II AKa 182/99

Sąd Apelacyjny w KatowicachKatowice1999-08-24
SAOSKarneodszkodowania za niesłuszne skazanieŚredniaapelacyjny
niesłuszne skazanietymczasowe aresztowanieodszkodowaniezadośćuczynieniekrzywdaprzemoc fizycznasąd apelacyjnyprawo karne wykonawcze

Sąd Apelacyjny częściowo uwzględnił apelację wnioskodawcy, zwiększając kwotę zadośćuczynienia za krzywdę doznaną w wyniku niesłusznego tymczasowego aresztowania i skazania.

Sąd Okręgowy zasądził na rzecz L.B. od Skarbu Państwa 75.500 zł tytułem odszkodowania i zadośćuczynienia za niesłuszne tymczasowe aresztowanie i skazanie. Pełnomocnik wnioskodawcy złożył apelację, domagając się dalszej kwoty 35.700 zł. Sąd Apelacyjny częściowo uwzględnił apelację, zwiększając zadośćuczynienie o 12.000 zł, uznając, że wnioskodawca doznał szczególnie dużych dolegliwości fizycznych i psychicznych w trakcie pozbawienia wolności.

Sąd Apelacyjny w Katowicach rozpoznał apelację pełnomocnika L.B. od wyroku Sądu Okręgowego w Katowicach, który zasądził na rzecz wnioskodawcy 75.500 zł od Skarbu Państwa tytułem odszkodowania i zadośćuczynienia za krzywdę związaną z niesłusznym tymczasowym aresztowaniem i skazaniem. Apelacja dotyczyła części oddalającej wniosek, zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych i obrazę prawa materialnego w zakresie wysokości zasądzonego zadośćuczynienia i odszkodowania. Sąd Apelacyjny uznał apelację za zasadną jedynie w części kwestionującej wysokość zadośćuczynienia. Przyjął, że wnioskodawca był pozbawiony wolności przez 60 miesięcy i w tym okresie był bardzo źle traktowany, doznając przemocy fizycznej (złamanie żeber, pęknięcie miednicy, złamanie przegrody nosowej) oraz nękania przesłuchaniami. Na tej podstawie Sąd Apelacyjny zasądził dodatkową kwotę 12.000 zł tytułem zadośćuczynienia. Zarzut dotyczący wysokości odszkodowania uznano za niezasadny, wskazując na błędy w wyliczeniach utraconego wynagrodzenia i prawidłowość ustaleń Sądu Okręgowego w tym zakresie. Sąd Apelacyjny podkreślił, że wyliczenia te były korzystne dla wnioskodawcy, a apelacja nie pozwoliła na ich skorygowanie w całości.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Sąd Apelacyjny zwiększył zasądzone przez Sąd Okręgowy zadośćuczynienie, uznając, że wnioskodawca doznał szczególnie dużych dolegliwości, które uzasadniają wyższe kwoty.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny ocenił, że doznane przez wnioskodawcę cierpienia fizyczne (złamanie żeber, pęknięcie miednicy, złamanie przegrody nosowej) i psychiczne (nękanie przesłuchaniami, złe warunki bytowe) uzasadniają zasądzenie wyższej kwoty zadośćuczynienia niż pierwotnie ustalił Sąd Okręgowy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana wyroku częściowo

Strona wygrywająca

L. B.

Strony

NazwaTypRola
L. B.osoba_fizycznawnioskodawca
Skarb Państwaorgan_państwowypozwany

Przepisy (1)

Główne

ustawa z dnia 23.02.1991r. art. 8 § ust. 1

Ustawa o odszkodowaniu za krzywdę wyrządzoną przez naruszenie prawa

Podstawa prawna dochodzenia odszkodowania i zadośćuczynienia za krzywdę w związku z niesłusznym tymczasowym aresztowaniem i skazaniem.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wysokość zasądzonego zadośćuczynienia nie odzwierciedla w pełni doznanej krzywdy fizycznej i psychicznej w wyniku niesłusznego pozbawienia wolności.

Odrzucone argumenty

Nieprawidłowe ustalenie wysokości odszkodowania za utracone zarobki. Niewłaściwa wycena paczek żywnościowych wysyłanych do więzienia. Błędne założenie o korzystaniu ze służbowego mieszkania i stołówki po aresztowaniu.

Godne uwagi sformułowania

stosowano bowiem wobec niego przemoc fizyczną /złamano żebra, spowodowano pęknięcie miednicy, złamano przegrodę nosową/ był nękany przesłuchaniami o różnych porach dnia i nocy, przebywał w nieogrzewanej celi o otrzymywał głodowe porcje wyżywienia nie mógł chodzić o własnych siłach i wymagał leczenia według zaleceń lekarza psychiatry

Skład orzekający

Stanisław Raszka

przewodniczący

Wiesława Gawrońska

sprawozdawca

Jan Dybek

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie wysokości zadośćuczynienia za krzywdę w przypadku niesłusznego tymczasowego aresztowania i skazania, zwłaszcza gdy towarzyszyła temu przemoc fizyczna i psychiczna."

Ograniczenia: Konkretna kwota zasądzona jest wynikiem indywidualnej oceny sądu w oparciu o całokształt okoliczności sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy dochodzenia odszkodowania za krzywdę wyrządzoną przez państwo w wyniku niesłusznego pozbawienia wolności, co zawsze budzi zainteresowanie ze względu na wymiar sprawiedliwości i ludzką tragedię.

Nawet 60 miesięcy w więzieniu za nic? Sąd zwiększa odszkodowanie za niesłuszne aresztowanie i tortury.

Dane finansowe

WPS: 111 200 PLN

odszkodowanie i zadośćuczynienie: 75 500 PLN

dodatkowe zadośćuczynienie: 12 000 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt: II AKa 182/99 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 24 sierpnia 1999 r. Sąd Apelacyjny w Katowicach II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący SSA Stanisław Raszka Sędziowie SSA Wiesława Gawrońska (spr.) SSA Jan Dybek Protokolant Barbara Gawor przy udziale Prokuratora Prok. Apel. Janusza Konstanego po rozpoznaniu w dniu 24 sierpnia 1999 roku sprawy z wniosku L. B. o odszkodowanie i zadośćuczynienie dochodzone na podstawie art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 23.02.1991r. (Dz. U. Nr 34 poz. 149) z powodu apelacji, wniesionej przez pełnomocnika wnioskodawcy od wyroku Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 22 kwietnia 1999r. sygn. akt XVI1 Ko 270/97 II AKa 182/99 UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w Katowicach, wyrokiem z dnia 22 kwietnia 1999 r. sygn. XVI 1 Ko 270/97 zasądził na rzecz wnioskodawcy L. B. od Skarbu Państwa kwotę 75.500 zł tytułem odszkodowania i zadośćuczynienia za doznaną krzywdę w związku z niesłusznym tymczasowym aresztowaniem w sprawie b. Wojskowego Sądu Okręgu Lubelskiego, umorzonej postanowieniem z dnia 22.01.1946 r. sygn. 052/46 oraz w związku z niesłusznym skazaniem wyrokiem b. Wojskowego Sądu Rejonowego w Lublinie z dnia 16.07.1949 r. sygn. Śr. 350/49 – wraz z ustawowymi odsetkami od dnia uprawomocnienia się orzeczenia, a w pozostałej części wniosek oddalił. Od tego wyroku apelację w części oddalającej wniosek złożył pełnomocnik wnioskodawcy zarzucając obrazę przepisów prawa materialnego i błąd w ustaleniach faktycznych polegający na tym, że Sąd nie uwzględnił wszystkich okoliczności, które miały decydujący wpływ na wysokość zasądzonego zadośćuczynienia oraz odszkodowania i wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku oraz zasądzenia dalszej kwoty 35.700 zł, względnie też o uchylenie w tej części zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w Katowicach do ponownego rozpoznania. Sąd Apelacyjny zważył co następuje: Apelacja tylko w części kwestionującej wysokość zasądzonego zadośćuczynienia za wyrządzoną krzywdę zasługiwała na uwzględnienie. Sąd Okręgowy przyjął w swoich ustaleniach, że wnioskodawca łącznie był pozbawiony wolności przez okres 60 miesięcy i w okresie prowadzonych śledztw był bardzo źle traktowany. Stosowano bowiem wobec niego przemoc fizyczną /złamano żebra, spowodowano pęknięcie miednicy, złamano przegrodę nosową/, był nękany przesłuchaniami o różnych porach dnia i nocy, przebywał w nieogrzewanej celi o otrzymywał głodowe porcje wyżywienia. Okoliczności te w znaczącej mierze znajdują potwierdzenie w treści zaświadczenia lekarskiego z dnia 14.02.1946 r., z którego wynika, że po pobycie w więzieniu w okresie od 10.06.1945 r. do 29.01.1946 r. wnioskodawca nie mógł chodzić o własnych siłach i wymagał leczenia według zaleceń lekarza psychiatry /k. 54/. Ustalenia te wskazują więc na szczególnie duże dolegliwości wyrządzone wnioskodawcy, które zdaniem Sądu Apelacyjnego wymagają zadośćuczynienia poprzez zasądzenie wyższych kwot z tego tytułu tj. w wysokości po 800 zł za jeden miesiąc pozbawienia wolności. W związku z tym Sąd Apelacyjny zasądził od Skarbu Państwa na rzecz wnioskodawcy dodatkową kwotę 12.000 zł wraz z należnymi ustawowymi odsetkami od wydania niniejszego wyroku. Za niezasadny natomiast uznać należało zarzut apelacji kwestionujący wysokość zasądzonego odszkodowania. Jest niewątpliwe, że wnioskodawca porzucił pracę w Komitecie Wojewódzkim (...) w L. w dniu 9 czerwca 1948 r. /zeznania wnioskodawcy oraz zaświadczenie k. 31 akt/. Do czasu zatrzymania tj. do 27 października 1948 r. wnioskodawca miał utrzymać się z prywatnie wykonywanych prac na budowach np. przy budowie domu kuzyna /k. 21 akt IV Ko 542/1994/. W rzeczywistości więc od czerwca 1948 r. do czasu aresztowania tj. do 27.10 1948 r. wnioskodawca nie był zatrudniony w Wojewódzkim Komitecie (...) w L. i przyjęte przez Sąd Okręgowy wyliczenie dotyczące wynagrodzenia utraconego na skutek aresztowania nie były zasadne. Wyliczenie te odnosić się bowiem powinny do wynagrodzenia uzyskiwanego przez wnioskodawcę przy pracach na budowach, bo wykonywanie tych prac przerwało i udaremniło aresztowanie. Kierunek zaskarżenia nie pozwala na skorygowanie tego błędu, ale jeszcze raz podkreślić należy, że wyliczenia te przyjęte zostały ze znaczącą korzyścią dla wnioskodawcy. Za chybione uznać przy tym należało wywody apelacji powołujące się na rzekomo dodatkowo wykonywane kosztorysy i projekty techniczne. Załączone do akt kserokopie dokumentów świadczą, że prace takie wnioskodawca wykonywał w czerwcu i we wrześniu 1948 r., a więc po porzuceniu pracy w Komitecie Wojewódzkim (...) /k. 33, 35, 36 i k. 39/. Zauważyć też należy, że w chwili aresztowania tj. w dniu 27.10.1948 r. wnioskodawca nie mieszkał też w L. , a więc nie mógł korzystać ze służbowego mieszkania oraz stołówki, tak jak wywodzi to apelacja. Niezasadnie apelacja kwestionuje też określoną przez Sąd Okręgowy wartość paczek żywnościowych wysyłanych wnioskodawcy do więzienia. Wnioskodawca zeznał, że ich waga nie mogła przekroczyć 5 kg i zawierały wędlinę, smalec, cebulę oraz owoce /k. 67v/. Zeznania te, przy uwzględnieniu faktu, że owoce w tamtym czasie nie mogły obejmować stosunkowo drogich owoców południowych – potwierdzają prawidłowość wyceny tych paczek przez Sąd Okręgowy. Nie znajdują przy tym żadnego potwierdzenia wywody apelacji, jakoby paczki te dowozili członkowie rodziny na odległość ok. 450 km. Analiza akt b. Wojskowego Sądu Rejonowego w L. sygn. Śr. 350/49 wykazuje, że przynajmniej do sierpnia (...) . wnioskodawca pozostawał we więzieniu w L. /k. 83 – 84/, a więc w pobliżu miejsca zamieszkania ojca i siostry wnioskodawcy. Mając na uwadze wszystkie te okoliczności Sąd Apelacyjny orzekł jak w części dyspozytywnej swojego wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI