II AKA 152/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny we Wrocławiu rozpoznał sprawę z apelacji obrony i prokuratora dotyczącej wyroku Sądu Okręgowego w Legnicy, który skazał W. C. za rozbój z użyciem noża (art. 280 § 2 kk). Obrona zaskarżyła wyrok w całości, podnosząc zarzuty obrazy przepisów postępowania, w tym braku obligatoryjnej obrony dla nieletniego oskarżonego oraz błędu w ustaleniach faktycznych wynikającego z pominięcia wniosków dowodowych i uznania zeznań pokrzywdzonej za wiarygodne. Prokurator zaskarżył wyrok w części dotyczącej kary, domagając się jej zaostrzenia z uwagi na wysoki stopień społecznej szkodliwości czynu. Sąd Apelacyjny szczegółowo przeanalizował zarzuty apelacyjne. Uznano, że oskarżony posiadał obrońców z wyboru przez cały czas postępowania sądowego, co czyni zarzut braku obligatoryjnej obrony niezasadnym. Zarzut obrazy art. 410 KPK uznano za bezzasadny, wskazując, że sąd nie może opierać się na dowodach nieujawnionych, a wnioski dowodowe obrony zostały oddalone. Podobnie oceniono zarzut błędu w ustaleniach faktycznych, który opierał się na kwestionowaniu wiarygodności zeznań pokrzywdzonej, mimo braku zarzutu uchybienia w ocenie dowodów przez sąd pierwszej instancji. Sąd odwoławczy nie dopatrzył się również obrazy art. 201 KPK w kontekście opinii biegłego psychologa, uznając ją za rzetelną i fachową. Zarzut obrazy art. 185a § 1 KPK również uznano za niezasadny, wskazując na udział obrońcy z urzędu (choć substytuowanego) w przesłuchaniu pokrzywdzonej i podkreślając, że brak zadania pytań przez obrońcę nie dyskwalifikuje czynności. Sąd odwoławczy nie podzielił również zarzutu prokuratora o niewspółmierności kary, aprobowując zastosowanie nadzwyczajnego złagodzenia kary przez sąd pierwszej instancji. W konsekwencji, Sąd Apelacyjny utrzymał zaskarżony wyrok w mocy, a także zwolnił oskarżonego od ponoszenia kosztów sądowych za drugą instancję.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących obowiązku posiadania obrońcy w postępowaniu karnym, oceny dowodów, dopuszczalności opinii biegłych oraz zasad ustalania stanu faktycznego i wymiaru kary.
Dotyczy specyficznego stanu faktycznego i zarzutów apelacyjnych; kwestia obrony nieletniego może być odmiennie oceniana w zależności od szczegółów sprawy.
Zagadnienia prawne (6)
Czy brak obrońcy z urzędu dla nieletniego oskarżonego w postępowaniu sądowym stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli oskarżony posiadał obrońców z wyboru przez cały czas trwania postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że oskarżony miał obrońców z wyboru od momentu otrzymania zawiadomienia o akcie oskarżenia, a następnie formalnie od 25 listopada 2016 r. do końca postępowania przed sądem pierwszej instancji. Zarzut dotyczył okresu między zakończeniem śledztwa a uzyskaniem tymczasowego upoważnienia, jednakże obrońcy podejmowali czynności obrończe. Ponadto, zarzut dotyczył zaskarżonego orzeczenia, a nie czynności incydentalnych.
Czy oddalenie wniosków dowodowych obrony i oparcie wyroku na nieujawnionych dowodach stanowi obrazę art. 410 KPK?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd nie może opierać wyroku na dowodach nieujawnionych, a oddalenie wniosku dowodowego oznacza, że okoliczność nie została ujawniona.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny wyjaśnił, że jeśli wniosek dowodowy został oddalony, nie dochodzi do przeprowadzenia dowodu ani ujawnienia okoliczności, która miała być udowodniona. W związku z tym, sąd pierwszej instancji nie mógł oprzeć wyroku na okolicznościach, które nie zostały ujawnione na rozprawie głównej, co jest zgodne z art. 410 KPK.
Czy opinia biegłego psychologa, oparta na obserwacji i analizie akt, jest nierzetelna i niepełna, jeśli nie zastosowano dodatkowych metod badawczych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli biegły fachowo wyjaśnił zachowanie pokrzywdzonej i zastosowane metody były wystarczające do wydania opinii w danej sprawie.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że biegła psycholog zastosowała wystarczające metody (analiza akt, obserwacja, udział w przesłuchaniu i okazaniu) i fachowo wyjaśniła zachowanie pokrzywdzonej, wskazując, że czynności manipulacyjne służyły rozładowaniu napięcia, a nie świadczyły o kłamstwie. Biegła uzasadniła brak potrzeby stosowania innych metod, gdyż przedmiotem opinii nie była ocena osobowości.
Czy brak zadania pytań przez obrońcę podczas przesłuchania małoletniej pokrzywdzonej, mimo jego obecności, stanowi obrazę art. 185a § 1 KPK?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, obecność obrońcy, nawet jeśli nie zadaje pytań, spełnia wymóg formalny, a ocena jakości czynności obrończych nie jest podstawą do kwestionowania czynności procesowej.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny stwierdził, że obecność obrońcy z urzędu (lub jego substytuta) podczas przesłuchania pokrzywdzonej spełnia wymóg prawny. Fakt, że obrońca nie zadał pytań, nie może być podstawą do zakwestionowania czynności, zwłaszcza gdy biegła psycholog zaleciła nieponawianie przesłuchania ze względu na koszty emocjonalne dla pokrzywdzonej.
Czy zeznania pokrzywdzonej, która podaje różne wersje zdarzenia, mogą stanowić podstawę ustaleń faktycznych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił ich wiarygodność i nie zarzucono mu uchybienia w tej ocenie.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny przeanalizował zeznania pokrzywdzonej i stwierdził, że zarzuty apelacji o podawaniu różnych wersji nie znajdują potwierdzenia w materiale dowodowym. Pokrzywdzona była przesłuchana raz, a późniejsze czynności (okazania) nie dotyczyły odtwarzania przebiegu zdarzenia. Sąd odwoławczy nie kwestionował oceny dowodów przez sąd pierwszej instancji.
Czy kara 2 lat pozbawienia wolności za rozbój z użyciem noża jest rażąco niewspółmierna do stopnia społecznej szkodliwości czynu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd odwoławczy aprobuje zastosowanie nadzwyczajnego złagodzenia kary.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny nie podzielił zarzutu prokuratora o niewspółmierności kary, aprobowując okoliczności i racje, które przemawiały za zastosowaniem przez sąd pierwszej instancji nadzwyczajnego złagodzenia kary i wymierzeniem kary 2 lat pozbawienia wolności.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| W. C. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| E. C. | osoba_fizyczna | pokrzywdzona |
| Prokuratura Regionalna | organ_państwowy | oskarżyciel publiczny |
| Prokurator Rejonowy w Legnicy | organ_państwowy | oskarżyciel publiczny |
| adw. A. W. | inne | obrońca z wyboru |
| adw. B. K. (2) | inne | obrońca z wyboru |
| K. G. | osoba_fizyczna | współsprawca (wspomniany) |
Przepisy (19)
Główne
k.k. art. 280 § § 2
Kodeks karny
Pomocnicze
k.k. art. 60 § § 1
Kodeks karny
podstawa nadzwyczajnego złagodzenia kary
k.k. art. 60 § 6 pkt 2
Kodeks karny
podstawa nadzwyczajnego złagodzenia kary
k.k. art. 63 § § 1
Kodeks karny
podstawa zaliczenia okresu pozbawienia wolności
k.k. art. 46 § § 1
Kodeks karny
podstawa orzeczenia obowiązku naprawienia szkody
k.k. art. 45 § § 1
Kodeks karny
podstawa orzeczenia przepadku korzyści majątkowej
k.k. art. 624 § § 1
Kodeks karny
podstawa zwolnienia od kosztów sądowych
KPK art. 6
Kodeks postępowania karnego
zasada obrony
KPK art. 79 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania karnego
obowiązek posiadania obrońcy przez nieletniego
KPK art. 80
Kodeks postępowania karnego
obowiązek posiadania obrońcy w postępowaniu przed sądem okręgowym
KPK art. 439 § § 1 pkt 10
Kodeks postępowania karnego
bezwzględna przyczyna odwoławcza
KPK art. 410
Kodeks postępowania karnego
podstawa wyroku - całokształt materiału dowodowego
KPK art. 201
Kodeks postępowania karnego
dopuszczenie dowodu z opinii innego biegłego
KPK art. 185a § § 1
Kodeks postępowania karnego
przesłuchanie małoletniego pokrzywdzonego
KPK art. 170 § § 3
Kodeks postępowania karnego
oddalenie wniosku dowodowego
KPK art. 170 § § 1
Kodeks postępowania karnego
oddalenie wniosku dowodowego
KPK art. 167
Kodeks postępowania karnego
przeprowadzenie dowodu
KPK art. 169
Kodeks postępowania karnego
ujawnienie okoliczności
KPK art. 7
Kodeks postępowania karnego
zasada swobodnej oceny dowodów
Argumenty
Skuteczne argumenty
Oskarżony posiadał obrońców z wyboru przez cały czas postępowania sądowego. • Oddalenie wniosków dowodowych obrony oznacza brak ujawnienia dowodów, co jest zgodne z art. 410 KPK. • Opinia biegłego psychologa była rzetelna i wystarczająca. • Obecność obrońcy z urzędu (substytuowanego) podczas przesłuchania pokrzywdzonej spełnia wymogi formalne. • Zarzuty dotyczące niewiarygodności pokrzywdzonej nie znajdują potwierdzenia w materiale dowodowym. • Zastosowanie nadzwyczajnego złagodzenia kary było uzasadnione.
Odrzucone argumenty
Obraza przepisów postępowania (art. 6 KPK w zw. z art. 79 § 1 pkt 1 KPK oraz art. 80 KPK) poprzez niewyznaczenie obrońcy z urzędu. • Obraza art. 410 KPK poprzez pominięcie istotnych dowodów i błąd w ustaleniach faktycznych. • Obraza art. 201 KPK poprzez zaniechanie dopuszczenia dowodu z opinii innego biegłego psychologa. • Obraza art. 185a § 1 KPK poprzez zaniechanie ponownego przesłuchania małoletniej pokrzywdzonej. • Rażąca niewspółmierność orzeczonej kary pozbawienia wolności.
Godne uwagi sformułowania
"nie jest rolą sądu odwoławczego ocenianie czynności obrończych przez pryzmat tego, czy zostało, czy nie zostało zadane jakiekolwiek pytanie przesłuchiwanej osobie." • "nie można tracić z pola widzenia sugestii biegłej z zakresu psychologii, aby nie ponawiać czynności przesłuchania pokrzywdzonej." • "Z tym ustaleniem, że z opisu czynu wyeliminował fragment „doprowadzając ją w ten sposób do stanu bezbronności".
Skład orzekający
Jerzy Skorupka
przewodniczący-sprawozdawca
Barbara Krameris
sędzia
Edyta Gajgał
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących obowiązku posiadania obrońcy w postępowaniu karnym, oceny dowodów, dopuszczalności opinii biegłych oraz zasad ustalania stanu faktycznego i wymiaru kary."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego i zarzutów apelacyjnych; kwestia obrony nieletniego może być odmiennie oceniana w zależności od szczegółów sprawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii procesowych, takich jak prawo do obrony nieletniego i ocena dowodów, co jest istotne dla prawników. Choć nie zawiera nietypowych faktów, pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów proceduralnych.
“Prawo do obrony nieletniego: czy brak pytań obrońcy dyskwalifikuje czynność procesową?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.