II AKA 50/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny w Szczecinie rozpoznał apelację pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego od wyroku Sądu Okręgowego w Szczecinie, który utrzymano w mocy w zaskarżonej części. Apelacja dotyczyła braku orzeczenia obowiązku naprawienia szkody na rzecz banku, mimo skazania oskarżonego za oszustwo i wyłudzenie kredytu. Sąd odwoławczy skupił się na analizie charakteru prawnego bankowego tytułu egzekucyjnego i jego relacji do roszczenia o naprawienie szkody w procesie karnym. Kluczową kwestią było ustalenie, czy roszczenie banku dochodzone na drodze cywilnej (na podstawie bankowego tytułu egzekucyjnego) jest tożsame z roszczeniem o naprawienie szkody wynikającej z przestępstwa. Sąd, powołując się na orzecznictwo Sądu Najwyższego i sądów apelacyjnych, stwierdził, że bankowy tytuł egzekucyjny, mimo swojej specyfiki, otwiera drogę do egzekucji i jest traktowany jako forma zgłoszenia powództwa, co przerywa bieg przedawnienia. Ponieważ roszczenie banku z tytułu umowy pożyczki hipotecznej, które stanowiło podstawę bankowego tytułu egzekucyjnego, było tożsame ze szkodą wyrządzoną przestępstwem, sąd pierwszej instancji prawidłowo zastosował przepis art. 415 § 1 kpk, który wyłącza możliwość orzeczenia obowiązku naprawienia szkody, gdy o roszczeniu tym prawomocnie orzeczono lub gdy sprawa jest przedmiotem innego postępowania. Sąd odwoławczy uznał zarzuty apelacji za niezasadne, w tym zarzut obrazy przepisów postępowania i błędu w ustaleniach faktycznych, wskazując, że bankowy tytuł egzekucyjny, nawet jeśli postępowanie egzekucyjne okazało się bezskuteczne, nadal stanowi podstawę do dochodzenia należności. W konsekwencji wyrok został utrzymany w mocy, a oskarżyciel posiłkowy został obciążony kosztami postępowania odwoławczego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja art. 415 § 1 kpk w kontekście bankowych tytułów egzekucyjnych i obowiązku naprawienia szkody w procesie karnym.
Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy roszczenie banku jest już objęte bankowym tytułem egzekucyjnym.
Zagadnienia prawne (2)
Czy w postępowaniu karnym można orzec obowiązek naprawienia szkody na rzecz pokrzywdzonego, jeśli roszczenie to jest już objęte bankowym tytułem egzekucyjnym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, nie można orzec obowiązku naprawienia szkody w postępowaniu karnym, jeśli roszczenie to jest tożsame z roszczeniem objętym bankowym tytułem egzekucyjnym, zgodnie z art. 415 § 1 kpk.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że bankowy tytuł egzekucyjny, podobnie jak pozew, przerywa bieg przedawnienia i otwiera drogę do egzekucji. Roszczenie z niego wynikające jest tożsame ze szkodą wyrządzoną przestępstwem, co wyłącza możliwość orzeczenia obowiązku naprawienia szkody na podstawie art. 46 § 1 kk.
Jaki jest charakter prawny bankowego tytułu egzekucyjnego w kontekście możliwości dochodzenia roszczeń?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Bankowy tytuł egzekucyjny jest dokumentem urzędowym, który po nadaniu klauzuli wykonalności stwierdza istnienie zobowiązania i jego wysokość, stanowiąc podstawę do egzekucji.
Uzasadnienie
Sąd odwołał się do orzecznictwa, które traktuje bankowy tytuł egzekucyjny jako czynność procesową lub quasi-jurysdykcyjną, zbliżoną do nakazu zapłaty, a nie czynność prawną. Jego wystawienie jest równoznaczne z wytoczeniem powództwa w kontekście przerwania biegu przedawnienia.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. S. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| Prokuratura Rejonowa w Stargardzie | organ_państwowy | prokurator |
| (...) | inne | oskarżyciel posiłkowy |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | inne |
Przepisy (3)
Główne
k.p.k. art. 415 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Przeszkodą do nałożenia obowiązku naprawienia szkody jest tożsamość roszczenia cywilnego z roszczeniem wynikającym z przestępstwa, co obejmuje sytuację, gdy o roszczeniu tym prawomocnie orzeczono lub gdy sprawa jest przedmiotem innego postępowania.
k.p.k. art. 46 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Określa możliwość orzeczenia obowiązku naprawienia szkody w postępowaniu karnym.
Pomocnicze
k.c. art. 123 § § 1
Kodeks cywilny
Wskazuje na przerwanie biegu przedawnienia przez czyn przed sądem lub przed innym organem powołanym do rozpoznawania spraw.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Tożsamość roszczenia banku dochodzonego na podstawie bankowego tytułu egzekucyjnego z roszczeniem o naprawienie szkody wynikającej z przestępstwa. • Bankowy tytuł egzekucyjny, po nadaniu klauzuli wykonalności, stanowi podstawę do egzekucji i jest traktowany jako czynność procesowa przerywająca bieg przedawnienia.
Odrzucone argumenty
Obowiązek naprawienia szkody powinien zostać orzeczony na rzecz banku pomimo istnienia bankowego tytułu egzekucyjnego. • Bankowy tytuł egzekucyjny, który okazał się bezskuteczny w postępowaniu egzekucyjnym, nie wyłącza możliwości orzeczenia obowiązku naprawienia szkody w procesie karnym. • Roszczenie objęte bankowym tytułem egzekucyjnym uległo przedawnieniu, co uniemożliwia jego dochodzenie.
Godne uwagi sformułowania
przeszkodą do nałożenia obowiązku naprawienia szkody jest tożsamość roszczenia cywilnego z roszczeniem wynikającym z przestępstwa. • bankowy tytuł egzekucyjny nie stanowi oświadczenia woli, a jego wystawienie nie było czynnością prawną podlegającą badaniu z punktu widzenia jej skuteczności (ważności) czy wad oświadczenia woli. Nie była to w ogóle czynność prawna, a raczej sui generis czynność procesowa, a - z ustrojowego punktu widzenia - czynność quasi-jurysdykcyjna. • bankowy tytuł egzekucyjny po nadaniu mu klauzuli wykonalności jest dokumentem urzędowym, który w zakresie, w jakim został objęty ową klauzulą stwierdza istnienie zobowiązania i jego wysokość. • wystawienie bankowego tytułu egzekucyjnego powoduje sytuację analogiczną do tej, jaką co do przerwania biegu przedawnienia wywołuje wniesienie pozwu o zapłatę.
Skład orzekający
Maciej Żelazowski
przewodniczący
Piotr Brodniak
sprawozdawca
Janusz Jaromin
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 415 § 1 kpk w kontekście bankowych tytułów egzekucyjnych i obowiązku naprawienia szkody w procesie karnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy roszczenie banku jest już objęte bankowym tytułem egzekucyjnym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii kolizji między postępowaniem karnym a cywilnym w zakresie dochodzenia roszczeń, a także specyfiki bankowych tytułów egzekucyjnych, co jest istotne dla praktyków prawa.
“Czy bankowy tytuł egzekucyjny blokuje naprawienie szkody w procesie karnym? Wyjaśnia Sąd Apelacyjny.”
Sektor
bankowość
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.