II AKA 69/14

Sąd Apelacyjny w WarszawieWarszawa2014-03-28
SAOSKarnezadośćuczynienie za krzywdęŚredniaapelacyjny
zadośćuczynienietymczasowe aresztowaniekrzywdaodszkodowanieprawo karnerepresjekonstytucja

Sąd Apelacyjny utrzymał w mocy wyrok Sądu Okręgowego, zasądzając od Skarbu Państwa zadośćuczynienie za krzywdę wynikłą z tymczasowego aresztowania, uznając przy tym, że przyznana kwota nie była rażąco niska.

Sąd Apelacyjny rozpatrywał apelację pełnomocnika wnioskodawczyni T. A. od wyroku Sądu Okręgowego, który zasądził od Skarbu Państwa 56.000 zł zadośćuczynienia za krzywdę wynikłą z tymczasowego aresztowania. Apelacja dotyczyła głównie wysokości zasądzonej kwoty, którą skarżący uznał za rażąco niską. Sąd Apelacyjny uznał jednak, że przyznane zadośćuczynienie nie było niewspółmierne do doznanej krzywdy, uwzględniając takie czynniki jak czas internowania, traumatyczne przeżycia, złe warunki bytowe i opiekę medyczną.

Sąd Apelacyjny w Warszawie rozpoznał apelację pełnomocnika wnioskodawczyni T. A. od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 12 grudnia 2013 r., sygn. akt VIII Ko 62/13. Sąd Okręgowy zasądził od Skarbu Państwa na rzecz T. A. kwotę 56.000 zł tytułem zadośćuczynienia za krzywdę wynikłą z wykonania postanowienia o tymczasowym aresztowaniu, uznając jednocześnie roszczenie za zaspokojone do kwoty 21.000 zł otrzymanej wcześniej. Apelacja została wniesiona w zakresie, w jakim sąd I instancji oddalił roszczenie przekraczające 56.000 zł, a skarżący zarzucił obrazę przepisów prawa materialnego, w tym art. 445 § 1 k.c. i art. 19 Konstytucji RP, wskazując na rażąco niewspółmiernie niską kwotę zadośćuczynienia. Sąd Apelacyjny uznał apelację za bezzasadną. Podkreślono, że wysokość zadośćuczynienia za krzywdę wynikłą z internowania należy do swobodnego uznania sędziowskiego i może być kwestionowana jedynie w przypadku rażącej niewspółmierności. Sąd Apelacyjny stwierdził, że sąd I instancji prawidłowo uwzględnił wszystkie istotne okoliczności, takie jak 7-miesięczny okres odosobnienia, traumatyczne przeżycia, złe warunki bytowe, zastraszanie, złą opiekę medyczną oraz młody wiek wnioskodawczyni w czasie izolacji. Argumentacja skarżącego została uznana za nieprzekonującą i niepopartą dowodami na pominięcie istotnych okoliczności przez sąd I instancji. W konsekwencji, Sąd Apelacyjny utrzymał w mocy zaskarżony wyrok w części dotyczącej zasądzonego zadośćuczynienia, a kosztami postępowania odwoławczego obciążył Skarb Państwa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zasądzone zadośćuczynienie nie jest rażąco niewspółmierne do doznanej krzywdy.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny uznał, że wysokość zadośćuczynienia należy do swobodnego uznania sędziowskiego i może być kwestionowana jedynie w przypadku rażącej niewspółmierności. Sąd I instancji prawidłowo uwzględnił wszystkie istotne okoliczności, takie jak czas internowania, traumatyczne przeżycia, złe warunki bytowe i opiekę medyczną, co skutkowało zasądzeniem kwoty, która nie była rażąco niska.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

utrzymanie w mocy wyroku w zaskarżonej części

Strona wygrywająca

T. A.

Strony

NazwaTypRola
T. A.osoba_fizycznawnioskodawczyni
Skarb Państwaorgan_państwowypozwany

Przepisy (6)

Pomocnicze

u.o.u.n.o. art. 11 § 1

Ustawa o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego

u.o.u.n.o. art. 8 § 1

Ustawa o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego

k.c. art. 445 § 1

Kodeks cywilny

Konstytucja RP art. 19

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

u.o.u.n.o. art. 13

Ustawa o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd I instancji prawidłowo ocenił wysokość zadośćuczynienia, uwzględniając wszystkie istotne okoliczności sprawy. Przyznane zadośćuczynienie nie jest rażąco niewspółmierne do doznanej krzywdy.

Odrzucone argumenty

Zasądzone zadośćuczynienie jest rażąco niskie i nieadekwatne do rozmiaru doznanej krzywdy. Sąd I instancji naruszył przepisy prawa materialnego, w tym art. 445 § 1 k.c. i art. 19 Konstytucji RP.

Godne uwagi sformułowania

wysokość zadośćuczynienia za doznaną krzywdę wynikłą z internowania (pozbawienia wolności) należy do sfery swobodnego uznania sędziowskiego zarzut wadliwego określenia wysokości zadośćuczynienia może być uwzględniony jedynie w sytuacjach, w których przyznane zadośćuczynienie w sposób oczywisty i rażący nie odpowiada relewantnym okolicznościom

Skład orzekający

Marek Motuk

przewodniczący-sprawozdawca

Krzysztof Karpiński

sędzia

Ewa Gregajtys

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie wysokości zadośćuczynienia za krzywdę wynikłą z tymczasowego aresztowania, granice swobodnego uznania sędziowskiego w tym zakresie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji tymczasowego aresztowania i represji, ale ogólne zasady dotyczące oceny krzywdy i miarkowania zadośćuczynienia mogą mieć szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia zadośćuczynienia za krzywdę wynikłą z tymczasowego aresztowania, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem karnym i odszkodowaniami. Pokazuje, jak sądy oceniają cierpienie jednostki w wyniku działań państwa.

Czy 56 tys. zł to wystarczające zadośćuczynienie za krzywdę po tymczasowym aresztowaniu? Sąd Apelacyjny odpowiada.

Dane finansowe

WPS: 56 000 PLN

zadośćuczynienie: 56 000 PLN

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II AKa 69/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 28 marca 2014r. Sąd Apelacyjny w Warszawie II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: SSA – Marek Motuk (spr.) Sędziowie: SA – Krzysztof Karpiński SO (del.) – Ewa Gregajtys Protokolant: – st. sekr. sąd. Anna Grajber przy udziale Prokuratora Gabrieli Marczyńskiej-Tomali po rozpoznaniu w dniu 28 marca 2014 r. sprawy T. A. w przedmiocie zadośćuczynienia za doznaną krzywdę wynikłą z wykonania postanowienia o tymczasowym aresztowaniu na skutek apelacji, wniesionej przez pełnomocnika wnioskodawcy od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 12 grudnia 2013 r., sygn. akt VIII Ko 62/13 I utrzymuje w mocy wyrok w zaskarżonej części; II kosztami sądowymi za postępowanie odwoławcze obciąża Skarb Państwa. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 12 grudnia 2013 r. Sąd Okręgowy w Warszawie zasądził od Skarbu Państwa na rzecz T. A. tytułem zadośćuczynienia kwotę 56.000 zł wraz z ustawowymi odsetkami od kwoty 35.000 zł od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty, uznając zarazem roszczenie wnioskodawczyni za zaspokojone do kwoty 21.000 zł otrzymanej na podstawie wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 25 marca 2009 r. sygn. akt VIII Ko 229/08. W pozostałym zakresie oddalił wniosek o zadośćuczynienie. Wyrok powyższy zaskarżył pełnomocnik wnioskodawczyni w zakresie, w jakim sąd I instancji oddalił roszczenie wnioskodawczyni „przenoszące kwotę 56.000 zł” oraz zarzucił mu obrazę przepisów prawa materialnego w postaci art. 11 ust. 1 w zw. z art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego w zw. z art. 445 § 1 k.c. i art. 19 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez zasądzenie tytułem zadośćuczynienia kwoty w sposób rażący niewspółmiernie niskiej wobec zachodzących rozmiarów krzywdy niemajątkowej poniesionej przez wnioskodawczynię, w sytuacji w której wnioskodawczyni podlega szczególnej opiece Państwa, z mocy art. 19 Konstytucji . Opierając się na przytoczonym wyżej zarzucie skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez zasądzenie zadośćuczynienia na rzecz wnioskodawczyni w kwocie żądania objętego wnioskiem. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje. Apelacja pełnomocnika nie zasługuje na uwzględnienie. Z treści uzasadnienia apelacji wynika, iż skarżący nie neguje ustaleń faktycznych poczynionych w sprawie, lecz jedynie wysokość zasądzonego przez sąd I instancji zadośćuczynienia za doznaną przez wnioskodawczynię krzywdę. Zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego wysokość zadośćuczynienia za doznaną krzywdę wynikłą z internowania (pozbawienia wolności) należy do sfery swobodnego uznania sędziowskiego, co implikuje stwierdzenie, że zarzut wadliwego określenia wysokości zadośćuczynienia może być uwzględniony jedynie w sytuacjach, w których przyznane zadośćuczynienie w sposób oczywisty i rażący nie odpowiada relewantnym okolicznościom, występującym w danej sprawie, jest niewspółmierne do stopnia i długotrwałości cierpień doznanych przez wnioskującego o zadośćuczynienie ( postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 18 grudnia 2012 r. sygn. akt III KK 275/12, LEX nr 1232288 ). Skarżący w uzasadnieniu apelacji nie wskazał natomiast żadnej okoliczności mającej wpływ na ustalenie wysokości zadośćuczynienia, która została pominięta przez sąd I instancji lub też w sposób oczywisty i rażący błędnie oceniona. Wbrew argumentacji skarżącego sąd I instancji przy ustalaniu wysokości zadośćuczynienia za doznaną przez T. A. krzywdę miał na uwadze przede wszystkim stopień jej pokrzywdzenia, uwzględniając przy tym czas jego trwania, rodzaj i natężenie. Uznając stopień pokrzywdzenia wnioskodawczyni jako znaczny Sąd Okręgowy w szczególności miał na uwadze okres odosobnienia wynoszący 7 miesięcy, silne i traumatyczne jej przeżycia wynikające z pozbawienia wolności, kontaktów z kryminalistami, ograniczenia kontaktów z rodziną. Ponadto sąd I instancji uwzględnił złe warunki bytowe panujące w warunkach więziennych, mające negatywny wpływ na samopoczucie wnioskodawczyni i jej stan psychiczny. Przedmiotem analizy i oceny sądu okręgowego były także między innymi tak istotne okoliczności jak zastraszanie wnioskodawczyni przez funkcjonariuszy służby więziennej, stosowanie kar dyscyplinarnych, bardzo zła opieka lekarska i jej skutki, młody wiek wnioskodawczyni w czasie izolacji i wynikające z tego negatywne skutki. Podniesione wyżej okoliczności, podobnie jak inne, znalazły odzwierciedlenie w obszernym uzasadnieniu Sądu Okręgowego, a zatem niecelowe jest ich powtórne przywoływanie, gdyż wystarczy z nimi uważnie zapoznać się. Dokonana przez sąd I instancji ocena powyższych okoliczności oraz uzasadniająca ją argumentacja nie narusza w najmniejszym stopniu zasad prawidłowego rozumowania, wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego, a zatem pozostaje pod ochroną art. 7 k.p.k. , i nie może być w ocenie Sądu Apelacyjnego podważona. Zawarta w uzasadnieniu apelacji argumentacja wskazuje na to, iż skarżący nie dość wnikliwie zapoznał się z treścią uzasadnienia wyroku lub go nie zrozumiał. Do takiego wniosku prowadzi ponowne przytaczanie w apelacji okoliczności, które były przedmiotem oceny sądu I instancji i zostały uwzględnione przy miarkowaniu wysokości zadośćuczynienia. Dowolna i nie znajdująca potwierdzenia w uzasadnieniu wyroku jest argumentacja pełnomocnika, iż Sąd Okręgowy oparł się przy ustalaniu wysokości zadośćuczynienia przede wszystkim na praktyce orzeczniczej w sprawach podobnych i wysokości stopy życiowej społeczeństwa. Przeczy temu dokładna lektura treści całego uzasadnienia wyroku, a nie wyrwanych z kontekstu jego fragmentów. Reasumując Sąd Apelacyjny stwierdza, iż skarżący nie wykazał w apelacji, iż przyznane T. A. zadośćuczynienie w sposób oczywisty i rażący nie odpowiada relewantnym okolicznościom, występującym w niniejszej sprawie, jest niewspółmierne do stopnia i długotrwałości cierpień doznanych przez wnioskującego o zadośćuczynienie. Mając powyższe na względzie Sąd Apelacyjny orzekł o utrzymaniu w mocy wyroku w zaskarżonej części. Orzeczenie o kosztach postępowania uzasadnione jest treścią art. 13 ustawy z dnia 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI