II AKA 118/15

Sąd Apelacyjny w WarszawieWarszawa2015-05-22
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko życiu i zdrowiuŚredniaapelacyjny
handel ludźmiart. 189a k.k.wyrokapelacjasąd apelacyjnysąd okręgowypokrzywdzonaoskarżonybłąd proceduralnyponowne rozpoznanie

Sąd Apelacyjny uchylił wyrok skazujący za handel ludźmi i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, uznając potrzebę przesłuchania pokrzywdzonej z uwagi na błędy proceduralne sądu pierwszej instancji.

Sąd Apelacyjny w Warszawie uchylił wyrok Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w sprawie o handel ludźmi (art. 189a § 1 k.k.) i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Głównym powodem uchylenia wyroku była konieczność ponownego przesłuchania pokrzywdzonej M. B., której zeznania stanowiły kluczowy dowód, a sąd pierwszej instancji dopuścił się błędów proceduralnych w zakresie ich ujawnienia i poszukiwania świadka. Sąd Apelacyjny wskazał na możliwość ustalenia kontaktu z pokrzywdzoną na podstawie akt innej sprawy.

Sąd Apelacyjny w Warszawie, rozpoznając apelację obrońcy oskarżonego A. A. od wyroku Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Oskarżony został uznany za winnego handlu ludźmi (art. 189a § 1 k.k.) i skazany na karę 3 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności. Apelacja zarzucała błąd w ustaleniach faktycznych wynikający z nieprawidłowej oceny dowodów. Sąd Apelacyjny uznał apelację za zasadną, wskazując na istotne uchybienia proceduralne sądu pierwszej instancji. Sąd Okręgowy oparł się m.in. na zeznaniach pokrzywdzonej M. B., ujawniając je na podstawie art. 391 § 1 k.p.k. bez należytego ustalenia jej miejsca pobytu i doręczenia wezwania. Mimo trwających poszukiwań, nie udało się ustalić jej miejsca pobytu. Sąd Apelacyjny zwrócił uwagę, że pokrzywdzona została następnie przesłuchana w innej, równoległej sprawie (XVIII K 289/13), gdzie podała swoje dane kontaktowe i wyraziła chęć współpracy. W tej sytuacji, Sąd Apelacyjny uznał, że możliwe jest przesłuchanie M. B. przed Sądem Okręgowym, co jest zgodne z zasadą bezpośredniości. W związku z tym, uchylono wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania, nakazując sądowi pierwszej instancji wezwanie pokrzywdzonej, przesłuchanie jej z udziałem psychologa, wyjaśnienie rozbieżności w zeznaniach oraz przeprowadzenie pozostałych niezbędnych dowodów.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd pierwszej instancji dopuścił się błędów proceduralnych w zakresie ustalenia miejsca pobytu i przesłuchania pokrzywdzonej, co skutkuje koniecznością uchylenia wyroku i ponownego rozpoznania sprawy.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny wskazał na nieskuteczność działań sądu pierwszej instancji w ustaleniu miejsca pobytu pokrzywdzonej i przedwczesne ujawnienie jej zeznań. Podkreślono, że pokrzywdzona została odnaleziona i przesłuchana w innej sprawie, co umożliwia jej przesłuchanie w niniejszym postępowaniu, zgodnie z zasadą bezpośredniości.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
A. A.osoba_fizycznaoskarżony
M. B.osoba_fizycznapokrzywdzona
A. M. A.osoba_fizycznaoskarżony
adw. Z. P.osoba_fizycznaobrońca z urzędu
Prokurator Hanna Gorajska-Majewskaorgan_państwowyprokurator

Przepisy (5)

Główne

k.k. art. 189a § § 1

Kodeks karny

Przepis dotyczący handlu ludźmi, stanowiący podstawę oskarżenia.

Pomocnicze

k.p.k. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Przepis dotyczący ujawnienia zeznań świadka w określonych sytuacjach, zastosowany przez sąd pierwszej instancji, ale uznany za zastosowany w sposób wadliwy.

k.p.k. art. 170 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Przepis dotyczący oddalenia wniosku o kontynuowanie poszukiwań świadka, wskazany jako nieprawidłowo przywołany przez sąd pierwszej instancji.

k.p.k. art. 452 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Przepis dotyczący możliwości przeprowadzenia dowodu na rozprawie apelacyjnej.

k.p.k. art. 424

Kodeks postępowania karnego

Przepis określający wymogi uzasadnienia wyroku.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niezbędność ponownego przesłuchania pokrzywdzonej z uwagi na błędy proceduralne sądu pierwszej instancji. Możliwość ustalenia kontaktu z pokrzywdzoną na podstawie akt innej sprawy. Zasada bezpośredniości postępowania karnego.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Apelacyjny zważył co następuje. Wniosek apelacji jest zasadny. Pomijając przedwczesne ujawnienie, w trybie art. 391 § 1 k.p.k. , zeznań M. B. oraz nieprawidłowe przywołanie art. 170 § 1 pkt. 4 i 5 k.p.k. jako podstawy oddalenia wniosku o kontynuowanie poszukiwań świadka - zwrócić należy uwagę na nieskuteczność działań podejmowanych w tym zakresie przez Sąd Okręgowy.

Skład orzekający

Hanna Wnękowska

przewodniczący-sprawozdawca

Krzysztof Karpiński

sędzia

Ewa Gregajtys

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wskazuje na konieczność rygorystycznego przestrzegania zasady bezpośredniości w postępowaniu karnym oraz prawidłowego ustalania miejsca pobytu świadków przed ujawnieniem ich zeznań."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych błędów proceduralnych sądu pierwszej instancji w konkretnej sprawie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy handlu ludźmi, co jest tematem o dużym ciężarze gatunkowym. Kluczowe są tu jednak błędy proceduralne sądu, które doprowadziły do uchylenia wyroku, co jest interesujące z perspektywy prawniczej.

