II AKa 266/00

Sąd Apelacyjny w KatowicachKatowice2000-09-28
SAOSKarneodszkodowania za represjeŚredniaapelacyjny
odszkodowanieśmierćUBrepresjepostępowanie karneapelacjauzasadnieniedowody

Podsumowanie

Sąd Apelacyjny uchylił wyrok sądu okręgowego w sprawie odszkodowania za śmierć w śledztwie UB, wskazując na błędy proceduralne i potrzebę uzupełnienia postępowania dowodowego.

Sąd Apelacyjny w Katowicach uchylił wyrok Sądu Okręgowego w Częstochowie, który zasądził od Skarbu Państwa odszkodowanie dla K. K. i R. K. za śmierć ich ojca P. K. w śledztwie UB w 1947 roku. Głównym powodem uchylenia było naruszenie przepisów postępowania, w tym brak należytego uzasadnienia podstawy prawnej wyroku. Sąd Apelacyjny zwrócił uwagę na potrzebę uzupełnienia postępowania dowodowego, przesłuchania wszystkich wnioskodawców i świadków oraz wykorzystania akt śledztwa.

Sąd Apelacyjny w Katowicach, rozpoznając apelację prokuratora, uchylił wyrok Sądu Okręgowego w Częstochowie z dnia 1 czerwca 2000 r. (sygn. akt II Ko 118/99). Sąd Okręgowy zasądził od Skarbu Państwa na rzecz K. K. i R. K. kwoty po 50.000 zł z ustawowymi odsetkami jako rekompensatę za śmierć ich ojca, P. K., który zmarł w wyniku śledztwa prowadzonego przez funkcjonariuszy Urzędu Bezpieczeństwa w 1947 roku. Prokurator zaskarżył wyrok, zarzucając obrazę przepisów postępowania karnego, w tym art. 92, 167, 352 i 410 kpk (niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych i prawnych, nieprzeprowadzenie niezbędnych dowodów) oraz art. 413 § 1 pkt 5 i 6 kpk i art. 424 § 1 i 2 kpk (brak podstawy prawnej, nienależyte uzasadnienie). Sąd Apelacyjny przychylił się do zarzutów prokuratora, stwierdzając obrazę art. 424 § 1 pkt 2 kpk z powodu niewyjaśnienia w uzasadnieniu podstawy prawnej wyroku. Ponadto, sąd zwrócił uwagę na lakoniczne przesłuchanie świadka K. K. i nieprzesłuchanie R. K., wskazując na potrzebę uzupełnienia postępowania dowodowego, w tym przesłuchania dodatkowych świadków lub odczytania ich zeznań zgodnie z art. 391 § 1 kpk. Sąd Apelacyjny podkreślił również, że indolencja w gromadzeniu materiału dowodowego obciąża także prokuratora. Sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Częstochowie.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd okręgowy dopuścił się obrazy przepisu art. 424 § 1 pkt 2 kpk, albowiem wbrew obowiązkowi wynikającemu z tego przepisu, nie wyjaśnił w uzasadnieniu podstawy prawnej wyroku.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny stwierdził, że uzasadnienie wyroku sądu okręgowego nie zawierało wyjaśnienia podstawy prawnej, co stanowiło uchybienie proceduralne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

Prokurator

Strony

NazwaTypRola
K. K.osoba_fizycznawnioskodawca
R. K.osoba_fizycznawnioskodawca
Skarb Państwaorgan_państwowypozwanym
Prokuratororgan_państwowyapelujący

Przepisy (8)

Główne

kpk art. 424 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania karnego

Obowiązek wyjaśnienia podstawy prawnej wyroku w uzasadnieniu.

Pomocnicze

kpk art. 92

Kodeks postępowania karnego

kpk art. 167

Kodeks postępowania karnego

kpk art. 352

Kodeks postępowania karnego

kpk art. 410

Kodeks postępowania karnego

kpk art. 413 § §1 pkt. 5 i 6

Kodeks postępowania karnego

kpk art. 424 § §1 i 2

Kodeks postępowania karnego

kpk art. 391 § §1

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obraza przepisów postępowania karnego, które miały istotny wpływ na treść orzeczenia, a to art. 92 kpk, art. 167 kpk, art. 352 kpk i art. 410 kpk poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych i prawnych w sprawie wskutek nie przeprowadzenia w tym również z urzędu niezbędnych dowodów z zeznań ustalonych świadków. Obraza art. 413§1 pkt. 5 i 6 kpk oraz art. 424§1 i 2 kpk, polegająca na niewskazaniu w ogóle podstawy prawnej wyroku oraz nienależytym uzasadnieniu wyroku.

Godne uwagi sformułowania

uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje do ponownego rozpoznania nie wyjaśnił w uzasadnieniu podstawy prawnej wyroku Indolencja związana ze skromnością materiału dowodowego obciąża też niewątpliwie prokuratora

Skład orzekający

Wiesława Gawrońska

przewodniczący

Jan Dybek

sędzia

Marek Michniewski

sędzia-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Naruszenia przepisów postępowania karnego dotyczące uzasadnienia wyroku i konieczności przeprowadzenia pełnego postępowania dowodowego w sprawach o odszkodowanie za represje."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji śmierci w śledztwie UB i błędów proceduralnych sądu pierwszej instancji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy odszkodowania za śmierć w wyniku działań aparatu represji PRL, co ma duży ładunek historyczny i społeczny. Podkreśla znaczenie prawidłowego uzasadnienia wyroku i kompletności postępowania dowodowego.

Czy brak uzasadnienia wyroku może przekreślić szansę na odszkodowanie za śmierć w czasach PRL?

Dane finansowe

WPS: 100 000 PLN

odszkodowanie: 50 000 PLN

odszkodowanie: 50 000 PLN

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt: II AKa 266/00 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 28 września 2000 r. Sąd Apelacyjny w Katowicach II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący SSA Wiesława Gawrońska Sędziowie SSA Jan Dybek SSA Marek Michniewski (spr.) Protokolant Urszula Geilke przy udziale Prokuratora Prok. Apel. Janusza Konstantego po rozpoznaniu w dniu 28 września 2000r. sprawy K. K. i R. K. w przedmiocie odszkodowania z powodu apelacji, wniesionej przez prokuratora od wyroku Sądu Okręgowego w Częstochowie z dnia 01 czerwca 2000r. sygn. akt II Ko 118/99 uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Częstochowie II AKa 266/00 UZASADNIENIE Wyrokiem Sądu Okręgowego w Częstochowie z dnia 1 czerwca 2000r. zasądzono do Skarbu Państwa na rzecz K. K. oraz R. K. po 50.000 zł z ustawowymi odsetkami od daty uprawomocnienia orzeczenia, obciążając kosztami postępowania Skarb Państwa. Z uzasadnienia wyroku wynika, iż kwota ta stanowi rekompensatę za śmierć ojca wnioskodawców P. K. , który będąc zaangażowany w walkę o niepodległy byt Państwa Polskiego został aresztowany w dniu 27 listopada 1947r. i w trakcie prowadzonego śledztwa przez funkcjonariuszy byłego Urzędu Bezpieczeństwa poniósł śmierć w dniu 1 grudnia 1947r. Powyższy wyrok w całości zaskarżył prokurator, zarzucając obrazę przepisów postępowania karnego, które miały istotny wpływ na treść orzeczenia, a to art. 92 kpk , art. 167 kpk , art. 352 kpk i art. 410 kpk poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych i prawnych w sprawie wskutek nie przeprowadzenia w tym również z urzędu niezbędnych dowodów z zeznań ustalonych świadków, jak też art. 413§1 pkt. 5 i 6 kpk oraz art. 424§1 i 2 kpk , polegających na niewskazaniu w ogóle podstawy prawnej wyroku oraz nienależytym uzasadnieniu wyroku i wnosi o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w Częstochowie do ponownego rozpoznania. Sąd Apelacyjny zważył co następuje: Stwierdzić należy, iż Sąd Okręgowy dopuścił się obrazy przepisu art. 424§1 pkt. 2 kpk , albowiem wbrew obowiązkowi wynikającemu z tego przepisu, nie wyjaśnił w uzasadnieniu podstawy prawnej wyroku. To uchybienie proceduralne powoduje konieczność uchylenia wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania. Zgodzić się należy również z apelacją prokuratora, iż świadek K. K. została przesłuchana lakonicznie (w porównaniu z zeznaniami jakie złożyła na k. 6 akt G.K.B.Z. sygn. OK. SZ. 5S.2/98), a drugi z wnioskodawców R. K. nie został w ogóle przesłuchany, jednak skoro w rozprawach brał udział prokurator, to przecież mógł świadkowi K. K. zadawać pytania oraz złożyć wniosek o przesłuchanie w charakterze świadka R. K. oraz innych osób, które mogą mieć informacje na okoliczności związane z aresztowaniem i śmiercią P. K. . Indolencja związana ze skromnością materiału dowodowego obciąża też niewątpliwie prokuratora, który – czego nie można pominąć – po zamknięciu przewodu sądowego uznał roszczenia wnioskodawców za zasadne i poparł wniosek, a następnie wywiódł apelację, czym wykazał brak konsekwencji. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd Okręgowy prowadząc postępowanie dowodowe winien wykorzystać akt Głównej Komisji Badania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu sygn. OK. SZ. 5S.2/98 i rozpatrzyć możliwość przeprowadzenia dowodów z zeznań dodatkowych świadków, a w przypadku ich śmierci należy odczytać zeznania w oparciu o przepis art. 391§1 kpk ( B. K. – k. 16 i k. 48 – 50 akt G.K.). Biorąc powyższe pod uwagę Sąd Apelacyjny orzekł jak wyżej.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę