ID-512217

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 10 stycznia 2024 r. Sąd Okręgowy Warszawa – Praga w Warszawie VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: sędzia Agnieszka Stachurska Protokolant: st. sekretarz sądowy Anna Bańcerowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 stycznia 2024 r. w Warszawie sprawy T. K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. o wysokość emerytury na skutek odwołania T. K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. z dnia 1 lutego 2023 r. znak (...) oddala odwołanie. UZASADNIENIE T. K. w dniu 16 maja 2023r. złożyła odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. z dnia 1 lutego 2023r., znak: (...) , w którym wskazała, że przeszła na emeryturę 28 grudnia 2023r. Świadczenia za styczeń i luty 2023r. oraz za 4 dni grudnia 2022r. zostały zsumowane, jednak kwota pomniejszająca podatek w tym rozliczeniu wynosi 300 zł, a powinna wynieść 600 zł. Dodatkowo emerytura za 4 dni grudnia 2022r. powinna być wypłacona najpóźniej w styczniu 2023r., a nie w lutym, po interwencji telefonicznej (odwołanie z 15 maja 2023r., k. 3 a.s.). Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. w odpowiedzi na odwołanie wniósł o oddalenie odwołania na podstawie art. 477 14 § 1 k.p.c. , a uzasadniając swe stanowisko wskazał, że ubezpieczona w dniu 6 grudnia 2022r. złożyła wniosek o emeryturę. Decyzją z 1 lutego 2023r. Zakład przyznał T. K. emeryturę powszechną na podstawie przepisów ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z FUS (Dz. U. z 2022r., poz. 504), począwszy od 28 grudnia 2022r., tj. od osiągnięcia wieku emerytalnego. Wyrównanie wypłacono ubezpieczonej za okres od 28 grudnia 2022r. do 31 stycznia 2023r. wraz ze świadczeniem za miesiąc luty w łącznej kwocie 6.511,70 zł brutto. Od wskazanej kwoty została pobrana zaliczka na podatek dochodowy w wysokości 481,00 zł oraz składka na ubezpieczenie zdrowotne w kwocie 586,05 zł. Na rachunek T. K. przekazano kwotę 5.444,65 zł netto. Dalej organ rentowy powołał się na przepis art. 34 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2022r., poz. 2647), zgodnie z którym organy rentowe są obowiązane, jako płatnicy, pobierać zaliczki miesięczne od wypłacanych bezpośrednio przez te organy emerytur i rent, świadczeń przedemerytalnych i zasiłków przedemerytalnych, nauczycielskich świadczeń kompensacyjnych, zasiłków pieniężnych z ubezpieczenia społecznego, rent strukturalnych, rent socjalnych oraz rodzicielskich świadczeń uzupełniających. Zaliczki na podatek za wszystkie miesiące roku podatkowego wynoszą 12% dochodu uzyskanego w danym miesiącu i są dodatkowo pomniejszane za każdy miesiąc o kwotę stanowiącą 1/12 kwoty zmniejszającej podatek, określonej w pierwszym przedziale skali podatkowej - obecnie 300,00 zł. W jednym miesiącu można zastosować tylko raz kwotę zmniejszającą podatek, która została zastosowana do świadczenia należnego za okres od 28 grudnia 2022r. do 28 lutego 2023r. (odpowiedź na odwołanie z 3 lipca 2023r., k. 17-18 a.s.). Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: T. K. w dniu 1 grudnia 2022r. złożyła do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. wniosek o emeryturę wraz z wnioskiem o wydanie legitymacji emeryta- rencisty (wniosek z dnia 1 grudnia 2022r., k. 1-5 akt emerytalnych) . Wskutek rozpoznania powyższego wniosku organ rentowy wydał decyzję z dnia 1 lutego 2023r., znak: (...) , w której przyznał T. K. prawo do emerytury od 28 grudnia 2022r., wyliczonej zgodnie z art. 26 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych . Wysokość świadczenia wyniosła 3.058,53 zł brutto. Organ rentowy wskazał ponadto, że należność za okres od 28 grudnia 2022r. do 31 stycznia 2023r. w kwocie 3.453,17 zł wraz ze świadczeniem za luty w kwocie 3.058,53 zł, po odliczeniu zaliczki na podatek odprowadzanej do urzędu skarbowego w kwocie 481,00 zł, liczonej od podstawy opodatkowania 6.512,00 zł, składki na ubezpieczenie zdrowotne w kwocie 586,05 zł, została przekazana na rachunek bankowy. Od 1 marca 2023r., zgodnie z treścią decyzji, podstawę opodatkowania będzie stanowiła kwota 3.059,00 zł miesięcznie, zaliczka na podatek odprowadzana do urzędu skarbowego - 67,00 zł, zaś składka na ubezpieczenie zdrowotne - 275,27 zł. W konsekwencji wysokość świadczenia do wypłaty, wskazana przez ZUS, to 2.716,26 zł (decyzja ZUS z 1 lutego 2023r., k. 6-8 akt emerytalnych) . Ubezpieczona w dniu 23 lutego 2023r. zgłosiła zastrzeżenia dotyczące wysokości kwoty świadczenia otrzymanej za okres od 28 do 31 grudnia 2022r. Wskazała, że od 1 lipca 2022r. zmienił się sposób ustalania zaliczki na podatek dochodowy, według którego kwota zmniejszająca podatek to 300 zł w każdym miesiącu, zaś w decyzji wydanej przez Zakład, która wskazuje na emeryturę za dwa miesiące, kwotę zmniejszającą podatek uwzględniono tylko raz (pismo T. K. z 22 lutego 2023r., k. 9 akt emerytalnych). W piśmie z 5 maja 2023r. organ rentowy wyjaśnił ubezpieczonej, że po przeanalizowaniu jej wniosku nie stwierdzono błędu w wyliczeniu wyrównania emerytury za okres od 28 grudnia 2022r. do 31 grudnia 2022r. Wskazał także, że organy rentowe obowiązane są, jako płatnicy składek, pobierać zaliczki miesięczne od wypłacanych bezpośrednio przez te organy emerytur i rent, świadczeń i zasiłków przedemerytalnych, nauczycielskich świadczeń kompensacyjnych, zasiłków pielęgnacyjnych, zasiłków pieniężnych z ubezpieczenia społecznego, rent strukturalnych oraz rent socjalnych. Zaliczki na podatek za wszystkie miesiące roku podatkowego wynoszą 12% dochodu uzyskanego w danym miesiącu i są dodatkowo pomniejszane za każdy miesiąc o kwotę stanowiącą 1/12 kwoty zmniejszającej podatek, określonej w pierwszym przedziale skali podatkowej - obecnie 300,00 zł. Wyrównanie za okres od 28 grudnia do 31 stycznia 2023r. zostało wypłacone razem z emeryturą za luty, w związku z tym przysługuje tylko jedna ulga. Ponadto ZUS wskazał, że wysokość wyrównania od 28 grudnia 2022r. do 31 stycznia 2023r. wraz ze świadczeniem za luty 2023r. wynosi: - 394,64 zł brutto - świadczenie od 28 grudnia 2022r. do 31 grudnia 2022r.; - 3.058,53 zł brutto - świadczenie za styczeń 2023r.; - 2.058,53 zł brutto - świadczenie za luty 2023r.; - 6.511,70 zł – łączna kwota brutto; - 586,05 zł - potrącenia na składkę zdrowotną; - 481,00 zł – podatek; - 5.444,65 zł - kwota netto. Dodatkowo organ rentowy podkreślił, że zgodnie z przepisami ustawy o podatku dochodowym , w jednym miesiącu można zastosować tylko raz kwotę zmniejszająca podatek, określoną w pierwszym przedziale obowiązującej skali podatkowej, która została zastosowana do świadczenia wypłaconego w lutym 2023r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych poinformował ubezpieczoną także o tym, że po zakończeniu roku podatkowego 2023 sporządzi i przekaże informację o wysokości uzyskanego dochodu, o wysokości pobranej zaliczki na podatek oraz o kwocie składki na ubezpieczenie zdrowotne, a ubezpieczonej, w wyniku rozliczenia w urzędzie skarbowym roku podatkowego 2023, przysługiwać będzie zwrot kwoty zmniejszającej podatek, określonej w pierwszym przedziale obowiązującej skali podatkowej (pismo organu rentowego z 5 maja 2023r., k. 10 akt emerytalnych). T. K. w dniu 16 maja 2023r. złożyła odwołanie od decyzji z 1 lutego 2023r. (odwołanie z 15 maja 2023r., k. 3 a.s.). Powyższy stan faktyczny, który nie był sporny, Sąd ustalił na podstawie powołanych dokumentów zgromadzonych w aktach organu rentowego. Dokumenty te, pochodzące od stron sporu i niekwestionowane przez nie, nie budziły zastrzeżeń i zostały ocenione jako wiarygodne. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Odwołanie ubezpieczonej nie zasługiwało na uwzględnienie, ponieważ interpretacja przepisów ustawy z 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jedn. Dz.U. z 2022r. poz. 2647 ze zm.) wskazuje na słuszność wydanej decyzji. Na wstępie, odnosząc się do zarzutu ubezpieczonej dotyczącego wypłacenia przez ZUS świadczenia emerytalnego w lutym 2023r., zamiast w styczniu 2023r., wskazać należy na jego bezprzedmiotowość w toczącym się postępowaniu. Oczywiście bezsporny jest fakt, że organ rentowy w lutym 2023r. wypłacił ubezpieczonej świadczenie za okres od 28 grudnia 2022r. do stycznia 2023r., łącznie ze świadczeniem za luty 2023r. Choć, w ocenie ubezpieczonej, wskazana wypłata miała miejsce zbyt późno, to nie stanowi to okoliczności, którą Sąd mógłby uwzględnić w toczącym się postępowaniu. Wypłata świadczeń za wskazane miesiące już nastąpiła, nie ma zatem możliwości, badając decyzję, którą T. K. zaskarżyła, aby przyjąć inną datę wypłaty. Jeśli, w ocenie ubezpieczonej, świadczenia zostały wypłacone zbyt późno, to w takiej sytuacji może się domagać co najwyżej wypłaty odsetek od organu rentowego. Jednak w przedmiotowym postępowaniu Sąd nie miał możliwości rozstrzygania w tym zakresie, gdyż ani decyzja z 1 lutego 2023r. tego nie dotyczyła, ani ubezpieczona wniosku o odsetki nie formułowała. Przechodząc do zasadniczego zarzutu T. K. , a mianowicie nieprawidłowego uwzględnienia przez ZUS kwoty zmniejszającej zaliczkę na podatek dochodowy (300 zł zamiast 600 zł), należy odwołać się do przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych . Art. 34 ust. 1 wskazuje, że organy rentowe są obowiązane jako płatnicy pobierać zaliczki miesięczne od wypłacanych bezpośrednio przez te organy emerytur i rent, świadczeń przedemerytalnych i zasiłków przedemerytalnych, nauczycielskich świadczeń kompensacyjnych, zasiłków pieniężnych z ubezpieczenia społecznego, rent strukturalnych, rent socjalnych oraz rodzicielskich świadczeń uzupełniających. Natomiast zgodnie z ust. 2 tego przepisu zaliczki, z wyjątkiem zaliczek od zasiłków pieniężnych z ubezpieczenia społecznego, za miesiące od stycznia do grudnia oblicza się w sposób określony w art. 32 ust. 2 albo 3. Art. 32 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stanowi, że zaliczki za miesiące od stycznia do grudnia wynoszą: 1) za miesiące, w których dochód podatnika uzyskany od początku roku od danego płatnika nie przekroczył kwoty 120.000 zł - 12% dochodu uzyskanego w danym miesiącu; 2) za miesiąc, w którym dochód podatnika uzyskany od początku roku od danego płatnika przekroczył kwotę 120.000 zł - 12% od tej części dochodu uzyskanego w tym miesiącu, która nie przekroczyła tej kwoty i 32% od nadwyżki ponad kwotę 120.000 zł; 3) za miesiące następujące po miesiącu, o którym mowa w pkt 2 - 32% dochodu uzyskanego w danym miesiącu od danego płatnika. Zgodnie z art. 32 ust. 4 ww. ustawy, za dochód, o którym mowa w ust. 2 i 3, uważa się uzyskane w ciągu miesiąca przychody, o których mowa w ust. 1, po odliczeniu kosztów uzyskania w wysokości określonej w art. 22 ust. 2 pkt 1 albo 3 lub ust. 9 pkt 1-3 oraz po odliczeniu potrąconych przez płatnika w danym miesiącu składek na ubezpieczenie społeczne, o których mowa w art. 26 ust. 1 pkt 2 lit. b lub pkt 2a. Kwestie dotyczące pomniejszania zaliczki na podatek reguluje art. 31b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych , który stanowi: 1. W przypadkach, o których mowa w art. 32, art. 34 ust. 3, art. 35 ust. 1 pkt 1-4 i 7-9 oraz art. 41 ust. 1, płatnik pomniejsza zaliczki o kwotę stanowiącą nie więcej niż 1/12 kwoty zmniejszającej podatek, jeżeli podatnik złoży temu płatnikowi oświadczenie o stosowaniu pomniejszenia (ust. 1). 2. Oświadczenie o stosowaniu pomniejszenia podatnik może złożyć nie więcej niż trzem płatnikom (ust. 2). 3. W oświadczeniu o stosowaniu pomniejszenia podatnik wskazuje, że płatnik jest uprawniony do pomniejszenia zaliczki o kwotę stanowiącą: 1) 1/12 kwoty zmniejszającej podatek albo 2) 1/24 kwoty zmniejszającej podatek, albo 3) 1/36 kwoty zmniejszającej podatek. 4. W przypadkach, o których mowa w art. 33, art. 34 ust. 2, art. 35 ust. 1 pkt 5 i 6 oraz art. 42e, płatnik pomniejsza zaliczkę o kwotę stanowiącą 1/12 kwoty zmniejszającej podatek, chyba że podatnik złoży temu płatnikowi oświadczenie, o którym mowa w ust. 3 pkt 2 i 3, albo wniosek o rezygnację ze stosowania pomniejszenia. 5. W przypadku uzyskiwania w danym miesiącu przychodów od więcej niż jednego płatnika podatnik może złożyć oświadczenie o stosowaniu pomniejszenia, jeżeli: 1) łączna kwota pomniejszenia stosowana przez wszystkich płatników w tym miesiącu nie przekracza kwoty stanowiącej 1/12 kwoty zmniejszającej podatek oraz 2) w roku podatkowym podatnik za pośrednictwem płatnika nie skorzystał w pełnej wysokości z pomniejszenia kwoty zmniejszającej podatek, w tym również gdy złożył wniosek o niepobieranie zaliczek w danym roku podatkowym, o którym mowa w art. 31c. 6. W przypadku uzyskiwania przez podatnika w danym miesiącu od tego samego płatnika przychodów z różnych tytułów płatnik stosuje do tych przychodów złożone oświadczenie o stosowaniu pomniejszenia, przy czym łączna kwota pomniejszenia zastosowana w tym miesiącu przez tego płatnika nie może przekroczyć kwoty wskazanej w tym oświadczeniu . Uwzględniając zacytowane przepisy słuszne jest stanowisko ZUS, że zaliczki od emerytur i rent, świadczeń przedemerytalnych i zasiłków przedemerytalnych, zasiłków pieniężnych z ubezpieczenia społecznego, rent strukturalnych, rent socjalnych oraz świadczeń pieniężnych dla cywilnych ofiar wojny ustala się, dokonując ich obliczenia przy zastosowaniu najniższej stawki podatkowej określonej w skali, o której mowa w art. 27 ust. 1 , przy uwzględnieniu kwoty zmniejszającej podatek wynoszącej 3.600 zł rocznie i 300 zł miesięcznie. Kwota 300 zł stanowi maksymalną miesięczną kwotę zmniejszającej podatek. Brak jest możliwości przyjęcia wyższej kwoty zmniejszającej podatek. Art. 27b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wyraźnie na to wskazuje. Ani w przypadku, gdy podatnik osiąga przychody od więcej niż jednego płatnika, ani w wówczas, gdy dany płatnik wypłaca świadczenia z różnych tytułów (także za różne, skumulowane okresy), nie ma możliwości podwyższenia kwoty zmniejszającej podatek. Kwota ta może podlegać podziałowi, gdy podatnik ma więcej niż jednego płatnika świadczeń, ale nie może być wyższa niż 300 zł. Podobnie jest w razie wypłacenia świadczeń z różnych tytułów, na co wskazuje art. 27b ust. 6 ustawy o podatku dochodowym . Nie ma więc racji T. K. wskazując na konieczność uwzględniania w jej przypadku kwoty zmniejszającej podatek, uwzględnionej dwukrotnie, a więc w łącznej kwocie 600 zł. Dla potwierdzenia wskazanego stanowiska należy przywołać jeszcze art. 9 ust. 1a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych , który stanowi, że jeżeli podatnik uzyskuje dochody z więcej niż jednego źródła, przedmiotem opodatkowania w danym roku podatkowym jest, z zastrzeżeniem art. 25e, art. 29-30 cb, art. 30 da-30dh, art. 30e -30g, art. 30j-30p oraz art. 44 ust. 7e i 7f , suma dochodów z wszystkich źródeł przychodów. Zatem, jeśli suma dochodów podlega opodatkowaniu to równocześnie nie można obliczyć kwoty zmniejszającej podatek odrębnie od dwóch świadczeń, ponieważ przedmiotem opodatkowania jest suma tych kwot. Wobec powyższego działanie Zakładu, które ubezpieczona oceniała jako wadliwe, jest zgodne z obowiązującymi przepisami. Zaliczki na podatek za wszystkie miesiące roku podatkowego wynoszą 12 % dochodu uzyskanego w danym miesiącu i są dodatkowo pomniejszane za każdy miesiąc o kwotę stanowiącą 1/12 kwoty zmniejszającej podatek, określonej w pierwszym przedziale skali podatkowej - obecnie 300 zł. W danym miesiącu możliwe jest zastosowanie jednokrotnie kwoty stanowiącej 1/12 kwoty zmniejszającej podatek, która w przypadku ubezpieczonej została zastosowania do świadczenia wypłaconego w lutym 2023r., należnego za okres od 28 grudnia 2022r. do 28 lutego 2023r. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 477 14 § 1 k.p.c. orzekł o oddaleniu odwołania. sędzia Agnieszka Stachurska