II AKA 16/25

Sąd Apelacyjny w SzczecinieSzczecin
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko mieniuWysokaapelacyjny
pranie pieniędzyprzestępstwo bazoweart. 299 k.k.postępowanie karneapelacjauchylenie wyrokupołączenie spraw

Sąd Apelacyjny uchylił wyrok Sądu Okręgowego w Szczecinie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na konieczność połączenia jej z postępowaniem dotyczącym przestępstwa bazowego.

Sąd Apelacyjny w Szczecinie uchylił wyrok Sądu Okręgowego w Szczecinie w sprawie o pranie pieniędzy, uznając go za wydany przedwcześnie. Kluczowe znaczenie ma prawomocne rozstrzygnięcie w sprawie przestępstwa bazowego, które nie zostało jeszcze ustalone. Sąd nakazał połączenie sprawy z postępowaniem dotyczącym przestępstwa bazowego i ponowne rozpoznanie obu spraw.

Sąd Apelacyjny w Szczecinie, rozpoznając apelację obrońcy oskarżonego M. K. (1) w sprawie o pranie pieniędzy (art. 299 § 1 i 5 k.k.), uchylił wyrok Sądu Okręgowego w Szczecinie. Główną przyczyną uchylenia było stwierdzenie, że wyrok został wydany przedwcześnie, ponieważ nie zapadło jeszcze prawomocne rozstrzygnięcie w sprawie przestępstwa bazowego, które jest warunkiem koniecznym do przypisania odpowiedzialności za pranie pieniędzy. Sąd Apelacyjny szczegółowo omówił wady postępowania w sprawie przestępstwa bazowego (sygn. akt II K 55/21), które doprowadziły do uchylenia wyroku Sądu Okręgowego w Koszalinie. Wskazano na konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu sądowego w obu sprawach, a także na potrzebę połączenia ich do wspólnego rozpoznania w celu zapewnienia racjonalności i sprawności postępowania. Sąd Apelacyjny zalecił połączenie sprawy sygn. akt II AKA 16/25 z postępowaniem dotyczącym przestępstwa bazowego i ponowne rozpoznanie obu spraw przez Sąd Okręgowy w Koszalinie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd rozpoznający sprawę o pranie pieniędzy nie może samodzielnie ustalać winy i sprawstwa w zakresie przestępstwa bazowego, jeśli postępowanie w tej sprawie nie jest prawomocnie zakończone. Konieczne jest oczekiwanie na prawomocne rozstrzygnięcie w sprawie przestępstwa bazowego.

Uzasadnienie

Przestępstwo prania pieniędzy (art. 299 k.k.) jest czynem pochodnym od przestępstwa bazowego. Bez prawomocnego ustalenia popełnienia przestępstwa bazowego i wygenerowanych przez nie korzyści, nie można przypisać odpowiedzialności za pranie pieniędzy. W analizowanej sprawie postępowanie dotyczące przestępstwa bazowego zostało uchylone i wymaga ponownego rozpoznania, co czyni ustalenia w sprawie prania pieniędzy przedwczesnymi.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie

Strony

NazwaTypRola
M. K. (1)osoba_fizycznaoskarżony

Przepisy (14)

Główne

k.p.k. art. 299 § § 1 i 5

Kodeks postępowania karnego

Przepis ten stanowi podstawę odpowiedzialności za pranie pieniędzy, które jest czynem pochodnym od przestępstwa bazowego.

Pomocnicze

k.p.k. art. 438 § pkt 2

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy obrazy przepisów postępowania, która mogła mieć wpływ na treść orzeczenia.

k.p.k. art. 438 § pkt 3

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, który mógł mieć wpływ na treść orzeczenia.

k.p.k. art. 5 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Zasada domniemania niewinności.

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

Zasada swobodnej oceny dowodów.

k.p.k. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy ujawniania protokołów z wyjaśnień lub zeznań.

k.p.k. art. 394 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy przesłuchania świadka na rozprawie.

k.p.k. art. 392 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy przesłuchania świadka na rozprawie.

k.p.k. art. 22 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy wniosku o zawieszenie postępowania.

k.p.k. art. 8 § § 1 i 2

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy wiążącego charakteru prawomocnych orzeczeń.

k.k.s. art. 54

Kodeks karny skarbowy

Dotyczy korzyści majątkowej uzyskanej z czynu zabronionego.

k.k.s. art. 56

Kodeks karny skarbowy

Dotyczy nieujawnienia przedmiotu opodatkowania.

k.p.k. art. 34 § § 1 i 2

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy połączenia spraw.

k.p.k. art. 437 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wyrok został wydany przedwcześnie z uwagi na brak prawomocnego rozstrzygnięcia w sprawie przestępstwa bazowego. Konieczność połączenia sprawy o pranie pieniędzy z postępowaniem dotyczącym przestępstwa bazowego dla zapewnienia racjonalności i sprawności postępowania.

Odrzucone argumenty

Zarzuty dotyczące oceny materiału dowodowego i ustaleń faktycznych w zakresie sprawstwa i winy oskarżonego. Obraza przepisów postępowania dotyczących samodzielności orzeczniczej sądu w ustalaniu przestępstwa bazowego. Błąd w ustaleniach faktycznych dotyczący pochodzenia środków i wypełnienia znamion czynu zabronionego.

Godne uwagi sformułowania

przynajmniej póki co, właściwie jako bezprzedmiotowe, a w zasadzie przedwczesne żadną miarą nie sposób odnaleźć w kodeksie postępowania karnego zasady, stosownie do której Sąd rozpoznający sprawę o czyn z art. 299 § 1 i 5 k.k. pozbawiony byłby samodzielności orzeczniczej pranie brudnych pieniędzy stanowi czyn pochodny względem czynu głównego nie ulega wątpliwości, że pranie brudnych pieniędzy stanowi czyn pochodny względem czynu głównego zaskarżony wyrok nie mógł się ostać jako wydany przedwcześnie połączenie obu omawianych spraw do wspólnego rozpoznania pozwoli na przeprowadzenie tego przedsięwzięcia w ramach jednego postępowania, a zatem czyniąc zadość jego racjonalności i sprawności

Skład orzekający

Małgorzata Jankowska

sędzia

Jacek Szreder

sędzia

Dorota Mazurek

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, że sprawa o pranie pieniędzy jest przedwczesna, jeśli nie ma prawomocnego rozstrzygnięcia w sprawie przestępstwa bazowego. Konieczność połączenia spraw dla zapewnienia racjonalności postępowania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy postępowanie w sprawie przestępstwa bazowego jest w toku lub zostało uchylone.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje złożoność powiązań między różnymi przestępstwami i znaczenie prawidłowego ustalenia przestępstwa bazowego dla odpowiedzialności za pranie pieniędzy. Podkreśla też znaczenie racjonalności procesowej.

Pranie pieniędzy bez przestępstwa bazowego? Sąd Apelacyjny uchyla wyrok, wskazując na kluczowy błąd.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt II AKa 16/25 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA 0.11.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 31 października 2024 r., sygn. akt II K 311/22 0.11.2. Podmiot wnoszący apelację ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☒ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 0.11.3. Granice zaskarżenia 0.11.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 0.11.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 0.11.4. Wnioski ☒ uchylenie ☒ zmiana 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 0.12.1. Ustalenie faktów 0.12.1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 0.12.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 0.12.2. Ocena dowodów 0.12.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu 0.12.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu . STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut 3.1. 1. Błąd w ustaleniach faktycznych mający wpływ na treść orzeczenia poprzez ustalenie, że wina oskarżonego M. K. (1) co do popełnienia czynu bazowego nie budzi wątpliwości. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny 2. Obraza przepisów postępowania, mająca wpływ na treść orzeczenia, tj. art. 5 § 1 kpk w zakresie zarzucanego oskarżonemu czynu - poprzez nieuzasadnione przyjęcie, że sąd meriti jest uprawniony do poczynienia samodzielnych ustaleń względem stwierdzenia winy oskarżonego co do czynu bazowego rozpatrywanego w postępowaniu o sygn. akt: II K 55/21 prowadzonym przez Sąd Okręgowy w Koszalinie II Wydział Karny podczas gdy zgodnie z naruszonym przepisem oskarżonego winno się uważać za niewinnego, dopóki wina jego nie zostanie udowodniona i stwierdzona prawomocnym wyrokiem, co jest konieczne do przypisania oskarżonemu czynu stypizowanego w art. 299 §1 i 5 k.k. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny 3. Obraza przepisów postępowania, mająca wpływ na treść orzeczenia, tj. art. 7 kpk w zakresie zarzucanego oskarżonemu czynu poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę zebranego materiału dowodowego, poprzez uznanie za wiarygodne a następnie uznanie za podstawę wyroku dowodu z wyjaśnień E. B. , D. M. , P. R. , podczas gdy skorzystali oni z przysługującego im prawa do odmowy składania zeznań z uwagi na niezakończenie postępowania o czyn ściśle powiązany z tym, który jest przedmiotem niniejszego procesu, zaś w wyjaśnieniach mogli oni przedstawić wersję wydarzeń korzystną dla siebie samych przy wykorzystaniu konfabulacji, przy czym podczas zeznań musieliby oni zeznawać prawdę i nie zatajać prawdy co umożliwiłoby prawidłowe zebranie materiału dowodowego i jego ocenę. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny 4. Obraza przepisów postępowania mająca wpływ na treść orzeczenia tj. art. 391 § 1 kpk w zw. z art. 394 § 2 kpk i 392 § 1 kpk poprzez oparcie ustaleń faktycznych co do sprawstwa i winy M. K. (1) na podstawie ujawnionych wyjaśnień E. B. , D. M. , P. R. bez bezpośredniego przesłuchania ww., przy jednoczesnym zaniechaniu wszystkich możliwych działań celem bezpośredniego przesłuchania świadków na rozprawie głównej w szczególności zaniechania zawieszenia postępowania do czasu prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie bazowej i ponownego przesłuchania świadków ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny 5. Obraza przepisów postępowania, mająca wpływ na treść orzeczenia, tj. art. 22 § 1 kpk poprzez błędne przyjęcie, iż wniosek o zawieszenie postępowania w związku z nieprawomocnym wyrokiem w sprawie bazowej o sygn. akt: II K 55/21 jest niezasadny bowiem nie zachodzi długotrwała przeszkoda uniemożliwiająca prowadzenie postępowania podczas gdy w chwili wydawania postanowienia tj. w dniu 29 października 2024r. w postępowaniu o sygn. akt: II K 55/21 nie zapadł jeszcze prawomocny wyrok, a nawet nie zostało sporządzone uzasadnienie. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny 6. Obraza przepisów postępowania, mająca wpływ na treść orzeczenia, tj. art. 8 § 1 i 2 kpk poprzez błędne przyjęcie, że dowody przedstawione przez prokuratora w akcie oskarżenia na okoliczność czynu bazowego w niniejszym postępowaniu sąd winien ocenić samodzielnie podczas gdy prawomocne rozstrzygnięcia sądu są jednak dla sądu wiążące, wobec czego sąd meriti winien zawiesić postępowanie do momentu uprawomocnienia się Wyroku Sądu w Koszalinie sygn. akt II K 55/21. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny 7. Błąd w ustaleniach faktycznych mający wpływ na treść orzeczenia przez przyjęcie, że środki przelewane przez spółki zagraniczne na rachunki bankowe oskarżonego pochodziły z przestępstwa, podczas, gdy stanowiły one jedynie ekwiwalent za zrealizowaną usługę transportową. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny 8. Błąd w ustaleniach faktycznych mający wpływ na treść orzeczenia przez przyjęcie, że oskarżony wypełnił znamiona czynu zabronionego stypizowanego w art. 299 §1 i5 kk podczas gdy oskarżony nie ukrywał czy też w inny sposób nie uniemożliwiał stwierdzenia pochodzenia środków stanowiących ekwiwalent za usługę transportową, bowiem wykorzystywał je na bieżące prowadzenie działalności gospodarczej, zaś samo przyjęcie środków nie było od niego w żaden sposób uzależnione. ☒ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny 9. Obraza przepisów postępowania, mająca wpływ na treść orzeczenia, tj. art. 4, art. 5 § 2 i art. 7 kpk w zakresie zarzucanych oskarżonemu czynów - poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę zebranego materiału dowodowego, a w konsekwencji ocenę bez uwzględnienia ujawnionych w toku postępowania wszelkich okoliczności oraz naruszenia zasad prawidłowego rozumowania, wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego przy ocenie wyjaśnień oskarżonego, zeznań pozostałych świadków, a także pozostałego zebranego materiału w sprawie i w efekcie stwierdzenie, iż wersja zdarzeń ustalona przez sąd odpowiada rzeczywistości, podczas gdy analiza zebranego materiału dowodowego prowadzi do ujawnienia wątpliwości co do faktycznego sprawstwa oskarżonego w zakresie zarzucanych mu czynów, a także poprzez rozstrzygnięcia niedających się usunąć wątpliwości na niekorzyść oskarżonego. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Apelacja obrońcy oskarżonego okazała się o tyle zasadna, że doprowadziła do wydania orzeczenia kasatoryjnego, choć podniesione w niej zarzuty dotyczące oceny materiału dowodowego i ustaleń faktycznych, a w konsekwencji rozstrzygnięcie o sprawstwie i winie oskarżonego, z uwagi na inne postępowanie odwoławcze, którym objęto przestępstwo bazowe M. K. (1) mające generować jego odpowiedzialność prawnokarną w przedmiotowej sprawie, jawią się, przynajmniej póki co, właściwie jako bezprzedmiotowe, a w zasadzie przedwczesne. Z kolei zarzuty mające charakter procesowy okazały się nietrafne co do zasady, bo żadną miarą nie sposób odnaleźć w kodeksie postępowania karnego zasady, stosownie do której Sąd rozpoznający sprawę o czyn z art. 299 § 1 i 5 k.k. pozbawiony byłby samodzielności orzeczniczej, autonomii zmierzającej do ustalenia w ramach tego postępowania przestępstwa bazowego (postępowanie w tym ostatnim zakresie mogłoby się w ogóle potencjalnie nie toczyć, zostać umorzone lub napotkać przeszkody uniemożliwiające jego merytoryczne zakończenie). Ostatnia konstatacja posiada jednak, zdaniem Sądu Apelacyjnego, charakter ogólny. Nie ulega wątpliwości, że samodzielność jurysdykcyjna sądu karnego ograniczona jest jedynie wynikającymi z art. 442 § 3 zapatrywaniami prawnymi Sądu odwoławczego z tym zastrzeżeniem, że wskazania te mogą dotyczyć wyłącznie dowodów i innych czynności, które powinny być przeprowadzone lub okoliczności, które należy wyjaśnić, a nie mogą dotyczyć sposobu oceny poszczególnych dowodów. Rzecz jednak w tym, że w rozpatrywanej sprawie miejsca na jej zastosowanie z uwagi na racjonalność, sprawność, po prostu ekonomikę procesową postępowania próżno szukać. Sprawa M. K. (1) o czyn z art. 299 § 1 i 5 k.k. wyłączona została do odrębnego postępowania z wielowątkowego i wieloosobowego śledztwa postanowieniem prokuratora z dnia 28 czerwca 2021 r., uwieńczonego wniesieniem aktu oskarżenia także w stosunku do M. K. (1) , w istocie o przestępstwo bazowe mające otwierać drogę do jego odpowiedzialności za przestępstwo tzw. prania pieniędzy, w sprawie prowadzonej przez Sąd Okręgowy w Koszalinie pod sygn. akt II K 55/21. Wskazana zatem wcześniej decyzja podmiotowa o wyłączeniu sprawy M. K. (1) do odrębnego postępowania miała charakter sztuczny, od razu stwarzała perspektywę tempa jej rozpoznania determinowanego rozstrzygnięciem sprawy zasadniczej (właśnie o przestępstwo bazowe). Pamiętać trzeba, że w tym głównym postępowaniu wielu oskarżonych stanęło także pod zarzutem z art. 299 § 1 i 5 k.k. , a zatem akurat ich sytuacja z tej perspektywy przedstawia się tak, jak chce tego przepis art. 34 k.p.k. (tu wskazać wypada przede wszystkim Z. N. ). W sprawie zasadniczej zapadł wyrok Sądu Okręgowego w Koszalinie z dnia 7 grudnia 2023 r., sygn. akt II K 55/21, który wszystkich objętych nim oskarżonych, w tym oskarżonego M. K. (1) , nieprawomocnie skazano za przestępstwo bazowe determinujące odpowiedzialność tego ostatniego w rozpatrywanej sprawie. Rzecz jednak w tym, że wyrok ten został uchylony wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 10 lipca 2025 r. w sprawie II AKa 120/25 w całości, zaś sprawę wszystkich oskarżonych przekazano do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji w celu przeprowadzenia na nowo przewodu sądowego w całości. Lektura uzasadnienia wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 10 lipca 2025 r. w sprawie II AKa 120/25, uchylającego wyrok Sądu Okręgowego w Koszalinie z dnia 7 grudnia 2023 r. w sprawie zasadniczej prowadzonej pod sygn. akt II K 55/21, przekonuje, że postepowanie przygotowawcze (zasadnicze) dotknięte zostało zaawansowanymi brakami, które przeniknęły do postępowania sądowego i nie spotkały się z rozsądną aktywnością procesową Sądu Okręgowego w Koszalinie. W jego uzasadnieniu Sąd Apelacyjny wskazał na bardzo wiele uchybień, braków, luk, pozostawienie przez Sąd ad meriti poza granicami swojego procesowego zainteresowania problematyki o znaczeniu po prostu fundamentalnym. Po pierwsze, podkreślił wadliwość kwalifikacji prawnej zastosowanej dla przestępstwa skarbowego przyjętej przez Sąd I instancji bezrefleksyjnie za rzecznikiem oskarżenia, w związku z czym nie sposób ustalić, czy powstanie korzyści z tytułu czynu zabronionego, wynika z wypełnienia znamion z art. 54 k.k.s. , czy z art. 56 k.k.s. Po drugie, szereg zaawansowanych wątpliwości Sądu Apelacyjnego wzbudziły także zastosowane przez Sąd I instancji podstawy wyliczenia podatku, a w zasadzie kwestię tego, którą stawkę podatkową i dlaczego zastosował Sąd Okręgowy. W istocie nie pozwoliło to ustalić, o jakiej substancji orzekał, bowiem wyliczenia te oparte zostały na trzech różnych podstawach prawnych, skutkujące tym, że przy ilości przypisanej oskarżonym paliwa, ilość uszczuplonej należności podatkowej waha się od 22,3 miliona złotych poprzez 28,1 miliona złotych aż do 39,7 miliona złotych, co ma istotne znaczenie z punktu widzenia ewentualnej odpowiedzialności karnej sprawcy/sprawców tego przestępstwa bazowego. W zakresie zarzutu dotyczącego prania brudnych pieniędzy postawionego innym oskarżonym, Sąd Apelacyjny wskazał na brak takich ustaleń faktycznych, które mogłyby skutkować przypisaniem oskarżonym przestępstwa bazowego, podkreślając przy tym, że z treści zarzutu dotyczących „prania brudnych pieniędzy” można wyprowadzić wniosek, iż przedmiotem czynu bazowego (pierwotnego) są faktury za wykonane lub nie wykonane transporty albo sprzedaż wyrobów oznaczonych symbolem (...) i (...) jako oleju napędowego, podczas gdy, zdaniem Sądu Apelacyjnego, dopiero nieuwidocznienie w deklaracji podatkowej do dnia 25 miesiąca sprzedanego towaru w postaci (...) i (...) i jednocześnie nieopodatkowanego podatkiem akcyzowym - powoduje korzyści pochodzące z czynu zabronionego w kontekście art. 54 k.k. s albo 56 k.k.s. W świetle zaś informacji o charakterze administracyjnym dotyczącym kwestii podatkowej, Sąd Apelacyjny podkreślił, że nie zbadano nawet, czy którekolwiek przestępstwa skarbowe uległy przedawnieniu. Na domiar tego Sąd Okręgowy przeszedł do porządku dziennego nawet nad kwestią tego, czy zarzucane oskarżonym przestępstwo jest w dalszym ciągu czynem karalnym, przy czym nie zweryfikowano, jaki był moment powstania zobowiązania podatkowego, a to z uwagi na fakt, że aktualnie dostępne i legalne jest kupno paliwa o zawartości 10% biostrów (benzyna (...) ). Wreszcie przyjęcie, iż cały sprzedany towar nie spełnia wymogów jakościowych dla oleju napędowego - w oparciu o wyrywkowe zbadanie niektórych próbek, w ocenie Sądu Apelacyjnego, pozostaje w sprzeczności z ustaleniami zawartych w postępowaniu zasadniczym, iż „faktycznie powstawał olej napędowy biodiesel”, a więc tym bardziej przyjęta stawka podatkowa budzi wątpliwości. Bezdyskusyjnie rozstrzygnięcie Sądu Apelacyjnego w sprawie II AKa 120/25 wywołuje, bo po prostu wywołać musi, dalekosiężne konsekwencje w przedmiotowym postepowaniu apelacyjnym. Zaawansowane braki postępowania zasadniczego przekładają się bardzo silnie właśnie na nie, jeśli zważyć znamiona ustawowe przestępstwa prania brudnych pieniędzy. W § 1 art. 299 k.k. wyraźnie wskazuje się, że "środki płatnicze, instrumenty finansowe, papiery wartościowe, wartości dewizowe, prawa majątkowe lub inne mienie ruchome lub nieruchomości" muszą pochodzić z korzyści związanych z popełnieniem czynu bazowego, by podejmowane czynności wyliczone w tym przepisie realizowały znamiona inkryminowanego nim czynu. W konsekwencji kluczowe staje się prawidłowe ustalenie, na czym polegał czyn bazowy i jakie korzyści wygenerował, by dopiero działania podejmowane wobec tych korzyści mogły stanowić realizację znamion przestępstwa pochodnego, nie ulega bowiem wątpliwości, iż pranie brudnych pieniędzy stanowi czyn pochodny względem czynu głównego. Skoro zatem dotychczas nie stwierdzono prawomocnie, czy wypełnione zostały znamiona przedmiotowe czynu bazowego mającego generować odpowiedzialność prawnokarną za przestępstwo kwalifikowane z art. 299 § 1 i 5 k.k. zarzucane oskarżonemu M. K. (1) , to Sąd odwoławczy w przedmiotowym postępowaniu nie mógł skontrolować prawidłowo okoliczności odnoszących się do przypisania zachowaniom oskarżonego zarzucanego mu przestępstwa. W podsumowaniu tych rozważań stwierdzić należy, iż zaskarżony wyrok nie mógł się ostać jako wydany przedwcześnie. W tym miejscu bardzo wyraźnie podkreślić trzeba, że w toku dalszego postępowania konieczne będzie ustalenie w pierwszej kolejności korzyści związanych z popełnieniem przestępstw skarbowych, przy uwzględnieniu, iż działania M. K. (1) w płaszczyźnie zarzucanego mu przestępstwa bazowego miały polegać na ułatwieniu Z. N. i innym osobom popełniania przestępstw skarbowych. Prawidłowy przewód sądowy, a w konsekwencji właściwie przeprowadzone i ocenione dowody powinny prowadzić do jednoznacznych ustaleń potwierdzających albo wykluczających zaistnienie czynu bazowego. Dopiero właściwe zidentyfikowanie przestępstwa bazowego, poparte materiałem dowodowym i przypisane konkretnej osobie, otwiera drogę do jej odpowiedzialności prawnokarnej z art. 299 § 1 i 5 k.k. W konsekwencji ustalenie odpowiedzialności prawnokarnej M. K. (1) za czyn z art. 299 § 1 i 5 k.k. z perspektywy czynności dowodowych, ich charakteru, zakresu, pracochłonności i czasu niezbędnego na ich przeprowadzenie, jawi się po prostu jako niemożliwy w odrębnym postępowaniu przed rozstrzygnięciem w ramach zasadniczego postępowania odpowiedzialności prawnokarnej za przestępstwo bazowe tak jego, jak i innych sprawców. Wniosek 1. zmiana zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonego od popełnienia zarzucanych mu czynów, względnie uchylenie przedmiotowego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi I instancji, tj. Sądowi Okręgowemu w Szczecinie. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny 2. z uwagi na treść art. 22 § 1 kpk zawieszenie niniejszego postępowania do czasu prawomocnego zakończenia postępowania mającego na celu stwierdzenie popełnienia czynu bazowego sygn. akt: II K 55/21, bowiem dla bytu przestępstwa z art. 299 kk konieczne jest ustalenie ów przestępstwa będącego źródłem brudnych pieniędzy, zaś stwierdzenie to może nastąpić jedynie poprzez zapadnięcie prawomocnego orzeczenia. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny 3. rażąca niewspółmierność wymierzonej M. K. (1) kary w rozmiarze odpowiadającym rokowi i siedmiu miesiącom pozbawienia wolności podczas gdy ze względu na niekaralność oraz prawidłowe funkcjonowanie oskarżonego w społeczeństwie, a także minęło 9 lat od momentu, gdy oskarżony miał popełnić przestępstwo, przypisane oskarżonemu czynności sprawcze i zakres domniemanego działania oskarżonego prowadzą do wniosku, iż wymierzona kara jest rażąco surowa. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Wniosek o zawieszenie postępowania w sprawie III K 311/22 Sądu Okręgowego w Szczecinie okazał się bezprzedmiotowy z uwagi na uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do rozpoznania Sądowi Okręgowemu. W istocie obie sprawy oskarżonego M. K. (1) winny zostać rozpoznane w postępowaniu pierwszoinstancyjnym łącznie, a to z racji elementarnej racjonalności, zbędności dublowania czynności dowodowych, konieczności objęcia przez Sąd orzekający merytorycznie całej działalności M. K. (1) mającej generować jego odpowiedzialność prawnokarną w różnych płaszczyznach. Wnioski poświęcone rozstrzygnięciu uniewinniającemu i w aspekcie rozstrzygnięcia o karze zasadniczej jawią się jako przedwczesne, warunkowane są bowiem pozytywnym rozstrzygnięciem kwestii sprawstwa i winy M. K. (1) (i innych oskarżonych) w zakresie przestępstwa bazowego. 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 4.1. Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 0.15.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 0.15.1.1. Przedmiot utrzymania w mocy Zwięźle o powodach utrzymania w mocy 0.15.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 0.0.15.2.1. Przedmiot i zakres zmiany Zwięźle o powodach zmiany 0.15.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 0.15.3.1 Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.1 Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości. ☒ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia Analiza akt sprawy zarejestrowanej pierwotnie w Sądzie Okręgowym w Koszalinie pod sygnaturą akt II K 55/21 przekonuje, że ma ona charakter wieloosobowej, wielowątkowej, obszernej, złożonej pod względem podmiotowym i przedmiotowym. Powtórzenie w niej przewodu sądowego w całości jawi się jako wymagające znacznego nakładu pracy i czasu, a przecież niezbędne okazuje się wykonanie w niej zaleceń Sądu Apelacyjnego wynikających z wyroku z dnia 10 lipca 2025 r. sygn. akt II AKa 120/25, co potencjalną długotrwałość postępowania o przestępstwo bazowe istotnie potęguje. W istocie dopiero wówczas otwarta zostanie droga do powtórzenia w całości przewodu sądowego w przedmiotowej sprawie, z perspektywy wszakże wymowy całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w obu tych postępowaniach i przy uwzględnieniu ustaleń faktycznych na okoliczność przestępstwa bazowego M. K. (1) . W konsekwencji konieczność powtórzenia przewodu sądowego w całości z uwagi na charakter rozpatrywanej sprawy i jej ścisły związek z tą, w której oskarżony stoi pod zarzutem popełnienia przestępstwa bazowego okazuje się niejako podwójna, choć połączenie obu omawianych spraw do wspólnego rozpoznania pozwoli na przeprowadzenie tego przedsięwzięcia w ramach jednego postępowania, a zatem czyniąc zadość jego racjonalności i sprawności. 0.15.3.2 Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania Sąd Okręgowy w Szczecinie winien podjąć czynności zmierzające do połączenia przedmiotowej sprawy w trybie art. 34 § 1 i 2 k.p.k. , z tą obejmującą postępowanie zasadnicze, tak aby w ramach tego postępowania była możliwa merytoryczna ocena całego przestępczego procederu, w który M. K. (1) miał się, stosownie do obu aktów oskarżenia złożonych przeciwko niemu, uwikłać. Analiza podstaw do pociągnięcia tego oskarżonego do odpowiedzialności prawnokarnej za czyn z art. 299 § 1 i 5 k.k. poprzedzona musi zostać bowiem ustaleniami popełnienia przestępstwa bazowego, którym jest ono determinowane, a w tym zakresie postępowanie prowadzone przed Sądem Okręgowym w Koszalinie jawi się jako nieporównywalnie bardziej złożone przedmiotowo i podmiotowo. Zarysowany w wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 10 lipca 2025 r. w sprawie II AKa 120/25 zakres niezbędnej procesowej aktywności w sprawie zarejestrowanej pierwotnie pod sygnaturą II K 55/21, prognozowana czasochłonność i pracochłonność prowadzonego postępowania pierwszoinstancyjnego, po prostu przekreśla możliwość rozpatrywania sprawy M. K. (1) o czyn z art. 299 §1 i 5 k.k. w zdublowanym postępowaniu, bo wymagałoby to praktycznie równoległego przeprowadzenia czynności w stosunku do wielu oskarżonych nim nie objętych. Z tych względów Sąd Apelacyjny przekazał przedmiotową sprawę bezpośrednio do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Koszalinie, bo bezsprzecznie pozwoli to zachować maksymalną sprawność obu postępowań, które muszą być prowadzone od początku, pozwoli objąć procesowym zainteresowaniem kwestię odpowiedzialności prawnokarnej M. K. (1) we wszystkich płaszczyznach wykreślonych dwoma aktami oskarżenia. 6. Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności 7. PODPIS SSA Małgorzata Jankowska SSA Jacek Szreder SSA Dorota Mazurek 0.11.3. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację Prokurator Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja Rozstrzygnięcie o uchyleniu wyroku 0.11.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 0.11.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 0.11.4. Wnioski ☒ uchylenie ☒ zmiana

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI