Orzeczenie · 2024-02-01

II A Ka 82/22

Sąd
Sąd Apelacyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2024-02-01
SAOSKarnezadośćuczynienie za niesłuszne zatrzymanieWysokaapelacyjny
zadośćuczynienieniesłuszne zatrzymanieprawa człowiekapolicjaodpowiedzialność odszkodowawczakodeks postępowania karnegosąd apelacyjny

Sąd Apelacyjny w Warszawie rozpoznał sprawę z wniosku I. B. o zadośćuczynienie za niewątpliwie niesłuszne zatrzymanie. Wnioskodawca domagał się kwoty 6000 zł, podczas gdy Sąd Okręgowy zasądził 4000 zł. Sąd Apelacyjny, uwzględniając apelację pełnomocnika wnioskodawcy, podwyższył zasądzoną kwotę do 6000 zł, uznając, że pierwotna kwota była niewystarczająca do zrekompensowania doznanej krzywdy fizycznej i psychicznej. Sąd odwoławczy podkreślił, że poziom życia wnioskodawcy nie powinien być kryterium ustalania wysokości zadośćuczynienia, a sama kwota powinna stanowić ekwiwalent poniesionej szkody niemajątkowej. Jednocześnie Sąd Apelacyjny z urzędu uchylił rozstrzygnięcie o zasądzeniu odsetek ustawowych, ponieważ nie były one objęte żądaniem wnioskodawcy, co stanowiło naruszenie art. 321 § 1 kpc. Apelacja pełnomocnika Skarbu Państwa, kwestionująca zasadność przyznania zadośćuczynienia, została uznana za bezzasadną. Kosztami postępowania apelacyjnego obciążono Skarb Państwa.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalanie wysokości zadośćuczynienia za niewątpliwie niesłuszne zatrzymanie, zasady orzekania o odsetkach w sprawach odszkodowawczych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji niewątpliwie niesłusznego zatrzymania, gdzie doszło do naruszenia praw obywatelskich i obraźliwego traktowania przez funkcjonariuszy.

Zagadnienia prawne (2)

Jaka jest prawidłowa wysokość zadośćuczynienia za niewątpliwie niesłuszne zatrzymanie, uwzględniając doznaną krzywdę fizyczną i psychiczną?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Kwota 6000 zł stanowi odpowiednią rekompensatę za cierpienia psychiczne i fizyczne wnioskodawcy związane z niewątpliwie niesłusznym zatrzymaniem.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny uznał, że kwota 4000 zł zasądzona przez Sąd Okręgowy była niewystarczająca. Podkreślono, że przy ustalaniu wysokości zadośćuczynienia należy brać pod uwagę całokształt okoliczności zatrzymania, w tym doznane cierpienia, niedogodności, obraźliwe traktowanie przez funkcjonariuszy, a także brak dostępu do podstawowych potrzeb. Poziom życia wnioskodawcy nie jest kryterium decydującym.

Czy sąd może zasądzić odsetki ustawowe od zadośćuczynienia, jeśli nie zostały one dochodzone przez wnioskodawcę?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd nie może wyrokować co do przedmiotu, który nie był objęty żądaniem, ani zasądzać ponad żądanie.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy zasądził odsetki ustawowe, mimo że wnioskodawca ich nie dochodził. Sąd Apelacyjny uchylił to rozstrzygnięcie i umorzył postępowanie w tym zakresie, powołując się na art. 321 § 1 kpc (zakaz orzekania ponad żądanie) oraz art. 558 kpk (stosowanie przepisów kpc w sprawach o odszkodowanie za niesłuszne zatrzymanie).

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Zmiana wyroku
Strona wygrywająca
I. B.

Strony

NazwaTypRola
I. B.osoba_fizycznawnioskodawca
Skarb Państwa – Komendant Stołeczny Policjiorgan_państwowypełnomocnik reprezentanta

Przepisy (10)

Główne

k.c. art. 445 § § 1

Kodeks cywilny

Suma pieniężna przyznana tytułem zadośćuczynienia ma stanowić przybliżony ekwiwalent poniesionej szkody niemajątkowej, powinna zatem wynagrodzić poszkodowanemu doznane przez niego cierpienia fizyczne i psychiczne i ułatwić przezwyciężanie ujemnych przeżyć. Poziom życia poszkodowanego nie może być zaliczany do czynników, które wyznaczają rozmiar doznanej krzywdy i wpływają na wysokość zadośćuczynienia.

k.p.k. art. 552 § § 4

Kodeks postępowania karnego

Niewątpliwie niesłuszne zatrzymanie w rozumieniu art. 552 § 4 k.p.k. będzie każde zatrzymanie, co do którego ustalono, że nastąpiło przy braku przesłanek je dopuszczających, trwało po ich ustaniu, albo nastąpiło z naruszeniem ustawowego terminu zatrzymania, bądź nastąpiło ponownie na podstawie tych samych faktów lub dowodów. Sąd powinien mieć na uwadze, czy zastosowanie tego środka przymusu procesowego nastąpiło z obrazą przepisów rozdziału 27 Kodeksu postępowania karnego, a tym samym, czy spowodował on dolegliwość, jakiej osoba zatrzymana nie powinna była doznać.

k.p.c. art. 321 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd nie może wyrokować co do przedmiotu, który nie był objęty żądaniem, ani zasądzać ponad żądanie.

Pomocnicze

k.p.k. art. 322 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Umorzenie dochodzenia wobec stwierdzenia, że postępowanie nie dostarczyło podstaw do wniesienia aktu oskarżenia.

k.p.k. art. 438 § pkt 1a

Kodeks postępowania karnego

Obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k.

k.p.k. art. 438 § pkt 3

Kodeks postępowania karnego

Błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia.

k.p.k. art. 558

Kodeks postępowania karnego

W sprawach o odszkodowanie za niesłuszne skazanie, tymczasowe aresztowanie lub zatrzymanie, w kwestiach nieuregulowanych w kodeksie postępowania karnego, stosuje się przepisy Kodeksu postępowania cywilnego.

k.p.k. art. 554 § § 4

Kodeks postępowania karnego

Koszty postępowania apelacyjnego obciążono Skarb Państwa.

k.p.k. art. 634

Kodeks postępowania karnego

Koszty postępowania apelacyjnego obciążono Skarb Państwa.

Konstytucja RP art. 32

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada równości wobec prawa.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Podwyższenie kwoty zadośćuczynienia do 6000 zł. • Uchylenie rozstrzygnięcia o odsetkach ustawowych.

Odrzucone argumenty

Utrzymanie zadośćuczynienia na poziomie 4000 zł. • Utrzymanie w mocy rozstrzygnięcia o odsetkach ustawowych.

Godne uwagi sformułowania

Poziom życia poszkodowanego nie może być zaliczany do czynników, które wyznaczają rozmiar doznanej krzywdy i wpływają na wysokość zadośćuczynienia. • Suma pieniężna przyznana tytułem zadośćuczynienia ma stanowić przybliżony ekwiwalent poniesionej szkody niemajątkowej. • Niewątpliwie niesłuszne w rozumieniu art. 552 § 4 k.p.k. będzie każde zatrzymanie, co do którego ustalono, że nastąpiło przy braku przesłanek je dopuszczających. • Sąd nie może wyrokować co do przedmiotu, który nie był objęty żądaniem, ani zasądzać ponad żądanie.

Skład orzekający

Ewa Gregajtys

przewodniczący-sprawozdawca

Anna Zdziarska

sędzia

Rafał Kaniok

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie wysokości zadośćuczynienia za niewątpliwie niesłuszne zatrzymanie, zasady orzekania o odsetkach w sprawach odszkodowawczych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji niewątpliwie niesłusznego zatrzymania, gdzie doszło do naruszenia praw obywatelskich i obraźliwego traktowania przez funkcjonariuszy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy zadośćuczynienia za niesłuszne zatrzymanie przez policję, co jest tematem budzącym zainteresowanie społeczne i prawnicze. Podkreśla znaczenie praw obywatelskich i odpowiedzialności państwa.

Policja zatrzymała niewinnie? Sąd podwyższa zadośćuczynienie za niesłuszne zatrzymanie!

Dane finansowe

WPS: 6000 PLN

zadośćuczynienie: 6000 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst