II AKa 136/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny uchylił wyrok uniewinniający oskarżonego od zarzutu niegospodarności wielkich rozmiarów i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na błędy w ocenie dowodów przez sąd pierwszej instancji.
Sąd Apelacyjny w Katowicach uchylił wyrok Sądu Okręgowego w Katowicach, który uniewinnił M. W. od zarzutu niegospodarności wielkich rozmiarów (art. 296 § 1 i 3 k.k.). Apelacja prokuratora zarzuciła sądowi pierwszej instancji błąd w ustaleniach faktycznych i wadliwą ocenę dowodów. Sąd odwoławczy uznał, że dowody powinny być ponownie przeanalizowane, szczególnie w kontekście zamiaru oskarżonego i świadomości skutków jego działań, wskazując na naruszenie reguł swobodnego wnioskowania przez sąd pierwszej instancji.
Sąd Apelacyjny w Katowicach, rozpoznając apelację prokuratora, uchylił wyrok Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 22 października 2015 roku, sygn. akt V K 228/13, którym uniewinniono M. W. od zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 296 § 1 i 3 k.k. (niegospodarność wielkich rozmiarów). Sąd odwoławczy uznał, że apelacja prokuratora, zarzucająca sądowi pierwszej instancji błąd w ustaleniach faktycznych i mający wpływ na treść wyroku, jest zasadna. Wskazano na wadliwą ocenę dowodów przez sąd okręgowy, który zignorował dowody przeciwne przyjętej przez siebie tezie i naruszył reguły swobodnego wnioskowania (art. 7 k.p.k.). Sąd Apelacyjny podkreślił, że zeznania świadków i opinie biegłych, dotyczące nieprawidłowości w działaniach oskarżonego, nieprzydatności zakupionych urządzeń oraz zawyżonych cen, przeczą wersji oskarżonego i jego dbałości o mienie spółki. Sąd odwoławczy zwrócił uwagę na konieczność ponownej analizy zamiaru oskarżonego, świadomości skutków jego działań oraz możliwości ustalenia wiarygodności wierzytelności. Sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Katowicach, który ma również rozważyć, czy czyn stanowi przestępstwo trwałe.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Sąd Apelacyjny uznał, że sąd pierwszej instancji wadliwie ocenił dowody i nieprawidłowo ustalił stan faktyczny, co może prowadzić do błędnego wniosku o braku wyczerpania znamion czynu zabronionego.
Uzasadnienie
Sąd odwoławczy wskazał na błędy w ocenie dowodów przez sąd pierwszej instancji, w tym ignorowanie dowodów przeciwnych, wadliwe ustalenie zamiaru oskarżonego i świadomości skutków jego działań, a także nieprawidłową ocenę wartości zakupionych urządzeń i wierzytelności.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
prokurator
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. W. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| Prokuratura Okręgowa w Katowicach | organ_państwowy | prokurator |
| (...) — Sp. z o.o. | spółka | pokrzywdzony podmiot |
| J. F. | osoba_fizyczna | świadkowi/doradca |
| (...) S.A. | spółka | podmiot gospodarczy |
| (...) | spółka | podmiot gospodarczy |
| Klub Sportowy (...) | instytucja | podmiot gospodarczy |
| P. B. | osoba_fizyczna | dłużnik |
| M. K. | osoba_fizyczna | dłużnik |
| M. S. | osoba_fizyczna | dłużnik |
Przepisy (6)
Główne
k.k. art. 296 § § 1 i 3
Kodeks karny
k.s.h.
Ustawa z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych
Pomocnicze
k.p.k. art. 454 § §2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
Naruszenie reguł swobodnego wnioskowania przy ocenie dowodów.
k.p.k. art. 421 § §1
Kodeks postępowania karnego
Wadliwe uzasadnienie wyroku.
k.p.k. art. 442 § §2
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zarzut prokuratora dotyczący błędu w ustaleniach faktycznych i wadliwej oceny dowodów przez sąd pierwszej instancji. Naruszenie przez sąd pierwszej instancji reguł swobodnego wnioskowania (art. 7 k.p.k.). Ignorowanie przez sąd pierwszej instancji dowodów przeciwnych tezie przyjętej w uzasadnieniu. Nieprawidłowa ocena zamiaru oskarżonego i świadomości skutków jego działań. Zawyżone ceny zakupu maszyn i nieprawidłowa ocena wartości wierzytelności.
Godne uwagi sformułowania
nie można wykluczyć błędu sądu meriti podzielić należy pogląd, iż zasadnicze zastrzeżenia budzi przedstawiony tok wnioskowania sądu okręgowego ocenił dowody z ewidentnym naruszeniem normy art. 7 k.p.k. Nie można bowiem inaczej określić sytuacji w której sąd ignoruje dowody przeciwne tezie uznanej ostatecznie za odpowiednią do konstrukcji stanu faktycznego i następnie prawnej jego oceny. nie tyle wadliwe uzasadnienie [...] lecz ocena dowodów na podstawie których sąd doszedł do przekonania, że oskarżony powinien zostać uniewinniony.
Skład orzekający
Mirosław Ziaja
przewodniczący
Waldemar Szmidt
sprawozdawca
Marcin Ciepiela
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących niegospodarności, oceny dowodów w sprawach karnych gospodarczych, zasad sporządzania uzasadnień wyroków."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i oceny dowodów przez sąd pierwszej instancji. Wskazanie na wątpliwość co do charakteru prawnego czynu jako przestępstwa trwałego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy poważnych zarzutów niegospodarności w spółce, a orzeczenie Sądu Apelacyjnego wskazuje na istotne błędy proceduralne sądu pierwszej instancji w ocenie dowodów, co jest zawsze interesujące dla prawników procesowych.
“Sąd Apelacyjny: Błędy w ocenie dowodów uniemożliwiły sprawiedliwy wyrok w sprawie o niegospodarność wielkich rozmiarów.”
Dane finansowe
WPS: 1 608 616,5 PLN
zwrot kosztów obrony: 2220 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt: II AKa 136/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 czerwca 2016 roku Sąd Apelacyjny w Katowicach II Wydział Karny w składzie : Przewodniczący : SSA Mirosław Ziaja SSA Waldemar Szmidt (spr.) SSO del. Marcin Ciepiela Protokolant : Magdalena Bauer przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Katowicach Grzegorza Bedrijczuka po rozpoznaniu w dniu 9 czerwca 2016 roku sprawy M. W. s. M. i J. ur. (...) w O. oskarżonego z art. 296 § 1 i 3 k.k. na skutek apelacji prokuratora od wyroku Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 22 października 2015 roku, sygn. akt V K 228/13 uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Katowicach. SSO del. Marcin Ciepiela SSA Mirosław Ziaja SSA Waldemar Szmidt Sygn. akt: II AKa 136/16 UZASADNIENIE M. W. został oskarżony o to, że w okresie od 18 lipca 2001 r. do dnia 25 marca 2002 r. w K. : pełniąc jednoosobowo funkcję Prezesa Zarządu (...) — Sp. z o.o. z siedzibą w K. mocą uchwały Rady Nadzorczej tej Spółki z dnia 19 maja 2000 r., nr: (...) oraz będąc zobowiązanym do prowadzenia spraw majątkowych Spółki na podstawie Ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2000 r., nr 94, póz. 1037, wraz z późn. zm.), nie dopełnił ciążących na nim obowiązków prawidłowego gospodarowania mieniem Spółki poprzez: • zawarcie w dniu 18 lipca 2001 r. w K. porozumienia z J. F. — Doradcą Prezesa Zarządu w/wym. Spółki, o wypłacie odszkodowania z tytułu wcześniejszego rozwiązania umowy o pracę na czas określony w kwocie 62.917,07 złotych brutto i poprzez wypłatę powyższej kwoty w okresie od dnia 31 sierpnia 2001 r. do dnia 28 września 2001 r., • zakup w dniu 27 lipca 2001 r. od firmy (...) S.A. dwóch gwinciarko — walcarek za kwotę łączną 670.000 złotych, bez uprzedniej wyceny, o wartości złomowej - 10.000 złotych, ze szkodą w wysokości 660.000 złotych, • zawarcie w dniu 20 lutego 2002 r. umowy kupna - sprzedaży od firmy (...) , z siedzibą w L. , urządzeń w postaci kruszarki udarowej o symbolu 40.78 i przesiewacza wibracyjnego o symbolu 30.91 za łączną kwotę 976.000 złotych, bez uprzedniej wyceny i planu wykorzystania tychże urządzeń, których wartość rynkowa z uwzględnieniem zużycia fizycznego, funkcjonalnego i ekonomicznego wynosiła łączną kwotę 134.300 złotych, ze szkodą w wysokości 841.700 złotych, • zawarcie w dniu 25 marca 2002 r. w K. trzech umów cesji wierzytelności z Klubem Sportowym (...) z siedzibą w S. , na przelew wierzytelności przysługujących KS (...) w łącznej wysokości 43.999,53 złotych względem dłużników: P. B. , M. K. i M. S. , za kwotę odpowiadającą pełnej wysokości wierzytelności, bez uprzedniego sprawdzenia wymagalności należności i możliwości skutecznej ich egzekucji, czym spowodował łącznie szkodę w wysokości 1.608.616,50 złotych, stanowiącą szkodę w wielkich rozmiarach w mieniu (...) Sp. z o.o. ; tj. o przestępstwo z art. 296 § l i 3 k.k. Wyrokiem z dnia 22 października 2015 r. (sygn. akt V K 228/13) Sąd Okręgowy w Katowicach: 1. oskarżonego M. W. uniewinnił od popełnienia zarzucanego mu czynu z art. 296 § l i 3 k.k. , a kosztami postępowania obciążył Skarb Państwa, 2. na mocy art. 632 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 616 § l pkt 2 k.p.k. zasądził od Skarbu Państwa na rzecz oskarżonego M. W. kwotę 2.220,00 zł (dwa tysiące dwieście dwadzieścia złotych) tytułem wydatków poniesionych w związku z ustanowieniem obrońcy z wyboru. Od powołanego wyroku apelację wniósł prokurator i na podstawie art. 425 § l, 2 i 3 k.p.k. , art. 427 § l i 2 k.p.k. , art. 428 § l k.p.k. oraz art. 444 k.p.k. zaskarżając go w całości na niekorzyść oskarżonego, a na podstawie art. 427 § l i § 2 k.p.k. i art. 438 pkt 3 k.p.k. zarzucając mu błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za jego podstawę i mający wpływ na jego treść poprzez przyjęcie, iż oskarżony M. W. swoim zachowaniem nie wyczerpał ustawowych znamion czynu zabronionego z art. 296 § l i § 3 k.k. , podczas gdy l prawidłowa ocena zgromadzonego materiału dowodowego, a w tym zeznań świadków takich jak: W. I. , P. O. , T. K. (1) czy E. K. oraz opinii biegłego sądowego I. K. z dnia 10 czerwca 2015 r. i innych, prowadzi do jednoznacznego wniosku, iż oskarżony swoim zachowaniem wyczerpał znamiona zarzucanego mu przestępstwa. Stawiając powyższy zarzut apelujący wniósł o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sad I instancji. Sąd Apelacyjny w Katowicach rozpoznając niniejszą sprawę następuje. stwierdził co Wniesiona od wyroku sądu okręgowego apelacja wywołała skutek w postaci uchylenia zaskarżonego wyroku celem ponownego rozpoznania sprawy przez sąd I instancji. Uznał bowiem orzekający w sprawie sąd odwoławczy , iż zgromadzone w sprawie dowody , winne być poddane ponownej analizie i ocenie przez sąd okręgowy , głównie w kontekście zarzutów apelacji oskarżyciela publicznego. W świetle przedstawionej przez sąd I instancji argumentacji oraz ostatecznych wniosków odnoszących się do prawnomaterialnej oceny zachowania oskarżonego - nie można wykluczyć błędu sądu meriti. Konsekwencją zaś powyższego , stosownie do treści art. 454 §2 k.p.k. musi być ponowne poddanie sprawy kognicji orzekającemu w I instancji Sądowi Okręgowemu w Katowicach. In concreto natomiast odnosząc się do zarzutów apelacji prokuratora , podzielić należy pogląd, iż zasadnicze zastrzeżenia budzi przedstawiony tok wnioskowania sądu okręgowego co do określenia zamiaru, z jakim / hipotetycznie przyjąwszy jego sprawstwo oraz winę umyślna / działał oskarżony a także świadomości co do prawnych i gospodarczych skutków podejmowanych działań. Apelacja prokuratora formułując zarzut błędu w ustaleniach faktycznych przedstawiła w tym zakresie szereg istotnych okoliczności , które sąd orzekający w I instancji zweryfikował w sposób kontrowersyjny , i. jak się wydaje - pozostający w opozycji do reguł wnioskowania swobodnego. Sąd I instancji czyniąc ustalenia faktyczne a następnie motywując je w pisemnym uzasadnieniu ocenił dowody z ewidentnym naruszeniem normy art. 7 k.p.k. Nie można bowiem inaczej określić sytuacji w której sąd ignoruje dowody przeciwne tezie uznanej ostatecznie za odpowiednią do konstrukcji stanu faktycznego i następnie prawnej jego oceny. Przyczyną uchylenia wyroku sądu I instancji jest zatem nie tyle wadliwe uzasadnienie /choć i ono w oczywisty sposób nie odpowiada regułom określonym w art. 421 §1 k.p.k. /, lecz ocena dowodów na podstawie których sąd doszedł do przekonania, że oskarżony powinien zostać uniewinniony. Nie można zatem zaakceptować sytuacji w której sąd meriti oceniając wartość dowodowa złożonych w sprawie wyjaśnień oskarżonego, zeznań świadków i opinii biegłych — wszystkie ocenił jako wiarygodne i stanowiące podstawie ustaleń. Rzecz jasna, gdyby te wszystkie wskazane wyżej dowody jednoznacznie przemawiały za wersją zdarzeń forsowaną przez oskarżonego, powyższego zarzutu nie można byłoby czynić. Tak jednak w niniejszej sprawie nie jest. Zeznania świadków E. K. , G. T. opisujące liczne nieprawidłowości, które oskarżony albo inspirował albo był ich w pełni świadomy przeczą tezie o jego dbałości o sprawy spółki i prawidłowej realizacji zawieranych umów. Świadkowie P. O. I T. K. (2) wskazywali w swoich relacjach na faktyczną nieprzydatność zakupywanych przez oskarżonego urządzeń. Świadkowi K. P. i K. I. , a także pozostali przesłuchani na okoliczność funkcjonowania spółki i zakresu kompetencji oskarżonego stanowczo przeczyli aby był on w swoich działaniach ograniczany przez Radę Nadzorczą, albo też aby to Rada nakazywała podejmowanie działań z które następnie wyłącznie on byłby odpowiedzialny. Bez stosownej analizy pozostają również opinie biegłych odnoszące się do drastycznie zawyżonych kwot, które zostały zapłacone za zakupione maszyny /wobec ich realnie niskiej wartości/. Nie do zaakceptowania jest pogląd sądu, jakoby oskarżony nie miał możliwości ustalenia wiarygodności /w kontekście możliwości uzyskania spłaty/pozyskanych wierzytelności. Stwierdzenie że nie mógł tego uczynić w żaden sposób gdyż „nie jest komornikiem" jest w sposób oczywisty błędne. Wobec zasadności zarzutów prokuratora sprawa wymaga ponownego rozpoznania, w trakcie którego sad I instancji uprawnionym będzie, o ile uzna to za stosowne, do ograniczenia bezpośredniego przeprowadzenia na rozprawie dowodów z osobowych źródeł dowodowych /zeznań świadków i opinii biegłych/. Upływ czasu od zdarzeń będących przedmiotem procesu, zeznania i opinie już złożone w sprawie i niekwestionowanie ich treści przez strony /które koncentrują swoja argumentację na odmiennej ocenie dowodów nie zarzucając ich niezupełności/ uzasadniają postępowanie po myśli art. 442§2 k.p.k. Koniecznym będzie również aby sąd I instancji rozstrzygając, rozważył, czy czyn zarzucany oskarżonemu w istocie stanowi -jak to oświadczył na rozprawie odwoławczej - przestępstwo trwałe. Zważywszy na zapatrywanie doktryny i orzecznictwo sądów, teza taka wydaje się być wysoce wątpliwą. Mając zatem na uwadze wszystkie wyżej wskazane argumenty, które świadczą o konieczności ponownego rozstrzygnięcia sprawy przez sąd I instancji, Sąd Apelacyjny w Katowicach orzekł jak w wyroku, zaskarżone orzeczenie uchylając i przekazując sprawę Sądowi Okręgowemu w Katowicach do ponownego rozpoznania.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI