II AKA 192/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła wniosku J. K. o zasądzenie od Skarbu Państwa zadośćuczynienia za krzywdę wynikłą z wykonania wyroku Sądu Marynarki Wojennej w Gdyni z 1982 r. Sąd Okręgowy w Gdańsku zasądził 35.000 zł zadośćuczynienia. Pełnomocnik wnioskodawcy wniósł apelację, zarzucając obrazę prawa materialnego poprzez przyznanie nieodpowiedniej kwoty zadośćuczynienia, która nie odzwierciedlała rozmiaru doznanych cierpień i krzywd. Sąd Apelacyjny w Gdańsku uznał apelację za zasadną w części dotyczącej wysokości zadośćuczynienia. Sąd odwoławczy podkreślił, że sposób wykonywania kary wobec J. K., jako więźnia politycznego, był naznaczony szczególnymi szykanami ze strony służby więziennej, obejmującymi m.in. analizę próśb o widzenia w celu uniemożliwienia kontaktu z członkami Solidarności, przebywanie w niedogrzanych celach, brak światła, nasilenie bólów kręgosłupa, a także cierpienia psychiczne związane z rozłąką z rodziną i niemożnością sprawowania nad nią opieki. Sąd odwoławczy stwierdził, że łączna kwota dotychczas zasądzonych zadośćuczynień (76.155 zł) nie była odpowiednia. W związku z tym, Sąd Apelacyjny zmienił zaskarżony wyrok, zasądzając na rzecz J. K. dodatkowe 30.000 zł zadośćuczynienia z ustawowymi odsetkami. W pozostałej części wniosek oddalono, a koszty postępowania odwoławczego obciążono Skarb Państwa.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalanie wysokości zadośćuczynienia za krzywdę wynikłą z represji politycznych i wykonywania wyroków z okresu PRL, uwzględnianie specyfiki cierpień więźniów politycznych.
Dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z represjami politycznymi i wykonaniem konkretnego wyroku z okresu PRL.
Zagadnienia prawne (2)
Czy kwota zasądzonego zadośćuczynienia za krzywdę wynikłą z wykonania wyroku z okresu PRL jest odpowiednia doznanym cierpieniom?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, kwota zasądzona przez Sąd Okręgowy była niewystarczająca.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że sposób wykonywania kary wobec J.K. jako więźnia politycznego był naznaczony szykanami i odbiegał od standardów, powodując znaczną krzywdę psychiczną i fizyczną, co uzasadniało zasądzenie wyższego zadośćuczynienia.
Jakie kryteria należy stosować przy ustalaniu wysokości zadośćuczynienia za krzywdę wynikłą z represji politycznych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Należy brać pod uwagę całokształt doznanych cierpień, następstwa kary w życiu osobistym i zawodowym, a także stosować pomocnicze kryteria wypracowane w orzecznictwie.
Uzasadnienie
Sąd odwoławczy wskazał na potrzebę uwzględnienia specyfiki krzywdy niemajątkowej, która jest indywidualnie odbierana, oraz podkreślił, że przyznana kwota ma służyć złagodzeniu krzywdy, a nie wzbogaceniu.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. K. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | odpowiedzialny za zadośćuczynienie |
Przepisy (10)
Główne
ustawa lutowa art. 8 § ust. 1 i 4
Ustawa o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego
Podstawa do zasądzenia zadośćuczynienia za krzywdę wynikłą z wykonania nieważnych orzeczeń.
ustawa lutowa art. 11 § ust. 1
Ustawa o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego
Podstawa do zasądzenia zadośćuczynienia za krzywdę wynikłą z wykonania nieważnych orzeczeń.
k.p.k. art. 437 § § 1 i § 2
Kodeks postępowania karnego
Podstawa do zmiany lub uchylenia orzeczenia przez sąd odwoławczy.
k.c. art. 445 § § 1
Kodeks cywilny
Podstawa do zasądzenia zadośćuczynienia za krzywdę.
k.c. art. 445 § § 2
Kodeks cywilny
Podstawa do zasądzenia zadośćuczynienia za krzywdę.
Pomocnicze
k.p.k. art. 425 § § 1 i § 2
Kodeks postępowania karnego
Podstawa do wniesienia apelacji na korzyść oskarżonego.
k.p.k. art. 444
Kodeks postępowania karnego
Podstawa do wniesienia apelacji na korzyść oskarżonego.
k.p.k. art. 427 § § 1 i § 2
Kodeks postępowania karnego
Wymogi formalne apelacji.
k.p.k. art. 438 § pkt. 1
Kodeks postępowania karnego
Podstawa do zaskarżenia orzeczenia z powodu obrazy prawa materialnego.
Dz.U. Nr 34, poz. 149 ze zm.
Ustawa o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego
Podstawa prawna dotycząca uznania orzeczeń za nieważne i zasądzenia zadośćuczynienia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewystarczająca wysokość zasądzonego zadośćuczynienia w stosunku do doznanej krzywdy. • Sposób wykonywania kary był naznaczony szykanami i odbiegał od standardów. • Znaczna krzywda psychiczna i fizyczna wnioskodawcy wynikająca z represji politycznych.
Godne uwagi sformułowania
kwota zadośćuczynienia nie jest „odpowiednia” • poziom krzywdy, jakiej doznał J. K. [...] nie znalazł odpowiedniego odzwierciedlenia w kwocie przyznanego zadośćuczynienia • sposób wykonywania w stosunku do wnioskodawcy kary aresztu, a następnie kary zasadniczej odbiegał od ówczesnych standardów • sam fakt stosowania pozaregulaminowej przemocy psychicznej świadczy o szczególnej sytuacji, w jakiej się znalazł podczas odbywania kary • „Odpowiedniość” kwoty zadośćuczynienia [...] ma służyć złagodzeniu doznanej krzywdy, a jednocześnie nie ma być źródłem wzbogacenia się
Skład orzekający
Andrzej Czarnota
przewodniczący
Anna Skupna
sędzia
Grażyna Świderska - Wandor
sędzia sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie wysokości zadośćuczynienia za krzywdę wynikłą z represji politycznych i wykonywania wyroków z okresu PRL, uwzględnianie specyfiki cierpień więźniów politycznych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z represjami politycznymi i wykonaniem konkretnego wyroku z okresu PRL.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy zadośćuczynienia za krzywdę doznaną w wyniku represji politycznych w PRL, co ma silny wymiar historyczny i społeczny, a także pokazuje długotrwałe skutki niesprawiedliwości.
“30 tys. zł zadośćuczynienia za krzywdę z celi PRL. Sąd Apelacyjny koryguje wyrok sprzed lat.”
Dane finansowe
WPS: 440 000 PLN
zadośćuczynienie: 30 000 PLN
zadośćuczynienie: 35 000 PLN
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.