Orzeczenie · 2021-04-15

II AKA 278/20

Sąd
Sąd Apelacyjny w Szczecinie
Miejsce
Szczecin
Data
2021-04-15
SAOSKarneodszkodowania za niesłuszne tymczasowe aresztowanieWysokaapelacyjny
tymczasowe aresztowanieniesłuszne pozbawienie wolnościodszkodowaniezadośćuczynienieprawomocnośćterminapelacjakodeks postępowania karnego

Sąd Apelacyjny w Szczecinie rozpoznał apelację prokuratora wniesioną od wyroku Sądu Okręgowego w Szczecinie, który przyznał A. G. odszkodowanie za niesłuszne tymczasowe aresztowanie. Prokurator zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych, twierdząc, że tymczasowe aresztowanie nie było "niewątpliwie niesłuszne", a wniosek o odszkodowanie został złożony po terminie. Sąd Apelacyjny uznał oba zarzuty za niezasadne. W odniesieniu do terminu złożenia wniosku, sąd wyjaśnił, że wyrok uniewinniający A. G. uprawomocnił się 13 czerwca 2019 r., a wniosek o odszkodowanie, złożony 12 czerwca 2020 r., wpłynął przed upływem rocznego terminu. Odnosząc się do zasadności tymczasowego aresztowania, sąd odwołał się do uchwały Sądu Najwyższego, podkreślając, że ocena słuszności tymczasowego aresztowania powinna być dokonywana z punktu widzenia ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy. Ponieważ A. G. został prawomocnie uniewinniony, a tymczasowe aresztowanie nie nastąpiło z obrazą przepisów ani z powodu jego zawinionego zachowania, sąd uznał je za niewątpliwie niesłuszne. Sąd Apelacyjny utrzymał w mocy zaskarżony wyrok, zasądził od Skarbu Państwa na rzecz wnioskodawcy zwrot kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu odwoławczym oraz obciążył Skarb Państwa wydatkami postępowania odwoławczego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja pojęcia "niewątpliwie niesłuszne" tymczasowe aresztowanie w kontekście prawomocnego uniewinnienia oraz zasady terminowości składania wniosków o odszkodowanie po zakończeniu postępowania karnego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z art. 552 § 4 k.p.k. i terminami z art. 555 k.p.k.

Zagadnienia prawne (2)

Czy wniosek o zasądzenie zadośćuczynienia za niesłuszne tymczasowe aresztowanie został złożony w terminie określonym w art. 555 k.p.k., jeśli wyrok uniewinniający uprawomocnił się w dniu 13 czerwca 2019 r., a wniosek złożono 12 czerwca 2020 r.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wniosek został złożony w terminie.

Uzasadnienie

Wyrok Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 29 maja 2018 r. uprawomocnił się w dniu 13 czerwca 2019 r., co oznacza, że termin roczny na złożenie wniosku o odszkodowanie upływał 13 czerwca 2020 r. Wniosek złożony 12 czerwca 2020 r. był zatem złożony przed upływem terminu.

Czy tymczasowe aresztowanie zastosowane wobec osoby ostatecznie uniewinnionej od zarzucanych czynów, które nie nastąpiło z obrazą przepisów prawa procesowego ani z powodu zawinionego zachowania tej osoby, jest "niewątpliwie niesłuszne" w rozumieniu art. 552 § 4 k.p.k.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, takie tymczasowe aresztowanie jest niewątpliwie niesłuszne.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny, powołując się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, stwierdził, że prawomocne uniewinnienie stanowi podstawę do uznania tymczasowego aresztowania za niewątpliwie niesłuszne, chyba że istniały szczególne okoliczności (np. zawinione zachowanie oskarżonego) wyłączające tę odpowiedzialność. W analizowanej sprawie takich okoliczności nie stwierdzono.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji
Strona wygrywająca
A. G.

Strony

NazwaTypRola
A. G.osoba_fizycznawnioskodawca
Skarb Państwaorgan_państwowyodpowiedzialny za odszkodowanie
Prokuratura Okręgowa w Szczecinieorgan_państwowyprokurator

Przepisy (14)

Główne

k.p.k. art. 555

Kodeks postępowania karnego

Określa roczny termin na złożenie wniosku o odszkodowanie po uprawomocnieniu się orzeczenia kończącego postępowanie.

k.p.k. art. 552 § § 4

Kodeks postępowania karnego

Określa przesłanki odpowiedzialności Skarbu Państwa za niesłuszne tymczasowe aresztowanie, wymagając "niewątpliwej" niesłuszności.

Pomocnicze

k.p.k. art. 430 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie sądu odwoławczego pozostawiającego środek odwoławczy bez rozpoznania.

k.p.k. art. 249 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Reguluje zasady stosowania tymczasowego aresztowania.

k.p.k. art. 250

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 253

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 257

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 259 § § 4

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy stosowania tymczasowego aresztowania w szczególnych sytuacjach (ukrywanie się, niestawianie się na wezwania).

k.p.k. art. 260

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 263

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 75 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Obowiązek stawiania się na wezwania organów procesowych.

k.p.k. art. 2

Kodeks postępowania karnego

Obowiązek organów państwa zapewnienia skutecznego funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości.

k.p.k. art. 5 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Zasada rozstrzygania wątpliwości na korzyść oskarżonego.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 11 § § 6

Określa wysokość opłat za czynności adwokackie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wniosek o odszkodowanie złożony w terminie. • Tymczasowe aresztowanie było niewątpliwie niesłuszne z uwagi na późniejsze uniewinnienie i brak obrazy przepisów prawa procesowego lub zawinionego zachowania wnioskodawcy.

Odrzucone argumenty

Wniosek o odszkodowanie złożony po terminie. • Tymczasowe aresztowanie nie było niewątpliwie niesłuszne, pomimo późniejszego uniewinnienia, ze względu na obawę matactwa i prawdopodobieństwo popełnienia czynów.

Godne uwagi sformułowania

podstawowym kryterium prawomocności jest niezaskarżalność orzeczenia w drodze zwykłych środków odwoławczych • oceny słuszności tymczasowego aresztowania, na gruncie przepisu art. 552 § 4 k.p.k. , należy dokonywać przede wszystkim z punktu widzenia ostatecznego rozstrzygnięcia w sprawie. • w wypadkach gdy przy stosowaniu tymczasowego aresztowania sąd nie dopuścił się obrazy prawa procesowego, ocena niewątpliwej niesłuszności tymczasowego aresztowania wymaga uwzględnienia, przede wszystkim, ostatecznego rozstrzygnięcia w sprawie w przedmiocie odpowiedzialności karnej osoby, która w tym trybie była pozbawiona wolności

Skład orzekający

Janusz Jaromin

przewodniczący

Piotr Brodniak

sprawozdawca

Andrzej Wiśniewski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia \"niewątpliwie niesłuszne\" tymczasowe aresztowanie w kontekście prawomocnego uniewinnienia oraz zasady terminowości składania wniosków o odszkodowanie po zakończeniu postępowania karnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z art. 552 § 4 k.p.k. i terminami z art. 555 k.p.k.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia odszkodowania za niesłuszne tymczasowe aresztowanie, co jest tematem budzącym zainteresowanie ze względu na ochronę praw jednostki i odpowiedzialność państwa.

Czy państwo zapłaci za błąd? Sąd Apelacyjny rozstrzyga o odszkodowaniu za niesłuszne aresztowanie.

Dane finansowe

zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 240 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst