Orzeczenie · 2015-06-19

II AKA 146/15

Sąd
Sąd Apelacyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2015-06-19
SAOSKarneodpowiedzialność Skarbu PaństwaWysokaapelacyjny
tymczasowe aresztowanieodszkodowaniezadośćuczynienieniewątpliwie niesłuszne aresztowanieuchylenie wyrokuponowne rozpoznaniekpksąd apelacyjnysąd okręgowy

Sąd Apelacyjny w Warszawie rozpoznał sprawę dotyczącą wniosku A. Ł. o odszkodowanie i zadośćuczynienie za niewątpliwie niesłuszne tymczasowe aresztowanie. Sąd Okręgowy w Warszawie zasądził na rzecz wnioskodawcy 90 000 zł tytułem zadośćuczynienia i 162,32 zł tytułem odszkodowania, oddalając wniosek w pozostałym zakresie. Od tego wyroku apelacje wnieśli prokurator i pełnomocnik wnioskodawcy. Prokurator zarzucał błąd w ustaleniach faktycznych i obrazę przepisów postępowania, wnosząc o zmianę wyroku na niekorzyść wnioskodawcy. Pełnomocnik wnioskodawcy zarzucał obrazę przepisów postępowania i prawa materialnego, domagając się zasądzenia znacznie wyższych kwot. Sąd Apelacyjny, działając na podstawie art. 440 k.p.k., uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Uzasadnił to stwierdzeniem, że sąd okręgowy dopuścił się uchybienia, nie rozważając i nie uwzględniając istotnych okoliczności sprawy mających znaczenie dla oceny, czy tymczasowe aresztowanie było niewątpliwie niesłuszne. Sąd okręgowy ocenił słuszność aresztu jedynie z perspektywy ostatecznego rozstrzygnięcia (umorzenia postępowania), pomijając przyczyny jego zastosowania, takie jak obawa popełnienia przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub bezpieczeństwu powszechnemu, potwierdzona opinią biegłych psychiatrów. Sąd Apelacyjny podkreślił, że odpowiedzialność Skarbu Państwa opiera się na zasadzie ryzyka, ale niesłuszność musi mieć charakter niewątpliwy. Wskazał również na konieczność uwzględnienia okoliczności związanych z leczeniem psychiatrycznym wnioskodawcy i poprawą jego stanu zdrowia. Wobec powyższych uchybień, sąd apelacyjny uznał, że istnieją poważne wątpliwości co do zasadności uznania tymczasowego aresztowania za niewątpliwie niesłuszne, co uzasadniało uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przesłanek uznania tymczasowego aresztowania za niewątpliwie niesłuszne, zwłaszcza w kontekście stanu psychicznego podejrzanego i ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy karnej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji tymczasowego aresztowania związanego z obawą popełnienia poważnego przestępstwa i problemami psychicznymi podejrzanego.

Zagadnienia prawne (2)

Czy sąd orzekający w przedmiocie odszkodowania za tymczasowe aresztowanie jest zwolniony z rozważenia innych okoliczności, jeśli ostateczne rozstrzygnięcie sprawy karnej (uniewinnienie lub umorzenie) nie przesądza o niewątpliwej niesłuszności aresztu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd orzekający w przedmiocie odszkodowania nie jest zwolniony z rozważenia innych okoliczności, nawet jeśli postępowanie karne zostało umorzone lub zakończyło się uniewinnieniem, jeśli charakter tych okoliczności powoduje, że tymczasowe aresztowanie nie zostanie uznane za niewątpliwie niesłuszne.

Uzasadnienie

Odpowiedzialność Skarbu Państwa opiera się na zasadzie ryzyka, ale niesłuszność musi mieć charakter niewątpliwy. Sąd musi uwzględnić całokształt okoliczności, w tym powody zastosowania i przedłużania aresztu, stan zdrowia podejrzanego oraz skuteczność leczenia.

Czy tymczasowe aresztowanie zastosowane wobec osoby z rozpoznanym zespołem paranoidalnym, stwarzającej wysokie prawdopodobieństwo popełnienia poważnego przestępstwa, może być uznane za niewątpliwie niesłuszne, jeśli stan psychiczny poprawił się w wyniku leczenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sąd Apelacyjny uznał, że istnieją poważne wątpliwości co do zasadności uznania tymczasowego aresztowania za niewątpliwie niesłuszne w takiej sytuacji, co wymaga ponownego rozpoznania sprawy przez sąd niższej instancji.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy pominął powody zastosowania aresztu, w tym obawę popełnienia przestępstwa potwierdzoną opinią biegłych, oraz fakt, że środek ten został uchylony po poprawie stanu psychicznego wnioskodawcy w wyniku leczenia. Te okoliczności mogą wpływać na ocenę niewątpliwej niesłuszności aresztu.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
A. Ł.osoba_fizycznawnioskodawca
Skarb Państwaorgan_państwowyodpowiedzialny
Prokuratororgan_państwowystrona postępowania

Przepisy (12)

Główne

k.p.k. art. 440

Kodeks postępowania karnego

Umożliwia uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, gdy stwierdzono rażącą niesprawiedliwość.

k.p.k. art. 552 § 1 i 4

Kodeks postępowania karnego

Reguluje zasady przyznawania odszkodowania i zadośćuczynienia za tymczasowe aresztowanie uznane za niewątpliwie niesłuszne.

Pomocnicze

k.p.k. art. 258 § 3

Kodeks postępowania karnego

Podstawa prawna stosowania tymczasowego aresztowania w przypadku uzasadnionej obawy popełnienia przestępstwa.

k.p.k. art. 260

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy wykonywania tymczasowego aresztowania w odpowiednim zakładzie leczniczym.

k.p.k. art. 436

Kodeks postępowania karnego

Umożliwia ograniczenie rozpoznania środków odwoławczych do wskazanych uchybień podlegających uwzględnieniu z urzędu.

k.p.k. art. 434 § 1

Kodeks postępowania karnego

Określa granice środka odwoławczego na niekorzyść.

k.p.k. art. 443

Kodeks postępowania karnego

Dopuszcza wydanie orzeczenia surowszego niż uchylone, gdy było ono zaskarżone na niekorzyść.

k.p.k. art. 17 § 2 pkt 2

Kodeks postępowania karnego

Podstawa umorzenia postępowania.

k.k. art. 31 § 1

Kodeks karny

Dotyczy poczytalności sprawcy.

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

Zasada swobodnej oceny dowodów.

k.p.k. art. 410

Kodeks postępowania karnego

Obowiązek uwzględnienia wszystkich ujawnionych w postępowaniu okoliczności.

k.p.k. art. 168

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy dowodów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nierozważenie przez sąd okręgowy istotnych okoliczności sprawy mających znaczenie dla oceny słuszności tymczasowego aresztowania. • Pominięcie przez sąd okręgowy powodów zastosowania i przedłużania tymczasowego aresztowania, w tym obawy popełnienia poważnego przestępstwa. • Niewłaściwa ocena wpływu leczenia psychiatrycznego na stan psychiczny wnioskodawcy i jego potencjalne zagrożenie dla porządku prawnego.

Godne uwagi sformułowania

zaskarżony wyrok nosi cechy rażącej niesprawiedliwości • nie ulega wątpliwości, że odpowiedzialność Skarbu Państwa z tytułu niewątpliwie niesłusznego tymczasowego aresztowania opiera się na zasadzie ryzyka • niesłuszność musi mieć charakter niewątpliwy • sąd orzekający w przedmiocie odszkodowania zwolniony jest od rozważenia także innych okoliczności, jeśli ich charakter powoduje, że - mimo zapadnięcia w sprawie, w przedmiocie odpowiedzialności karnej, wskazanych orzeczeń - tymczasowe aresztowanie nie zostanie uznane za niewątpliwie niesłuszne

Skład orzekający

Marek Czecharowski

przewodniczący

Krzysztof Karpiński

sędzia

Hanna Wnękowska

sędzia sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek uznania tymczasowego aresztowania za niewątpliwie niesłuszne, zwłaszcza w kontekście stanu psychicznego podejrzanego i ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy karnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji tymczasowego aresztowania związanego z obawą popełnienia poważnego przestępstwa i problemami psychicznymi podejrzanego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy odszkodowania za tymczasowe aresztowanie, co jest tematem budzącym zainteresowanie ze względu na potencjalne błędy wymiaru sprawiedliwości i ich konsekwencje dla obywateli. Uchylenie wyroku przez sąd wyższej instancji dodaje jej wagi.

Czy tymczasowe aresztowanie było niewątpliwie niesłuszne? Sąd Apelacyjny uchyla wyrok i wskazuje na kluczowe błędy sądu niższej instancji.

Dane finansowe

WPS: 305 000 PLN

zadośćuczynienie: 90 000 PLN

odszkodowanie: 162,32 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst