II AKA 334/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny utrzymał w mocy wyrok Sądu Okręgowego, oddalając apelację prokuratora dotyczącą odszkodowania za utracone zarobki wnioskodawcy w okresie po uchyleniu środka zapobiegawczego.
Sąd Apelacyjny rozpatrzył apelację prokuratora dotyczącą wyroku Sądu Okręgowego w Szczecinie, który przyznał wnioskodawcy odszkodowanie za utracone zarobki. Prokurator zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych, twierdząc, że odszkodowanie powinno obejmować okres do momentu uchylenia środka zapobiegawczego (zakazu opuszczania kraju), a nie do faktycznego podjęcia zatrudnienia za granicą. Sąd odwoławczy uznał zarzuty za niezasadne, podkreślając, że wnioskodawca nie mógł wiedzieć o terminie uchylenia środka i potrzebował czasu na zorganizowanie pracy za granicą, co było uzasadnione.
Sąd Apelacyjny w Szczecinie rozpoznał apelację prokuratora wniesioną na niekorzyść wnioskodawcy K. D. w sprawie o odszkodowanie za utracone zarobki. Sąd pierwszej instancji przyznał wnioskodawcy odszkodowanie za okres od 9 czerwca 2019 r. do 16 sierpnia 2020 r. Prokurator zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych, argumentując, że odszkodowanie powinno obejmować jedynie okres do 22 czerwca 2020 r. (do momentu uchylenia środka zapobiegawczego w postaci zakazu opuszczania kraju), kiedy to wnioskodawca miał już możliwość podjęcia zatrudnienia w Danii. Sąd odwoławczy uznał te zarzuty za niezasadne. Podkreślono, że wnioskodawca nie mógł przewidzieć daty uchylenia środka zapobiegawczego ani umorzenia postępowania. Sąd odwołał się do zasad doświadczenia życiowego, wskazując, że podjęcie stałego zatrudnienia za granicą wymaga czasu na dopełnienie formalności i organizację życia, co w tym przypadku uzasadnia okres do 16 sierpnia 2020 r. Sąd stwierdził, że utrata dochodu pozostawała w adekwatnym związku przyczynowym z zastosowaniem niesłusznego tymczasowego aresztowania. W konsekwencji, sąd utrzymał w mocy wyrok sądu pierwszej instancji w przedmiocie ustalonej kwoty odszkodowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, utrata dochodu pozostawała w adekwatnym związku przyczynowym z zastosowaniem i utrzymywaniem wobec wnioskodawcy niesłusznego tymczasowego aresztowania.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wnioskodawca nie mógł wiedzieć o terminie uchylenia środka zapobiegawczego i potrzebował racjonalnego czasu na zorganizowanie zatrudnienia za granicą, co uzasadnia przyznanie odszkodowania za utracone zarobki w okresie od uchylenia środka do faktycznego podjęcia pracy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji
Strona wygrywająca
Wnioskodawca K. D.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Prokurator | organ_państwowy | oskarżyciel publiczny |
| K. D. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Prezes Sądu Okręgowego w Szczecinie | instytucja | inna |
Przepisy (8)
Główne
k.p.k. art. 552 § § 1 i 4
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy odszkodowania za niesłuszne tymczasowe aresztowanie lub zatrzymanie.
k.c. art. 361 § § 1 i 2
Kodeks cywilny
Dotyczy związku przyczynowego i zakresu odszkodowania.
Pomocnicze
k.p.k. art. 438 § pkt 2
Kodeks postępowania karnego
Obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia.
k.p.k. art. 438 § pkt 3
Kodeks postępowania karnego
Błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia.
k.p.k. art. 423 § § 1a
Kodeks postępowania karnego
Ograniczenie zakresu uzasadnienia w przypadku braku wniosku o sporządzenie uzasadnienia przez strony inne niż prokurator.
k.p.k. art. 457 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Ograniczenie zakresu uzasadnienia w przypadku braku wniosku o sporządzenie uzasadnienia przez strony inne niż prokurator.
k.p.k. art. 554 § § 4
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy kosztów postępowania odwoławczego.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie art. § 11 § ust. 6
Dotyczy zwrotu kosztów związanych z ustanowieniem pełnomocnika.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wnioskodawca potrzebował racjonalnego czasu na zorganizowanie zatrudnienia za granicą po uchyleniu środka zapobiegawczego. Utrata dochodu pozostawała w adekwatnym związku przyczynowym z zastosowaniem niesłusznego tymczasowego aresztowania.
Odrzucone argumenty
Odszkodowanie powinno obejmować okres jedynie do momentu uchylenia środka zapobiegawczego. Wnioskodawca miał możliwość podjęcia zatrudnienia za granicą już w dniu uchylenia środka zapobiegawczego.
Godne uwagi sformułowania
nie wiedział i nie mógł wiedzieć, że w dniu 22 czerwca 2020 r., zostanie uchylony stosowany wobec niego środek zapobiegawczy nie sposób wymagać, by wnioskodawca, używając kolokwializmu „z dnia na dzień” podjął pracę poza granicami kraju podjęcie, tak jak w przypadku wnioskodawcy, stałego i legalnego zatrudnienia zagranicą, wymaga dopełnienia odpowiednich formalności, a także a właściwie przede wszystkim, materializuje konieczność podjęcia działań ukierunkowanych na organizację nowego miejsca zamieszkania nie ulega więc wątpliwości, że utrata przez K. D. dochodu ze stosunku pracy we wspomnianym wcześniej okresie pozostawała w adekwatnym związku przyczynowym z zastosowaniem i utrzymywaniem wobec wymienionego niewątpliwie niesłusznego tymczasowego aresztowania.
Skład orzekający
Ewa Borucka
SSO
Piotr Brodniak
SSA
Maciej Żelazowski
SSA
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie przyznania odszkodowania za utracone zarobki w okresie po uchyleniu środka zapobiegawczego, gdy wnioskodawca potrzebował czasu na zorganizowanie nowego zatrudnienia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wnioskodawcy, ale stanowi potwierdzenie zasady adekwatnego związku przyczynowego w sprawach o odszkodowanie za niesłuszne tymczasowe aresztowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje praktyczne aspekty dochodzenia odszkodowania za niesłuszne tymczasowe aresztowanie, w szczególności kwestię czasu potrzebnego na powrót do aktywności zawodowej po zwolnieniu.
“Czy po wyjściu z aresztu od razu musisz znaleźć pracę? Sąd wyjaśnia, ile czasu masz na powrót do życia.”
Dane finansowe
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyUZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt II AKa 334/22 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 27 października 2022 r., sygn. akt III Ko 731/20. 1.2. Podmiot wnoszący apelację ☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☐ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.3. Granice zaskarżenia 1.1.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść ☐ w całości ☒ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☒ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.1.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 1.5. Ustalenie faktów 1.1.3. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 2.1.1.1. 1.1.4. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 2.1.2.1. 1.6. Ocena dowodów 1.1.5. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu 1.1.6. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu 3. STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut 3.1. 1. błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia i mający wpływ na jego treść poprzez przyjęcie, że wnioskodawcy przysługuje odszkodowanie za okres od dnia 9 czerwca 2019 r. do dnia 16 sierpnia 2020 r., podczas gdy prawidłowa analiza i ocena materiału dowodowego prowadzi do wniosku, iż należna z tego tytułu rekompensata powinna dotyczyć wyłącznie okresu od dnia 9 czerwca 2019 r. do dnia 22 czerwca 2020 r. tj. do momentu uchylenia wobec wnioskodawcy środka zapobiegawczego w postaci zakazu opuszczania kraju, kiedy to miał już obiektywnie możliwość podjęcia zatrudnienia w Danii, co jednak uczynił dopiero w dniu 17 sierpnia 2020 r. 2. naruszenie art. 552 § 1 i 4 k.p.k. w zw. z art. 361 § 1 i 2 k.c , polegające na uznaniu, że utrata dochodu, który wnioskodawca mógłby osiągnąć za granicą w okresie od 23 czerwca 2020 r. do dnia 16 sierpnia 2020 r. pozostawała w adekwatnym związku przyczynowym z zastosowaniem wobec wnioskodawcy tymczasowego aresztowania. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny W związku z tym, że pełnomocnik K. D. oraz pełnomocnik Prezesa Sądu Okręgowego w Szczecinie nie złożyli wniosków o sporządzenie uzasadnienia wyroku, zaś wniosek taki złożył wyłącznie prokurator, poniższe rozważania, na podstawie art. 423 § 1a kpk w zw. z art. 457 § 2 kpk , ograniczono do problematyki poruszonej w apelacji wnioskodawcy. Ustosunkowując się do zarzutów wyspecyfikowanych w apelacji prokuratora już na wstępie należy uwypuklić to, co w odpowiedzi na tę apelację oraz na apelację pełnomocnika Prezesa Sądu Okręgowego w Szczecinie wskazał pełnomocnik K. D. , a mianowicie, że wnioskodawca, co skądinąd jest oczywiste, nie wiedział i nie mógł wiedzieć, że w dniu 22 czerwca 2020 r., zostanie uchylony stosowany wobec niego środek zapobiegawczy w postaci zakazu opuszczania kraju, a także że zostanie umorzone postępowanie w sprawie, w której był podejrzany. Zaakcentować jednocześnie wypada, że autorka apelacji wskazuje, iż do dnia 16 sierpnia 2020 r. wnioskodawca był zarejestrowany jako bezrobotny i na tej podstawie przyznaje fakt, że przynajmniej do tej daty wymieniony nie mógł podjąć zatrudnienia na terenie kraju. Natomiast na pytanie, czy mógł podjąć owo zatrudnienie zagranicą, zatrudnienie, które było mu wcześniej oferowane, skarżąca udziela odpowiedzi twierdzącej i co więcej wskazuje, że wnioskodawca mógł to uczynić już 23 czerwca 2020 r., czyli w następnym dniu po podjęciu przez prokuratora wspomnianych wcześniej decyzji. Tego rodzaju wniosek, zdaniem Sądu odwoławczego, nie zasługuje jednak na akceptację i to z powodów nad wyraz oczywistych. Przytaczając je, należy się zaś odwołać do zasad doświadczenia życiowego, a na ich tle koniecznym staje się wskazanie tego, o czym była mowa powyżej, a mianowicie, że K. D. nie mógł wiedzieć, kiedy zostanie wydane rozstrzygnięcie finalizujące prowadzone przeciwko niemu postępowanie. W związku z tym, nie sposób wymagać, by wnioskodawca, używając kolokwializmu „z dnia na dzień” podjął pracę poza granicami kraju. W świetle wspomnianych zasad doświadczenia życiowego nie ulega bowiem wątpliwości, że nie jest to możliwe, a oczywistość tej tezy sprawia, że zbędnym jest przekonywanie o jej zasadności. Wystarczy jedynie wskazać, że podjęcie, tak jak w przypadku wnioskodawcy, stałego i legalnego zatrudnienia zagranicą, wymaga dopełnienia odpowiednich formalności, a także a właściwie przede wszystkim, materializuje konieczność podjęcia działań ukierunkowanych na organizację nowego miejsca zamieszkania, przez co należy rozumieć nie tylko znalezienie odpowiedniego lokum, ale również załatwienie tych wszystkich spraw, które wiążą się z codziennym życiem w realiach innego państwa. Zrealizowanie tych czynności, jak podpowiadają wspomniane wcześniej zasady, wymaga zaś określonego czasu, który w przypadku K. D. zamyka się w okresie od dnia 23 czerwca 2020 r. do dnia 16 sierpnia 2020 r. Długość tego okresu, z obiektywnego punktu widzenia, jest zdaniem Sądu odwoławczego racjonalna, co innymi słowy oznacza, że nie sposób doszukać się elementów, które pozwalałyby przyjąć, że podjęciu zatrudnienia przez wnioskodawcę towarzyszyła nieuzasadniona zwłoka. Co więcej, skarżąca w ogóle nie przytacza takich elementów, zaś fakt, że we wspomnianym okresie K. D. poddał się zabiegowi chirurgicznemu, niczego w analizowanej materii nie zmienia. Czyniąc te uwagi wypada jednocześnie przypomnieć, że wnioskodawca utracił stałe zatrudnienie w Polsce na skutek zastosowania wobec niego niewątpliwie niesłusznego tymczasowego aresztowania, a po uchyleniu tego środka, nie mógł go uzyskać, o czym świadczy fakt, że był zarejestrowany jako bezrobotny do dnia 16 sierpnia 2020 r. W związku z tym, nie ulega więc wątpliwości, że utrata przez K. D. dochodu ze stosunku pracy we wspomnianym wcześniej okresie pozostawała w adekwatnym związku przyczynowym z zastosowaniem i utrzymywaniem wobec wymienionego niewątpliwie niesłusznego tymczasowego aresztowania. W podsumowaniu zaprezentowanych uwag stwierdzić zatem należy, że K. D. podejmując w dniu 17 sierpnia 2020 r. stałe i legalne zatrudnienie w Danii uczynił to, używając nomenklatury zaczerpniętej ze spraw cywilnych, bez zbędnej zwłoki, a to w konsekwencji powoduje, że przyznanie mu przez Sąd Okręgowy odszkodowania również za korzyści utracone w okresie od dnia 23 czerwca 2020 r. do dnia 16 sierpnia 2020 r., jest jak najbardziej zasadne. Wniosek O zmianę zaskarżonego wyroku. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Wniosek jest niezasadny z powodów zaprezentowanych powyżej. 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 4.1. Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 1.7. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 5.1.1. Przedmiot utrzymania w mocy Rozstrzygnięcie w przedmiocie ustalonej kwoty odszkodowania. Zwięźle o powodach utrzymania w mocy Utrzymanie wyroku w mocy jest konsekwencją uwarunkowań zaprezentowanych we wcześniejszej części uzasadnienia. 1.8. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 5.2.1. Przedmiot i zakres zmiany Zwięźle o powodach zmiany 1.9. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 1.1.7. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 5.3.1.1.1. ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 5.3.1.2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 5.3.1.3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia 5.3.1.4.1. ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 1.1.8. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania 1.10. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności II. O zwrocie na rzecz wnioskodawcy kosztów związanych z ustanowieniem przez niego w postępowaniu odwoławczym pełnomocnika, Sąd Apelacyjny orzekł na podstawie art. 554 § 4 kpk i § 11 ust. 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. 2015. 1800). 6. Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności III. O kosztach postępowania odwoławczego, Sąd Apelacyjny orzekł na podstawie art. 554 § 4 kpk . 7. PODPIS del. SSO Ewa Borucka SSA Piotr Brodniak SSA Maciej Żelazowski 1.11. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację Prokurator. Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja Odszkodowanie za okres od dnia 23 czerwca 2020 r. do dnia 16 sierpnia 2020 r. 0.1.1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść ☐ w całości ☒ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☒ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 0.1.1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 0.1.1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana