IC 988/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd oddalił powództwo o zwrot nienależnego świadczenia, uznając, że prawomocny wyrok zasądzający to świadczenie korzysta z powagi rzeczy osądzonej.
Powód domagał się zwrotu kwoty zapłaconej pozwanej tytułem wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z nieruchomości, twierdząc, że świadczenie było nienależne z uwagi na późniejsze ustalenia dotyczące własności. Sąd oddalił powództwo, opierając się na zasadzie powagi rzeczy osądzonej (res iudicata) wynikającej z prawomocnego wyroku, który stanowił podstawę świadczenia.
Powód K. K. dochodził od pozwanej E. B. zwrotu kwoty 17.421,51 zł wraz z odsetkami, którą uiścił na jej rzecz na podstawie wyroku Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia 29 lutego 2012 r. tytułem wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z nieruchomości. Powód argumentował, że świadczenie było nienależne, ponieważ w toku innego postępowania (XI Ns 1034/10) okazało się, że nieruchomość należała wspólnie do stron. Pozwana wniosła o oddalenie powództwa, wskazując, że powód świadczył na podstawie prawomocnego wyroku. Sąd Rejonowy w Toruniu oddalił powództwo, stwierdzając, że prawomocny wyrok korzysta z powagi rzeczy osądzonej (art. 366 k.p.c.) i wiąże strony oraz inne sądy (art. 365 § 1 k.p.c.). Sąd podkreślił, że sentencja wyroku, choć wiążąca, nie może być rozpatrywana w oderwaniu od faktów stanowiących podstawę rozstrzygnięcia. W konsekwencji, sąd był zobligowany przyjąć, że powód korzystał z nieruchomości bez podstawy prawnej i był zobowiązany do zapłaty, a prowadzenie postępowania dowodnego w tym zakresie było wykluczone. Świadczenie spełnione na podstawie prawomocnego wyroku nie może być uznane za nienależne.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, prawomocny wyrok zasądzający świadczenie korzysta z powagi rzeczy osądzonej i wiąże strony, stanowiąc prawidłową podstawę świadczenia, co wyklucza zasadność żądania zwrotu jako nienależnego.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na art. 366 k.p.c. i art. 365 § 1 k.p.c., wskazując, że prawomocny wyrok wiąże strony co do treści orzeczenia i faktów stanowiących podstawę rozstrzygnięcia. Świadczenie spełnione na podstawie takiego wyroku nie może być uznane za nienależne.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie powództwa
Strona wygrywająca
E. B.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. K. | osoba_fizyczna | powód |
| E. B. | osoba_fizyczna | pozwana |
Przepisy (4)
Główne
k.p.c. art. 366
Kodeks postępowania cywilnego
Prawomocny wyrok korzysta z powagi rzeczy osądzonej.
k.p.c. art. 365 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Prawomocny wyrok wiąże strony oraz inne sądy.
Pomocnicze
k.p.c. art. 98 § § 1 i 3
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do orzekania o kosztach postępowania.
k.p.c. art. 99
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do orzekania o kosztach postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prawomocny wyrok zasądzający świadczenie korzysta z powagi rzeczy osądzonej. Świadczenie spełnione na podstawie prawomocnego wyroku nie jest nienależne. Sąd w kolejnym procesie nie może dokonywać odmiennych ustaleń faktycznych niż te, które stanowiły podstawę prawomocnego rozstrzygnięcia.
Odrzucone argumenty
Świadczenie było nienależne, ponieważ nieruchomość należała wspólnie do stron (argumentacja powoda).
Godne uwagi sformułowania
Prawomocny wyrok korzysta bowiem z powagi rzeczy osądzonej nie sposób rozpatrywać jej w oderwaniu od faktów, na kanwie których została sformułowana i roszczeń, których dotyczyła Wyrok nie powstaje bowiem w próżni lecz jest immanentnie związany z przedmiotem orzekania Świadczenie spełnione przez powoda nie było zatem nienależne.
Skład orzekający
Maciej J. Naworski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja zasady powagi rzeczy osądzonej (res iudicata) w kontekście żądania zwrotu świadczenia spełnionego na podstawie prawomocnego wyroku."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, gdy późniejsze ustalenia faktyczne podważają podstawę świadczenia, ale nie zmieniają prawomocnego rozstrzygnięcia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje fundamentalną zasadę prawa procesowego cywilnego - powagę rzeczy osądzonej, co jest kluczowe dla praktyków. Pokazuje, jak prawomocny wyrok może definitywnie zamknąć pewne kwestie, nawet jeśli pojawią się nowe okoliczności.
“Czy można odzyskać pieniądze, które zapłaciłeś na mocy prawomocnego wyroku? Sąd odpowiada.”
Dane finansowe
WPS: 17 421,51 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt IC 988/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 września 2016r. Sąd Rejonowy w Toruniu – Wydział I Cywilny w składzie: przewodniczący: SSR Maciej J. Naworski protokolant: sekretarz sądowy Irena Serafin po rozpoznaniu dnia 20 września 2016r. w T. , na rozprawie sprawy z powództwa K. K. przeciwko E. B. o zapłatę 1. oddala powództwo, 2. zasądza od powoda K. K. na rzecz pozwanej E. B. kwotę 4817zł ( cztery tysiące osiemset siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Sygn. akt IC 988/16 UZASADNIENIE K. K. domagał się od E. B. 17.421,51zł z ustawowymi odsetkami. Uiścił bowiem pozwanej dochodzoną kwotę na podstawie wyroku Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia 29 lutego 2012r. tytułem wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z jej nieruchomości, jednak rozstrzygniecie było nieprawidłowe, ponieważ w toku postępowania XI Ns 1034/10 okazało się, że nieruchomość należała wspólnie do stron. Spełnione świadczenie było więc nienależne i podlega zwrotowi. Pozwany wniósł o oddalenie powództwa, ponieważ pozwany świadczył powódce wykonując prawomocny wyrok Sądu Rejonowego w Toruniu. Sąd ustalił i zważył co następuje: 1. Powództwo podlegało oddaleniu a limine . Prawomocny wyrok korzysta bowiem z powagi rzeczy osądzonej ( art. 366 k.p.c. ) i wiąże strony oraz inne sądy ( art. 365 § 1 k.p.c. ). Związanie, o którym mowa, dotyczy treści orzeczenia i nie obejmuje, co do zasady, jego uzasadnienia. Problem jest jednak skomplikowany a zakres związania budzi poważne kontrowersje w jurysprudencji ( por. np. sprzeczne wyroki Sądu Najwyższego z 12 lipca 2002r., VCKN, 1110/00, Lex 74492 i z 23 maja 2002r. IVCKN, 1073/00, Lex 55501 ). Nie wdając się w tym miejscu w teoretyczne rozważania wystarczy ograniczyć się do stwierdzenia, że wprawdzie wiążąca jest wyłącznie sentencja wyroku, jednak nie sposób rozpatrywać jej w oderwaniu od faktów, na kanwie których została sformułowana i roszczeń, których dotyczyła. Wyrok nie powstaje bowiem w próżni lecz jest immanentnie związany z przedmiotem orzekania. Sąd w kolejnym procesie tych samych stron nie może zatem dokonać innych ustaleń faktycznych niż we wcześniejszej sprawie w zakresie faktów, które stały się podstawą uprzedniego rozstrzygnięcia ( por. zwłaszcza wyrok Sądu Najwyższego z 4 lutego 2011r., III CSK 161/10, Lex 785884 ). 2. W konsekwencji Sąd był zobligowany przyjąć, że powód korzystał z nieruchomości pozwanej bez podstawy prawnej oraz, że był zobowiązany do zapłaty na jej rzecz zasądzonych kwot. Co więcej, wykluczone było prowadzenie postępowania dowodnego w omawianym zakresie. Świadczenie spełnione przez powoda nie było zatem nienależne. Dopóki bowiem w obrocie prawnym funkcjonuje wyrok zasądzający je od powoda na rzecz pozwanej, nie można zasadnie twierdzić, że podstawa świadczenia nie istnieje. Dotyczy to zaś zarówno sumy głównej, odsetek, jak i kosztów, ponieważ orzeczenie Sądu stanowi prawidłową podstawę świadczenia. Na marginesie Sąd podkreśla, że uzasadnienie Sądu Okręgowego w Toruniu z dnia 30 czerwca 2016r. dotyczyło innego aspektu zagadnienia, a mianowicie kwestii dopuszczalności powództwa a nie meritum sprawy. 3. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 98 § 1 i 3 i art. 99 k.p.c.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI