 2b art.8 ustawy lutowej. Ten związek musi być udowodniony, nie może opierać się jedynie na domniemaniu, przy tym ciężar dowodu (lub co najmniej inicjatywy dowodowej) spoczywa na wnioskodawcy,(Por. wyrok SA Wroc ław II AKa 69/99 OSA 1999/4/35). Dostarczone przez wnioskodawców dokumenty stanowią jedynie nikłą poszlakę, iż represje z jakimi zetknął się C. P. związane były z jego wcześniejszą przynależnością do Armii Krajowej i w żaden sposób, jak trafnie zauważył Sąd I instancji, nie stanowią przekonującego dowodu .6 istnieniu tegoż związku. Niezależnie jednak od powyższego należy zauważyć, iż zgodnie z art.8 ust 2b ustawy lutowej, nawet gdyby przyjąć, że związek taki istniał, to działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego, o której mowa w ust. 2a musiała mieć miejsce w okresie od l7.IX.1939r. do 5.11.1946 r., bowiem wolą ustawodawcy była realizacja roszczeń odszkodowawczych za działalność osób represjonowanych na wschód od linii Curzona, jedynie w tym wąskim przedziale czasowym. Skoro więc C. P. aresztowany został dopiero 6 sierpnia 1948 r., przeto także i ta, wymieniona wyżej przesłanka nie jest spełniona, stąd też wyrok Sądu I instancji należało utrzymać w mocy.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI