II AKA 160/14

Sąd Apelacyjny w WarszawieWarszawa2014-06-23
SAOSKarneodszkodowania za niesłuszne skazanie, tymczasowe aresztowanie lub zatrzymanieŚredniaapelacyjny
aresztowanieodszkodowanieniesłuszne tymczasowe aresztowanieprawo karnepostępowanie karnesąd apelacyjnywniosekuzasadnienie

Sąd Apelacyjny utrzymał w mocy wyrok Sądu Okręgowego, oddalając wniosek o odszkodowanie za niesłuszne tymczasowe aresztowanie, uznając apelację za bezzasadną.

Sąd Apelacyjny rozpoznał apelację od wyroku Sądu Okręgowego, który oddalił wniosek P. G. o odszkodowanie za niesłuszne tymczasowe aresztowanie. Pełnomocnik wnioskodawcy zarzucił obrazę przepisów postępowania, wnosząc o uchylenie wyroku. Sąd Apelacyjny uznał apelację za oczywiście bezzasadną, podkreślając, że dochodzenie odszkodowania za niesłuszne aresztowanie odbywa się w trybie przepisów karnych, a nie cywilnych, i że zarządzenie o doprowadzeniu było uzasadnione.

Sąd Apelacyjny w Warszawie rozpoznał sprawę P. G. domagającego się odszkodowania za niewątpliwie niesłuszne tymczasowe aresztowanie w sprawie o sygn. II K 58/03 Sądu Rejonowego w Nowym Dworze Mazowieckim. Zaskarżony wyrok Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie z dnia 04 marca 2014 r. (sygn. akt V Ko 75/13) utrzymano w mocy, uznając apelację pełnomocnika wnioskodawcy za oczywiście bezzasadną. Apelacja zarzucała obrazę przepisów postępowania, w szczególności art. 7 k.p.k. i art. 558 k.p.k., poprzez zaniechanie rozważenia zastosowania przepisów kodeksu postępowania cywilnego. Sąd Apelacyjny wyjaśnił, że roszczenie o odszkodowanie za niesłuszne aresztowanie ma charakter cywilny, ale dochodzone jest w trybie procesu karnego, a przepisy k.p.c. stosuje się tylko w kwestiach nieuregulowanych w k.p.k. Sąd uznał, że zarządzenie o doprowadzeniu P. G. było uzasadnione ze względu na niemożność ustalenia jego miejsca pobytu i konieczność przeprowadzenia przesłuchania. Ponadto, fakt zaliczenia okresu tymczasowego aresztowania na poczet orzeczonej kary pozbawienia wolności wykluczał możliwość uwzględnienia wniosku o odszkodowanie. Sąd zasądził od Skarbu Państwa koszty pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Wniosek o odszkodowanie za niesłuszne tymczasowe aresztowanie jest instytucją prawa karnego i powinien być rozpatrywany w trybie przepisów kodeksu postępowania karnego. Przepisy kodeksu postępowania cywilnego stosuje się tylko w kwestiach nieuregulowanych w k.p.k.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że choć odszkodowanie ma charakter kompensacyjny, jego dochodzenie w tym trybie podlega zasadom prawa karnego, które zachowują szereg odrębności w stosunku do zasad dochodzenia na podstawie przepisów prawa cywilnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

Strona wygrywająca

Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
P. G.osoba_fizycznawnioskodawca
Skarb Państwaorgan_państwowyodpowiedzialny za odszkodowanie
J. M. Kancelaria Adwokacka w W.innepełnomocnik wnioskodawcy (pomoc prawna z urzędu)

Przepisy (6)

Główne

k.p.k. art. 558

Kodeks postępowania karnego

W sprawach o odszkodowanie za niesłuszne skazanie, tymczasowe aresztowanie lub zatrzymanie przepisy Kodeksu postępowania cywilnego stosuje się tylko w kwestiach nie uregulowanych w niniejszym Kodeksie.

k.p.k. art. 552

Kodeks postępowania karnego

Określa przesłanki uwzględnienia wniosku o odszkodowanie za niesłuszne skazanie, tymczasowe aresztowanie lub zatrzymanie.

Pomocnicze

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

Naruszenie przepisu postępowania.

k.p.c. art. 184

Kodeks postępowania cywilnego

Wspomniany w apelacji jako potencjalnie stosowalny.

k.p.c. art. 185

Kodeks postępowania cywilnego

Wspomniany w apelacji jako potencjalnie stosowalny.

k.c. art. 917

Kodeks cywilny

Wspomniany w apelacji jako potencjalnie stosowalny.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Odszkodowanie za niesłuszne aresztowanie dochodzone jest w trybie prawa karnego. Przepisy k.p.c. stosuje się tylko w kwestiach nieuregulowanych w k.p.k. Zarzządzenie o doprowadzeniu było uzasadnione ze względu na niemożność ustalenia miejsca pobytu podejrzanego. Zaliczenie okresu tymczasowego aresztowania na poczet kary pozbawienia wolności wyklucza możliwość uwzględnienia wniosku o odszkodowanie.

Odrzucone argumenty

Obraza przepisów postępowania (art. 7 k.p.k., art. 558 k.p.k.) poprzez zaniechanie rozważenia zastosowania przepisów k.p.c. (art. 184, 185 k.p.c. w zw. z art. 917 k.c.).

Godne uwagi sformułowania

odszkodowanie o którym mowa w rozdziale 58 Kodeksu postępowania jest roszczeniem o charakterze cywilnym, które jednak dochodzone jest w trybie procesu karnego. zasady zasądzenia tego odszkodowania określone w przepisach karnoprawnych zachowują szereg odrębności w stosunku do zasad jego dochodzenia na podstawie przepisów prawa cywilnego tylko zupełny brak w k.p.k. określonej instytucji występującej wyłącznie w procedurze cywilnej – uzasadnia sięganie do przepisów Kodeksu postępowania cywilnego.

Skład orzekający

Rafał Kaniok

przewodniczący

Mirosława Strzelecka

sprawozdawca

Dorota Tyrała

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie stosowania przepisów prawa karnego do wniosków o odszkodowanie za tymczasowe aresztowanie oraz interpretacja zasad zasadności zatrzymania i doprowadzenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wnioskodawcy i interpretacji przepisów k.p.k. w kontekście odszkodowania za aresztowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego związanego z odszkodowaniem za niesłuszne tymczasowe aresztowanie, co jest istotne dla praktyków prawa karnego i cywilnego.

Czy odszkodowanie za niesłuszne aresztowanie to sprawa karna czy cywilna? Sąd Apelacyjny wyjaśnia.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II AKa 160/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 23 czerwca 2014r. Sąd Apelacyjny w Warszawie II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: SSA – Rafał Kaniok Sędziowie: SA – Mirosława Strzelecka (spr.) del. SO – Dorota Tyrała Protokolant: – Małgorzata Reingruber - st. sekr. sąd. przy udziale Prokuratora Jacka Pergałowskiego po rozpoznaniu w dniu 23 czerwca 2014 r. sprawy P. G. o odszkodowanie za niewątpliwie niesłuszne aresztowanie w sprawie o sygn. II K 58/03 Sądu Rejonowego w Nowym Dworze Mazowieckim na skutek apelacji, wniesionej przez pełnomocnika wnioskodawcy od wyroku Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie z dnia 04 marca 2014 r. sygn. akt V Ko 75/13 Zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy uznając apelację za oczywiście bezzasadną. Zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adwokata J. M. Kancelaria Adwokacka w W. kwotę zł 147,60 (sto czterdzieści siedem 60/100) zawierającą 23% VAT tytułem wynagrodzenia za udzieloną pomoc prawną w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym. Kosztami postępowania za II instancję obciąża Skarb Państwa. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 04 marca 2014 r. Sąd Okręgowy w Warszawie oddalił w całości wniosek P. G. o zasądzenie odszkodowania za niewątpliwie niesłuszne tymczasowe aresztowanie w sprawie sygn. akt II K 58/03 Sądu Rejonowego w Nowym Dworze Mazowieckim. Apelację od powyższego wyroku wniósł pełnomocnik wnioskodawcy zarzucając mu obrazę przepisów postępowania tj. art. 7 k.p.k. i art. 558 k.p.k. poprzez zaniechanie rozważenia zastosowania przepisów kodeksu postępowania cywilnego , w szczególności art. 184 i 185 k.p.c. w zw. z art. 917 k.c. , co miało wpływ na treść orzeczenia. Podnosząc ten zarzut skarżący wnosił o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji. Sam wnioskodawca w piśmie zatytułowanym Apelacja wnosił: 1) o ponowne zbadanie jego wniosku przez Sąd Apelacyjny, 2) podjęcie działań w trybie art. 13 k.p.k. w związku ze stwierdzonymi przestępstwami związanymi z brakiem protokołu zatrzymania, a mimo to stosowanie aresztu tymczasowego, 3) wystąpienie o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego wobec sędziów wydających zaskarżony wyrok, 4) skierowanie na drogę postępowań cywilnych jego zamierzeń do prób ugodowych. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Zarzuty podniesione w apelacji obrońcy wnioskodawcy są niezasadne i to w stopniu wręcz oczywistym, a tym samym zawarty w niej wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie stwierdzić należy, iż odszkodowanie o którym mowa w rozdziale 58 Kodeksu postępowania jest roszczeniem o charakterze cywilnym, które jednak dochodzone jest w trybie procesu karnego. Jakkolwiek zatem ma ono charakter kompensacyjny to jest instytucją prawa karnego i w związku z tym zasady zasądzenia tego odszkodowania określone w przepisach karnoprawnych zachowują szereg odrębności w stosunku do zasad jego dochodzenia na podstawie przepisów prawa cywilnego (postanowienie Sądu Najwyższego z 29 kwietnia 1991 r. OSNKW 10-12/1991 poz. 52). Zgodnie z treścią art. 558 k.p.k. – w sprawach o odszkodowanie za niesłuszne skazanie, tymczasowe aresztowanie lub zatrzymanie przepisy Kodeksu postępowania cywilnego stosuje się tylko w kwestiach nie uregulowanych w niniejszym Kodeksie. Oznacza to, iż tylko zupełny brak w k.p.k. określonej instytucji występującej wyłącznie w procedurze cywilnej – uzasadnia sięganie do przepisów Kodeksu postępowania cywilnego . Nie ulega wątpliwości, iż wniosek P. G. odnosił się do zasądzenia na jego rzecz odszkodowania za niesłuszne tymczasowe aresztowanie, czego dowodem jest w jego ocenie brak w aktach sprawy protokołu o jego zatrzymaniu. Tego rodzaju postępowanie toczy się w myśl reguł określonych w rozdziale 58 Kodeksu postępowania karnego . Sad I instancji w sposób wyjątkowo wnikliwy przeanalizował wszystkie okoliczności mające znaczenie dla uznania zasadności wniosku P. G. i przekonywująco uzasadnił z jakich przyczyn wniosku tego nie uwzględnił. Sąd ten nie pominął faktu, iż w aktach sprawy brak jest protokołu zatrzymania wnioskodawcy w sprawie sygn. K 58/03 – Sądu Rejonowego w N. , jednakże okoliczność ta nie może przesądzać o tym, iż do zatrzymania tego doszło w sposób niezgodny z prawem i było ono niezasadne, albowiem, z informacji znajdujących we wskazanej sprawie wynikało, iż występujący w roli podejrzanego P. G. nie przebywał w miejscu zamieszkania, a jego matka odmawiała przyjmowania korespondencji. W związku z niemożnością ustalenia miejsca pobytu podejrzanego w dniu 28 czerwca 2002 r. zostało wydane postanowienie o zawieszeniu postępowania i zarządzono poszukiwanie go. Po ustaleniu miejsca pobytu P. G. – podjęto działania zmierzające do spowodowania jego stawiennictwa w Prokuraturze, a wobec ich nieskuteczności asesor Prokuratury Rejonowej w Płocku wydał zarządzanie o zatrzymaniu go i doprowadzeniu do Prokuratury na dzień 1 października 2002 r. (k. 88). Powyższe okoliczności w pełni uzasadniają stanowisko Sądu Okręgowego, iż zarządzenie o doprowadzeniu z dnia 18 sierpnia 2002 r. było w pełni zasadne i miało na celu spowodowanie, by przesłuchanie P. G. mogło dojść do skutku. Nie budzi również wątpliwości okoliczność, od jakiej daty należy liczyć początek tymczasowego aresztowania wobec P. G. . Wynika ona bowiem z postanowienia Sądu Rejonowego w Płocku z dnia 1 października 2002 r., w którym to dniu zastosowano wobec ówczesnego podejrzanego tego rodzaju środek zapobiegawczy. Fakt zaliczenia okresu tymczasowego aresztowania na poczet prawomocnie orzeczonej wobec niego kary pozbawienia wolności powoduje, iż nie zachodziła żadna z przesłanek o których mowa w art. 552 § 1, 2, 3 i 4 k.p.k. uzasadniających uwzględnienie wniosku P. G. . Mając na uwadze powyższe Sąd Apelacyjny nie znalazł żadnych podstaw do zmiany zaskarżonego orzeczenia i orzekł w części dyspozytywnej wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI