Orzeczenie · 2019-11-13

II AKA 2/19

Sąd
Sąd Apelacyjny w Gdańsku
Miejsce
Gdańsk
Data
2019-11-13
SAOSKarneprawo karne materialneWysokaapelacyjny
obrona koniecznaart. 25 k.k.przekroczenie granic obrony koniecznejbezprawny zamachagresjaalkoholprzemoc domowanieumyślne spowodowanie śmierciuniewinnienie

Sąd Apelacyjny w Gdańsku rozpoznał apelację prokuratora od wyroku Sądu Okręgowego w Bydgoszczy, który uniewinnił K. B. od zarzutu spowodowania śmierci konkubenta S. D. z art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z § 3 k.k., przyjmując działanie w warunkach obrony koniecznej. Prokurator zarzucił sądowi błąd w ustaleniach faktycznych, twierdząc, że oskarżona nie działała w obronie koniecznej. Sąd Apelacyjny nie podzielił tych zarzutów, uznając, że sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił materiał dowodowy i że oskarżona, będąc obiektem agresji ze strony pijanego konkubenta, odpierała bezpośredni i bezprawny zamach na swoje życie i zdrowie. Sąd szczegółowo analizował poszczególne ustalenia faktyczne, takie jak moment zadania ciosu, powstanie mniejszej rany, agresywne zachowania pokrzywdzonego w przeszłości oraz stan psychiczny oskarżonej, dochodząc do wniosku, że apelacja prokuratora była bezzasadna. W konsekwencji, sąd utrzymał w mocy zaskarżony wyrok uniewinniający, zasądził koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu oraz obciążył Skarb Państwa kosztami postępowania odwoławczego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja i stosowanie przepisów dotyczących obrony koniecznej (art. 25 k.k.), zwłaszcza w kontekście agresji domowej, działania pod wpływem alkoholu oraz oceny bezpośredniości i nieuchronności zamachu.

Ograniczenia stosowania

Każda sprawa o obronę konieczną jest oceniana indywidualnie na podstawie konkretnych okoliczności faktycznych.

Zagadnienia prawne (3)

Czy oskarżona działała w warunkach obrony koniecznej, odpierając bezpośredni i bezprawny zamach na swoje życie i zdrowie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, oskarżona działała w warunkach obrony koniecznej.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny uznał, że oskarżona, będąc obiektem agresji ze strony konkubenta, który był pod wpływem alkoholu i stosował przemoc fizyczną, miała uzasadnione podstawy, aby obawiać się o swoje życie i zdrowie. Zamach ze strony pokrzywdzonego był bezpośredni i bezprawny, a użycie noża było konieczne do jego odparcia, bez rażącej dysproporcji między środkami obrony a niebezpieczeństwem zamachu.

Czy błąd w ustaleniach faktycznych dotyczący momentu zadania ciosu lub powstania mniejszej rany miał wpływ na prawidłowość orzeczenia o obronie koniecznej?

Odpowiedź sądu

Nie, te ustalenia nie miały istotnego wpływu na główną ocenę obrony koniecznej.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny stwierdził, że pewne drobne nieścisłości w ustaleniach faktycznych, takie jak dokładne położenie oskarżonej w chwili zadania ciosu czy kwestia drugiej, mniejszej rany, nie podważały kluczowego ustalenia o istnieniu bezprawnego i bezpośredniego zamachu na życie i zdrowie oskarżonej.

Czy wcześniejsze spożywanie alkoholu przez oskarżoną z pokrzywdzonym lub jej powrót do mieszkania po zdarzeniu podważały istnienie obrony koniecznej?

Odpowiedź sądu

Nie, te okoliczności nie podważały obrony koniecznej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wcześniejsze spożywanie alkoholu nie wpływało na zdolność oskarżonej do oceny sytuacji, a jej powrót do mieszkania z matką był motywowany troską o pokrzywdzonego i poczuciem bezpieczeństwa w obecności matki, a nie brakiem zagrożenia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Utrzymanie w mocy wyroku
Strona wygrywająca
oskarżona

Strony

NazwaTypRola
K. B.osoba_fizycznaoskarżona
S. D.osoba_fizycznapokrzywdzony
Prokurator Prokuratury Rejonowej w Ś.organ_państwowyoskarżyciel
adw. A. K.innepełnomocnik z urzędu

Przepisy (9)

Główne

k.k. art. 25 § § 1

Kodeks karny

Obrona konieczna może mieć miejsce nie tylko w sytuacji, gdy już doszło do zamachu, ale także w stadium obiektywnie zaistniałego bezpośredniego zagrożenia zamachem lub jego nieuchronności. Zamach nie musi być atakiem na nośnik prawnie chronionej wartości, a osoba zagrożona nie musi czekać na pierwszy cios.

Pomocnicze

k.k. art. 156 § § 1 pkt 2

Kodeks karny

k.k. art. 156 § § 3

Kodeks karny

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 636 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Prawo o adwokaturze art. 29 § ust. 1

Ustawa Prawo o adwokaturze

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu § § 2 pkt 1, § 4 ust. 1 i 3, § 17 ust. 2 pkt 5

k.k. art. 160

Kodeks karny

EKPCz art. 2 § ust. 2 lit. a

Europejska Konwencja Praw Człowieka

Ocena konieczności użycia siły w stopniu powodującym śmierć napastnika musi uwzględniać perspektywę osoby napadniętej i moment zamachu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Oskarżona działała w warunkach obrony koniecznej, odpierając bezpośredni i bezprawny zamach na swoje życie i zdrowie. • Agresja pokrzywdzonego była eskalująca i stanowiła realne zagrożenie dla oskarżonej i jej dziecka. • Oskarżona miała uzasadnione podstawy, by obawiać się dalszej eskalacji przemocy ze strony pokrzywdzonego. • Użycie noża było proporcjonalne do zagrożenia i konieczne do odparcia zamachu.

Odrzucone argumenty

Sąd pierwszej instancji dopuścił się błędu w ustaleniach faktycznych dotyczących obrony koniecznej. • Ustalenia dotyczące momentu zadania ciosu i powstania mniejszej rany były wadliwe i miały wpływ na treść orzeczenia. • Stopień agresji i przemocy ze strony pokrzywdzonego nie był szczególnie wysoki. • Oskarżona nie znajdowała się w sytuacji ekstremalnej, uzasadniającej użycie siły.

Godne uwagi sformułowania

nie ma podstaw do uznania, aby Sąd Okręgowy dopuścił się błędu w ustaleniach faktycznych dotyczącego działania przez oskarżoną w warunkach obrony koniecznej • zadając ten cios odpierała bezprawny i bezpośredni zamach na jej życie i zdrowie • nie ma wymogu, aby osoba zaatakowana czekała z rozpoczęciem obrony i użyciem środka godzącego w takie dobra jak zdrowie i życie do momentu, kiedy atak na jej dobra prawne przybierze odpowiednio silną postać • zamachem uprawniającym do obrony koniecznej może być powodowanie, umyślnie lub nieumyślnie, stanu niebezpieczeństwa opisanego w art. 160 k.k. • nie można uznać, aby stopień agresji i przemocy, jakie wobec niej przejawiał pokrzywdzony, był niewielki.

Skład orzekający

Sławomir Steinborn

przewodniczący-sprawozdawca

Andrzej Czarnota

sędzia

Leszek Mering

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie przepisów dotyczących obrony koniecznej (art. 25 k.k.), zwłaszcza w kontekście agresji domowej, działania pod wpływem alkoholu oraz oceny bezpośredniości i nieuchronności zamachu."

Ograniczenia: Każda sprawa o obronę konieczną jest oceniana indywidualnie na podstawie konkretnych okoliczności faktycznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy dramatycznej sytuacji przemocy domowej i obrony koniecznej, która może być interesująca dla szerokiego grona odbiorców ze względu na silny wymiar ludzki i kontrowersyjne zagadnienie prawne.

Czy obrona przed agresywnym partnerem zawsze jest usprawiedliwiona? Sąd Apelacyjny rozstrzyga kluczową kwestię obrony koniecznej.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst