II AKA 136/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny w Białymstoku rozpoznał sprawę z apelacji pełnomocnika T. B. od wyroku Sądu Okręgowego w Olsztynie, który zasądził od Skarbu Państwa kwotę 6000 zł tytułem zadośćuczynienia za niewątpliwie niesłuszne umieszczenie wnioskodawczyni w strzeżonym ośrodku dla cudzoziemców. Pełnomocnik wnioskodawczyni zaskarżyła wyrok w całości, zarzucając obrazę art. 88 ust. 2 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP poprzez jego niezastosowanie, i domagała się zmiany wyroku poprzez zasądzenie wyższego zadośćuczynienia za dłuższy okres pobytu. Sąd Apelacyjny uznał apelację za oczywiście bezzasadną. Sąd drugiej instancji podzielił argumentację sądu pierwszej instancji co do wykładni art. 88 ust. 2 ustawy, wskazując na wątpliwości interpretacyjne przepisu, ale jednocześnie podkreślając, że nawet przy uwzględnieniu argumentów skarżącego, nie można było przyjąć wystąpienia domniemania przemocy przed datą 2 grudnia 2011 r. Sąd Apelacyjny stwierdził, że całokształt okoliczności sprawy nie pozwalał na stwierdzenie oczywistej niesłuszności pobytu wnioskodawczyni w ośrodku przez cały wskazywany w apelacji okres. W związku z tym, Sąd Apelacyjny utrzymał w mocy zaskarżony wyrok, obciążając koszty postępowania odwoławczego Skarb Państwa.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących pobytu cudzoziemców w strzeżonych ośrodkach, przesłanek zwolnienia oraz zasad przyznawania zadośćuczynienia za niesłuszne umieszczenie.
Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji prawnej cudzoziemców i może mieć ograniczone zastosowanie w innych obszarach prawa.
Zagadnienia prawne (4)
Czy art. 88 ust. 2 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, dotyczący zwolnienia z ośrodka strzeżonego, ma zastosowanie do cudzoziemca, który złożył wniosek o nadanie statusu uchodźcy już po umieszczeniu w strzeżonym ośrodku?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd pierwszej instancji błędnie zinterpretował ten przepis, jednakże ostateczne rozstrzygnięcie sądu pierwszej instancji było prawidłowe co do istoty.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny analizował wykładnię art. 88 ust. 2 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony, wskazując na wątpliwości interpretacyjne. Podkreślono, że przepis ten literalnie dotyczy cudzoziemców, którzy od początku pobytu zgłaszają wniosek o status uchodźcy. Sąd uznał, że nawet jeśli przyjęto by argumentację skarżącego co do wykładni, to brak było podstaw do przyjęcia domniemania przemocy przed datą 2 grudnia 2011 r., co uniemożliwiało stwierdzenie oczywistej niesłuszności pobytu w ośrodku przez cały okres.
Czy stan psychofizyczny wnioskodawczyni, udokumentowany obserwacją psychologiczną z wywiadu, uzasadniał przyjęcie domniemania, że stała się ona ofiarą przemocy, co mogłoby stanowić podstawę do zwolnienia z ośrodka strzeżonego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, spostrzeżenia psychologa nie były na tyle ewidentne, aby przyjąć wystąpienie domniemania przemocy, zwłaszcza biorąc pod uwagę możliwość świadomego wpływania na ocenę przez wnioskodawczynię.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny ocenił, że obserwacja psychologiczna z wywiadu, mimo wskazania na pewne nieprawidłowości w zachowaniu i samopoczuciu wnioskodawczyni, nie była wystarczająca do przyjęcia domniemania przemocy. Podkreślono, że wnioskodawczyni była żywotnie zainteresowana pozytywnym rozstrzygnięciem wniosku o status uchodźcy, a jej twierdzenia były przedmiotem kontrowersji.
Czy pobyt cudzoziemca w strzeżonym ośrodku może spowodować niebezpieczeństwo dla jego życia lub zdrowia, stanowiąc podstawę do zwolnienia?
Odpowiedź sądu
Tak, opinie psychologów potwierdziły, że pobyt wnioskodawczyni w ośrodku strzeżonym mógł spowodować niebezpieczeństwo dla jej życia lub zdrowia.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny odwołał się do art. 103 ustawy o cudzoziemcach, który stanowi, że postanowienia o umieszczeniu w strzeżonym ośrodku nie wydaje się, jeżeli mogłoby to spowodować niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia. Opinie sporządzone w sprawie dawały podstawy do uznania, że pobyt wnioskodawczyni w ośrodku mógł stanowić takie niebezpieczeństwo.
Czy stwierdzenie niewątpliwej niesłuszności umieszczenia cudzoziemca w strzeżonym ośrodku jest warunkiem normatywnym dla przyznania zadośćuczynienia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zgodnie z art. 108 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach, warunkiem przyznania zadośćuczynienia jest stwierdzenie, że umieszczenie w strzeżonym ośrodku było niewątpliwie niesłuszne.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny podkreślił, że niesłuszność pobytu musi cechować się oczywistością. W ocenie sądu, całokształt okoliczności ujawnionych w sprawie nie pozwalał na stwierdzenie wystąpienia tej przesłanki w całym wskazywanym przez apelację okresie.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| T. B. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | odpowiedzialny za odszkodowanie |
Przepisy (7)
Główne
u.c. art. 108 § 1
Ustawa o cudzoziemcach
Warunkiem normatywnym dla przyznania stosownego odszkodowania lub zadośćuczynienia jest stwierdzenie, że umieszczenie cudzoziemca w strzeżonym ośrodku było niewątpliwie niesłuszne.
u.o.u.n. art. 88 § 2
Ustawa o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
Dotyczy zwolnienia z ośrodka strzeżonego cudzoziemców składających wniosek o status uchodźcy. Sąd analizował jej zastosowanie do osób, które złożyły wniosek już po umieszczeniu w ośrodku.
Pomocnicze
u.c. art. 107 § 1
Ustawa o cudzoziemcach
Podstawa do zwolnienia cudzoziemca z ośrodka strzeżonego.
u.c. art. 103
Ustawa o cudzoziemcach
Postanowienia o umieszczeniu cudzoziemca w strzeżonym ośrodku nie wydaje się, jeżeli mogłoby to spowodować niebezpieczeństwo dla jego życia lub zdrowia.
u.o.u.n. art. 89 § 2
Ustawa o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
Obligatoryjne przedłużenie przez sąd rejonowy pobytu w strzeżonym ośrodku o 90 dni w przypadku złożenia wniosku o nadanie statusu uchodźcy w trakcie takiego pobytu.
u.o.u.n. art. 89b § 1
Ustawa o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
u.o.u.n. art. 2 § 4
Ustawa o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
Definicja cudzoziemca odwołuje się do ustawy o cudzoziemcach.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak podstaw do przyjęcia domniemania przemocy przed datą 2 grudnia 2011 r. na podstawie przedstawionej dokumentacji psychologicznej. • Całokształt okoliczności sprawy nie pozwala na stwierdzenie oczywistej niesłuszności pobytu wnioskodawczyni w ośrodku przez cały wskazywany w apelacji okres. • Wnioskodawczyni była żywotnie zainteresowana pozytywnym rozstrzygnięciem wniosku o status uchodźcy, co mogło wpływać na jej zeznania.
Odrzucone argumenty
Zastosowanie art. 88 ust. 2 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony do cudzoziemca, który złożył wniosek o status uchodźcy po umieszczeniu w strzeżonym ośrodku. • Domaganie się wyższego zadośćuczynienia i za dłuższy okres pobytu w ośrodku.
Godne uwagi sformułowania
Apelacja nie zasługiwała na uwzględnienie w stopniu nakazującym uznać ją za oczywiście bezzasadną • Niewątpliwie treść omawianego przepisu wprowadza wątpliwości interpretacyjne • Utrzymanie zaproponowanej przez Sąd I instancji literalnej wykładni art. 88 ust. 2 (...) doprowadziłoby do sytuacji, w której ofiary przemocy (...) byłyby różnie traktowane • Nie sposób nie zgodzić się ze skarżącym • Nie były one – zdaniem Sądu Apelacyjnego – na tyle ewidentne, aby już wówczas przyjmować wystąpienie domniemania, że wnioskodawczyni stała się ofiarą przemocy • Niesłuszność takiego pobytu musi cechować się oczywistością
Skład orzekający
Alina Kamińska
przewodniczący
Halina Czaban
sprawozdawca
Piotr Sławomir Niedzielak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących pobytu cudzoziemców w strzeżonych ośrodkach, przesłanek zwolnienia oraz zasad przyznawania zadośćuczynienia za niesłuszne umieszczenie."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji prawnej cudzoziemców i może mieć ograniczone zastosowanie w innych obszarach prawa.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii prawnej związanej z ochroną cudzoziemców i ich prawami w ośrodkach strzeżonych, a także interpretacji przepisów dotyczących zadośćuczynienia.
“Czy ofiara przemocy w kraju pochodzenia zawsze ma prawo do zadośćuczynienia za pobyt w ośrodku strzeżonym?”
Dane finansowe
WPS: 6000 PLN
zadośćuczynienie: 6000 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.