Błędy proceduralne sądu uchylają wyrok w sprawie o handel ludźmi – kluczowe przesłuchanie pokrzywdzonej.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II AKa 118/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 maja 2015r. Sąd Apelacyjny w Warszawie II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: SSA – Hanna Wnękowska (spr.) Sędziowie: SA – Krzysztof Karpiński SO (del.) – Ewa Gregajtys Protokolant: – sekr. sąd. Łukasz Jachowicz przy udziale Prokuratora Hanny Gorajskiej-Majewskiej po rozpoznaniu w dniu 22 maja 2015 r. sprawy A. A. (1) oskarżonego o przestępstwo z art. 189a § 1 k.k. na skutek apelacji, wniesionej przez obrońcę oskarżonego od wyroku Sądu Okręgowego Warszawa- Praga w Warszawie z dnia 13 stycznia 2015 r. sygn. akt V K 195/12 zaskarżony wyrok uchyla i sprawę przekazuje Sądowi Okręgowemu Warszawa – Praga w Warszawie do ponownego rozpoznania; zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw. Z. P. Kancelaria Adwokacka w W. kwotę 738 zł (w tym 23% VAT), tytułem wynagrodzenia za obronę z urzędu przed Sądem Apelacyjnym. UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie z dnia 13 stycznia 2015r. sygn. V K 195/12 oskarżony A. A. (2) został uznany za winnego tego, że w okresie od 1 do 25 kwietnia 2008 r. w W. , działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, dopuścił się handlu ludźmi – M. B. w ten sposób, że w bliżej nieustalonym dniu nakłonił pokrzywdzoną do przybycia z Dworca Centralnego do nieustalonego lokalu w W. , a następnie kolejnego dnia w nieustalonym miejscu w W. przekazał M. B. za kwotę nie mniej niż 800 euro A. M. A. w celu wykorzystania do uprawiania prostytucji i czerpania z tego korzyści majątkowych, tj. uznano oskarżonego za winnego dokonania czynu z art. 189a § 1 k.k. i za to na podstawie art. 189a § 1 k.k. wymierzono mu karę 3 (trzech) lat i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności. Od wyroku tego apelację wniósł obrońca oskarżonego. Apelacja zaskarżała wyrok w całości zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych, a mających wpływ na treść wyroku przez ustalenie na podstawie nieprawidłowej oceny dowodów, że oskarżony A. A. (2) dokonał zarzuconego mu czynu, wyczerpującego dyspozycją art. 189a § 1 k.k. Podnosząc ten zarzut obrońca wniósł o: 1) na mocy art. 452 § 2 k.p.k. przeprowadzenia na rozprawie apelacyjnej dowodu z akt sprawy Sądu Okręgowego w Warszawie sygn. akt XVIII K 289/13 w sprawie oskarżonego A. M. A. ( A. A. (4) ), 2) uchylenie wyroku z dnia 13 stycznia 2015 r. sygn. akt 195/12 i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu Warszawa-Praga w Warszawie. W wywodach apelacji skarżący podniósł, że pokrzywdzona M. B. została bezpośrednio przesłuchana przez Sąd w sprawie XVIIIK 289/13, w której wyrok zapadł w dniu 23 lutego 2015roku , zatem jest możliwe przesłuchanie jej także w niniejszej sprawie i zweryfikowanie zeznań jakie złożyła w postępowaniu przygotowawczym. Sąd Apelacyjny zważył co następuje. Wniosek apelacji jest zasadny. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika ,że dokonując ustaleń faktycznych Sąd oparł się m.in. na zeznaniach pokrzywdzonej M. B. , które - jak ocenił – posiadają istotne znaczenie w sprawie (str. 8 uzasadnienia). Sąd dysponował jednak jedynie niekonsekwentnymi zeznaniami pokrzywdzonej złożonymi w toku śledztwa albowiem z uwagi na brak stałego miejsca pobytu M. B. nie można było jej doręczyć wezwania. Przypomnieć w tym miejscu należy, że Sąd ujawnił jej zeznania, na podstawie art. 391 § 1 k.p.k. , wbrew stanowisku oskarżonego i jego obrońcy, już na jednej z pierwszych rozpraw , w dniu 17 stycznia 2014 roku, bez uprzedniego podjęcia czynności zmierzających do ustalenia adresu świadka. Po blisko rocznych poszukiwaniach , w dniu 9 stycznia 2015 roku ( k. 1317) oddalono wniosek oskarżonego i jego obrońcy o kontynuowanie poszukiwań M. B. gdyż nie zdołano ustalić jej miejsca pobytu ani doręczyć wezwania . Pomijając przedwczesne ujawnienie, w trybie art. 391 § 1 k.p.k. , zeznań M. B. oraz nieprawidłowe przywołanie art. 170 § 1 pkt. 4 i 5 k.p.k. jako podstawy oddalenia wniosku o kontynuowanie poszukiwań świadka - zwrócić należy uwagę na nieskuteczność działań podejmowanych w tym zakresie przez Sąd Okręgowy. Świadek M. B. została bowiem w lutym 2015 roku przesłuchana na rozprawie w sprawie XVIII K 289/13 zawisłej w Sądzie Okręgowym w Warszawie. W aktach tej sprawy na k. 1762 znajduje się jej pismo z dnia 19 stycznia 2015r. , w którym podała numer swojego telefonu komórkowego zaś na k. 1783 znajduje się pismo z dnia 9 lutego 2015r., w którym M. B. poinformowała, że podjęła współpracę z organami ścigania i wskazała adres na który należy wysyłać kierowane do niej wezwania. W tej sytuacji , skoro możliwe jest wezwanie M. B. na rozprawę i przesłuchanie jej przed Sądem a co za tym idzie skoro nie występują przeszkody o których mowa w art. 391 § 1 k.p.k. upoważniające, do odstąpienia, wbrew woli stron, od zasady bezpośredniości - Sąd Apelacyjny uchylił zaskarżony wyrok i sprawę przekazał do ponownego rozpoznania . Przy ponownym rozpoznaniu Sąd Okręgowy wezwie pokrzywdzoną M. B. korzystając z informacji zawartych w aktach sprawy XVIII K 289/13, przesłucha ją, w obecności psychologa, wyjaśniając zawarte w jej dotychczasowych zeznaniach rozbieżności, przeprowadzi pozostałe dowody niezbędne dla dokonania prawidłowych ustaleń, oceni je zgodnie z zasadami doświadczenia życiowego i logiki a uzasadnienie wyroku sporządzi zgodnie z wymogami art. 424 k.p.k. Wobec powyższego rozpoznanie zarzutu podniesionego w petitum apelacji należało uznać za przedwczesne. Z powyższych względów Sąd Apelacyjny orzekł jak w wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI