II AKA 24/22

Sygn. akt II AKa 24/22 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 4 marca 2024 r. Sąd Apelacyjny w Warszawie II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: SSA – Rafał Kaniok (spr.) Sędziowie: SA – Małgorzata Janicz SA – Ewa Jethon Protokolant: – Wiktoria Siporska przy udziale Prokuratora Ryszarda Rafalskiego po rozpoznaniu w dniu 4 marca 2024 roku sprawy M. L. s. J. i K. , ur. (...) w W. oskarżonego z art. 53 ust. 1 i 2 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii z dnia 29 lipca 2005 r. w zw. z art. 65 § 1 k.k. na skutek apelacji, wniesio nej przez obrońcę oskarżonego i prokuratora od wyroku Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie z dnia 15 czerwca 2021 roku sygn. akt V K 208/20 na podstawie art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k. uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi Okręgowemu Warszawa-Praga w Warszawie do ponownego rozpoznania. UZASADNIENIE UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt II AKa 24/22 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 4 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie z dnia 15 marca 2021 r., w sprawie o sygn. akt V K 208/20 Podmiot wnoszący apelację ☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☒ obrońca oskarżonego M. L. ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.3. Granice zaskarżenia 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść obrońcy ☒ na niekorzyść prokuratora ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji. ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. - obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. - obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. - obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. - błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☒ art. 438 pkt 4 k.p.k. - rażąca niewspółmierności kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☒ uchylenie ☒ zmiana 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.1. Ustalenie faktów 2.1.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Wskazać oskarżonego. Wskazać fakt. Dowód ze wskazaniem numeru karty, na której znajduje się dowód. Ławnik A. G. prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Nowym Dworze Mazowieckim z dnia 22 września 2020 r. została skazana za czyn z art.178 a § 1 k.k. na karę 3 miesięcy pozbawienia wolności, wykonanie której warunkowo zawieszono na okres 1 (jednego) roku próby. Orzeczono także zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres 3 lat oraz świadczenie pieniężne na cel społeczny. Wyrok stał się prawomocny w dniu 30.09.2020 r. 2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Wskazać oskarżonego. Wskazać fakt. Dowód ze wskazaniem numeru karty, na której znajduje się dowód. 2.2. Ocena dowodów 2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Wskazać fakt Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu. Wyrok Sądu Rejonowego w Nowym Dworze Mazowiecki z dnia 22.09.2020 r. w sprawie II K 299/20 2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Wskazać fakt Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu. . STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny lub niezasadny. W realiach procesowych przedmiotowej sprawy na etapie postępowania odwoławczego ujawniła się bezwzględna podstawa odwoławcza z art. 439§ 1 pkt 1 k.p.k. , niedopuszczalne stało się zatem dalsze procedowanie w sprawie i rozpoznanie zarzutów apelacyjnych. Wniosek ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny lub niezasadny. 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU Wskazać wszystkie okoliczności, które sąd uwzględnił z urzędu, niezależnie od granic zaskarżenia i podniesionych zarzutów ( art. 439 k.p.k. , art. 440 k.p.k. ). Stwierdzenie bezwzględnej przesłanki odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności. Okoliczność wskazania prawomocnym wyrokiem skazującym za przestępstwo stała się znana po dniu wydania zaskarżonego wyroku, w toku postępowania międzyinstancyjnego. 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 1 Przedmiot utrzymania w mocy Zwięźle o powodach utrzymania w mocy. 5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot i zakres zmiany Zwięźle o powodach zmiany. 5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia Przyczyną uchylenia zaskarżonego wyroku Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie, było stwierdzenie w postępowaniu apelacyjnym bezwzględnej przesłanki odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k. , tj. udziału w składzie sądu, który wydał ten wyrok, osoby nieuprawnionej. ☒ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia. Zgodnie z art. 439 § 1 k.p.k. , niezależnie od granic zaskarżenia i podniesionych zarzutów oraz wpływu uchybienia na treść orzeczenia, sąd odwoławczy uchyla zaskarżone orzeczenie, jeżeli: - w wydaniu orzeczenia brała udział osoba nieuprawniona, niezdolna do orzekania, bądź podlegająca wyłączeniu na podstawie art. 40 k.p.k. Pozostałe wymienione w art. 439 k.p.k. bezwzględne powody uchylenia wyroku nie miały zastosowania w przedmiotowej sprawie. Z kolei z treści art. 166 § 1 ustawy z dnia 27.07.2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych wynika, że mandat ławnika wygasa w razie prawomocnego skazania za przestępstwo bądź wykroczenie, w tym również za przestępstwo lub wykroczenie skarbowe. Rada gminy, która wybrała ławnika, stwierdza wygaśnięcie mandatu z tego powodu i informuje o tym prezesa właściwego sądu. Powyższy przepis o takim brzemieniu obowiązuje od dnia 7 października 2005 r. i nie łączy wygaśnięcia mandatu z pozbawieniem praw publicznych. Ustawodawca przewidział sytuacje, w których mandat ulega zakończeniu nie tylko po upływie kadencji, ale także przed czasem. Należy do nich unormowane w § 1 wygaśnięcie mandatu w razie prawomocnego skazania ławnika za przestępstwo lub wykroczenie skarbowe. Nie ma przy tym znaczenia, czy sprawa toczyła się z oskarżenia publicznego, czy prywatnego. Podkreślić należy, iż omawiana regulacja dotyczy zaistnienia takiego zdarzenia w trakcie trwania kadencji, gdyż sytuacje, w których przesłanka negatywna zaistniała przed wyborem ławnika, a jedynie została ujawniona w trakcie sprawowania mandatu normuje art. 167. W przypadku skazania ławnika wygaśnięcie jego mandatu następuje ex lege, a rada gminy, która daną osobę wybrała, jest zobligowana stwierdzi ten fakt stosowną uchwałą o charakterze deklaratoryjnym, a następnie poinformować o tym prezesa właściwego sądu (komentarz pod red. Hayduk-Hawrylak 2018). Z akt sprawy jednoznacznie wynika, że jeden z członków składu orzekającego w sprawie Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie z dnia 14 marca 2022 r., w sprawie V K 110/21 – ławnik A. G. została skazana prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Nowym Dworze Mazowieckim z dnia 22 września 2020 r. , w sprawie II K 299/20 za czyn z art. 178 a § 1 k.k. na karę 3 miesięcy pozbawienia wolności, wykonanie której warunkowo zawieszono na okres 1 (jednego) roku próby. Orzeczono także zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres 3 lat oraz świadczenie pieniężne na cel społeczny. Wyrok stał się prawomocny w dniu 30.09.2020 r. Pomimo, że obecnie skazanie uległo zatarciu, to w czasie wydania zaskarżonego wyroku A. G. była osobą karaną za przestępstwo umyślne, ścigane z oskarżenia publicznego. Z treści art. 76 § 1 i 2 k.k. , art. 107 §6 k.k. wynika, że skazanie ulega zatarciu nie wcześniej niż przed wykonaniem, darowaniem albo przedawnieniem wykonania grzywny, środka karnego lub środka kompensacyjnego. Skoro wyrok uprawomocnił się w dniu 30 września 2020r., a środek karny zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych orzeczono na okres 3 lat, to do zatarcia skazania w przypadku A. G. doszło w dniu 30.09.2023 r. Zaskarżony wyrok natomiast został wydany w dniu 15 czerwca 2021 r. Zaistniała zatem bezwzględna przyczyny odwoławcza z art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k. (w wydaniu orzeczenia brała udział osoba nieuprawniona, nie będąca ławnikiem, gdyż jej mandat wygasł w dniu skazania z mocy prawa), co zostało ostatecznie potwierdzone Uchwałą Rady Miejskiej w Z. NR (...) z dnia 30 listopada 2023 r. o wygaśnięciu mandatu ławnika. Powyższe ustalenie skutkować musiało uchyleniem zaskarżonego orzeczenia i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania. Utrzymanie w mocy, uchylenie lub zmiana wyroku sądu pierwszej instancji wymaga wydania przez sąd odwoławczy orzeczenia w formie wyroku, stosownie do regulacji zawartej w art. 456 k.p.k. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia. 4. Konieczność warunkowego umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i warunkowego umorzenia ze wskazaniem podstawy prawnej warunkowego umorzenia postępowania. 5. ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia. 5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania 5.4. Inne rozstrzygnięcia z wyroku Lp. Wskazać punkt rozstrzygnięcia z wyroku. Przytoczyć okoliczności. 6. Koszty Procesu Wskazać oskarżonego. Wskazać punkt rozstrzygnięcia z wyroku. Przytoczyć okoliczności. Sąd Apelacyjny nie rozstrzygał o kosztach postępowania odwoławczego, gdyż sprawa będzie ponownie rozpoznawana w Sądzie Okręgowym, a żadna ze stron nie wniosła o zasądzenie wydatków. 7. PODPIS Małgorzata Janicz Rafał Kaniok Ewa Jethon 1.3. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację Prokurator Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja Wyrok Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie z dnia 15 czerwca 2021r., w sprawie o sygn. akt V K 208/20 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☒ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana 1.3. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację Obrońca oskarżonego adw. P. Z. Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja Wyrok Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie z dnia 15 czerwca 2021r., w sprawie o sygn. akt V K 208/20 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☒ uchylenie ☒ zmiana 1.3. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 2 Podmiot wnoszący apelację Obrońca oskarżonego adw. P. G. Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja Wyrok Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie z dnia 15 czerwca 2021r., w sprawie o sygn. akt V K 208/20 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☒ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana 1.3. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 3 Podmiot wnoszący apelację Obrońca oskarżonego adw. K. P. Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja Wyrok Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie z dnia 15 czerwca 2021r., w sprawie o sygn. akt V K 208/20 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☒ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☒ uchylenie ☒ zmiana