II AKA 206/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła wniosku A. K. (1) o odszkodowanie i zadośćuczynienie za krzywdę moralną wynikającą z represji komunistycznych, w tym skazania za przestępstwo z art. 45 ustawy o prawie prasowym z 1984 r. oraz ukarania za wykroczenie z art. 52a § 1 pkt 2 k.w. Sąd Okręgowy we Wrocławiu zasądził na rzecz wnioskodawcy część żądanej kwoty. Sąd Apelacyjny we Wrocławiu, rozpoznając apelację pełnomocnika wnioskodawcy, zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że zasądził dodatkową kwotę 7.200 zł tytułem zadośćuczynienia za krzywdę moralną związaną ze skazaniem za przestępstwo prasowe, uznając, że pierwotnie zasądzona kwota była zbyt niska. Sąd Apelacyjny podkreślił, że choć postępowanie karne i skazanie były formą represji, krzywda wnioskodawcy, w porównaniu do losów innych działaczy opozycji, była mniejsza, zwłaszcza że nie był pozbawiony wolności, a kara została warunkowo zawieszona i ostatecznie nie zarządzono jej wykonania. Sąd odrzucił argumenty dotyczące pobytu w szpitalu jako represji oraz rozpadu małżeństwa jako skutku represji. W odniesieniu do ukarania za wykroczenie, sąd uznał, że pierwotne rozstrzygnięcie sądu pierwszej instancji było prawidłowe i w pełni zrekompensowało doznaną krzywdę, oddalając dalsze żądania w tym zakresie. Sąd Apelacyjny utrzymał w mocy pozostałą część zaskarżonego wyroku.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalanie wysokości zadośćuczynienia za krzywdę moralną wynikającą z represji komunistycznych, zwłaszcza gdy represje nie polegały na pozbawieniu wolności.
Ocena krzywdy jest indywidualna i zależy od konkretnych okoliczności sprawy; porównanie z innymi opozycjonistami może być pomocne, ale nie jest decydujące.
Zagadnienia prawne (4)
Czy czas trwania postępowania przygotowawczego i sądowego, a także pobyt w szpitalu w obawie przed zatrzymaniem, mogą kwalifikować się do zadośćuczynienia na podstawie ustawy o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, czas trwania postępowania przygotowawczego i sądowego, a także pobyt w szpitalu z własnej inicjatywy, nie kwalifikują się do zadośćuczynienia na podstawie ustawy lutowej, gdyż nie były bezpośrednim skutkiem represji.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że choć postępowanie karne było formą represji, krzywda wnioskodawcy nie była na tyle wielka, aby uzasadniać żądane wysokie zadośćuczynienie, zwłaszcza że nie był pozbawiony wolności. Pobyt w szpitalu był dobrowolny i nie stanowił represji.
Czy rozpad małżeństwa wnioskodawcy był skutkiem represji za działalność opozycyjną i czy może stanowić podstawę do zwiększenia zadośćuczynienia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, rozpad małżeństwa nie był skutkiem represji i nie stanowi podstawy do zwiększenia zadośćuczynienia.
Uzasadnienie
Sąd ustalił, że rozpad małżeństwa nastąpił przed wszczęciem postępowania karnego i nie był związany z działalnością opozycyjną wnioskodawcy.
Czy ukaranie wnioskodawcy za wykroczenie przez Kolegium ds. Wykroczeń było związane z jego późniejszym zwolnieniem z pracy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zwolnienie z pracy nie było związane z ukrainiem za wykroczenie, lecz z zakłóceniem porządku na terenie zakładu pracy.
Uzasadnienie
Sąd pierwszej instancji prawidłowo ustalił, że zwolnienie z pracy nastąpiło z powodu zakłócenia porządku, a nie w związku z orzeczeniem Kolegium ds. Wykroczeń.
Jaka jest odpowiednia wysokość zadośćuczynienia za krzywdę moralną wynikającą z represji komunistycznych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Zadośćuczynienie powinno być odczuwalne, przynosić równowagę emocjonalną, ale jednocześnie utrzymane w rozsądnych granicach, odpowiadających aktualnym warunkom i przeciętnej stopie życiowej społeczeństwa.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny, korygując wyrok Sądu Okręgowego, zasądził dodatkowe 7.200 zł, uznając pierwotną kwotę za zbyt niską, ale odrzucając wygórowane żądania apelacji, podkreślając potrzebę umiaru i proporcjonalności.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. K. (1) | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | pozwany |
| Prokuratura | organ_państwowy | inna |
Przepisy (13)
Główne
ustawa lutowa art. 8 § 1
Ustawa o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego
ustawa o prawie prasowym art. 45
Ustawa z dnia 26 stycznia 1984r. o prawie prasowym
k.w. art. 52a § 1
Kodeks wykroczeń
Pomocnicze
k.c. art. 445 § 1
Kodeks cywilny
k.c. art. 445 § 2
Kodeks cywilny
k.c. art. 448
Kodeks cywilny
k.p.k. art. 438 § 1a
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 438 § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 636 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 616 § 1
Kodeks postępowania karnego
ustawa lutowa
Ustawa o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pierwotnie zasądzone zadośćuczynienie za krzywdę moralną wynikającą ze skazania za przestępstwo prasowe było zbyt niskie i wymagało uzupełnienia.
Odrzucone argumenty
Czas trwania postępowania przygotowawczego i sądowego, a także pobyt w szpitalu, powinny być podstawą do wyższego zadośćuczynienia. • Rozpad małżeństwa był skutkiem represji i powinien zwiększyć kwotę zadośćuczynienia. • Zwolnienie z pracy było związane z ukrainiem przez Kolegium ds. Wykroczeń. • Żądana kwota zadośćuczynienia za krzywdę związaną z ukrainiem przez Kolegium ds. Wykroczeń była odpowiednia i nie wymagała podwyższenia.
Godne uwagi sformułowania
ani wnioskodawca, ani jej pełnomocnik w żadnej mierze nie wykazali, by czas trwania postępowania przygotowawczego (...) oraz czas trwania postępowania sądowego, miał skutkować przyznaniem tak znacząco wyższego zadośćuczynienia • obiektywnie należy stwierdzić, że na tle losów innych opozycjonistów, cierpienia psychiczne wnioskodawcy były dalece mniejsze, skoro nie był pozbawiony wolności • absolutnie nie można uznać za represje wobec wnioskodawcy A. K. (1) jego pobytu w szpitalu, gdzie zgłosił się z własnej inicjatywy z obawy przed spodziewanymi represjami • zarzut obrazy prawa materialnego jest dopuszczalny wyłącznie, gdy jego autor nie kwestionuje poczynionych ustaleń faktycznych • zadośćuczynienie powinno być z jednej strony odczuwalna dla poszkodowanego i przynosić mu równowagę emocjonalną, naruszoną przez doznane cierpienia psychiczne, ale z drugiej strony – utrzymana w rozsądnych granicach, odpowiadających aktualnym warunkom i przeciętnej stopie życiowej społeczeństwa
Skład orzekający
Edyta Gajgał
przewodniczący
Bogusław Tocicki
sprawozdawca
Andrzej Kot
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie wysokości zadośćuczynienia za krzywdę moralną wynikającą z represji komunistycznych, zwłaszcza gdy represje nie polegały na pozbawieniu wolności."
Ograniczenia: Ocena krzywdy jest indywidualna i zależy od konkretnych okoliczności sprawy; porównanie z innymi opozycjonistami może być pomocne, ale nie jest decydujące.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy zadośćuczynienia za krzywdę moralną doznaną w wyniku represji komunistycznych, co jest tematem o dużym znaczeniu historycznym i społecznym. Pokazuje, jak sądy oceniają szkody niemajątkowe w takich przypadkach.
“Czy pobyt w szpitalu z obawy przed aresztowaniem to represja? Sąd Apelacyjny rozstrzyga sprawę o zadośćuczynienie za PRL-owskie prześladowania.”
Dane finansowe
zadośćuczynienie: 7200 PLN
koszty zastępstwa procesowego: 240 PLN
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.